Trang 1
ĐẠI HỌC BÁCH KHOA HÀ NỘI HANOI UNIVERSITY OF SCIENCE AND TECHNOLOGY ĐỀ LUYỆN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY 2024 60 phút 30 phút 60 phút Tư duy Tư duy Tư duy Toán học Đọc hiểu Khoa học/ Giải quyết vấn đề 40 điểm 20 điểm 40 điểm Trắc nghiệm khách quan gồm các dạng: nhiều lựa chọn, kéo thả, đúng/sai, trả lời ngắn
Trang 2
Mục lục PHẦN TƯ DUY TOÁN HỌC.................................................................................................3 PHẦN TƯ DUY ĐỌC HIỂU.................................................................................................13 PHẦN TƯ DUY KHOA HỌC/ GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ....................................................23 Đáp án......................................................................................................................................44
Trang 3
PHẦN TƯ DUY TOÁN HỌC ĐẠI HỌC BÁCH KHOA HÀ NỘI TSA 09.04 TOÁN ĐỀ 8 - TLCST4274 *********************** Mã đề: …………. Thời gian làm bài 60 phút Họ và tên:……………………… Lớp: ………….Số báo danh: ………. Đề thi số: 8 Câu 1: Công thức tính diện tích toàn phần hình nón có bán kính đáy r, độ dài đường cao h và độ dài đường sinh l là: A. S = πrl + πr2 B. S = πrl + 2πr2 C. S = πrh + πr2 D. S = 2πrh tp tp tp tp Câu 2: Cho hàm số y = f(x) có đồ thị như hình vẽ bên. Giá trị cực đại của hàm số là A. y = 0. B. y = 2. C. y = 1. D. y = 3. Câu 3: Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz, cho hai điểm A(3;2;−1),B(5;4;3). M là điểm thuộc tia đối của tia BA sao cho AM . Tìm tọa độ của điểm M. 2 BM A. (7;6;7). B. 13 10 5 C. 5 2 11 D. (13;11;5). ; ; . ; ; . 3 3 3 3 3 3 Câu 4:
Trang 4
u u 26 Cho cấp số cộng u thỏa mãn 1 7 . Mệnh đề nào sau đây đúng? n u2 u2 466 2 6 u 13 u 10 u 1 u 13 A. 1 . B. 1 . C. 1 . D. 1 . d 3 d 3 d 4 d 4 Câu 5: Điền số tự nhiên vào chỗ trống: Cho hai số phức z1 = 2 − i và z2 = −3+5i. Điểm biểu diễn số phức w 3z i z. có hoành độ bằng 1 2 . Câu 6: Viết phương trình mặt phẳng (α) đi qua M(0;1;2), N(2;0;1) và vuông góc với (P): 2x+3y−z+1=0 A. x + 2z − 4 = 0. B. x + 2y − 4 = 0. C. y + 3z − 2 = 0. D. x − 2z − 4 = 0. Câu 7: Trong không gian Oxyz , cho các mặt phẳng (P) : x y 2z 1 0 , (Q) : 2x y z 1 0. Gọi (S) là mặt cầu có tâm thuộc trục hoành, đồng thời (S) cắt mặt phẳng (P) theo giao tuyến là một đường tròn có bán kính 2 và (S) cắt mặt phẳng (Q) theo giao tuyến là một đường tròn có bán kính r . Để chỉ có đúng 1 mặt cầu (S) thỏa mãn yêu cầu thì giá trị của r là A. . B. . C. 3 . D. 3 2 . 3 2 2 2 Câu 8: Người ta cần tạo một ống bơ sữa đặc kín 2 đầu hình trụ có đáy là hình tròn với thể tích là 16πcm3. Tính diện tích tối ưu của phần vật liệu cần sử dụng. A. 24π(cm2) B. 23π(cm2) C. 21π(cm2) D. 20π(cm2) Câu 9: Cắt hình trụ (T) bằng một mặt phẳng song song với trục và cách trục 2m được thiết diện là một hình vuông có diện tích bằng 16m2. Tính thể tích của khối trụ (T). A. 32π(m3) B. 16π(m3) C. 64π(m3) D. 8π(m3)
Trang 5
Câu 10: x 1t Trong không gian Oxyz, cho điểm và hai đường thẳng x y z , d :y 1t. Đường A(1; 2; 4) d : 1 1 1 1 2 z 2t thẳng Δ qua A, vuông góc với d1 và cắt d2 có phương trình là A. x1 y 2 z 4 . B. x1 y 2 z 4 . 1 1 2 2 1 2 C. x1 y 2 z 4 . D. x1 y 2 z 4 . 5 3 2 5 3 2 Câu 11 Trong không gian Oxyz, tọa độ điểm A' là hình chiếu vuông góc của điểm A( 1; 4;0) lên mặt phẳng () : x 2y 4z 10 0 là A. 86 22 4 . B. . C. 4 86 22 . D. 22 86 4 . A' ; ; A'( 22;86; 4) A' ; ; A' ; ; 21 21 21 21 21 21 21 21 21 Câu 12: Kéo thả các vào chỗ trống một cách thích hợp nhất: +∞ 1 -∞ Giới hạn I lim x6 5x1 bằng x Câu 13: Một công ti bất động sản có 50 căn hộ cho thuê. Biết rằng nếu cho thuê mỗi căn hộ với giá 2 000 000 đồng một tháng thì mọi căn hộ đều có người thuê, và cứ mỗi lần tăng giá cho thuê mỗi căn hộ thêm 100 000 đồng một tháng thì có thêm 2 căn hộ bị bỏ trống. Hỏi để có thu nhập cao nhất, công ti đó phải cho thuê mỗi căn hộ với giá tiền là bao nhiêu một tháng? (đồng/tháng) A. 2 250 000 B. 2 450 000. C. 2 300 000. D. 2 225 000. Câu 14 Cho tập hợp A={1;2;3;4;5;6;7}. Các khẳng định sau đúng hay sai?
Trang 6
ĐÚNG SAI Có thể lập được 5040 số tự nhiên có 7 chữ số khác nhau từ các chữ số trong tập A. Có thể lập được 360 số tự nhiên có 7 chữ số khác nhau và chữ số 1 là hàng chục nghìn từ các chữ số trong tập A. Có thể lập được 4230 số tự nhiên có 7 chữ số khác nhau và chữ số 2 không ở hàng đơn vị từ các chữ số trong tập A. Câu 15: Cho tam giác ABC vuông tại A có AB 6cm, AC 8cm . Thể tích khối tròn xoay thu được khi quay tam giác ABC quanh trục BC là A. 96 B. 128 C. 1152 . D. 384 . 5 5 5 5 Câu 16: Cho hai số phức z ,z thỏa mãn đồng thời hai điều kiện sau | z 1| 34,| z 1 mi | | z m 2 |i 1 2 (trong đó m là số thực) và sao cho z z là lớn nhất. Khi đó giá trị z z bằng 1 2 1 2 A. 2 . B. 10 . C. 2. D. 130 . Câu 17: Điền số thích hợp vào chỗ trống: Điểm đối xứng của điểm M(−2;3;4) qua mặt phẳng (Oxy) là điểm M′ có cao độ bằng Câu 18: Cho hình chóp S.ABCD có đáy ABCD là hình bình hành. Trên các cạnh SA,SB,SC lần lượt lấy các điểm A,B,C sao cho SA 2SA SB; 3SB;SC 4SC , mặt phẳng A B C cắt cạnh SD tại D . Gọi lần lượt là thể tích của hai khối chóp và S.ABCD. Khi đó tỉ số V bằng: V V, S A B C D. 1 1 2 V 2 A. 1 . B. 1 . C. 7 D. 7 . 24 26 12 24
Trang 7
Câu 19: Cho tam giác ABC đều cạnh bằng 4. Gọi M, N lần lượt là trung điểm AB, AC. Diện tích đa giác thu được khi lấy đối xứng tam giác ABC qua trục MN là a b (a b, Z). Trong các phát biểu sau, phát biểu nào đúng? a chia hết cho b. a − 2b = 1 a + 2b chia hết cho 5. a + b là số chính phương. Câu 20: Cho các mệnh đề sau: I/ Số cạnh của một khối đa diện lồi luôn lớn hơn hoặc bằng 6. II/ Số mặt của khối đa diện lồi luôn lớn hơn hoặc bằng 5. III/ Số đỉnh của khối đa diện lồi luôn lớn hơn 4. Trong các mệnh đề trên, những mệnh đề nào là mệnh đề đúng? A. II và III B. I và II C. Chỉ I D. Chỉ II Câu 21: Ta gọi số nguyên bé nhất không nhỏ hơn x là phần nguyên trên của x, kí hiệu ⌈x⌉. Chẳng hạn 19 . 2,5 2; 4 6 Tổng phần nguyên trên của tất cả các số có dạng k với k nguyên lấy giá trị từ −5 đến 5 bằng 3 Câu 22: Một hộp chứa 5 viên bi màu trắng, 15 viên bi màu xanh và 35 viên bi màu đỏ. Lấy ngẫu nhiên từ hộp ra 7 viên bi. Xác suất để trong số 7 viên bi được lấy ra có ít nhất 1 viên bi màu đỏ là: C7 C7 C7 A. C1 B. 55 20 C. 35 D. C1 .C6 35 C7 C7 35 20 55 55 Câu 23: Biết hàm số f(x) nghịch biến trên khoảng (0;+∞).
Trang 8
Các khẳng định sau là đúng hay sai? ĐÚNG SAI f 2 f 3 f x f x Với mọi x ,x (0;),x x ta có 1 2 0 1 2 1 2 x x 1 2 3 2 f f 4 3 Câu 24: z2 z2 Gọi z ,z là nghiệm của phương trình z2 4z 5 0. Tính giá trị của biểu thức P 1 2 . 1 2 z z 2 1 A. 4 B. 4 C. 4 D. 8 5 5 25 5 Câu 25: Một vận động viên đang luyện tập chạy đường dài, dự định buổi tập hôm nay sẽ chạy trong 50 phút. Trong vòng 15 phút đầu tiên người vận động viên chạy với vận tốc 10km/h, do có sự suy giảm thể lực nên mỗi 10 phút tiếp theo vận tốc của người vận động viên giảm so với trước đó 1km/h. Hỏi đến khi hoàn thành buổi tập thì người vận động viên đã chạy được quãng đường là bao nhiêu? A. 9km B. 8km C. 7km D. 6km Câu 26: Số tam giác xác định bởi các đỉnh của một đa giác đều 10 cạnh là: A. 35. B. 120. C. 240. D. 720 Câu 27: Trong các phát biểu sau, phát biểu nào đúng, phát biểu nào sai? ĐÚNG SAI Hàm số tan x3 xác định với mọi x . y 2sin x3
Trang 9
Các nghiệm của phương trình 2cosx − 1 = 0 được biểu diễn bởi 2 điểm trên đường tròn lượng giác. Câu 28: Khai triển nhị thức (x 2)n5 (n ) có tất cả 2019 số hạng. Tìm n. A. 2018 B. 2014 C. 2013 D. 2015 Câu 29: x 1 2x2 Gọi S là tổng các nghiệm của phương trình 92 9. 4 0 . Khi đó S thuộc những khoảng 3 nào trong các khoảng dưới đây? (−1;1). (0;2). 1 3 . ; 2 2 (−2;0). Câu 30: Dãy số Phi-bô-na-xi là dãy số (un) được xác định như sau: u u 1; u u u với n ≥ 3. Số 1 2 n n1 n2 hạng thứ 11 của dãy số Phi-bô-na-xi là A. 44 B. 55 C. 89 D. 144 Câu 31: Cho tứ diện ABCD có thể tích V với M, N lần lượt là trung điểm AB, CD. Gọi V V, lần lượt là thể 1 2 tích của MNBC và MNDA. Tỉ lệ V V bằng 1 2 V A. 2 B. 1 C. 1 . D. 3 . . . 3 2 3 2 Câu 32: Cho hàm số y x4 2mx2 2m1 với m là tham số thực. Số giá trị nguyên trong
Trang 10
khoảng [−2;2] của m để hàm số đã cho có 3 điểm cực trị là A. 3 B. 2 C. 1 D. 4 Câu 33: Một vật chuyển động trong 3 giờ với vận tốc v(km/h) phụ thuộc vào thời gian t(h) có đồ thị là một phần của đường parabol có đỉnh I(2;9) và trục đối xứng song song với trục tung như hình bên. Quãng đường s(km) mà vật di chuyển được trong 3 giờ là A. 25,25. B. 24,25. C. 24,75. D. 26,75. Câu 34: Hàm số y x4 2x2 1 nghịch biến trên khoảng nào dưới đây? A. (−1;1). B. (−1;0). C. (−∞;1). D. (−∞;−1). Câu 35: 5x1 x2 2 Đồ thị hàm số y có bao nhiêu đường tiệm cận đứng và ngang? x4 A. 2 B. 1 C. 3 D. 4 Câu 36: Cho hàm số 1 3 2 9 (m là tham số thực). Có bao nhiêu giá trị nguyên của m y x (m1)x (m3)x 3 2 thuộc [-5;5] để hàm số đã cho cắt đường thẳng 9 tại 3 điểm phân biệt? y 3x 2
Trang 11
A. 9 B. 7 C. 6 D. 5 Câu 37: 22021 A,B là hai số tự nhiên liên tiếp thỏa mãn A B. Giá trị A B là 31273 A. 25. B. 23. C. 27. D. 21. Câu 38: Mệnh đề nào sau đây là sai? A. Nếu f ( )x dx F x( )C thì f u du( ) F u( )C . B. k f ( )x dx k f ( )x dx (k là hằng số và k 0 ). C. Nếu F x( ) và G x( ) đều là nguyên hàm của hàm số f ( )x thì F x( ) G x( ) . D. f ( )x f ( )x dx f ( )x dx f ( )x dx. 1 2 1 2 Câu 39: e2 Kết quả của phép tính tích phân ln( )x dx ea alnab . Tính a3 b. 2 A. 10 B. 9 C. 3 D. −7 Câu 40: Cho (H) là hình phẳng giới hạn bởi parabol y 3x2 , cung tròn có phương trình y 4 x2 (với 0 x 2 ) và trục hoành (phần tô đậm trong hình vẽ).
Trang 13
PHẦN TƯ DUY ĐỌC HIỂU ĐẠI HỌC BÁCH KHOA HÀ NỘI TSA 09.04 THI THỬ ĐỌC HIỂU 8 *********************** Mã đề: …………. Thời gian làm bài 30 phút Họ và tên:……………………… Lớp: ………….Số báo danh: ………. Đề thi số: 8 Đọc thông tin dưới đây và trả lời các câu hỏi từ câu 1 đến câu 10: ĐÃ ĐẾN LÚC PHẢI TRẢ ƠN CHO ĐẠI DƯƠNG [1] Hàng thập kỉ qua, bằng cách hấp thụ một phần tư lượng khí CO2 ô nhiễm và hơn 90% nhiệt lượng dư thừa từ hiện tượng nóng lên toàn cầu, các đại dương đã giữ cho nhiệt độ bề mặt đất liền của Trái đất ở mức có thể sống được. Ảnh: Tình trạng ô nhiễm và đánh bắt quá mức như hiện nay có thể khiến cho lượng nhựa trong các đại dương bằng số lượng cá vào giữa thế kỷ này. [2] Song, để đáp lại “tấm thịnh tình” ấy, con người lại đổ hàng núi rác thải nhựa xuống biển và đầu độc bờ biển bằng các hóa chất độc hại và những dòng nước công nghiệp. “Ít nhất một phần ba trữ lượng cá tự nhiên đã bị đánh bắt quá mức, và chỉ còn dưới 10% đại dương là được bảo vệ”, Kathryn Matthews – Giám đốc khoa học tại tổ chức phi chính phủ Oceana chia sẻ với AFP. “Các tàu đánh cá bất hợp pháp cũng hoạt động mà không bị trừng phạt ở nhiều vùng ven bờ và biển khơi”. Đồng thời, nước biển cũng bị CO2 làm axit hóa và những đợt nắng nóng kéo dài nhiều tháng hoặc lâu hơn cũng đang giết chết các rạn san hô – nơi hỗ trợ sự sống cho 1/4 sinh vật biển và cung cấp sinh kế cho 1/4 tỷ người.
Trang 14
“Chúng ta mới chỉ bắt đầu hiểu về mức độ tàn phá của biến đổi khí hậu lên đại dương mà thôi”, Charlotte de Fontaubert, người đứng đầu toàn cầu chương trình nền kinh tế xanh của Ngân hàng Thế giới, cho biết. Tương lai đáng sợ [3] Được đồng tổ chức bởi Bồ Đào Nha và Kenya, Hội nghị Đại dương Liên Hợp Quốc kéo dài năm ngày đã quy tụ hàng nghìn quan chức chính phủ, doanh nghiệp, nhà khoa học và tổ chức phi chính phủ để tìm kiếm giải pháp. Với xu hướng hiện tại, tình trạng ô nhiễm có thể khiến cho lượng nhựa ở biển nhiều ngang với cá vào giữa thế kỉ này. Thông tin ấy đã được đề cập trong chương trình nghị sự của hội nghị, cùng với các đề xuất giải pháp từ tái chế đến cấm hoàn toàn túi nhựa. [4] Câu hỏi làm thế nào để nghề đánh bắt cá tự nhiên, từ những con tàu chế biến cá của vùng Đông Á cho đến những chiếc thuyền đánh cá dọc theo bờ biển nhiệt đới, trở nên bền vững hơn cũng là một nội dung quan trọng trong chương trình nghị sự của Lisbon. Và khẩu hiệu mới được đặt ra ở đây là “thực phẩm xanh” – nguồn dinh dưỡng từ biển đảm bảo được tính bền vững và công bằng. Ngành nuôi trồng thủy sản đang phát triển bùng nổ cũng cần phải được theo dõi chặt chẽ bởi nó tiềm ẩn rất nhiều vấn đề từ việc phá hủy các khu rừng ngập mặn quý giá đến việc sử dụng thuốc kháng sinh tràn lan. [5] Thúc đẩy chương trình nghị sự Dù hội thảo ở Lisbon không phải là một phiên đàm phán chính thức, những người tham gia vẫn không ngần ngại thúc đẩy để có một chương trình nghị sự mạnh mẽ về đại dương tại hai hội nghị thượng đỉnh quan trọng vào cuối năm nay: cuộc đàm phán về khí hậu của Liên Hợp Quốc COP27 vào tháng 11, và cuộc đàm phán về đa dạng sinh học COP15 đã bị trì hoãn từ lâu. Các đại dương vốn đã là trọng tâm của một dự thảo hiệp ước về đa dạng sinh học với nhiệm vụ ngăn chặn “sự tuyệt chủng hàng loạt” mà nhiều nhà khoa học lo ngại sẽ xảy ra kể từ khi thiên thạch quét sạch loài khủng long trên cạn hơn 65 triệu năm trước. Một liên minh gồm gần 100 quốc gia cũng ủng hộ một điều khoản nền tảng, trong đó sẽ chỉ định 30% đất liền và đại dương làm các khu vực được bảo vệ. [6] Tuy nhiên, với vấn đề biến đổi khí hậu, vẫn chưa có nhiều đề xuất như vậy. Bất chấp tác động nghiêm trọng của hiện tượng nóng lên toàn cầu và vai trò thiết yếu của các đại dương trong việc hấp thụ CO2, bảy vùng biển hầu như chưa được đề cập đến trong các cuộc đàm phán về khí hậu của Liên Hợp Quốc, mãi cho đến gần đây. Song, các nhà khoa học đã khẳng định rất rõ rằng đại dương và vấn đề biến đổi khí hậu cần phải đi
Trang 15
cùng nhau: các đại dương sẽ tiếp tục chịu ảnh hưởng trừ khi nồng độ khí nhà kính được giữ ở mức ổn định, và cuộc chiến chống lại hiện tượng nóng lên toàn cầu cũng sẽ thất bại nếu các đại dương mất khả năng hút CO2 và hấp thụ nhiệt. (Tạp chí Tia sáng, Mỹ Hạnh dịch) Câu 1 Nội dung chính của văn bản trên là gì? A. Hãy trả ơn đại dương bằng mọi cách. B. Tình trạng ô nhiễm và lời kêu gọi bảo vệ đại dương. C. Tình trạng ô nhiễm đại dương do con người gây ra. D. Vấn đề tổ chức các chương trình nghị sự nhằm bảo vệ đại dương. Câu 2: Dựa vào đoạn [1], điền từ không quá hai tiếng có trong bài đọc vào hai chỗ trống. Rất nhiều thập kỉ qua, đại dương đã giúp ổn định _______ của bề mặt đất liền bằng cách hấp thụ một phần tư lượng khí CO2 ô nhiễm và hơn 90% nhiệt lượng dư thừa từ hiện tượng nóng lên toàn cầu, nhờ đó mà con người trên Trái đất mới có thể _______ . Câu 3: Hoàn thành câu hỏi bằng cách chọn đáp án Đúng hoặc Sai. Theo thông tin ở đoạn số [1], đại dương hút CO2 và hấp thụ nhiệt cho khí hậu bớt nóng lên. Đúng hay sai? Đúng Sai Câu 4: Dựa vào đoạn [2], hãy hoàn thành các nội dung sau bằng cách kéo thả các cụm từ vào đúng vị trí. hóa chất đánh bắt độc hại nhựa rác Con người đã đổ xuống biển một lượng rác thải _______ quá lớn và đầu độc bờ biển bằng các _______ nguy hiểm.
Trang 16
Trữ lượng cá tự nhiên bị suy giảm nghiêm trọng, chỉ còn dưới 10% đại dương là được bảo vệ do việc _______ quá mức của con người. Câu 5: Phương tiện phi ngôn ngữ được sử dụng trong bài viết có tác dụng gì? A. Tạo sự cân đối, hài hòa cho bài viết B. Thể hiện một cách trực quan tình trạng ô nhiễm môi trường C. Giới thiệu cho người đọc một địa điểm đặc sắc D. Giới thiệu để người đọc biết thêm một vùng đất mới Câu 6: Qua bài viết, tác giả KHÔNG thể hiện thái độ nào? (Chọn 2 đáp án đúng) Thất vọng vì tình trạng khí hậu và đại dương ngày càng xấu đi, khiến con người phải đối mặt với sự nguy hiểm Tin tưởng, lạc quan vì tình trạng ô nhiễm của đại dương đang ngày càng được cải thiện, có kết quả tích cực Lo âu vì tình trạng ô nhiễm đại dương ngày càng trầm trọng Hi vọng vào tương lai có thể giải cứu đại dương vì các nhà khoa học đang tìm kiếm giải pháp để cải thiện tình hình Câu 7: Dựa vào đoạn [4], điền cụm từ không quá ba tiếng có trong bài đọc vào chỗ trống. Nguồn dinh dưỡng từ biển đảm bảo được tính bền vững và công bằng được gọi là __________ . Câu 8: Hoàn thành câu hỏi bằng cách chọn đáp án Đúng hoặc Sai. Giải pháp mà thế giới đang nỗ lực thực hiện để giải cứu đại dương là? ĐÚNG SAI Có những quy định để nghề đánh bắt cá tự nhiên trở nên bền vững hơn.
Trang 17
Thúc đẩy mạnh mẽ sự phát triển của ngành nuôi trồng thủy sản. Đưa ra khẩu hiệu mới về “thực phẩm xanh”. Câu 9: Con người đã hành động như thế nào để đối phó với “tương lai đáng sợ” do chính mình gây ra? (Chọn 2 đáp án đúng) Tổ chức Hội nghị Đại dương Liên Hợp Quốc Yêu cầu các tàu cá tạo ra “thực phẩm xanh” Kêu gọi mọi người nhặt rác thải nhựa tại các bờ biển Cuộc đàm phán về khí hậu của Liên Hợp Quốc COP27 và cuộc đàm phán về đa dạng sinh học COP15 Câu 10: Dựa vào đoạn [6], hãy hoàn thành các nội dung sau bằng cách kéo thả các từ vào đúng vị trí. thành công thất bại ổn định trung bình Các đại dương sẽ thoát khỏi sự tổn thương nghiêm trọng khi nồng độ khí nhà kính được giữ ở mức __________ . Nếu đại dương an toàn, cuộc chiến chống lại hiện tượng nóng lên toàn cầu cũng sẽ __________ . Đọc thông tin dưới đây và trả lời các câu hỏi từ câu 11 đến câu 20: [1] Hộ vốn nghèo. Hắn là một nhà văn, trước kia, với cách viết thận trọng của hắn, hắn chỉ kiếm được vừa đủ để một mình hắn sống một cách eo hẹp, có thể nói là cực khổ. Nhưng bấy giờ hắn chỉ có một mình. Ðói rét không có nghĩa lí gì đối với gã trẻ tuổi say mê lý tưởng. Lòng hắn đẹp. Ðầu hắn mang một hoài bão lớn. Hắn khinh những lo lắng tủn mủn về vật chất. Hắn chỉ lo vun trồng cho cái tài của hắn ngày mỗi ngày một thêm nảy nở. Hắn đọc, ngẫm nghĩ, tìm tòi, nhận xét và suy tưởng không biết chán. Ðối với hắn lúc ấy, nghệ thuật là tất cả; ngoài nghệ thuật không còn gì đáng quan tâm nữa. Hắn băn khoăn nghĩ đến một tác phẩm nó sẽ làm mờ hết các tác phẩm khác cùng ra một thời…
Trang 18
[2] Thế rồi, khi đã ghép đời Từ vào cuộc đời của hắn, hắn có cả một gia đình phải chăm lo. Hắn hiểu thế nào là giá trị của đồng tiền; hắn hiểu những nỗi khổ đau của một kẻ đàn ông khi thấy vợ con mình đói rách. Những bận rộn tẹp nhẹp, vô nghĩa lí, nhưng không thể không nghĩ tới, ngốn một phần lớn thì giờ của hắn. Hắn phải cho in nhiều cuốn văn viết vội vàng. Hắn phải viết những bài báo để người ta đọc rồi quên ngay sau lúc đọc. [3] Rồi mỗi lần đọc lại một cuốn sách hay một đoạn văn ký tên mình, hắn lại đỏ mặt lên, cau mày, nghiến răng vò nát sách và mắng mình như một thằng khốn nạn… Khốn nạn! Khốn nạn! Khốn nạn thay cho hắn! Bởi vì chính hắn là một thằng khốn nạn! Hắn chính là một kẻ bất lương! Sự cẩu thả trong bất cứ nghề gì cũng là một sự bất lương rồi. Nhưng sự cẩu thả trong văn chương thì thật là đê tiện. Chao ôi! Hắn đã viết những gì? Toàn những cái vô vị, nhạt nhẽo, gợi những tình cảm rất nhẹ, rất nông, diễn một vài ý rất thông thường quấy loãng trong một thứ văn bằng phẳng và quá ư dễ dãi. Hắn chẳng đem một chút mới lạ gì đến văn chương. Thế nghĩa là hắn là một kẻ vô ích, một người thừa. Văn chương không cần đến những người thợ khéo tay, làm theo một vài kiểu mẫu đưa cho. Văn chương chỉ dung nạp những người biết đào sâu, biết tìm tòi, khơi những nguồn chưa ai khơi, và sáng tạo những cái gì chưa có… [4] Hắn nghĩ thế và buồn lắm, buồn lắm! Còn gì buồn hơn chính mình lại chán mình? Còn gì đau đớn hơn cho một kẻ vẫn khát khao làm một cái gì nâng cao giá trị đời sống của mình, mà kết cục chẳng làm được cái gì, chỉ những lo cơm áo mà đủ mệt? Hắn để mặc vợ con khổ sở ư? Hắn bỏ liều, hắn ruồng rẫy chúng, hắn hi sinh như người ta vẫn nói ư? Ðã một vài lần hắn thấy ý nghĩ trên đây thoáng qua đầu. Và hắn nghĩ đến câu nói hùng hồn của một nhà triết học kia: “Phải biết ác, biết tàn nhẫn để sống cho mạnh mẽ”. [5] Nhưng hắn lại nghĩ thêm rằng: Từ rất đáng yêu, rất đáng thương, hắn có thể hy sinh tình yêu, thứ tình yêu vị kỷ đi; nhưng hắn không thể bỏ lòng thương; có lẽ hắn nhu nhược, hèn nhát, tầm thường, nhưng hắn vẫn còn được là người: hắn là người chứ không phải là một thứ quái vật bị sai khiến bởi lòng tự ái. Kẻ mạnh không phải là kẻ giẫm lên vai kẻ khác để thỏa mãn lòng ích kỷ. Kẻ mạnh chính là kẻ giúp đỡ kẻ khác trên đôi vai mình. Và lại hèn biết bao là một thằng con trai không nuôi nổi vợ, con thì còn mong làm nên trò gì nữa?… Hắn tự bảo: “Ta đành phí đi một vài năm để kiếm tiền. Khi Từ đã có một số vốn con để làm ăn! Sự sinh hoạt lúc này chẳng dễ dàng đâu!”. [6] Từ khi đứa con này chưa kịp lớn lên, đứa con khác đã vội ra, mà đứa con nào cũng nhiều đẹn, nhiều sài, quấy rức, khóc mếu suốt ngày đêm và quanh năm uống thuốc. Từ săn sóc chúng đã đủ ốm người rồi, chẳng còn có thể làm thêm một việc khác nữa. Hộ điên người lên vì phải xoay tiền. Hắn còn điên lên vì con khóc, nhà không lúc nào được yên tĩnh để cho hắn viết hay đọc sách. Hắn thấy mình khổ quá, bực bội quá. Hắn trở nên cau có và gắt gỏng. Hắn gắt gỏng với con, với vợ, với bất cứ ai, với chính mình. Và nhiều khi, không còn chịu nổi cái không khí bực tức ở trong nhà, hắn đang
Trang 19
ngồi bỗng đứng phắt lên, mắt chan chứa nước, mặt hầm hầm, vùng vằng đi ra phố, vừa đi vừa nuốt nghẹn. [7] Hắn đi lang thang, không chủ đích gì. Rồi khi gió mát ở bên ngoài đã làm cái trán nóng bừng nguội bớt đi và lòng trút nhẹ được ít nhiều uất giận, hắn tạt vào một tiệm giải khát nào mà uống một cốc bia hay cốc nước chanh. Hắn tìm một người bạn thân nào để nói chuyện văn chương, ngỏ ý kiến về một vài quyển sách mới ra, một vài tên ký mới trên các báo, phác họa một cái chương trình mà hắn biết ngay khi nói là chẳng bao giờ hắn có thể thực hành, rồi lặng lẽ nghĩ đến cái tác phẩm dự định từ mấy năm nay để mà chán ngán. Hắn thừ mặt ra như một kẻ phải đi đày, một buổi chiều âm thầm kia, ngồi trong một làn khói nặng u buồn mà nhớ quê hương. Hắn cũng nhớ nhung một cái gì rất xa xôi… những mộng đẹp ngày xưa… một con người rất đáng yêu đã chẳng là mình nữA. Hắn lắc đầu tự bảo: “Thôi thế là hết! Ta đã hỏng! Ta đã hỏng đứt rồi”. Và hắn nghĩ đến cái tên hắn đang mờ dần đằng sau những tên khác mới trồi ra, rực rỡ hơn… Rồi hắn ra về, thờ thẫn. Những sự bực tức đã chìm đi. Lòng hắn không còn sôi nổi nữa, nhưng rũ buồn. (Trích “Đời thừa”- Nam Cao, Truyện ngắn Nam Cao, NXBVH 2014, tr 105-109) Câu 11: Hoàn thành câu hỏi bằng cách chọn đáp án Đúng hoặc Sai. Hoàn cảnh của nhân vật Hộ trong đoạn trích là? ĐÚNG SAI Sống một mình, chỉ chuyên sáng tác văn chương Có vợ, con, nhưng con cái quanh năm ốm đau, khóc mếu suốt ngày đêm Hộ vẫn luôn có thể lo lắng cho cuộc sống gia đình dư giả Câu 12: Văn bản trên viết về đề tài gì? A. Người trí thức B. Sự tự trọng trong văn chương C. Người nông dân D. Làng quê Việt Nam Câu 13: Những biểu hiện nào dưới đây thể hiện cho sự “cẩu thả trong văn chương” trong suy nghĩ của Hộ? Chọn hai đáp án đúng.
Trang 20
Viết văn vội vàng, viết những cái vô vị, nhạt nhẽo, gợi những tình cảm rất nhẹ, rất nông Đào sâu, tìm tòi, khơi những nguồn chưa ai khơi và sáng tạo những cái gì chưa có Viết những bài báo để người ta đọc rồi quên ngay sau lúc đọc Viết những thứ văn bằng phẳng, dễ dãi, chỉ đem một chút mới lạ đến văn chương Câu 14: Từ thông tin của văn bản, hãy hoàn thành các nội dung sau bằng cách kéo thả các cụm từ vào đúng vị trí. dằn vặt cuộc đời thừa văn sĩ khốn khổ hoài bão Hộ là một _______ nghèo mang trong mình nhiều _______ . Anh là người có lí tưởng sống rất cao đẹp. Là một nhà văn, anh đã từng ước mơ có những tác phẩm lớn, có giá trị vượt thời gian. Nhưng từ khi cứu vớt cuộc đời Từ, cưới Từ về làm vợ, anh phải lo cho cuộc sống của cả gia đình chỉ với những đồng tiền ít ỏi của nghề viết văn. Hộ đã rơi vào tình trạng _______ . Tạm gác ước mơ để nuôi gia đình, nhưng nỗi locơm áo và những _______ lương tâm của một nhà văn đã khiến Hộ rơi vào cái vòng luẩn qẩn, không lối thoát, sống một _______ vô vị, tẻ nhạt. Câu 15: Dựa vào đoạn [3] và đoạn [5], hãy hoàn thành các nội dung sau bằng cách kéo thả các cụm từ vào đúng vị trí. Quan niệm về sáng tác văn chương Quan niệm về lương tâm của người cầm bút Quan niệm về chọn lựa nghề nghiệp Quan niệm về lẽ sống của Hộ _____________________________ : Sự cẩu thả trong bất cứ nghề gì cũng là một sự bất lương rồi. Nhưng sự cẩu thả trong văn chương thật là đê tiện. _____________________________ : Kẻ mạnh không phải là kẻ giẫm lên vai kẻ khác để thỏa mãn lòng ích kỷ. Kẻ mạnh chính là kẻ giúp đỡ kẻ khác trên đôi vai mình.
评论 (0)
暂无评论。快来抢沙发吧!