⚛️bán rã

Định nghĩa. Chu kỳ bán rã ($T$) là khoảng thời gian mà số lượng hạt nhân phóng xạ của một chất giảm đi đúng một nửa (50%). Đây là hằng số đặc trưng cho mỗi đồng vị phóng xạ.

Hiểu bằng hình ảnh: Chiếc đồng hồ cát đếm ngược: cứ qua một khoảng thời gian cố định thì lượng cát ở bầu trên lại vơi đi đúng một nửa.

Công thức phóng xạ cốt lõi

• Số hạt nhân còn lại: $N(t) = N_0 \cdot 2^{-\frac{t}{T}} = N_0 \cdot e^{-\lambda t}$.

Ví dụ giải từng bước: Chất phóng xạ Iot-131 có chu kỳ bán rã là $T = 8\text{ ngày}$. Ban đầu có $100\text{ g}$ chất này. Tính khối lượng còn lại sau $24\text{ ngày}$.

• Bước 1: Số chu kỳ bán rã $n = \dfrac{t}{T} = \dfrac{24}{8} = 3$.
• Bước 2: Khối lượng còn lại $m = m_0 \cdot \left(\dfrac{1}{2}\right)^n = 100 \times \left(\dfrac{1}{2}\right)^3 = \dfrac{100}{8} = 12{,}5\text{ g}$.

Cách nhận biết: Từ khóa "chu kỳ bán rã", "chất phóng xạ".