Trang 1
Ngày soạn:…/…/…
Ngày dạy:…/…/…
BÀI 12: QUYỀN VÀ NGHĨA VỤ CỦA CÔNG DÂN TRONG BẢO VỆ, CHĂM
SÓC SỨC KHỎE VÀ BẢO ĐẢM AN SINH XÃ HỘI
(2 tiết)
I. MỤC TIÊU
1. Về kiến thức
Sau bài học này, HS sẽ:
- Nêu được một số quy định cơ bản của pháp luật về quyền và nghĩa vụ của công dân
trong bảo vệ, chăm sóc sức khoẻ; bảo đảm an sinh xã hội.
- Tự giác thực hiện các quy định của pháp luật về quyền và nghĩa vụ cơ bản của công
dân trong bảo vệ, chăm sóc sức khoẻ; bảo đảm an sinh xã hội bằng những hành vi
phù hợp.
- Phân tích, đánh giá được các hành vi vi phạm quyền và nghĩa vụ của công dân trong
bảo vệ, chăm sóc sức khoẻ; bảo đảm an sinh xã hội trong một số tình huống đơn giản
thường gặp; nhận biết được tác hại, hậu quả của hành vi vi phạm quyền và nghĩa vụ
công dân trong bảo vệ, chăm sóc sức khoẻ; bảo đảm an sinh xã hội.
2. Năng lực
Năng lực chung:
- Năng lực giao tiếp và hợp tác: Chủ động thực hiện các nhiệm vụ được giao và bày tỏ
được ý kiến.
- Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo: Phân tích được các thông tin, trường hợp
trong bài học và thực tiễn cuộc sống liên quan đến quyền và nghĩa vụ của công dân
về kinh doanh và nộp thuế.
Năng lực đặc thù:
- Điều chỉnh hành vi: Phân tích, đánh giá được các hành vi vi phạm quyền và nghĩa vụ
của công dân trong bảo vệ, chăm sóc sức khoẻ và bảo đảm an sinh xã hội trong một
1
Trang 2
số tình huống đơn giản thường gặp; Tự giác thực hiện các quy định của pháp luật về
quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân trong bảo vệ, chăm sóc sức khoẻ và bảo đảm
an sinh xã hội bằng những hành vi phù hợp.
- Phát triển bản thân: Thực hiện được và vận động, giúp đỡ người khác thực hiện
được các quy định của pháp luật về quyền, nghĩa vụ của công dân trong bảo vệ,
chăm sóc sức khoẻ và bảo đảm an sinh xã hội.
- Tìm hiểu và tham gia các hoạt động kinh tế - xã hội: Vận dụng được các kiến thức về
quyền, nghĩa vụ của công dân trong bảo vệ, chăm sóc sức khoẻ và bảo đảm an sinh
xã hội để phân tích, đánh giá, xử lí các tình huống có liên quan trong thực tiễn cuộc
sống.
Năng lực số (NLS):
- [1.1.NC1b]: Áp dụng được kỹ thuật tìm kiếm nâng cao để tra cứu Luật Khám bệnh,
chữa bệnh 2023, Luật BHXH trên các cơ sở dữ liệu quốc gia.
- [2.3.NC1a]: Đề xuất được các dịch vụ số khác nhau (như VssID, VNeID, Cổng Dịch
vụ công) để tham gia vào hệ thống an sinh xã hội.
- [6.1.NC1a]: Phân tích được cách AI hoạt động trong các ứng dụng chẩn đoán y tế
hoặc quản lý hồ sơ sức khỏe điện tử.
- [6.2.NC1c]: Đánh giá và giảm thiểu được các rủi ro đạo đức và pháp lý (bảo mật dữ
liệu y tế cá nhân) khi sử dụng các ứng dụng AI trong chăm sóc sức khỏe.
3. Phẩm chất
- Có trách nhiệm và trung thực trong việc chấp hành các quy định của pháp luật về
quyền, nghĩa vụ của công dân trong bảo vệ, chăm sóc sức khoẻ và bảo đảm an sinh
xã hội.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1. Đối với giáo viên
- SGK, SGV môn Giáo dục Kinh tế và Pháp luật 12 – Kết nối tri thức, KHBD.
- Tranh/ảnh, clip, thông tin liên quan tới bài học.
- Máy tính, máy chiếu, bài giảng Power Point,... (nếu có).
- Link dẫn đến văn bản luật.
2
Trang 3
- Video AI tạo bằng công cụ AI được dùng để khởi động bài học.
2. Đối với học sinh
- SGK Giáo dục Kinh tế và Pháp luật 12 – Kết nối tri thức.
- Vở ghi, bút, dụng cụ học tập theo yêu cầu của GV.
- Điện thoại thông minh (của HS) đã cài đặt ứng dụng VssID (khuyến khích).
- Công cụ AI (ChatGPT/Gemini).
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
a. Mục tiêu: HS có hứng thú học tập, nhu cầu tìm hiểu; dùng những kiến thức, kĩ năng cần
thiết để thực hiện yêu cầu, khám phá kiến thức mới.
b. Nội dung:
- GV giao nhiệm vụ cho HS: Em hãy kể tên một số quyền của công dân trong bảo vệ, chăm
sóc sức khoẻ và bảo đảm an sinh xã hội.
- GV dẫn dắt vào bài học.
c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS về một số quyền của công dân trong học tập.
d. Tổ chức thực hiện:
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV yêu cầu HS xem video AI được thiết kế để phục vụ bài dạy và trả lời câu hỏi xuất hiện
trong video đó.
- GV yêu cầu HS đọc câu hỏi phần Mở đầu SGK tr.90 và thực hiện nhiệm vụ: Em hãy kể tên
một số quyền của công dân trong bảo vệ, chăm sóc sức khoẻ và bảo đảm an sinh xã hội.
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS vận dụng hiểu biết của bản thân để thực hiện nhiệm vụ.
- HS có thể thảo luận nhóm đôi với bạn bên cạnh.
- GV quan sát, hướng dẫn và hỗ trợ HS (nếu cần thiết).
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
- GV mời đại diện một số HS trả lời câu hỏi:
Gợi ý trả lời:
Công dân có quyền:
3
Trang 4
+ Được bảo vệ, chăm sóc sức khoẻ;
+ Được bình đẳng trong khám bệnh, chữa bệnh;
+ Được tôn trọng danh dự, bảo vệ sức khoẻ và tôn trọng bí mật riêng tư trong khám
bệnh, chữa bệnh;
+ Được tiếp cận với thông tin y tế về chăm sóc, bảo vệ sức khoẻ;
+ Được tố cáo các hành vi vi phạm pháp luật trong khám bệnh, chữa bệnh.
- Những HS khác nhận xét, bổ sung (nếu có).
Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập
- GV nhận xét các ý kiến và đánh giá, kết luận.
- GV dẫn dắt vào nội dung bài mới: Quyền, nghĩa vụ của công dân trong bảo vệ, chăm sóc
sức khoẻ và bảo đảm an sinh xã hội được ghi nhận trong Hiến pháp năm 2013, Luật Khám
bệnh, chữa bệnh năm 2023, Luật Bảo hiểm xã hội năm 2014 và nhiều văn bản quy phạm
pháp luật có liên quan khác. Thực hiện tốt quyền, nghĩa vụ của công dân trong bảo vệ,
chăm sóc sức khoẻ góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân và xây dựng
một xã hội công bằng, tiến bộ. Để hiểu rõ hơn, chúng ta sẽ tìm hiểu trong bài học hôm nay -
Bài 12: Quyền và nghĩa vụ của công dân trong bảo vệ, chăm sóc sức khỏe và bảo đảm an
sinh xã hội.
2. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Hoạt động 1. Tìm hiểu quyền và nghĩa vụ của công dân trong bảo vệ, chăm sóc sức
khoẻ
a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS:
- Nêu được một số quy định cơ bản của pháp luật về quyền, nghĩa vụ của công dân trong
bảo vệ, chăm sóc sức khoẻ.
- Phân tích, đánh giá được các hành vi vi phạm quyền, nghĩa vụ của công dân trong bảo vệ,
chăm sóc sức khoẻ trong một số tình huống đơn giản thường gặp; nhận biết được tác hại,
hậu quả của hành vi vi phạm quyền, nghĩa vụ của công dân trong bảo vệ, chăm sóc sức khoẻ
b. Nội dung:
- GV hướng dẫn HS tìm hiểu thông tin, trường hợp trong SGK tr.90 – 91 để trả lời các câu
hỏi.
4
Trang 5
- GV rút ra kết luận về quyền của công dân trong học tập.
c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS về quyền của công dân trong bảo vệ, chăm sóc sức khỏe
theo chuẩn kiến thức của GV.
d. Tổ chức hoạt động:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS DỰ KIẾN SẢN PHẨM NLS
Nhiệm vụ 1: Khai thác các trường hợp
SGK tr. 90 – 91 – Xác định chủ thể vi
phạm và hậu quả của hành vi vi phạm
quyền và nghĩa vụ của công dân trong
bảo vệ, chăm sóc sức khoẻ
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học
tập
- GV chia lớp thành các nhóm nhỏ (4-6
HS/ nhóm).
- GV yêu cầu các nhóm đọc trường hợp
trong SGK tr.90-91 để trả lời câu hỏi:
Trường hợp 1. Người thân của bà M
phát hiện bà đang nằm hôn mê, bất
động trên trên nền nhà nên vội đưa bà
tới Bệnh viện A ở gần nhà để cấp cứu.
Khi tới bệnh viện, bà M được nhân viên
bệnh viện đưa vào phòng bệnh. Tuy
nhiên, sau khi thăm khám, nhân viên y
tế lại đẩy băng ca đưa bà M ra ngoài, từ
chối chữa trị vì tình trạng bệnh của bà
quá nặng, bệnh viện thiếu bác sĩ, thiếu
trang bị y tế. Không nhận được sự hỗ
trợ từ Bệnh viện A, người thân của bà
M buộc phải liên hệ, tìm kiếm phương
1. Tìm hiểu quyền và nghĩa vụ của
công dân trong bảo vệ, chăm sóc
sức khỏe
a. Khai thác các trường hợp SGK tr.
90 – 91 – Xác định chủ thể vi phạm
và hậu quả của hành vi vi phạm
quyền và nghĩa vụ của công dân
trong bảo vệ, chăm sóc sức khoẻ
+ Trong trường hợp 1, nhân viên y tế
của Bệnh viện A đã vi phạm quyền,
nghĩa vụ của công dân trong bảo vệ,
chăm sóc sức khoẻ vì không thực hiện
đúng quy định của pháp luật trong
khám, chữa bệnh, không thực hiện
các biện pháp khám, chữa bệnh cho
bà M.
Hành vi của các nhân viên y tế của
Bệnh viện A có thể gây nên những
hậu quả như: khiến tình trạng bệnh
của bà M trở nên nghiêm trọng hơn và
có thể bị tử vong; người vi phạm có
thể phải chịu trách nhiệm pháp lí theo
quy định của pháp luật,...
+ Trong trường hợp 2, anh H đã vi
[6.1.NC1a]:
Thảo luận và
phân tích
được cách AI
hoạt động
trong y tế để
rút ngắn thời
gian chờ đợi.
5
Trang 6
tiện để đưa bà tới một cơ sở y tế khác
cấp cứu khi bà đang ở trong tình trạng
nguy kịch.
Trường hợp 2. Anh H bị đau bụng nên
tới Bệnh viện B khám. Sau khi thực
hiện các thủ tục thăm khám ban đầu,
các bác sĩ ở bệnh viện chỉ định anh H
phải thực hiện một số xét nghiệm và
siêu âm ổ bụng để xác định nguyên
nhân dẫn đến các cơn đau. Trong lúc
chờ đợi, anh H bị đau bụng nhiều nên
rất nôn nóng, khó chịu. Sau nhiều lần
thúc giục các y, bác sĩ nhanh chóng kê
đơn chữa trị cho mình nhưng không
được đáp ứng vì chưa có kết quả xét
nghiệm, chưa xác định rõ tình trạng
bệnh lí, anh H tức giận nên có những lời
nói tiêu cực xúc phạm các nhân viên
bệnh viện và yêu cầu xuất viện, không
điều trị.
Trong các trường hợp trên, chủ thể nào
đã vi phạm quyền và nghĩa vụ của công
dân trong bảo vệ, chăm sóc sức khoẻ? Vì
sao? Hành vi vi phạm đó có thể dẫn tới
những hậu quả gì?
- GV đặt câu hỏi mở rộng: "Trong trường
hợp 2, việc anh H phải chờ đợi xét nghiệm
gây bức xúc. Theo em, việc ứng dụng Trí
phạm quyền và nghĩa vụ của công dân
trong bảo vệ, chăm sóc sức khoẻ vì
không tôn trọng, xúc phạm danh dự,
nhân phẩm các nhân viên bệnh viện;
không chấp hành chỉ định về chẩn
đoán, phương pháp chữa bệnh của
bác sĩ; không chấp hành nội quy bệnh
viện.
Hành vi của anh H có thể dẫn đến
những hậu quả như: gây khó khăn cho
các bác sĩ hành nghề; ảnh hưởng tiêu
cực đến việc khám bệnh, chữa bệnh
của bản thân anh H; ảnh hưởng tiêu
cực đến hoạt động bình thường của
bệnh viện; anh H có thể phải chịu
trách nhiệm pháp lí theo quy định của
pháp luật;...
- Lợi ích AI: Tăng tốc độ chẩn đoán,
giảm thời gian chờ, hỗ trợ bác sĩ ra
quyết định chính xác.
6
Trang 7
tuệ nhân tạo (AI) trong chẩn đoán hình
ảnh và phân tích dữ liệu có thể giúp giải
quyết vấn đề này như thế nào? Có rủi ro
gì về bảo mật thông tin không?"
Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm
vụ học tập
- HS làm việc theo cặp sau đó trao đổi,
thảo luận với nhóm để trả lời câu hỏi.
- HS có thể dùng ChatGPT để tìm hiểu
thêm về "AI trong chẩn đoán y tế".
- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu
cần thiết).
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động,
thảo luận
- GV mời đại diện các nhóm báo cáo kết
quả thảo luận.
- GV yêu cầu các nhóm khác lắng nghe,
nhận xét, bổ sung ý kiến (nếu có).
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện
nhiệm vụ, học tập
- GV nhận xét, đánh giá quá trình HS thực
hiện nhiệm vụ.
- GV chốt nội dung kiến thức.
- GV chuyển sang nhiệm vụ tiếp theo.
Nhiệm vụ 2: Quyền và nghĩa vụ của
công dân trong bảo vệ, chăm sóc sức
khoẻ
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học
tập
b. Quyền và nghĩa vụ của công dân
trong bảo vệ, chăm sóc sức khoẻ
- Công dân có quyền được bảo vệ,
chăm sóc sức khoẻ; được bình đẳng
trong khám bệnh, chữa bệnh; được
7
Trang 8
- GV chia lớp thành các nhóm nhỏ (4-6
HS/ nhóm).
- GV hướng dẫn HS tổng hợp kiến thức và
trả lời câu hỏi: Nêu quyền và nghĩa vụ của
công dân trong bảo vệ, chăm sóc sức
khoẻ.
- GV trình chiếu cho HS xem video về
quyền và nghĩa vụ của công dân trong bảo
vệ, chăm sóc sức khoẻ:
https://www.youtube.com/watch?
v=6rkXIOaNuY4&ab_channel=VTV4
Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm
vụ học tập
- HS làm việc theo cặp sau đó trao đổi,
thảo luận với nhóm để trả lời câu hỏi.
- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu
cần thiết).
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động,
thảo luận
- GV mời đại diện các nhóm báo cáo kết
quả thảo luận.
- GV yêu cầu các nhóm khác lắng nghe,
nhận xét, bổ sung ý kiến (nếu có).
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện
nhiệm vụ, học tập
- GV nhận xét, đánh giá quá trình HS thực
hiện nhiệm vụ.
- GV chốt nội dung kiến thức.
- GV chuyển sang nhiệm vụ tiếp theo.
tôn trọng danh dự, bảo vệ sức khoẻ và
tôn trọng bí mật riêng tư trong khám
bệnh, chữa bệnh; được tiếp cận với
thông tin y tế về chăm sóc, bảo vệ sức
khoẻ; được tố cáo các hành vi vi
phạm pháp luật trong khám bệnh,
chữa bệnh.
- Công dân có nghĩa vụ tuân thủ các
quy định của Hiến pháp, pháp luật về
bảo vệ, chăm sóc sức khoẻ và chịu
trách nhiệm pháp lí tương ứng nếu vi
phạm; tôn trọng quyền được bảo vệ,
chăm sóc sức khoẻ của mọi người;
thực hiện các quy định về phòng
bệnh, khám bệnh, chữa bệnh; tôn
trọng người làm việc trong các cơ sở
khám, chữa bệnh;...
8
Trang 9
Hoạt động 2. Tìm hiểu quyền và nghĩa vụ của công dân trong bảo đảm an sinh xã hội
a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS:
- Nêu được một số quy định cơ bản của pháp luật về quyền và nghĩa vụ của công dân trong
bảo đảm an sinh xã hội.
- Phân tích, đánh giá được các hành vi vi phạm quyền và nghĩa vụ của công dân trong bảo
đảm an sinh xã hội trong một số tình huống đơn giản thường gặp; nhận biết được tác hại,
hậu quả của hành vi vi phạm quyền, nghĩa vụ của công dân trong bảo đảm an sinh xã hội.
b. Nội dung:
- GV hướng dẫn HS tìm hiểu thông tin, trường hợp trong SGK tr.92 – 95 để trả lời các câu
hỏi.
- GV rút ra kết luận về quyền và nghĩa vụ của công dân trong đảm bảo an sinh xã hội.
c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS về quyền và nghĩa vụ của công dân trong đảm bảo an sinh
xã hội theo chuẩn kiến thức của GV.
d. Tổ chức hoạt động:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS DỰ KIẾN SẢN PHẨM NLS
Nhiệm vụ 1: Khai thác thông tin 1 SGK tr.
93 - Nêu các quyền và xác định biểu hiện
của quyền được bảo đảm an sinh xã hội của
công dân
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV chia lớp thành các nhóm nhỏ (4-6 HS/
nhóm).
- GV yêu cầu các nhóm đọc thông tin trong
SGK tr.93 để trả lời câu hỏi:
Thông tin. Theo báo cáo của Bộ Lao động
– Thương binh và Xã hội, tính đến ngày 19
– 12 – 2023, tổng trị giá tiền và quà hỗ trợ
cho các đối tượng là hơn 12,3 nghìn tỉ đồng.
Trong đó, hỗ trợ cho các đối tượng người có
2. Tìm hiểu quyền và nghĩa vụ
của công dân trong bảo vệ, chăm
sóc sức khỏe
a. Khai thác thông tin 1 SGK tr.
93 - Nêu các quyền và xác định
biểu hiện của quyền được bảo
đảm an sinh xã hội của công dân
+ Trong thông tin trên, quyền được
bảo đảm an sinh xã hội của công
dân được thể hiện ở việc: Nhà nước
thực hiện hỗ trợ cho các đối tượng
người có công, thân nhân người có
công gần 4,9 nghìn tỉ đồng; hỗ trợ
cho hộ nghèo, hộ cận nghèo là gần
9
Trang 10
công, thân nhân người có công là gần 4,9
nghìn tỉ đồng (trong đó dịp 27/7 là gần 1,65
nghìn tỉ đồng), hỗ trợ cho hộ nghèo, hộ cận
nghèo là gần 3 nghìn tỉ đồng; hỗ trợ các đối
tượng bảo trợ xã hội hội theo Nghị định số
20/2021/NĐ-CP ngày 15-3-2021 là gần 4,3
nghìn tỉ đồng; hỗ trợ tình hình đột biến, bất
thường, nổi bật khác phát sinh tại địa
phương là 151,2 tỉ đồng. Có hơn 27,4 triệu
thẻ bảo hiểm xã hội/sổ/thẻ khám chữa bệnh
miễn phí được phát, tặng cho các đối tượng
thụ hưởng.
Ngoài ra, để người dân không bị thiếu đói,
tính đến ngày 22 – 12 – 2023, - Chính phủ
cấp xuất tổng số 21,6 nghìn tấn gạo hỗ trợ
cho 1,4 triệu nhân khẩu. Trong đó, hỗ trợ
16,9 nghìn tấn gạo hỗ trợ cho 1,1 triệu nhân
khẩu trong dịp tết Quý Mão; 4,6 nghìn tấn
gạo hỗ trợ cho 309,8 nghìn nhân khẩu thiếu
đói kì giáp hạt.
(Theo Báo cáo tình hình kinh tế – xã hội -
quý IV và năm 2023, Tổng Cục thống kê)
Trong thông tin trên, quyền được bảo đảm an
sinh xã hội của công dân được thể hiện như
thế nào? Theo em, công dân có những quyền
gì trong bảo đảm an sinh xã hội?
Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ
học tập
- HS làm việc theo cặp sau đó trao đổi, thảo
3 nghìn tỉ đồng; hỗ trợ các đối
tượng bảo trợ xã hội theo Nghị
định số 20/2021/NĐ-CP ngày 15-
3-2021 là gần 4,3 nghìn tỉ đồng; hỗ
trợ tình hình đột biến, bất thường,
nổi bật khác phát sinh tại địa
phương là 151,2 tỉ đồng; phát, tặng
hơn 27,4 triệu thẻ bảo hiểm xã
hội/sổ/thẻ khám chữa bệnh miễn
phí cho các đối tượng thụ hưởng;
hỗ trợ 16,9 nghìn tấn gạo cho 1,1
triệu nhân khẩu trong dịp Tết Quý
Mão (năm 2023); hỗ trợ 4,6 nghìn
tấn gạo cho 309,8 nghìn nhân khẩu
thiếu đói kì giáp hạt.
+ Công dân có quyền được bảo
đảm an sinh xã hội; được bình đẳng
trong bảo đảm an sinh xã hội; được
tham gia và hưởng các chế độ bảo
hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo
hiểm thất nghiệp, trợ cấp xã hội;
được tiếp cận, tìm hiểu các thông
tin về an sinh xã hội; được khiếu
nại, tố cáo các hành vi vi phạm quy
định của pháp luật về an sinh xã
hội;...
10
Trang 11
luận với nhóm để trả lời câu hỏi.
- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần
thiết).
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo
luận
- GV mời đại diện các nhóm báo cáo kết quả
thảo luận.
- GV yêu cầu các nhóm khác lắng nghe, nhận
xét, bổ sung ý kiến (nếu có).
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm
vụ, học tập
- GV nhận xét, đánh giá quá trình HS thực
hiện nhiệm vụ.
- GV chốt nội dung kiến thức.
- GV chuyển sang nhiệm vụ tiếp theo.
Nhiệm vụ 2: Khai thác trường hợp trong
SGK tr. 94 - Xác định hành vi vi phạm
quyền và nghĩa vụ của công dân trong việc
bảo đảm an sinh xã hội và hậu quả của
hành vi vi phạm
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV chia lớp thành các nhóm nhỏ (4-6 HS/
nhóm).
- GV yêu cầu các nhóm đọc trường hợp trong
SGK tr.94 để trả lời câu hỏi:
Trường hợp. Vừa qua, trên địa bàn xã A
thuộc huyện K xảy ra lũ ống, lũ quét gây
ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khoẻ và tài
sản của người dân nên chính quyền huyện K
b. Khai thác trường hợp trong
SGK tr. 94 - Xác định hành vi vi
phạm quyền và nghĩa vụ của công
dân trong việc bảo đảm an sinh xã
hội và hậu quả của hành vi vi
phạm
+ Trong trường hợp trên, gia đình
bà M và ông H đã vi phạm quyền,
nghĩa vụ của công dân trong bảo
đảm an sinh xã hội vì cố tình vi
phạm các quy định của pháp luật về
bảo đảm an sinh xã hội để trục lợi
cho bản thân hoặc cho người thân.
+ Hành vi vi phạm của gia đình bà
11
Trang 12
đã quyết định trích một phần ngân sách để
hỗ trợ cho người dân khắc phục khó khăn,
ổn định lại cuộc sống, số tiền hỗ trợ sẽ được
phân bổ theo mức độ thiệt hại của từng hộ
gia đình. Khi kê khai thiệt hại về tài sản, gia
đình bà M đã cố tình kê khai mức thiệt hại
lớn hơn so với thực tế để trục lợi. Việc làm
của gia đình bà M bị ông H (cán bộ xã A)
phát hiện nhưng do có mối quan hệ họ hàng
với bà M nên ông H im lặng bỏ qua.
Trong trường hợp trên, chủ thể nào đã vi
phạm quyền, nghĩa vụ của công dân trong
bảo đảm an sinh xã hội? Vì sao? Hành vi vi
phạm đó có thể dẫn tới những hậu quả gì?
Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ
học tập
- HS làm việc theo cặp sau đó trao đổi, thảo
luận với nhóm để trả lời câu hỏi.
- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần
thiết).
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo
luận
- GV mời đại diện các nhóm báo cáo kết quả
thảo luận.
- GV yêu cầu các nhóm khác lắng nghe, nhận
xét, bổ sung ý kiến (nếu có).
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm
vụ, học tập
- GV nhận xét, đánh giá quá trình HS thực
M và ông H có thể dẫn đến những
hậu quả như: xâm phạm lợi ích hợp
pháp của công dân và lợi ích của
Nhà nước; gây nên tình trạng bất
bình đẳng trong thụ hưởng chế độ
an sinh xã hội; gia đình bà M và
ông H có thể phải chịu trách nhiệm
pháp lí theo quy định của pháp
luật;...
12
Trang 13
hiện nhiệm vụ.
- GV chuyển sang nhiệm vụ tiếp theo.
Nhiệm vụ 3: Quyền và nghĩa vụ của công
dân trong việc bảo đảm an sinh xã hội
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV chia lớp thành các nhóm nhỏ (4-6 HS/
nhóm).
- GV hướng dẫn HS tổng hợp kiến thức và trả
lời câu hỏi: Nêu quyền và nghĩa vụ của công
dân trong bảo đảm an sinh xã hội.
- GV yêu cầu thực hành mở rộng: "Hiện nay,
Chính phủ đẩy mạnh chuyển đổi số trong an
sinh xã hội. Các nhóm hãy tìm hiểu và đề
xuất quy trình đăng ký/tra cứu quá trình
tham gia Bảo hiểm xã hội (BHXH) thông qua
ứng dụng VssID hoặc Cổng Dịch vụ công
Quốc gia."
Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ
học tập
- HS làm việc theo cặp sau đó trao đổi, thảo
luận với nhóm để trả lời câu hỏi.
- HS tìm hiểu quy trình trên điện thoại.
- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần
thiết).
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo
luận
- GV mời đại diện các nhóm báo cáo kết quả
thảo luận.
- GV yêu cầu các nhóm khác lắng nghe, nhận
c. Quyền và nghĩa vụ của công
dân trong việc bảo đảm an sinh xã
hội
- Công dân có quyền được bảo đảm
an sinh xã hội; được bình đẳng
trong bảo đảm an sinh xã hội và có
nghĩa vụ tuân thủ các quy định của
Hiến pháp và pháp luật về bảo đảm
an sinh xã hội như các quy định về
bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, trợ
cấp xã hội, việc làm,...; có nghĩa vụ
tôn trọng quyền được bảo đảm an
sinh xã hội của mọi người, không
được lợi dụng các quyền về bảo
đảm an sinh xã hội để xâm phạm
quyền và lợi ích hợp pháp của
người khác và xâm phạm đến an
ninh, trật tự, an toàn xã hội.
- Quy trình đăng ký/tra cứu quá
trình tham gia Bảo hiểm xã hội
(BHXH) thông qua ứng dụng
VssID hoặc Cổng Dịch vụ công
Quốc gia:
Đăng ký tài khoản → Tra cứu quá
trình đóng → Tra cứu thẻ BHYT
→ Thụ hưởng minh bạch.
[2.3.NC1a]:
Sử dụng điện
thoại/máy
tính, truy cập
và đề xuất
được các dịch
vụ số để thực
hiện quyền
tham gia và
thụ hưởng an
sinh xã hội
một cách chủ
động.
13
Trang 14
xét, bổ sung ý kiến (nếu có).
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm
vụ, học tập
- GV nhận xét, đánh giá quá trình HS thực
hiện nhiệm vụ.
- GV chốt nội dung kiến thức.
- GV chuyển sang nhiệm vụ tiếp theo.
3. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP
a. Mục tiêu:
- HS củng cố, hoàn thiện tri thức vừa khám phá về quyền, nghĩa vụ của công dân trong bảo
vệ, chăm sóc sức khoẻ và bảo đảm an sinh xã hội.
- HS rèn luyện kĩ năng xử lí tình huống, liên hệ thực tế nhằm điều chỉnh ý thức, hành vi của
bản thân trước những vấn đề liên quan đến quyền, nghĩa vụ của công dân trong bảo vệ,
chăm sóc sức khoẻ và bảo đảm an sinh xã hội.
b. Nội dung:
- GV yêu cầu HS trả lời nhanh các câu hỏi trắc nghiệm.
- GV hướng dẫn HS làm việc cá nhân và theo nhóm, thảo luận để trả lời câu hỏi bài tập phần
Luyện tập.
c. Sản phẩm học tập: HS trả lời câu hỏi trắc nghiệm, làm các bài tập phần Luyện tập và
chuẩn kiến thức của GV.
d. Tổ chức thực hiện:
Hoạt động 1. Trả lời câu hỏi trắc nghiệm
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV tổ chức game trắc nghiệm trên Quizizz/Kahoot.
- GV cung cấp mã phòng thi.
- Bộ câu hỏi trắc nghiệm:
Câu 1: Quyền, nghĩa vụ của công dân trong bảo vệ, chăm sóc sức khỏe và bảo đảm an sinh
xã hội được nghi nhận trong Hiến pháp năm bao nhiêu?
A. Năm 2009.
14
Trang 15
B. Năm 2013.
C. Năm 2015.
D. Năm 2019.
Câu 2: Quyền được tiếp cận và duy trì những lợi ích bằng tiền mặt hoặc bằng hiện vật, dựa
trên sự bình đẳng, không có sự phân biệt đối xử nào, để bảo vệ con người khỏi các hoàn
cảnh khó khăn như thất nghiệp, bệnh tật, tuổi già,… là nội dung của quyền nào dưới đây?
A. Quyền được bảo vệ, chăm sóc sức khỏe.
B. Quyền được đảm bảo an sinh xã hội.
C. Quyền bình đẳng.
D. Quyền được làm việc.
Câu 3: Nội dung nào dưới đây thể hiện quyền được bảo vệ, chăm sóc sức khỏe của công
dân?
A. Hỗ trợ việc làm.
B. Hưởng các trợ cấp xã hội.
C. Tiếp cận các thông tin y tế.
D. Đảm bảo nhu cầu sinh hoạt.
Câu 4: Nội dung nào dưới đây thể hiện quyền được đảm bảo an sinh xã hội của công dân?
A. Khám, chữa bệnh theo yêu cầu.
B. Hưởng chế độ bảo hiểm xã hội.
C. Đảm bảo môi trường sống trong lành.
D. Bí mật thông tin cá nhân.
Câu 5: Nội dung nào dưới đây là nghĩa vụ của công dân trong bảo vệ, chăm sóc dức khỏe?
A. Tự do trong làm chủ sức khỏe và thân thể.
B. Khônng bị tra tấn, cực hình.
C. Chi trả chi phí khám bệnh, chữa bệnh ngoài phạm vi được hưởng.
D. Tư vấn khám, chữa bệnh.
Câu 6. Nội dung nào dưới đây không thể hiện quyền được bảo vệ, chăm sóc sức khỏe của
công nhân?
A. Bình đẳng trong khám, chữa bệnh.
15
Trang 16
B. Tôn trọng về tính mạng, sức khỏe.
C. Bảo vệ thu nhập trong đời sống.
D. Tố cáo các hành vi sai phạm.
Câu 7. Nội dung nào dưới đây không thể hiện quyền được đảm bảo an sinh xã hội của công
dân?
A. Hỗ trợ vay vốn để chăn nuôi nhằm phát triển kinh tế.
B. Đảm bảo nước sạch trong sinh hoạt.
C. Tham gia bảo hiểm thất nghiệp.
D. Bày tỏ ý kiến cá nhân.
Câu 8. (Câu trắc nghiệm đúng – sai) Đọc thông tin và chọn đúng hoặc sai vào các đáp án
a, b, c, d.
a. Người bệnh phải khám bệnh theo cơ sở khám bệnh được chỉ định.
b. Người bệnh không cung cấp bệnh sử cho bác sĩ điều trị là vi phạm nghĩa vụ công dân về
bảo vệ, chăm sóc sức khỏe.
c. Chấp hành các quy định về phòng chống dịch bệnh là biểu hiện của nghĩa vụ công dân
về bảo vệ, chăm sóc sức khỏe.
d. Tham gia nghiên cứu y sinh về khám bệnh, chữa bệnh là nghĩa vụ của công dân.
e. Cơ sở khám bệnh có nghĩa vụ bảo mật thông tin đời tư mà người bệnh đã cung cấp trong
quá trình khám, chữa bệnh.
Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập
- [2.1.NC1a] HS sử dụng thiết bị di động truy cập, hoàn thành bài tập trực tuyến trong
thời gian 15 phút.
- GV hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận
- Hệ thống tự động chấm điểm và xếp hạng.
- GV chiếu bảng xếp hạng và chữa nhanh câu sai nhiều nhất.
Câu 1 2 3 4 5 6 7
Đáp án B B C B A C B
Câu TN Đúng – Sai:
16
Trang 17
Câu 8:
- GV yêu cầu các HS khác lắng nghe, nhận xét, nêu đáp án khác (nếu có).
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập
- GV nhận xét, đánh giá, chốt đáp án.
- GV chuyển sang hoạt động mới.
Hoạt động 2. Trả lời câu hỏi mục Luyện tập (SGK – tr.95 – 96)
Nhiệm vụ 1. Bài luyện tập số 1
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV chia lớp thành các nhóm nhỏ (4-6 HS/ nhóm), yêu cầu HS đọc câu hỏi bài Luyện tập 1
trong SGK tr.95 để thực hiện nhiệm vụ:
Câu 1. Theo em, chủ thể trong trường hợp sau sẽ có những quyền, nghĩa vụ gì khi khám
bệnh, chữa bệnh tại bệnh viện?
Gần đây, anh H thường xuyên bị đau đầu không rõ nguyên nhân nên đã tới Bệnh viện tỉnh
A để thăm khám và phát hiện có một khối u nhỏ ở não. Sau khi được các bác sĩ giải thích về
tình trạng sức khoẻ của mình và tư vấn về các phương pháp điều trị phù hợp, anh H quyết
định nhập viện để phẫu thuật tách bỏ khối u, tránh những ảnh hưởng xấu trong tương lai.
Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS vận dụng kiến thức đã học để trả lời câu hỏi.
- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận
- GV mời một số nhóm HS trình bày câu trả lời:
+ Trong trường hợp này, khi khám bệnh, chữa bệnh tại bệnh viện, anh H sẽ có các quyền
như: quyền được khám bệnh, chữa bệnh; quyền được tôn trọng danh dự, bảo vệ sức khoẻ
và tôn trọng bí mật riêng tư trong khám bệnh, chữa bệnh; quyền được lựa chọn trong khám
bệnh, chữa bệnh; quyền được cung cấp thông tin về hồ sơ bệnh án và chi phí khám bệnh,
chữa bệnh; quyền được từ chối khám bệnh, chữa bệnh và rời khỏi cơ sở khám bệnh, chữa
bệnh; quyền kiến nghị về tồn tại, bất cập, khó khăn, vướng mắc và vấn đề khác trong quá
trình khám bệnh, chữa bệnh và bồi thường theo quy định của pháp luật;...
17
a. Sai b. Đúng c. Đúng d. Sai e. Đúng
Trang 18
+ Anh H sẽ có các nghĩa vụ như: tôn trọng người hành nghề; không được đe doạ, xâm
phạm tính mạng, sức khoẻ, xúc phạm danh dự, nhân phẩm của người hành nghề và người
khác làm việc tại cơ sở khám bệnh, chữa bệnh; cung cấp trung thực và chịu trách nhiệm về
thông tin liên quan đến nhân thân, tình trạng sức khoẻ của mình, hợp tác đầy đủ với người
hành nghề và người khác làm việc tại cơ sở khám bệnh, chữa bệnh; chấp hành chỉ định về
chẩn đoán, phương pháp chữa bệnh của người hành nghề; chấp hành và yêu cầu thân
nhân, người đến thăm mình chấp hành nội quy của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, quy định
của pháp luật về khám bệnh, chữa bệnh; chi trả chi phí khám bệnh, chữa bệnh theo quy
định của pháp luật;...
- GV mời HS khác nhận xét, bổ sung (nếu có).
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập
- GV nhận xét, đánh giá, chuẩn kiến thức.
- GV chuyển sang nhiệm vụ tiếp theo.
Nhiệm vụ 2. Bài luyện tập số 2
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV chia lớp thành các nhóm nhỏ (4-6 HS/ nhóm), yêu cầu HS đọc câu hỏi bài Luyện tập 2
trong SGK tr.82 - 83 để thực hiện nhiệm vụ:
Câu 2. Em hãy xác định các quyền, nghĩa vụ trong bảo vệ, chăm sóc sức khoẻ
và bảo đảm an sinh xã hội mà các chủ thể trong những trường hợp sau
đã vi phạm. Nêu hậu quả của các hành vi vi phạm đó.
a. Bà C phát hiện cơ thể mình xuất hiện một số triệu chứng mắc bệnh truyền nhiễm nhưng
không thông báo với cán bộ y tế ở địa phương mà tự mua thuốc về chữa trị. Đồng thời, bà
vẫn xuất hiện ở những nơi đông người như trường học, khu công nghiệp, trung tâm thương
mại mà không thực hiện bất kì phương pháp bảo hộ nào.
b. Sau khi kết thúc 2 tháng thử việc, ông V liên tục đưa ra nhiều lí do khác nhau để trì hoãn
việc kí hợp đồng và đóng bảo hiểm y tế, bảo hiểm xã hội cho người lao động theo quy định
của pháp luật. Đồng thời, ông V cũng không đầu tư trang bị bảo hộ lao động cho các công
nhân làm việc trong xưởng sản xuất để đảm bảo an toàn và sức khoẻ cho họ.
Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập
18
Trang 19
- HS vận dụng kiến thức đã học để trả lời câu hỏi.
- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận
- GV mời một số HS trình bày câu trả lời:
Trường hợp
Quyền, nghĩa vụ bị chủ
thể vi phạm Hậu quả
a
Bà C vi phạm nghĩa vụ
thực hiện các quy định về
phòng bệnh.
Có thể gây bùng phát dịch bệnh truyền
nhiễm trên diện rộng, ảnh hưởng tiêu cực
đến sức khoẻ, tính mạng công dân; gây thiệt
hại cho ngân sách nhà nước; gây khó khăn
cho các cơ quan chức năng trong việc
phòng chống, kiểm soát dịch bệnh;...
b
Ông V vi phạm nghĩa vụ
tuân thủ các quy định của
pháp luật về bảo hiểm xã
hội, bảo hiểm y tế, bảo
hiểm thất nghiệp; vi phạm
quy định của pháp luật về
bảo vệ sức khoẻ cho người
lao động.
Xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của
người lao động; khiến người lao động gặp
nhiều rủi ro về sức khoẻ, tính mạng; ông V
có thể phải chịu trách nhiệm pháp lí theo
quy định của pháp luật;...
- GV mời HS khác nhận xét, bổ sung (nếu có).
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập
- GV nhận xét, đánh giá, chuẩn kiến thức.
- GV chuyển sang nhiệm vụ tiếp theo.
Nhiệm vụ 3. Bài luyện tập số 3
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV chia lớp thành các nhóm nhỏ (4-6 HS/ nhóm), yêu cầu HS đọc câu hỏi bài Luyện tập 2
trong SGK tr.72 để thực hiện nhiệm vụ:
19
Trang 20
Câu 3: Nếu là chủ thể trong các tình huống sau, em sẽ làm gì để thực hiện tốt các quy định
của pháp luật về quyền và nghĩa vụ của công dân trong bảo vệ, chăm sóc sức khoẻ và bảo
đảm an sinh xã hội?
a. Chị M bị nhân viên y tế quấy rối khi khám bệnh.
b. Bạn V phát hiện chị gái mình đăng tin kêu gọi hỗ trợ người nghèo trên mạng xã hội để
trục lợi.
c. Nhân viên Y không được chủ doanh nghiệp đóng bảo hiểm y tế, bảo hiểm xã hội như đã
thoả thuận.
d. Các bạn cùng lớp đùa giỡn, gây ồn ào khi đến bệnh viện thăm B.
Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS vận dụng kiến thức đã học để thảo luận và hoàn thành nhiệm vụ.
- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận
- GV mời các nhóm HS trình bày kết quả thảo luận:
a. Nếu là M, em nên yêu cầu nhân viên y tế chấm dứt hành vi quấy rối mình, từ chối tiếp tục
khám bệnh với nhân viên y tế đó; tìm gặp người phụ trách cơ sở y tế trình bày lại sự việc,
cung cấp các bằng chứng nếu có (ví dụ: các đoạn ghi âm, hình ảnh,...) để đề nghị cơ sở y tế
xử lí hành vi sai trái của nhân viên y tế đó.
b. Nếu là V, em nên giải thích để chị gái hiểu hành vi đăng tin kêu gọi hỗ trợ người nghèo
trên mạng xã hội để trục lợi là hành vi vi phạm pháp luật và sẽ phải chịu trách nhiệm pháp
lí tương ứng; khuyên chị gái nên chấm dứt hành vi sai trái này để tránh những hậu quả
không tốt trong tương lai.
c. Nếu là nhân viên Y, em nên thẳng thắn trao đổi sự việc với chủ doanh nghiệp và đề nghị
chủ doanh nghiệp đóng bảo hiểm y tế, bảo hiểm xã hội cho mình theo đúng thoả thuận. Nếu
sau khi em có ý kiến nhưng chủ doanh nghiệp vẫn không thực hiện các nghĩa vụ bảo vệ
người lao động thì em có thể tố cáo những sai phạm đó với cơ quan có thẩm quyền.
d. Nếu là B, em nên nhẹ nhàng nhắc nhở các bạn giữ trật tự để đảm bảo sự yên tĩnh cho
những người bệnh khác nghỉ ngơi và chấp hành đúng nội quy, quy định của bệnh viện.
- GV mời HS khác nhận xét, bổ sung (nếu có).
20
Hiển thị 20 trang đầu. Tải tài liệu để xem đầy đủ.
Bình luận (0)
Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên!