Facebook: @ www.facebook.com/ S Á C H – T À I L I Ệ U T H I T U Y Ể N Trang 1 TRƢỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƢƠNG KHOA KINH TẾ VÀ KINH DOANH QUỐC TẾ --------***-------- Chuyên ngành: Kinh tế đối ngoại CƠ SỞ LÝ LUẬN GIẢI QUYẾT TRANH CHẤP PHÁT SINH TRONG HỢP ĐỒNG MUA BÁN HÀNG HÓA QUỐC TẾ BẰNG TRỌNG TÀI TẠI VIỆT NAM Facebook: @ www.facebook.com/ S Á C H – T À I L I Ệ U T H I T U Y Ể N Trang 2 MỤC LỤC 1.1. Các khái niệm chung ............................................................................................. 1 1.1.1. Hợp đồng mua bán hàng hóa quốc tế ............................................................. 1 1.1.1.1. Khái niệm hợp đồng mua bán hàng hóa quốc tế.................................... 1 1.1.1.2. Kết cấu của hợp đồng mua bán hàng hóa quốc tế.................................. 7 1.1.2. Tranh chấp phát sinh từ hợp đồng mua bán hàng hóa quốc tế ..................... 10 1.2. Các loại hình tranh chấp phát sinh từ hợp đồng mua bán hàng hóa quốc tế ....... 11 1.2.1. Tranh chấp liên quan đến tính pháp lý của hợp đồng................................... 11 1.2.1.1. Tranh chấp liên quan đến chủ thể ký hợp đồng ................................... 11 1.2.1.2. Tranh chấp về hình thức của hợp đồng................................................ 13 1.2.1.3. Tranh chấp về nội dung của hợp đồng................................................. 14 1.2.2 Tranh chấp liên quan đến việc thực hiện hợp đồng....................................... 15 1.2.2.1. Tranh chấp liên quan đến quyền và nghĩa vụ của người bán............... 15 1.2.2.2. Tranh chấp liên quan đến quyền và nghĩa vụ của người mua ............. 16 1.3. Giải quyết tranh chấp về hợp đồng mua bán hàng hóa quốc tế bằng trọng tài.... 19 1.3.1. Khái niệm giải quyết tranh chấp về hợp đồng mua bán hàng hóa quốc tế bằng trọng tài ............................................................................................................ 19 1.3.2. Các hình thức trọng tài ................................................................................. 21 Facebook: @ www.facebook.com/ 1 1.1. Các khái niệm chung 1.1.1. Hợp đồng mua bán hàng hóa quốc tế 1.1.1.1. Khái niệm hợp đồng mua bán hàng hóa quốc tế Hợp đồng mua bán hàng hoá quốc tế là: "Sự thoả thuận ý chí giữa các thương nhân có trụ sở kinh doanh đặt ở các quốc gia khác nhau, theo đó một bên gọi là Bên xuất khẩu có nghĩa vụ giao hàng và chuyển quyền sở hữu hàng hoá cho một bên khác gọi là Bên nhập khẩu và nhận thanh toán; và Bên nhập khẩu có nghĩa vụ thanh toán cho Bên xuất khẩu, nhận hàng và quyền sở hữu hàng hóa theo thỏa thuận.” 1 Hợp đồng mua bán hàng hoá quốc tế là hợp đồng song vụ: mỗi bên ký kết hợp đồng đều có nghĩa vụ đối với nhau. Bên xuất khẩu có nghĩa vụ giao hàng cho Bên nhập khẩu còn Bên nhập khẩu có nghĩa vụ thanh toán cho Bên xuất khẩu. Hợp đồng mua bán hàng hoá quốc tế là hợp đồng có tính đền bù: bên có nghĩa vụ thì cũng có quyền lợi và ngược lại. Bên nhập khẩu được hưởng quyền lợi nhận hàng và đổi lại phải có nghĩa vụ trả tiền cân xứng với giá trị đã được giao. Ngược lại, Bên xuất khẩu nhận được tiền phải có nghĩa vụ giao hàng. Theo pháp luật Việt Nam:“Mua bán hàng hóa quốc tế được thực hiện dưới các hình thức xuất khẩu, nhập khẩu, tạm nhập, tái xuất, tạm xuất, tái nhập và chuyển khẩu. Mua bán hàng hóa quốc tế phải được thực hiện trên cơ sở hợp đồng bằng văn bản hoặc hình thức khác có giá trị pháp lý tương đương” 2 . Mua bán hàng hóa quốc tế là một quá trình phức tạp, đòi hỏi những quy định thống nhất và chặt chẽ để hai bên đối tác thuận lợi trong việc tiến hành mua bán. Vì vậy hợp đồng mua bán hàng hóa quốc tế ra đời. Hợp đồng mua bán hàng hóa quốc tế hay còn gọi là hợp đồng mua bán ngoại thương hoặc hợp đồng xuất nhập khẩu có những đặc điểm như sau: 1 Giáo trình “Giao dịch thương mại quốc tế” xuất bản năm 2002 2 Điều 27 Luật thương mại Việt Nam năm 2005