Trang 1
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG ---------***-------- LUẬN VĂN THẠC SĨ CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUYẾT ĐỊNH THANH TOÁN PHÍ QUẢN LÝ CHUNG CƯ KHÔNG DÙNG TIỀN MẶT TẠI HÀ NỘI NGÀNH: TÀI CHÍNH - NGÂN HÀNG VŨ MAI PHƯƠNG HÀ NỘI 2023
Trang 2
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG ---------***-------- LUẬN VĂN THẠC SĨ CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUYẾT ĐỊNH THANH TOÁN PHÍ QUẢN LÝ CHUNG CƯ KHÔNG DÙNG TIỀN MẶT TẠI HÀ NỘI Ngành: Tài chính - Ngân hàng Mã số: 8340201 Họ và tên học viên: Vũ Mai Phương Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Vân Hà Hà Nội 2023
Trang 3
LỜI CAM ĐOAN Tôi, người viết luận văn nay, xin cam đoan toàn bộ nội dung toàn hộ của luận văn “Các nhân tố ảnh hưởng đến quyết định thanh toán phí quản lý chung cư không dùng tiền mặt tại Hà Nội” là một công trình nghiên cứu độc lập của tôi, dưới sự hướng dẫn khoa học của TS. Nguyễn Vân Hà. Các số liệu, tài liệu tham khảo và kế thừa đều có nguồn gốc trích dẫn rõ ràng. Kết quả nghiên cứu chưa được công bố ở bất kỳ công trình nghiên cứu nào. Hà Nội, ngày tháng năm 20 Tác giả luận văn Vũ Mai Phương
Trang 4
LỜI CẢM ƠN Để hoàn thành nghiên cứu này một cách hoàn chỉnh, bên cạnh sự nỗ lực của bản thân còn có sự hỗ trợ, động viên nhiệt tình từ quý thầy, cô, gia đình và bạn bè trong suốt thời gian công tác, học tập và nghiên cứu thực hiện luận văn thạc sĩ. Trước tiên tác giả xin trân trọng cảm ơn Ban Giám Hiệu, cùng quý thầy cô trường Đại học Ngoại Thương đã tận tình giảng dạy và truyền đạt những kiến thức quý báu và tạo điều kiện thuận lợi giúp đỡ tác giả trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu tại trường. Đặc biệt tác giả xin gửi lời cảm ơn sâu sắc đến TS. Nguyễn Vân Hà – người trực tiếp hướng dẫn khoa học, đã luôn dành thời gian và công sức hướng dẫn trong suốt quá trình thực hiện đề tài nghiên cứu. Do hạn chế về thời gian và khả năng nên luận văn không tránh khỏi những thiếu sót, tác giả rất mong nhận được ý kiến đóng góp, giúp đỡ từ quý thầy, cô, bạn bè, chuyên gia để tác giả tiếp tục hoàn thiện nghiên cứu của mình trong thời gian tới.
Trang 5
MỤC LỤC DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT..........................................................................i DANH MỤC BẢNG, BIỂU .....................................................................................ii DANH MỤC SƠ ĐỒ, HÌNH VẼ............................................................................iii PHẦN MỞ ĐẦU.......................................................................................................1 1. Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu..............................................................1 2. Tổng quan tình hình nghiên cứu ....................................................................2 2.1. Các nghiên cứu trên thế giới.................................................................................2 2.2. Các nghiên cứu tại Việt Nam ................................................................................3 2.3. Khoảng trống nghiên cứu......................................................................................5 3. Mục tiêu nghiên cứu ........................................................................................6 4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu...................................................................6 5. Phương pháp nghiên cứu ................................................................................6 6. Ý nghĩa của nghiên cứu...................................................................................7 7. Bố cục của nghiên cứu.....................................................................................8 TÓM TẮT PHẦN MỞ ĐẦU ...................................................................................9 CHƯƠNG 1. CƠ SỞ LÝ THUYẾT......................................................................10 1.1. Lý thuyết về phí quản lý chung cư ............................................................10 1.1.1. Khái niệm phí quản lý chung cư.......................................................................10 1.1.2. Vai trò phí quản lý chung cư............................................................................11 1.1.3. Phân biệt phí quản lý chung cư và phí bảo trì chung cư .................................11 1.2. Lý thuyết về thanh toán không dùng tiền mặt.........................................12 1.2.1. Khái niệm thanh toán không dùng tiền mặt .....................................................12 1.2.2. Đặc điểm thanh toán không dùng tiền mặt ......................................................14 1.2.3. Lợi ích của thanh toán không dùng tiền mặt....................................................14 1.2.4. Các loại phương thức thanh toán không dùng tiền mặt...................................14 1.3. Các mô hình lý thuyết liên quan................................................................16 1.3.1. Mô hình lý thuyết hành động hợp lý TRA.........................................................16 1.3.2. Mô hình lý thuyết hành vi hoạch định TPB......................................................17 1.3.3. Mô hình lý thuyết chấp nhận công nghệ TAM..................................................18 1.3.4. Mô hình lý thuyết kết hợp TAM – TPB (C – TAM – TPB) ...............................20 1.3.5. Mô hình lý thuyết chấp nhận và sử dụng công nghệ UTAUT ..........................21 1.4. Mô hình và giả thuyết nghiên cứu đề xuất ...............................................23 1.4.1. Mô hình nghiên cứu..........................................................................................23 1.4.2. Giả thuyết nghiên cứu ......................................................................................24
Trang 6
TÓM TẮT CHƯƠNG 1.........................................................................................26 CHƯƠNG 2. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU..................................................27 2.1. Quy trình nghiên cứu..................................................................................27 2.2. Biến quan sát ...............................................................................................28 2.2.1. Xây dựng thang đo ...........................................................................................28 2.2.2. Nghiên cứu định tính........................................................................................31 2.2.3. Nghiên cứu định lượng.....................................................................................35 2.3. Thiết kế bảng hỏi.........................................................................................35 2.4. Phương pháp chọn mẫu và mô tả mẫu .....................................................35 2.5. Phương pháp thu thập số liệu....................................................................35 2.5.1. Đối với dữ liệu thứ cấp.....................................................................................35 2.5.2. Đồi với dữ liệu sơ cấp ......................................................................................36 2.6. Phương pháp phân tích số liệu ..................................................................36 2.6.1. Thống kê mô tả.................................................................................................36 2.6.2. Kiểm định hệ tin cậy Cronbach’s Alpha ..........................................................36 2.6.3. Phân tích nhân tố khám phá EFA ....................................................................37 2.6.4. Phân tích hồi quy..............................................................................................38 2.6.5. Kiểm định sự khác biệt về quyết định thanh toán phí quản lý chung cư theo đặc điểm cá nhân ..............................................................................................................39 TÓM TẮT CHƯƠNG 2.........................................................................................40 CHƯƠNG 3. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU.............................................................41 3.1. Thống kê mẫu nghiên cứu..........................................................................41 3.2. Kết quả kiểm định độ tin cậy của thang đo..............................................42 3.3. Kết quả phân tích nhân tố khám phá EFA...............................................47 3.3.1. Phân tích nhân tố khám phá biến độc lập........................................................47 3.3.2. Phân tích nhân tố biến phụ thuộc.....................................................................52 3.4. Kết quả phân tích tương quan, hồi quy và kiểm định mô hình nghiên cứu.......................................................................................................................54 3.4.1. Phân tích tương quan.......................................................................................54 3.4.2. Phân tích hồi quy..............................................................................................56 3.4.3. Kiểm định mô hình nghiên cứu.........................................................................57 3.5. Kiểm định sự khác biệt về quyết định thanh toán phí quản lý chung cư không dùng tiền mặt tại Hà Nội theo đặc điểm cá nhân ................................60 3.5.1. Khác biệt theo giới tính....................................................................................60 3.5.2. Khác biệt theo độ tuổi ......................................................................................61 3.5.3. Khác biệt theo trình độ học vấn .......................................................................62
Trang 7
3.5.4. Khác biệt theo thu nhập ...................................................................................63 3.6. Thảo luận kết quả nghiên cứu ...................................................................64 3.6.1. Về các nhân tố ảnh hưởng đến quyết định thanh toán phí quản lý chung cư không dùng tiền mặt tại Hà Nội .................................................................................64 3.6.2. Về sự khác biệt theo đặc điểm cá nhân về quyết định thanh toán phí quản lý chung cư không dùng tiền mặt tại Hà Nội..................................................................69 TÓM TẮT CHƯƠNG 3.........................................................................................70 CHƯƠNG 4. ĐỀ XUẤT.........................................................................................71 4.1. Tóm tắt kết quả nghiên cứu.......................................................................71 4.2. Một số đề xuất nhằm gia tăng quyết định thanh toán phí quản lý chung cư không dùng tiền mặt tại Hà Nội ..................................................................71 4.2.1. Phát huy tác động tích cực của nhân tố hiệu quả kỳ vọng...............................71 4.2.2. Tăng cường tính tiện lợi...................................................................................72 4.2.3. Nâng cao nhận thức điều kiện thuận lợi ..........................................................74 4.2.4. Phát huy tác động tích cực của nhân tố ảnh hưởng xã hội..............................74 4.2.5. Gia tăng nhận thức nỗ lực kỳ vọng ..................................................................75 4.2.6. Nâng cao tính an toàn và bảo mật ...................................................................76 4.2.7. Một số đề xuất khác..........................................................................................77 4.3. Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp theo....................................................78 4.3.1. Hạn chế của nghiên cứu...................................................................................78 4.3.2. Hướng nghiên cứu tiếp theo.............................................................................79 TÓM TẮT CHƯƠNG 4.........................................................................................80 KẾT LUẬN.............................................................................................................81 TÀI LIỆU THAM KHẢO .....................................................................................82 PHỤ LỤC................................................................................................................87 PHỤ LỤC 01. DANH SÁCH CHUYÊN GIA THAM GIA THẢO LUẬN NHÓM.87 PHỤ LỤC 02. BÀI THẢO LUẬN NHÓM CHUYÊN GIA .......................................88 PHỤ LỤC 03. PHIẾU KHẢO SÁT NGƯỜI TIÊU DÙNG .......................................92 PHỤ LỤC 04. KẾT QUẢ XỬ LÝ DỮ LIỆU BẰNG PHẦN MỀM SPSS ................96
Trang 8
i DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT TT Từ viết tắt Diễn giải 1 KDTM Không dùng tiền mặt 2 NHTM Ngân hàng thương mại 3 QLCC Quản lý chung cư 4 TP. HCM Thành phố Hồ Chí Minh 5 TP. Hà Nội Thành phố Hà Nội 6 TT Thanh toán 7 TTKDTM Thanh toán không dùng tiền mặt
Trang 9
ii DANH MỤC BẢNG, BIỂU Bảng 2. 1. Thang đo ban đầu.................................................................................... 28 Bảng 2. 2. Các thang đo được điều chỉnh và mã hóa............................................... 32 Bảng 3. 1. Thống kê mẫu khảo sát........................................................................... 41 Bảng 3. 2. Độ tin cậy thang đo của nhân tố HQ....................................................... 43 Bảng 3. 3. Độ tin cậy thang đo của nhân tố NL....................................................... 43 Bảng 3. 4. Độ tin cậy thang đo của nhân tố ĐK....................................................... 44 Bảng 3. 5. Độ tin cậy thang đo của nhân tố XH....................................................... 44 Bảng 3. 6. Độ tin cậy thang đo của nhân tố AT....................................................... 45 Bảng 3. 7. Độ tin cậy thang đo của nhân tố TL........................................................ 46 Bảng 3. 8. Độ tin cậy thang đo của nhân tố QĐ....................................................... 46 Bảng 3. 9. Kiểm định KMO và Barllett’s Test lần thứ nhất..................................... 47 Bảng 3. 10. Kết quả EFA cho các biến độc lập lần thứ nhất.................................... 47 Bảng 3. 11. Kiểm định KMO lần thứ hai cho các biến độc lập ............................... 49 Bảng 3. 12. Kết quả EFA cho các biến độc lập lần thứ hai...................................... 50 Bảng 3. 13. Kiểm định KMO và Bartlett’s Test cho biến phụ thuộc....................... 52 Bảng 3. 14. Kết quả EFA cho biến phụ thuộc.......................................................... 53 Bảng 3. 15. Đánh giá thang đo lần 2 cho nhân tố HQ và NL................................... 53 Bảng 3. 16. Ma trận tương quan............................................................................... 54 Bảng 3. 17. Phân tích hồi quy .................................................................................. 56 Bảng 3. 18. Kiểm định sự khác biệt theo nhóm giới tính......................................... 61 Bảng 3. 19. Kiểm tra tính đồng nhất của phương sai theo độ tuổi........................... 61 Bảng 3. 20. Kiểm định sự khác biệt theo từng nhóm độ tuổi................................... 62 Bảng 3. 21. Kiểm định tính đồng nhất của phương sai theo trình độ học vấn......... 62 Bảng 3. 22. Kiểm định sự khác biệt theo nhóm trình độ học vấn............................ 63 Bảng 3. 23. Kiểm định tính đồng nhất của phương sai theo thu nhập ..................... 63 Bảng 3. 24. Kiểm định sự khác biệt theo nhóm chức vụ ......................................... 64 Bảng 3. 25. Mức độ đóng góp của từng nhân tố ...................................................... 65
Trang 10
iii DANH MỤC SƠ ĐỒ, HÌNH VẼ Hình 2. 1. Mô hình lý thuyết TRA.....................................................................................17 Hình 2. 2. Mô hình lý thuyết TPB......................................................................................18 Hình 2. 3. Mô hình lý thuyết TAM ....................................................................................19 Hình 2. 4. Mô hình lý thuyết C-TAM-TPB........................................................................21 Hình 2. 5. Mô hình lý thuyết UTAUT................................................................................22 Hình 2. 6. Mô hình nghiên cứu của đề tài..........................................................................24 Hình 3. 1. Quy trình nghiên cứu.........................................................................................27 Hình 4. 1. Đồ thị phân tán giữa giá trị dự đoán và phân dư từ hồi quy..............................58 Hình 4. 2. Biểu đồ tần số của phần dư chuẩn hóa..............................................................59
Trang 11
1 PHẦN MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu Trong thời kỳ phát triển như hiện nay thì khoa học công nghệ luôn chiếm vị trí cực kỳ quan trọng trong bộ máy vận hành của nhiều lĩnh vực: kinh tế, tài chính, giải trí, du lịch, dịch vụ, giao thông vận tải... Tăng cường áp dụng hệ thống sản xuất tiên tiến và ứng dụng công nghệ cao trong sản xuất công nghiệp… là một trong những giải pháp thực hiện được Bộ Công Thương hướng đến. Khi mà nền kinh tế đã phát triển sang một giai đoạn mới, xã hội hiện đại, giao dịch thương mại kéo theo sự gia tăng của dịch vụ TT trực tuyến trên các thiết bị điện tử đòi hỏi hình thức TTKDTM không ngừng hoàn thiện và ngày càng phát triển. Nắm bắt nhu cầu này, các NHTM, các tổ chức trung gian TT rất tích cực triển khai các loại hình dịch vụ TTKDTM. Phương thức TTKDTM (TT điện tử) với nhiều tiện ích đa dạng, tiện lợi và vượt trội dựa trên nền tảng ứng dụng công nghệ thông tin đã xuất hiện và đang đi dần vào cuộc sống, ngày càng phổ biến và dễ dàng tiếp cận đối với mọi tầng lớp dân cư trong xã hội, như Internet banking, SMS banking, TT bằng thẻ và mã QR code, ví điện tử… Đặc biệt trong những năm 2019 – 2022 với sự diễn ra phức tạp của dịch bệnh, khiến cho chúng ta phải hạn chế tiếp xúc trực tiếp thì dịch vụ TTKDTM càng cho thấy sự năng động và ưu điểm vượt trội của nó. Nhận thấy xu hướng phát triển cũng như chủ trương của Nhà nước về việc hạn chế sử dụng tiền mặt trong các giao dịch cũng như đảm bảo tiện ích, an toàn cho cư dân trong việc TT phí quản lý chung cư nhằm giảm thiểu sự tập trung đông người và một số vấn đề rủi ro phát sinh từ bàn giao tiền mặt, các ngân hàng đã liên kết với các ban quản lý chung cư trên địa bàn Hà Nội triển khai dịch vụ TT phí quản lý chung cư (QLCC) không dùng tiền mặt (KDTM). Song, việc thu phí quản lý chung cư KDTM thực tế tại Hà Nội còn có những hạn chế bởi tư duy và thói quen của người dân nước ta là tiêu dùng tiền mặt, để thay đổi điều này là không dễ dàng, bên cạnh đó còn một số yếu tố chủ quan như chi phí dịch vụ cao, cơ sở hạ tầng không đảm bảo,… nên nhiều người dân vẫn chưa mạnh dạn sử dụng loại hình TT này. Do đó, với mong muốn tìm hiểu kỹ hơn các nhân tố đang tác động đến
Trang 12
2 quyết định sử dụng dịch vụ TT phí QLCC KDTM của dân cư tại Hà Nội, trên cơ sở đó đề xuất giải pháp giúp việc TT phí QLCC KDTM mặt của dân cư tại Hà Nội nói riêng và trên cả nước nói chung ngày một phát triển, tôi lựa chọn đề tài: “Các nhân tố ảnh hưởng đến quyết định thanh toán phí quản lý chung cư không dùng tiền mặt tại Hà Nội” làm nghiên cứu của mình. 2. Tổng quan tình hình nghiên cứu 2.1. Các nghiên cứu trên thế giới + Chan và cộng sự (2020) với nghiên cứu về khả năng thích ứng các dịch vụ KDTM của người dân Malaysia bằng cách khảo sát 150 sinh viên chưa tốt nghiệp ở Malaysia, và lấy đó làm cơ sở suy rộng ra. Nhóm tác giả đã sử dụng phương pháp phân tích thống kê mô tả và đưa ra kết quả tính hữu ích và mức độ dễ sử dụng liên quan tích cực đến việc áp dụng hệ thống giao dịch không dùng tiền mặt của các sinh viên chưa tốt nghiệp. Mặt khác độ tin cậy được nhận thức và tính hiệu quả của bản thân được cảm nhận không có mối quan hệ tích cực nào đáng kể đối với việc áp dụng hệ thống giao dịch không dùng tiền mặt. Điều đó cho thấy việc có giao diện thân thiện là điều quan trọng đối với các công ty trong ngành khi đưa ra quyết định thiết kế. Các đặc điểm nhân khẩu học không có tác dụng kiểm duyệt đối với nghiên cứu từ góc độ lý luận. Mô hình TAM đã được tác giả dùng và mở rộng, đồng thời cung cấp các bằng chứng chứng minh cho các giả thuyết đã đưa ra trong bài. + Yuyang Zhao, F. B. (2021) đã nghiên cứu việc TT di động có thuận lợi thế nào, đồng thời điều tra về quan điểm của người dùng trong đại dịch Covid – 19. Các mô hình UTAUT, TAM, lý thuyết kế toán tinh thần (MAT) đã được áp dụng để khảo sát 739 người dùng điện thoại thông minh ở Trung Quốc. Tác giả đã sử dụng phần mềm SPSS 17 và AMOS 22 để phân tích dữ liệu định lượng, thông qua phương pháp tiếp cận hai bước được đề xuất bởi Anderson và Gerbing (1988) bao gồm xác thực mô hình đo lường và mô hình cấu trúc thử nghiệm và đưa ra kết quả: hiệu quả được kỳ vọng, lợi ích được nhận thức, ảnh hưởng xã hội là ba yếu tố có tác động nhiều nhất đến ý định chấp nhận TTKDTM. Cụ thể, sự tiện ích và tính khả thi của công nghệ TTKDTM có thể cải thiện khả năng TT hiệu quả trong các tình
Trang 13
3 huống khẩn cấp. Lợi ích được nhận thức tương ứng với kỳ vọng tinh thần có ảnh hưởng tới quyết định TTKDTM và các lợi ích như hiệu quả của việc TTKDTM không chỉ tác động tới nhận thức khách hàng mà còn tăng lợi ích an toàn được nhận thức do đặc điểm không tiếp xúc, người dùng được thỏa mãn bằng cách nhận thấy độ tin cậy và an toàn hơn khi sử dụng TT không tiếp xúc để giảm sự tiếp xúc duy trì sự giãn cách để giảm lây lan do dịch bệnh. + Ahmad và cộng sự (2021) nghiên cứu ảnh hưởng của bảo mật, lợi ích và sự hữu ích đối với giao dịch KDTM của sinh viên trong trường đại học Malaysia. Với cỡ mẫu phân tích là 120, nghiên cứu đưa ra kết quả: lợi ích được nhận thức và tính hữu ích là mục đích của các sinh viên để thực hiện giao dịch TTKDTM. Mặt khác tính bảo mật không có tác động tới ý định giao dịch KDTM của họ, do đó đã bị loại bỏ. Bài nghiên cứu đã sử dụng mô hình TAM đồng thời mở rộng mô hình này, cho thấy tính ưu biệt cũng như tính khả quan hơn những mô hình khác. 2.2. Các nghiên cứu tại Việt Nam + Phan Hữu Nghị và Đặng Thanh Dung (2019) đã nghiên cứu đề tài “Nghiên cứu quyết định sử dụng dịch vụ thanh toán qua thiết bị di động của khách hàng trên địa bàn Hà Nội”. Nhóm tác giả đã sử dụng mô hình UTAUT và chỉ ra kết quả rằng, các nhân tố như hiệu quả kỳ vọng, nỗ lực kỳ vọng, ảnh hưởng xã hội, an toàn và bảo mật, danh tiếng nhà cung cấp có ảnh hưởng tích cực tới quyết định sử dụng dịch vụ TT qua thiết bị di động của khách hàng tại TP. Hà Nội. + Lê Nguyễn Thảo Linh (2020) đã thực hiện nghiên cứu các nhân tố ảnh hưởng đến ý định sử dụng phương thức TT ngân hàng điện tử trong mua sắm trực tuyến với kết quả khảo sát 175 người tiêu dùng tại TP. HCM. Kết quả nghiên cứu cho thấy 6 nhân tố đo lường ý định sử dụng phương thức TT ngân hàng điện tử trong mua sắm trực tuyến đều có tác động cùng chiều đến ý định sử dụng phương thức TT ngân hàng điện tử và các tác động theo mức độ giảm dần như sau: Hiệu quả kỳ vọng; An toàn và bảo mật; Ảnh hưởng của xã hội; Tính tiện lợi; Điều kiện thuận lợi và Nỗ lực kỳ vọng. Qua đó tác giả đã đề xuất những giải pháp nhằm gia tăng ý định sử dụng phương thức TT ngân hàng điện tử.
Hiển thị 13 trang đầu. Tải tài liệu để xem đầy đủ.
Bình luận (0)
Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên!