lOMoAR cPSD| 11461189 CHƯƠNG I CHỦ NGHĨA DUY VẬT BIỆN CHỨNG I. CHỦ NGHĨA DUY VẬT VÀ CHỦ NGHĨA DUY VẬT BIỆN CHỨNG 1. Vấn đề cơ bản của triết học a) Thực chất ➢ Vấn đề cơ bản của TH là vấn đề về mối quan hệ giữa vật chất & ý thức (tư duy & tồn tại, tự nhiên & tinh thần,...) b) Nội dung ➢ Mặt bản thể: Vật chất hay ý thức, cái nào có trước / quyết định cái nào? ➢ Mặt nhận thức: Con người có khả năng nhận thức thế giới được hay không? c) Cách giải quyết ➢ Mặt bản thể a) CN nhất nguyên: Chỉ có 1 yếu tố có trước / quyết định a) CN duy vật: VC có trước / quyết định YT. b) CN duy tâm: YT có trước / quyết định VC. b) CN nhị nguyên: Cả 2 yếu tố đều có trước; VC có trước / quyết định mọi hiện tượng VC; YT có trước / quyết định mọi hiện tượng tinh thần. c) CN thực chứng coi vấn đề này là giả, coi CN nhất nguyên & CN nhị nguyên là Siêu hình học viễn vông. ➢ Mặt nhận thức a) Th.khả tri: Con người có thể nhận thức được thế giới. b) Th.bất kh.tri: Con người không thể nhận thức được TG. 2. CNDV & CNDT - hai trường phái lớn trong lịch sử triết học ➢ Thực chất a) Trào lưu tư tưởng TH cho rằng nguồn gốc, bản chất của sự vật, hiện tượng, quá trình trong TG là cái tinh thần. ➢ Hình thức a) CNDT khách quan (tinh thần kh.quan là nền tảng TG). b) CNDT chủ quan (ý thức con người là nền tảng TG). ➢ Nguồn gốc, nguyên nhân tồn tại a) Xem xét phiến diện, tuyệt đối / thần thánh hóa một mặt / đặc tính của quá trình nhận thức biện chứng. b) Cơ sở lý luận cho giai cấp thống trị phản động. c) CNDT và tôn giáo có liên hệ mật thiết với nhau. b) Chủ nghĩa duy vật ➢ Thực chất Trào lưu tư tưởng TH cho rằng, nguồn gốc, bản chất của mọi sự vật, hiện tượng, quá trình trong TG là vật chất. lOMoAR cPSD| 11461189 ➢ Hình thức CNDV chất phác ✓ Tồn tại vào thời cổ đại; ✓ Dựa trên các PP nhận thức mang tính trực quan; ✓ Đồng nhất VC với một số chất cụ thể; ✓ Kết luận ngây thơ, chất phác, về cơ bản là đúng; ✓ Khắc phục TGQ thần thoại… CNDV siêu hình ✓ Tồn tại vào tk.15 - đầu tk.19; ✓ Đồng nhất VC với một dạn