Đang tạo bản xem trước...
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG BÀ ĐIỂM ------------------- SÁNG KIẾN XÂY DỰNG MÔ HÌNH LỚP HỌC SỐ HỖ TRỢ LUYỆN ĐỀ TIẾNG ANH 12 THEO CHƯƠNG TRÌNH GLOBAL SUCCESS NHẰM PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC ĐỌC HIỂU, TỰ ĐÁNH GIÁ VÀ TỰ ĐIỀU CHỈNH HỌC TẬP Họ và tên: Đỗ Đăng Khoa Tổ: Tiếng Anh Năm học: 2025-2026 Thành phố Hồ Chí Minh, ngày 11 tháng 02 năm 2026
MỤC LỤC 1. Đặt vấn đề....................................................................................................................1 1.1. Lý do chọn sáng kiến..............................................................................................1 1.2. Mục đích của sáng kiến.......................................................................................... 2 2. Tổng quan.................................................................................................................... 3 2.1. Tổng quan những thông tin về vấn đề cần nghiên cứu..............................................3 2.2. Phạm vi và đối tượng nghiên cứu............................................................................3 3. Phương pháp nghiên cứu...............................................................................................3 4. Phần nội dung...............................................................................................................3 4.1. Cơ sở lý luận của vấn đề.........................................................................................4 4.1.1. Cơ sở lý luận về định dạng đề thi tốt nghiệp THPT môn tiếng Anh...................4 4.1.2. Cơ sở lý luận về phát triển năng lực và phẩm chất trong chương trình GDPT 2018 môn tiếng Anh...................................................................................................4 4.1.3 Cơ sở lý luận về ứng dụng công nghệ số trong thiết kế tài liệu bổ trợ.................4 4.2. Cơ sở thực tiễn....................................................................................................... 5 4.2.1. Thực trạng tình hình vấn đề..............................................................................5 4.2.2. Các biện pháp đã tiến hành để giải quyết vấn đề................................................6 Biện pháp 1. Khai thác ChatGPT thiết kế tài liệu luyện đọc hiểu theo chủ đề SGK Friends Global 12, hỗ trợ phát triển kỹ năng suy luận và từ vựng trong bài đọc......................................................................................................................... 7 Biện pháp 2. Xây dựng bài tập trắc nghiệm theo chủ đề trên Google Forms và khai thác dữ liệu kết quả học sinh để tối ưu hóa quá trình ôn thi THPTQG..........13 Biện pháp 3: Khai thác hệ thống phiếu bài tập luyện đề trên nền tảng YourHomework nhằm củng cố kỹ năng giải đề và năng lực tự học......................16 4.2.3. Hiệu quả của sáng kiến..................................................................................20 4.3. Những bài học được rút ra từ quá trình áp dụng sáng kiến...................................22 5. Kết luận......................................................................................................................23 6. Kiến nghị....................................................................................................................23 7. Tài liệu tham khảo......................................................................................................24
DANH MỤC VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nguyên nghĩa CTGDPT Chương trình giáo dục phổ thông SGK Sách giáo khoa THPT Trung học Phổ thông THPTQG Trung học Phổ thông Quốc gia
4 1. Đặt vấn đề 1.1. Lý do chọn sáng kiến Chương trình giáo dục phổ thông 2018 định hướng chuyển quá trình dạy học từ trang bị kiến thức sang phát triển phẩm chất và năng lực người học. Đối với môn Tiếng Anh, học sinh không chỉ cần ghi nhớ từ vựng và cấu trúc ngữ pháp mà còn phải biết vận dụng kiến thức ngôn ngữ để tiếp nhận, xử lí và phản hồi thông tin trong những ngữ cảnh cụ thể. Ở lớp 12, yêu cầu này càng trở nên quan trọng khi học sinh vừa phải hoàn thành chương trình chính khóa, vừa chuẩn bị cho kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông. Trong đó, năng lực đọc hiểu giữ vai trò trọng tâm vì ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng khai thác thông tin, suy luận, nhận diện cách diễn đạt tương đương và xử lí văn bản trong thời gian giới hạn. Sách giáo khoa Tiếng Anh 12 – Global Success được xây dựng theo định hướng phát triển năng lực giao tiếp, tích hợp các kỹ năng nghe, nói, đọc và viết trong những chủ đề gần gũi với đời sống. Nội dung sách tạo điều kiện để học sinh mở rộng vốn từ, phát triển kiến thức ngôn ngữ và sử dụng Tiếng Anh trong các tình huống có ý nghĩa. Tuy nhiên, sách giáo khoa trước hết phục vụ mục tiêu giáo dục toàn diện, không phải là tài liệu luyện thi chuyên biệt. Vì vậy, số lượng bài đọc, mức độ phân hóa và tần suất luyện tập đối với từng dạng câu hỏi chưa thể đáp ứng đầy đủ nhu cầu ôn luyện của học sinh lớp 12, nhất là trong giai đoạn chuẩn bị cho kỳ thi tốt nghiệp THPT. Thực tế giảng dạy cho thấy, nhiều học sinh có thể hiểu nội dung bài học trong sách giáo khoa nhưng vẫn gặp khó khăn khi thực hiện bài đọc hiểu theo định dạng đề thi. Nguyên nhân là khi làm đề, học sinh phải đồng thời vận dụng kiến thức ngôn ngữ, chiến thuật đọc và khả năng quản lí thời gian. Các em cần xác định nhanh ý chính, tìm thông tin chi tiết, hiểu nghĩa của từ trong ngữ cảnh, nhận diện quan hệ tham chiếu, phân tích cách diễn đạt tương đương, thực hiện suy luận và loại trừ phương án nhiễu. Đây là những yêu cầu phức hợp, không thể hình thành chỉ thông qua việc học thuộc từ vựng hoặc làm một số bài tập rời rạc. Qua quá trình trực tiếp giảng dạy, tôi nhận thấy một bộ phận học sinh vẫn duy trì cách đọc và làm bài chưa hiệu quả. Nhiều em có thói quen dịch từng từ, từng câu nên mất nhiều thời gian nhưng chưa nắm được nội dung khái quát của văn bản. Một số em chưa biết nhận diện dạng câu hỏi, chưa xác định từ khóa hoặc vị trí chứa thông tin cần thiết. Đối với câu hỏi suy luận, từ vựng trong ngữ cảnh và diễn đạt tương đương, học sinh thường lựa chọn đáp án theo cảm tính hoặc dựa vào những từ giống với văn bản mà chưa kiểm chứng đầy đủ bằng dữ kiện. Những hạn chế này làm giảm độ chính xác, ảnh hưởng đến tốc độ làm bài và khiến học sinh thiếu tự tin khi tiếp cận văn bản dài. Một vấn đề đáng chú ý khác là hoạt động luyện đề hiện nay thường tập trung nhiều vào điểm số nhưng chưa chú trọng đúng mức đến quá trình học sinh phân tích và sửa lỗi. Sau mỗi bài luyện, nhiều em chỉ quan tâm mình đạt bao nhiêu điểm hoặc đáp án nào đúng, mà chưa xác định được câu sai thuộc dạng nào, nguyên nhân sai xuất phát từ đâu và cần điều chỉnh phương pháp như thế nào. Vì vậy, cùng một lỗi có thể lặp lại qua nhiều lần làm bài. Khi giáo viên là người duy nhất phát hiện, giải thích và sửa lỗi, học sinh dễ hình thành tâm lí phụ thuộc, chưa chủ động chịu trách nhiệm đối với quá trình tiến bộ của bản thân. Trong bối cảnh đó, phát triển năng lực tự đánh giá và tự điều chỉnh học tập là yêu cầu cần thiết. Tự đánh giá giúp học sinh biết đối chiếu kết quả với mục tiêu và tiêu chí, nhận diện điểm mạnh, điểm hạn chế, xác định nguyên nhân sai và đánh giá hiệu quả của chiến thuật đã sử dụng. Trên cơ sở đó, học sinh có thể tự điều chỉnh bằng cách bổ sung từ vựng, thay đổi cách đọc, luyện lại dạng câu còn yếu, phân bổ thời gian hợp lí hơn và kiểm chứng sự tiến bộ qua các nhiệm vụ tiếp theo. Khi được hướng dẫn thực hiện thường xuyên, học sinh sẽ chuyển từ việc thụ động nhận đáp án sang chủ động sử dụng kết quả đánh giá để cải thiện cách học. Sự phát triển của công nghệ số tạo điều kiện thuận lợi để tổ chức quá trình này. Các công cụ như Google Forms, Google Sheets, hệ thống quản lí lớp học trực tuyến và công cụ trí tuệ nhân tạo có thể hỗ trợ giáo viên xây dựng học liệu, tổ chức luyện đề, chấm điểm, thống kê kết quả và nhận diện những dạng câu hỏi học sinh thường mắc lỗi. Dữ liệu được thu thập qua
5 nhiều lần luyện tập còn giúp giáo viên theo dõi tiến bộ, phân nhóm hỗ trợ và thiết kế nhiệm vụ phù hợp hơn với năng lực của từng đối tượng học sinh. Tuy nhiên, việc sử dụng công nghệ chỉ thực sự có ý nghĩa khi được đặt trong một quy trình sư phạm rõ ràng. Nếu chỉ chuyển đề giấy sang hình thức trực tuyến và cung cấp điểm tự động, hoạt động dạy học chưa tạo ra thay đổi căn bản. Học sinh vẫn có thể chỉ chú ý đến điểm số, còn giáo viên chưa khai thác được dữ liệu để điều chỉnh nội dung dạy học. Do đó, cần xây dựng một mô hình lớp học số trong đó học liệu, hoạt động luyện đề, phản hồi dữ liệu, tự đánh giá, phân tích lỗi và tự điều chỉnh được kết nối thành một chu trình thống nhất. Trường THPT Bà Điểm có những điều kiện thuận lợi để triển khai mô hình này. Mỗi lớp học đều được trang bị tivi, hệ thống mạng Internet và cáp kết nối máy tính; Ban Giám hiệu quan tâm đến đổi mới phương pháp và ứng dụng công nghệ; đội ngũ giáo viên Tiếng Anh có kinh nghiệm triển khai chương trình mới. Bản thân tôi có khả năng ứng dụng công nghệ thông tin, thiết kế học liệu số và khai thác các công cụ hỗ trợ kiểm tra, đánh giá. Tuy nhiên, học liệu luyện đề hiện còn phân tán; việc lựa chọn văn bản, xây dựng câu hỏi, chấm bài và phân tích kết quả vẫn mất nhiều thời gian. Một số học sinh chưa có thói quen luyện tập thường xuyên, còn phụ thuộc vào giáo viên và chủ yếu sử dụng thiết bị số cho mục đích giải trí. Trong năm học 2025–2026, tôi trực tiếp giảng dạy lớp 12A4 gồm 41 học sinh và lớp 12A12 gồm 45 học sinh. Thực tế hai lớp cho thấy trình độ đọc hiểu, tốc độ xử lí văn bản, thói quen tự học và khả năng sử dụng công nghệ của học sinh chưa đồng đều. Điều này đòi hỏi hoạt động luyện đề không thể được tổ chức theo một phương thức giống nhau cho mọi học sinh, mà cần dựa trên dữ liệu để xác định đúng khó khăn, giao nhiệm vụ phù hợp và hỗ trợ học sinh theo từng nhóm nhu cầu. Từ những vấn đề trên, tôi lựa chọn thực hiện sáng kiến “Xây dựng mô hình lớp học số hỗ trợ luyện đề Tiếng Anh 12 theo chương trình Global Success nhằm phát triển năng lực đọc hiểu, tự đánh giá và tự điều chỉnh học tập”. Mô hình hướng đến xây dựng một chu trình gồm thiết kế học liệu, tổ chức luyện tập, thu thập dữ liệu, phân tích lỗi, tự đánh giá, lập kế hoạch điều chỉnh và luyện tập lại. Trọng tâm của sáng kiến không phải là tăng số lượng đề học sinh phải làm, mà là nâng cao chất lượng của từng lần luyện tập, giúp học sinh biết mình đang gặp khó khăn ở đâu, cần thay đổi điều gì và có tiến bộ như thế nào. Qua đó, hoạt động luyện đề vừa phục vụ yêu cầu của kỳ thi tốt nghiệp THPT, vừa góp phần hình thành năng lực học tập độc lập và trách nhiệm của học sinh đối với kết quả học tập của chính mình. 1.2. Mục đích của sáng kiến Mục đích chung: Xây dựng và triển khai mô hình lớp học số hỗ trợ luyện đề môn Tiếng Anh 12 gắn với nội dung sách giáo khoa Global Success và yêu cầu của đề thi tốt nghiệp THPT. Thông qua mô hình này, học sinh được rèn luyện có hệ thống năng lực đọc hiểu, biết tự đánh giá kết quả, nhận diện nguyên nhân sai và chủ động điều chỉnh phương pháp học tập; đồng thời giáo viên có cơ sở dữ liệu để tổ chức ôn tập phân hóa và hỗ trợ học sinh phù hợp hơn. Mục đích cụ thể: - Xây dựng cấu trúc lớp học số có quy trình rõ ràng, kết nối các hoạt động giao học liệu, luyện đề, thu thập kết quả, phản hồi, phân tích lỗi, tự đánh giá, lập kế hoạch điều chỉnh và luyện tập lại. Mô hình hướng đến việc biến mỗi lần làm đề thành một chu trình học tập hoàn chỉnh, thay vì chỉ dừng ở việc chấm điểm và chữa đáp án. - Xây dựng hệ thống học liệu đọc hiểu số bám sát chủ đề, từ vựng, cấu trúc ngôn ngữ và yêu cầu cần đạt của sách giáo khoa Tiếng Anh 12 – Global Success; đồng thời bảo đảm sự tương thích với các dạng câu hỏi thường gặp trong đề thi tốt nghiệp THPT. - Phát triển các kỹ năng đọc hiểu trọng tâm cho học sinh, gồm xác định ý chính, tìm thông tin chi tiết, hiểu nghĩa của từ trong ngữ cảnh, nhận diện từ hoặc cụm từ tham chiếu, phân tích cách diễn đạt tương đương, thực hiện suy luận và lựa chọn đáp án dựa trên bằng chứng trong văn bản. - Hình thành năng lực tự đánh giá, giúp học sinh biết đối chiếu kết quả với mục tiêu và tiêu chí, xác định câu sai thuộc dạng nào, tìm nguyên nhân sai, nhận diện điểm mạnh, điểm còn hạn chế và đánh giá mức độ tiến bộ của bản thân qua từng lần luyện tập.
6 - Phát triển năng lực tự điều chỉnh học tập, giúp học sinh biết lập kế hoạch luyện đề, lựa chọn chiến thuật đọc phù hợp, điều chỉnh tốc độ làm bài, bổ sung nội dung còn yếu, luyện lại dạng câu thường sai và theo dõi kết quả sau điều chỉnh. - Khai thác dữ liệu học tập từ các công cụ số để giáo viên theo dõi mức độ hoàn thành, xác định dạng câu hỏi có tỷ lệ sai cao, phân nhóm học sinh theo nhu cầu hỗ trợ và điều chỉnh nội dung ôn tập phù hợp với từng đối tượng. - Đánh giá tính khả thi và hiệu quả của mô hình thông qua việc áp dụng tại lớp 12A4 gồm 41 học sinh và lớp 12A12 gồm 45 học sinh trong năm học 2025–2026, trên cơ sở so sánh kết quả trước và sau tác động về năng lực đọc hiểu, khả năng tự đánh giá và mức độ tự điều chỉnh học tập. 2. Tổng quan 2.1. Tổng quan những thông tin về vấn đề cần nghiên cứu Sáng kiến tập trung nghiên cứu việc xây dựng và tổ chức một mô hình lớp học số hỗ trợ luyện đề môn Tiếng Anh 12, gắn với nội dung sách giáo khoa Global Success và yêu cầu của đề thi tốt nghiệp THPT. Trọng tâm của mô hình không chỉ là số hóa đề luyện mà còn hình thành một quy trình học tập khép kín, trong đó học sinh thực hiện bài luyện, nhận phản hồi, phân tích lỗi, tự đánh giá kết quả, xây dựng kế hoạch điều chỉnh và tiếp tục luyện tập để kiểm chứng sự tiến bộ. Nghiên cứu là cấu trúc và cách vận hành của lớp học số. Mô hình cần xác định rõ mối quan hệ giữa giáo viên, học sinh, học liệu và công nghệ; đồng thời kết nối hợp lý hoạt động học tập trên lớp với hoạt động tự luyện ngoài giờ chính khóa. Công nghệ được sử dụng như một phương tiện hỗ trợ tổ chức, thu thập dữ liệu và phản hồi, không thay thế vai trò hướng dẫn, kiểm chứng và điều chỉnh của giáo viên. Xây dựng hệ thống học liệu đọc hiểu số phù hợp với học sinh lớp 12. Học liệu cần bám sát chủ đề, từ vựng, cấu trúc ngôn ngữ và yêu cầu cần đạt của sách giáo khoa Tiếng Anh 12 Global Success; đồng thời tiếp cận các dạng câu hỏi thường gặp trong đề thi tốt nghiệp THPT như xác định ý chính, tìm thông tin chi tiết, từ vựng trong ngữ cảnh, tham chiếu, diễn đạt tương đương và suy luận. Nội dung bài luyện cần bảo đảm tính chính xác, mức độ phù hợp, khả năng phân hóa và sự liên kết giữa kiến thức trong sách giáo khoa với kỹ năng làm bài thi. Phát triển năng lực đọc hiểu cho học sinh thông qua quá trình luyện tập có định hướng. Học sinh cần được hướng dẫn nhận diện dạng câu hỏi, xác định từ khóa, tìm bằng chứng trong văn bản, phân tích phương án nhiễu và lựa chọn chiến thuật đọc phù hợp. Việc luyện đề vì vậy không chỉ nhằm nâng cao điểm số mà còn giúp học sinh hình thành quy trình xử lý văn bản khoa học, tăng tốc độ đọc và nâng cao độ chính xác khi làm bài. Vấn đề thứ tư là hình thành năng lực tự đánh giá và tự điều chỉnh học tập. Sau mỗi bài luyện, học sinh cần biết xác định câu sai, phân loại dạng lỗi, tìm nguyên nhân và đối chiếu đáp án với bằng chứng trong bài đọc. Trên cơ sở đó, các em lập kế hoạch bổ sung từ vựng, luyện lại dạng câu còn hạn chế, điều chỉnh cách đọc và theo dõi sự tiến bộ qua từng giai đoạn. Đây là yếu tố giúp học sinh chuyển từ trạng thái phụ thuộc vào giáo viên sang chủ động quản lý quá trình học tập của mình. Khai thác dữ liệu học tập để điều chỉnh hoạt động dạy học. Kết quả từ các bài luyện số có thể cung cấp cho giáo viên thông tin về điểm số, thời gian hoàn thành, tỷ lệ trả lời đúng theo từng câu và các dạng lỗi phổ biến. Dựa trên dữ liệu này, giáo viên có thể phân nhóm hỗ trợ, thiết kế nhiệm vụ bù đắp hoặc nâng cao, điều chỉnh nội dung ôn tập và theo dõi tiến bộ của từng học sinh qua nhiều chu kỳ. Nghiên cứu được triển khai tại Trường THPT Bà Điểm trong năm học 2025–2026, với hai lớp do tác giả trực tiếp giảng dạy gồm lớp 12A4 có 41 học sinh và lớp 12A12 có 45 học sinh, tổng cộng 86 học sinh. Quá trình nghiên cứu tập trung khảo sát thực trạng, xây dựng mô hình, tổ chức thực nghiệm, thu thập dữ liệu trước và sau tác động, từ đó đánh giá mức độ cải thiện về năng lực đọc hiểu, khả năng tự đánh giá và năng lực tự điều chỉnh học tập của học
Hiển thị 6 trang đầu. Tải tài liệu để xem đầy đủ.
Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên!
Bình luận (0)
Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên!