CHƯƠNG 4: QUẢN LÍ NGUYÊN VẬT LIỆU TRONG DOANH NGIỆP I. Định mức sử dụng nguyên vật liệu 1. Vị trí nguyên vật liệu trong quá trình sản xuất Nguyên vật liệu là một trong ba yếu tố của quá trình sản xuất, trực tiếp cấu tạo nên thực thể của sản phẩm. Thiếu nguyên vật liệu thì quá trình sản xuất bị gián đoạn hoặc không thể tiến hành được. Chất lượng nguyên vật liệu ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng sản phẩm, đến việc sử dụng hợp lý và tiết kiệm NVL, đến hiệu quả của việc sử dụng vốn. NVL được chia thành NVL chính và NVL phụ căn cứ vào sự tham gia của chúng vào cấu thành sản phẩm mà không dựa vào đặc điểm lý, hoá học hoặc khối lượng tiêu hao. Xét về mặt tài chính, NVL chiếm một tỷ lệ lớn trong vốn lưu động (40%-60%). Xét về mặt kinh doanh, trong cơ cấu giá thành, NVL chiếm một tỷ trong cao (60%- 80%). 2. Khái niệm và ý nghĩa của định mức sử dụng nguyên vật liệu a, Khái niệm Định mức sử dụng NVL là lượng tiêu dùng lớn nhất cho phép để sản xuất một đơn vị sản phẩm hoặc để hoàn thành một công việc nào đó trong điều kiện tổ chức và kỹ thuật nhất định. b, Ý nghĩa Định mức sử dụng NVL có các tác dụng sau: + Là cơ sở để xây dựng kế hoạch mua NVL, điều hoà và cân đối lượng NVL cần dùng. Từ đó xác định đúng đắn các mối quan hệ mua bán và ký kết hợp đồng giữa các DN với nhau. + Là căn cứ trực tiếp để cấp phát NVL hợp lý, kịp thời cho các phân xưởng, bộ phận sản xuất, đảm bảo cho quá trình sản xuất được tiến hành cân đối, nhịp nhàng và liên tục. + Là cơ sở để tiến hành hạch toán kinh tế nội bộ, tính toán giá thành chính xác, tính toán nhu cầu về vốn lưu động và huy động các nguồn vốn một cách hợp lý. + Mục tiêu cụ thể - thúc đẩy cán bộ công nhân viên sử dụng hợp lý và tiết kiệm NVL, ngăn ngừa mọi lãng phí có thể sảy ra. + Là thước đo đánh giá trình độ tiến bộ khoa học kỹ thuật và áp dụng kỹ thuật mới, công nghệ mới vào sản xuất. 3. Cơ cấu của định mức và ý nghĩa của việc nghiên cứu cơ cấu định mức tiêu dùng NVL a, Cơ cấu định mức sử dụng NVL Phần tiêu dùng thuần