Page 1
QU N TR ỜN O V N N V N ================ P N V N ỀN V TRÒ P ẢN B ỆN V ỚN DẪN D LUẬN Ủ BÁO ỆN TỬ LUẬN ÁN T ẾN SĨ BÁO Í à Nội - 2020
Contenu du document
Page 2
QU N TR ỜN O V N N V N ================ P N V N ỀN V TRÒ P ẢN B ỆN V ỚN DẪN D LUẬN Ủ BÁO ỆN TỬ u n n àn B o c c Mã số 62.32.01.01 LUẬN ÁN T ẾN SĨ BÁO Í N ười ướn dẫn k oa c P S.TS. Vũ Văn à à Nội - 2020
Page 5
MỤ LỤ MỞ ẦU.................................................................................................................... 7 1. Tính c p thi t củ tài ........................................................................................ 7 2. Mụ ứu............................................................................................. 9 3. Nhi m vụ nghiên cứu............................................................................................ 9 4. ng, ph m vi nghiên cứu............................................................................. 9 5. Gi thuy t nghiên cứu .........................................................................................10 6. ứu.....................................................................................10 7. i của lu n án ..................................................................................17 8. Ý ĩ ủa lu n án.............................................................................................18 9. K t c u của lu n án .............................................................................................19 ươn 1. TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU............................................................ 20 1.1. Tình hình nghiên cứu ở c ngoài................................................................20 1.1.1. Những nghiên cứu về vai trò củ o h ...............................................20 1.1.2. Các nghiên cứu về vai trò phản biện xã hội của báo chí .......................24 1.1.3. Những nghiên cứu về vai trò hướng dẫn dư luận xã hội của báo chí...........27 1.2. Tình hình nghiên cứu ở Vi t Nam..................................................................32 1.2.1. Các nghiên cứu về vai trò phản biện xã hội của báo chí .......................32 1.2.2. Các nghiên cứu về v i trò hướng dẫn dư luận xã hội của báo chí................36 1.3. Nh é ..........................................................................................39 ươn 2. SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA VẤN Ề PHẢN BIỆN XÃ H V ỚNG DẪN D LUẬN XÃ H I CỦ BÁO ỆN TỬ........... 42 2.1 C ở lý lu n của v nghiên cứu...............................................................42 2.1.1.Các khái niệm liên qu n đến vấn đề nghiên cứu.....................................42 2.1.2. Phản biện xã hội và hướng dẫn dư luận xã hội dưới góc nhìn của lý thuyết Không gian công, Thiết lập hương trình nghị sự và Dòng chảy h i ước............53 2.1 4 iêu h đ nh gi hiệu quả phản iện x hội và hướng dẫn dư luận x hội ủ o điện t ...........................................................................................64 2.2 C ở th c ti n của v nghiên cứu...........................................................67 1
Page 6
2.2.1. Qu n điểm củ Đảng, Nhà nước Việt Nam về vai trò phản biện xã hội và hướng dẫn dư luận xã hội của báo chí.............................................................67 2.2.2. Mối quan hệ giữa phản biện xã hội và hướng dẫn dư luận xã hội của o điện t ........................................................................................................71 2.2 3 Nội dung, phương thứ phản iện x hội và hướng dẫn dư luận x hội ủ o điện t .................................................................................................78 2.4. Ti u k t...........................................................................................................82 ươn 3. V TRÒ P ẢN BIỆN XÃ H V ỚN DẪN D LUẬN Ủ BÁO ỆN TỬ TUỔI TRẺ VÀ VNEXPRESS .......................... 83 ...............................83 3.1.1. Phản iện h nh s h ng.....................................................................86 3 1 2 Đư r ơ s kho h - thự ti n đối với đề n, quyết s h, h nh s h ng ..........................................................................................................89 3.1.3.Th m gi hống tiêu ự , qu n liêu, th m nh ng ................................98 3.2. ứ .......................101 3.2.1. ung ấp th ng tin l l , dữ liệu kịp th i, đ hiều trên nền tảng hu n mự x hội.......................................................................................................102 3 2 2 ung ấp th ng tin, dữ liệu đ phương tiện.........................................109 3 2 3 hứ thảo luận trự tiếp trên gi o diện o....................................116 .............................124 3.3.1. Mứ độ tiếp nhận..................................................................................124 3.3.2. Mứ độ thảo luận, phản hồi của công chúng .......................................128 3.3.3. Hiệu quả thực tế....................................................................................137 3 3 4 Đ nh gi t ng h ng........................................................................140 ......................................................................................... 152 ươn 4. MẤY VẤN Ề ẶT RA VÀ M T S GIẢI PHÁP NÂNG CAO VAI TRÒ PHẢN BIỆN XÃ H I V ỚNG DẪN D LUẬN XÃ H I CỦA BÁO ỆN TỬ......................................................................................................154 ............................................................................154 2
Page 7
4.1.1. Thành công ...........................................................................................154 4.1.2. Hạn chế.................................................................................................155 4.2. Những v t ra t k t qu nghiên cứu..................................................158 4.2.1. Vấn đề t nội dung phản biện xã hội của báo chí................................158 4.2.2. Vấn đề t m i trư ng thảo luận trên o điện t .................................159 4.2.3. Vấn đề t dư luận xã hội.......................................................................161 4.3. Những gi ẩy ho ng ph n bi n xã h ng d lu n xã h n t .................................................................................162 4.3.1. Giải pháp chung....................................................................................162 4.3.2. Giải pháp cụ thể với hai trang báo khảo sát ........................................172 4.4. Ti u k .........................................................................................179 KẾT LUẬN............................................................................................................180 D N MỤ N TR N O Ủ TÁ Ả L N QU N ẾN LUẬN ÁN ..............................................................................................................184 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ............................................................ 185 PHỤ LỤC 3
Page 8
D N MỤ BẢN B ng1: Phân lo i ph n h i trên mục Th i s ĩ và mục Góc nhìn.......13 B ng 2: B ng mã và thông tin nhân khẩu h c củ ng ph ng v n sâu.15 2 - 2016........................83 2 - Nam.90 ở ..........................................................95 ứ ....101 ẩ .............................................................109 B 6 ng ý ki n bình lu n củ c gi trên t ng nhóm chủ ........118 B ng 3.7: th ng kê hi u qu th c t của các v c ph n bi n trên Tu i Tr và Vnexpress t 2013 - 2016..........................................................137 ứ ủ ...........................141 ứ ủ 2 ...........................142 ủ ủ ..149 ứ ủ ...............150 2 ......151 ...........................................................................151 ứ ủ ..............................................................................................152 4
Page 9
D N MỤ B ỂU Ồ ủ ..................................................................................................................96 2 ủ ..........................................................................................................96 Bi 3.3: so sánh t l i tìm ki m trên website toàn c u v i hai báo Vnexpress (màu xanh) và Tu i Tr ( ) t 2010 2016 trên Google Trends............................................................................................................125 Bi 3.4: so sánh t l i tìm ki m trên website toàn c u theo khu v c v i hai báo Vnexpress (màu xanh) và Tu i Tr ( ) t 2010 - 2016 trên Google Trends.........................................................................................................................126 Bi 3.5: so sánh t l i tìm ki m tin tức trên toàn c u v i hai báo Vnexpress (màu xanh) và Tu i Tr ( ) t 2 - 2016 trên Google Trends............................................................................................................126 Bi 3.6: so sánh t l i tìm ki m tin tức trên toàn c u theo t ng khu v c v i hai báo Vnexpress (màu xanh) và Tu i Tr ( ) t 2 - 2016 trên Google Trends............................................................................................................127 Bi 3.7: t l hi u qu th c t của các v c ph n bi n trên Tu i Tr t 2013 - 2016............................................................................................................138 Bi 3.8: t l hi u qu th c t của các v c ph n bi n trên Vnexpress t 2013 - 2016............................................................................................................138 5
Page 10
D N MỤ NH Hình 2.1: Mô hình hóa khái ni m v lý thuy t thi t l p trình ngh s ( Tes.com).....................................................................................................58 Hình 2.2: Mô hình hoá lý thuy t Dòng ch c. Ngu n: https://www.communicationtheory.org/two-step-flow-theory-2/ ............................63 ủ Formosa gây ra........................................................................................................ 110 2 Trung do Formosa gây ra........................................................................................ 111 Trung do Formosa gây ra........................................................................................ 112 H Trung do Formosa gây ra........................................................................................ 113 C Trung do Formosa gây ra........................................................................................ 114 6 ...................................................................... 115 ...................................................................... 115 ...................................................................... 116 Hình 3.9: Ph n h “ i h ”........................................................119 Hình 3.10: Bình lu n củ c gi trong bài vi “A l i dân Vi t câu h ?” ( n: Báo Tu i Tr , tác gi chụp ngày 15/6/2017)........... 120 Hình 3.11: Ph n h “A l i dân Vi t câu h ?”...121 Hình 3.12: Ph n h “ n b nhi m cán b ” ...........................121 Hình 3.13: Ph n h i ít giá tr thông tin trên Góc nhìn............................................122 Hình 4.1: Hình thức th hi n ph n h i trên giao di n The New York Times ........176 6
Page 11
MỞ ẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài ở ữ “ khi t đ u k nguyên ủ in ấn, đ iệt là t th i k Phụ hưng, vận động h nh trị ng là một hứ n ng th n hốt ủ phương tiện truyền th ng, và vào uối thế k III ho đến đ u thế k I , o h t đ u n i lên như một lự lư ng trong đ i sống h nh trị, n tr thành một chứ n ng h nh ủ m i quố gi [ rang 25]. ủ ứ ủ ủ ữ ữ ủ ữ ủ C ứ ứ ữ … ủ ứ ủ Thông tin trên ữ ữ ĩ ủ … ở “ ” ẽ ủ ủ ủ ở . ữ C ữ 7
Page 12
ủ ĩ ứ ủ ụ ụ ủ C ủ ( ; ụ ; ; ) ữ ủ ở “ ” các ở ở ủ ủ ứ ở ữ ở “ ữ ” ủ ( ẵ 2 6) ứ ủ ứ C ứ ụ h tr ng n ng o t nh tư tư ng, ph t huy mạnh m hứ n ng th ng tin, gi o dụ , t hứ và phản iện x hội ủ phương tiện th ng tin đại h ng vì l i h ủ nh n d n và đất nướ [ C 2 2 ữ ứ ủ ủ ẽ ỗ ủ ở ở ủ ủ ữ ứ C 8
Page 13
ữ ứ ữ i trò phản iện x hội và hướng dẫn dư luận x hội ủ o điện t ĩ 2. Mục đ c n i n cứu ở quan ủ Nam. T ủ 3. Nhiệm vụ nghiên cứu c mụ ứu trên, lu n án sẽ th c hi n những nhi m vụ nghiên cứ Thứ nhất, h th ng hoá và làm rõ các v lý lu n n i dung nghiên cứu trong lu n bi n xã h i, ph n bi n xã h i củ n t lu n xã h ng d n xã h i củ n t , m i quan h của ph n bi n xã h ng d n xã h n t … Thứ hai, lu n án kh o sát, làm rõ vai trò ph n bi n xã h ng d lu n xã h i củ n t . Thứ ba u qu ph n bi n xã h i và ng d n xã h i củ n t nh. Thứ tư, lu i quan h giữa ph n bi n xã h i và ng d n xã h i củ n t kh o sát. Thứ n m, t các nh xu t các gi i pháp nâng cao vai trò ph n bi n xã h ng d n xã h i củ n t . 4. ối tượng, phạm vi nghiên cứu ng nghiên cứu của lu n án là vai trò ph n bi n xã h ng d lu n xã h i củ n t Vi t Nam. Không gian nghiên cứu l n t Tu i Tr i di n tiêu bi u cho hai hình thứ n t ở Vi t Nam hi n t Tu i Tr có g c là t báo in Tu i Tr c phát tri n thành phiên b n online củ c c p phép ho ng n t . Vì v ủ n t Tu i Tr 9
Page 14
ững ràng bu c nh nh v i phiên b n báo in của báo này. Báo Vnexpress ngay t khi thành l n t , không có phiên b n báo in. Có th “ n t ” ữ é ủ n t . C hai báo n t Tu i Tr u là nhữ i Vi t Nam hi n u v ph n bi n xã h ng d n n xã h i. Th i gian kh o sát t 2 n 2016. 5. Giả thuyết nghiên cứu Giả thuyết 1: – thông qua ữ Giả thuyết 2: n t v i các th m nh của lo i hình tr c tuy n có những vai trò khác bi t so v i các lo i hình khác trong th c hi n vai trò ph n bi n xã h i o ra di o lu n tr c ti p cho công chúng th o lu n, tham góp ý ki n; t n trong quá trình ph n bi n xã h i … Giả thuyết 3: Toà so n và nhà báo có vai trò thi t l s trong quá trình t chứ ng d n xã h i. Giả thuyết 4: n xã h n t Vi t Nam có nhữ c thù riêng trong quá trình tham gia ph n bi n xã h C ở ữ ủ Giả thuyết 5: Ch ng ph n bi n xã h n t n, th hi n qua hi u qu gi i quy t các v trong th c ti u. 6. P ươn p áp nghiên cứu 6.1. Phương pháp luận v n dụ n của chủ ĩ - ởng H C m củ ng C ng s n Vi t Nam, pháp lu t củ c Vi t Nam v xây d c của dân, do dân, vì dân; v vai trò ph n bi n xã h i và ng d n xã h i của báo chí nói chung và củ n t nói riêng trong s nghi p phát tri c. 10
Page 15
Lu dụng các lý thuyết về báo chí truyền thông, xã h i h c, chính tr h c. M t s lý thuy c s dụng cụ th Lý thuy t Không gian công (Public Sphere) củ J nhìn nh n vai trò chủ o của ph n bi n xã h n t chính là vai trò t o ra không gian th o lu i v i các v p báo chí t ra. Trong quá trình th o lu n t Vi t Nam th hi n rõ nhữ a tích c c, v a tiêu c c, trong vai trò ph n bi n xã h i và ng d n xã h i. Lý thuy t Thiết lập hương trình Nghị sự (Agenda Setting) của Maxwell McCombs và Donald S w phân tích quá trình thi t l p ph n bi n xã h n t của toà so n và nhà báo thông qua các tác phẩm củ th c hi ng d n xã h i. Lý thuy t òng xo y im l ng (Spiral of Silence) của Elisabeth Noelle Neumann phân tích quá trình ủ . 6.2. Phương pháp cụ thể 6.2.1.Phương pháp Phân tích - Phương ph p ph n t h nội dung (Content Analytics): ụ ẩ ụ ứ ủ ủ - Phương ph p ph n t h v n ản ( xtu l n lyti s) ụ ủ ẩ kê và phân tích. 6.2.2. Phương pháp thống kê - Kh n t Vnexpress và 1.268 tin bài trên báo Tu i Tr online liên quan t i 92 s ki n, s vi c ph n bi n xã h i trên hai báo 11
Page 16
t 2 n 2016. Các dữ li c phân lo i thành hai kh o sát v m t n ức ph n bi n xã h ng d n n xã h i. Ở chính sách công. 2 2 ở - … Ở ứ C ữ 2 C ữ ứ - Kh o sát và th ng kê 46.503 ý ki n ph n h i trên mục Góc nhìn của báo Vnexpress và 8.375 ý ki n ph n h i trên mục Th i s - ĩ ủa báo Tu i Tr 2 2 6 m của th o lu n công trên n t é v ng trong các ý ki n ph n h i trên không gian này theo ti n trình th i gian. trong quá trình phân tích. C - ụ C ủ ủ ữ C ở ĩ ẽ ụ 12
Page 17
Bảng1: Ph n loại phản hồi trên mụ h i sự suy nghĩ và mụ G nhìn (Khảo s t gi i đoạn 2013-2016 trên 54 878 phản hồi ủ h i mụ ) Ký T ời sự - Suy Góc nhìn iệu Loại p ản ồi n ĩ Số Tỷ lệ Số Tỷ lệ lượn (%) lượn (%) 1 T ảo luận trực tiếp 1.1 1.2 2 Bổ sun quan điểm 2.1 2.2 ở 3 un cấp dữ liệu, dự đo n 3.1 3.2 4 u i, kiến n ị 4.1 ẩ ủ 4.2 ủ ứ 4.3 5 Khác 5.1 5.2 ụ 13
Page 18
Ký T ời sự - Suy Góc nhìn iệu Loại p ản ồi n ĩ Số Tỷ lệ Số Tỷ lệ lượn (%) lượn (%) 5.3 ông liên - Ngoài ra, trong quá trình phân tích n ức ph n bi n xã h i ng d n xã h ng h p cụ th c s dụng tích c c trong vi c phân lo i các dữ li n ng theo các tiêu chí cụ th phục vụ nh tính. - Lu dụng ứng dụng th ng kê củ ( ) thu th p dữ li i truy c p thông tin toàn c u củ n t kh o sát. 6.2.3. Phương pháp phỏng vấn nh m ủ ẩ ụ 4 TT Mã Tuổi N ề n iệp 1 N1.1 54 2 N1.2 38 3 N1.3 41 C ủ 4 N1.4. 62 2 6 TT Mã Tuổi N ề n iệp 1 N2.1 27 C 2 N2.2 33 14
Page 19
3 N2.3 21 4 N2.4. 33 ứ 5 N2.5 22 6 N2.6 26 âm. ụ ủ é ( ứ ứ ở ) ở 2 ở ứ ứ ứ ứ ) 6.2.4. Phương pháp phỏng vấn sâu Tác và ụ ữ ụ ủ C ác thành ủ Thông tin nhân ẩ ở Bảng 2: Bảng m và th ng tin nh n kh u h ủ đối tư ng phỏng vấn s u TT Mã ức vụ c vị/ ức Trìn độ danh 1 T1 Nhà báo 2 T2 Nhà báo 3 T3 ở Nhà báo ĩ 4 T4 Nhà báo 15
Page 20
TT Mã ức vụ c vị/ ức Trìn độ danh 5 T5 Nhà báo 6 T6 Nhà báo 7 T7 Nhà báo 8 T8 Bi ( ) Nhà báo 9 T9 Phóng viên Nhà báo 10 V1 ở Nhà báo THPT 11 V2 ĩ ĩ 12 V3 Nhà báo 13 V4 ĩ ĩ thông 14 V5 T ĩ ĩ ụ 15 V6 Nhà báo 16 V7 ĩ ĩ 17 V8 ( ) Nhà báo C ụ ẵ ụ ụ ủ ụ ủ ở 6.2.5. Phương pháp so sánh ụ ủ ụ dung: ứ ủ (2 - 2014 và 2015-2 6) 16
Affichage des 20 premières pages. Téléchargez le document pour le voir en entier.
Commentaires (0)
Aucun commentaire pour le moment. Soyez le premier !