Đang tạo bản xem trước...
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGÂN HÀNG NHÀ NƯỚC VIỆT NAM TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGÂN HÀNG THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH NGUYỄN TRỌNG TẤN PHÁP LUẬT VỀ XỬ LÝ NỢ XẤU TRONG HOẠT ĐỘNG CẤP TÍN DỤNG – THỰC TIỄN ÁP DỤNG TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN NGOẠI THƯƠNG VIỆT NAM LUẬN VĂN THẠC SĨ Ngành: Luật Kinh Tế Mã số ngành: 8 38 01 07 Thành phố Hồ Chí Minh - Năm 2023
2 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGÂN HÀNG NHÀ NƯỚC VIỆT NAM TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGÂN HÀNG THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH NGUYỄN TRỌNG TẤN PHÁP LUẬT VỀ XỬ LÝ NỢ XẤU TRONG HOẠT ĐỘNG CẤP TÍN DỤNG – THỰC TIỄN ÁP DỤNG TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN NGOẠI THƯƠNG VIỆT NAM LUẬN VĂN THẠC SĨ Ngành: Luật Kinh Tế Mã số ngành: 8 38 01 07 NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: 1. TS LƯƠNG KHẢI ÂN Thành phố Hồ Chí Minh - Năm 2023 Thành phố Hồ Chí Minh - Năm 2023
i LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan Luận văn Thạc sĩ này là công trình nghiên cứu đã được cá nhân tôi thực hiện cũng như hoàn thành toàn bộ, và dưới sự hướng dẫn khoa học của TS Lương Khải Ân. Những kết quả từ bài nghiên cứu này là hoàn toàn chưa từng được công bố trong những công trình nghiên cứu riêng biệt nào khác. Việc sử dụng các kết quả và những trích dẫn từ tài liệu của những tác giả khác đã được tôi tuân thủ thực hiện phù hợp với các quy định khi làm bài luận của Nhà trường. Các phần nội dung trích dẫn và các tài liệu từ sách báo và thông tin tham khảo đã được đăng tải trên các tác phẩm cũng như các trang web được trình bày theo danh mục tài liệu tham khảo của luận văn. Vậy Tôi viết Lời cam đoan này đề nghị Khoa Sau Đại học xem xét để tôi có thể bảo vệ Luận văn. Tôi xin trân trọng cám ơn! TP.HCM, ngày tháng năm 2023 Tác giả NGUYỄN TRỌNG TẤN
ii LỜI CÁM ƠN Trước tiên tôi xin cảm ơn Người hướng dẫn khoa học cho Luận văn của tôi - TS Lương Khải Ân, đã trực tiếp hướng dẫn, tận tình chỉ bảo, giúp đỡ nhiệt tình cũng như cung cấp thêm một số kiến thức chuyên môn, các thức lý luận và tiếp cận vấn đề để Tôi có thể thực hiện và hoàn thành Luận văn này. Tôi cũng luôn trân trọng và biết ơn các thầy cô của Trường Đại Học Ngân hàng TP.HCM đã truyền thụ cho tôi những kinh nghiệm, kiến thức chuyên sâu về ngành, lĩnh vực pháp luật trong suốt thời gian học tập tại trường để tôi có thể củng cố và nâng cao nền tảng kiến thức, phương pháp nghiên cứu, lý luận, bổ trợ cho tôi xuyên suốt quá trình thực hiện luận văn thạc sĩ này. Với thời gian nghiên cứu còn hạn chế, kiến thức rộng nên Luận văn không tránh khỏi những thiếu sót, tác giả rất mong nhận được các ý kiến đóng góp chân thành từ các Giảng viên, đồng nghiệp, bạn bè. Xin trân trọng cảm ơn! TP.HCM, ngày tháng năm 2023 Tác giả NGUYỄN TRỌNG TẤN
iii TÓM TẮT LUẬN VĂN Pháp luật về xử lý nợ xấu trong hoạt động cấp tín dụng – Thực tiễn áp dụng tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Ngoại thương Việt Nam Từ khóa: Pháp luật về xử lý nợ xấu, xử lý nợ xấu, cấp tín dụng, Ngân hàng thương mại Nội dung tóm tắt: Trong bối cảnh hiện nay, tình hình kinh tế, chính trị trên Thế giới đang có nhiều biến động khó lường như xung đột tại Ukraine, dịch Covid-19…. Cùng với tình trạng của thị trường bất động sản đóng băng sau một thời gian phát triển nóng, các ảnh hưởng tiêu cực trên thị trường huy động vốn trái phiếu doanh nghiệp, sai phạm trong đấu giá đất phát sinh từ các sự việc của Tập đoàn Tân Hoàng Minh, Tập đoàn Vạn Thịnh Phát…. Đã tác động, ảnh hưởng tiêu cực tới kinh tế, thị trường tài chính, tâm lý của nhà đầu tư, người dân của Việt Nam, nợ xấu luôn tiềm ẩn và có nguy cơ bùng phát mạnh mẽ đồng thời quá trình thực thi pháp luật về xử lý nợ xấu vẫn còn rất nhiều bất cập trong quá trình triển khai áp dụng thực tế như việc áp dụng quy trình thủ tục rút gọn trong xử lý tranh chấp bằng phương thức khởi kiện tại Tòa án, hỗ trợ thu giữ và thứ tự ưu tiên thanh toán đối với TSBĐ … Do đó, việc nghiên cứu, đánh giá, hoàn thiện hành lang pháp lý về xử lý nợ xấu là rất cần thiết, đem đến những hiệu quả thiết thực trong hoạt động kinh doanh ngân hàng. Từ đó Tác giả đã nghiên cứu, đánh giá một số vấn đề về lý luận trong việc xử lý nợ xấu của hoạt động tín dụng, qua thực tiễn tại các NHTM tại Việt Nam và cụ thể là tại Vietcombank – Ngân hàng có quy mô lớn, hoạt động uy tín và hiệu quả trong hệ thống các Ngân hàng thương mại Việt Nam hiện nay, bằng các phương pháp luận duy vật biện chứng và áp dụng một số phương pháp nghiên cứu cụ thể như: hệ thống hoá, phân tích, so sánh, đối chiếu, đánh giá vấn đề và một số phương pháp nghiên cứu khác. Qua đó, luận văn làm rõ một số khái niệm, nội dung liên quan đến xử lý nợ xấu trong hoạt động tín dụng. Bên cạnh đó, tác giả nghiên cứu, phân tích đánh giá thực trạng pháp luật hiện hành và thực tiễn áp dụng pháp luật về xử lý nợ xấu trong hoạt động cấp tín dụng để từ đó làm rõ ưu nhược điểm của quá trình này, qua đó đề xuất một số kiến nghị, giải pháp hoàn thiện pháp luật về xử lý nợ xấu gắn với thực tiễn tại ngân hàng thương mại nói chung và Vietcombank nói riêng.
iv THESIS SUMMARY Law on handling bad debts in credit extension activities – practical application at Joint Stock Commercial Bank for Foreign Trade of Vietnam Keywords: Law on bad debt handling, bad debt settlement, credit granting, Commercial banks Summary content: In the current context, the world's economic and political situation has many complicated developments such as the conflict in Ukraine, the Covid-19 epidemic, etc. Along with the freezing situation of the real estate market after a period of hot development, the negative effects on the corporate bond capital mobilization market due to the events of Tan Hoang Minh Group, Van Thinh Phat Group …. negative impact on the economy and financial market of Vietnam, potential risk of bad debt arising, and the process of breaking the law on bad debt handling still has many shortcomings in the process of developing practical application such as the application of simplified procedures in dispute settlement at the Court, assistance in seizing collateral, implementing the order of priority for payment when handling collateral... Therefore, the study, assessment and completion of the legal framework on bad debt handling is very necessary. Since then, the author has researched and evaluated a number of theoretical issues in dealing with bad debts of credit activities, through practice at commercial banks in Vietnam and specifically at Vietcombank with unique methodologies. dialectical materials and apply a number of specific research methods such as: systematization, analysis, comparison, contrast, problem assessment and some other research methods. Thereby, the thesis clarifies some concepts and contents related to bad debt handling in credit activities. In addition, the author researches, analyzes and evaluates the current legal situation and the practice of applying the law on handling bad debts in credit extension activities to clarify the advantages and disadvantages of this process. thereby proposing a number of recommendations and solutions to improve the law on bad debt handling associated with practice at commercial banks in general and Vietcombank in particular.
v MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN .......................................................................................................... i LỜI CÁM ƠN ............................................................................................................... ii TÓM TẮT LUẬN VĂN .............................................................................................. iii MỤC LỤC......................................................................................................................v DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT .......................................................................... viii DANH MỤC CÁC BẢNG........................................................................................... ix CHƯƠNG 1. LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ XỬ LÝ NỢ XẤU VÀ PHÁP LUẬT VỀ XỬ LÝ NỢ XẤU TẠI CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI.........................................11 1.1. Một số vấn đề lý luận về xử lý nợ xấu và pháp luật về xử lý nợ xấu trong hoạt động tín dụng của các ngân hàng thương mại .............................................11 1.1.1. Khái niệm...................................................................................................................11 1.1.1.1. Khái niệm nợ xấu trong hoạt động cấp tín dụng của ngân hàng thương mại.....................................................................................................................11 1.1.1.2. Khái niệm về xử lý nợ xấu trong hoạt động cấp tín dụng của Ngân hàng thương mại................................................................................................14 1.1.2. Nhận diện những nguyên nhân dẫn đến nợ xấu.................................................15 1.1.3. Đặc điểm.....................................................................................................................18 1.2. Điều chỉnh bằng pháp luật về xử lý nợ xấu trong hoạt động cấp tín dụng của ngân hàng thương mại .....................................................................................19 1.2.1. Nhu cầu điều chỉnh...................................................................................................19 1.2.2. Quan hệ pháp luật xử lý nợ xấu .............................................................................22 1.2.3. Biện pháp xử lý nợ xấu ............................................................................................23 1.3. Tiêu chí xử lý nợ xấu để bảo đảm hiệu quả trong hoạt động cấp tín dụng tại các ngân hàng thương mại ................................................................................26 Tiểu kết Chương 1...................................................................................................28 CHƯƠNG 2. THỰC TRẠNG PHÁP LUẬT VỀ XỬ LÝ NỢ XẤU TRONG HOẠT ĐỘNG CẤP TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI VÀ THỰC TIỄN TẠI VIETCOMBANK.....................................................................................29 2.1. Thực trạng pháp luật về xử lý nợ xấu trong hoạt động cấp tín dụng tại Ngân hàng thương mại............................................................................................29 2.1.1. Tình hình pháp luật về xử lý nợ xấu trong hoạt động cấp tín dụng..............29 2.1.1.1. Quy định về nguyên tắc xử lý nợ xấu...................................................30 2.1.1.2. Quy định về việc mua, bán nợ xấu, tài sản bảo đảm............................33 2.1.1.3. Quy định về thứ tự ưu tiên thanh toán khi xử lý tài sản bảo đảm........35 2.1.1.4. Quy định về quyền thu giữ và xử lý tài sản bảo đảm...........................36
vi 2.1.1.5. Quy định về áp dụng thủ tục rút gọn trong giải quyết tranh chấp liên quan đến tài sản bảo đảm tại TAND .................................................................38 2.1.1.6. Quy định về hình thành sàn giao dịch nợ và thị trường mua bán nợ xấu42 2.1.1.7. Xử lý nợ xấu qua thi hành án còn nhiều vướng mắc............................44 2.1.2. Thực tiễn áp dụng pháp luật về xử lý nợ xấu trong hoạt động cấp tín dụng45 2.1.2.1. Tình hình triển khai và áp dụng pháp luật về xử lý nợ xấu hoạt động cấp tín dụng .......................................................................................................45 2.1.2.2. Kết quả đạt được...................................................................................46 2.1.3. Một số tồn tại, hạn chế trong pháp luật về xử lý nợ xấu trong hoạt động cấp tín dụng.................................................................................................................................48 2.2. Thực tiễn áp dụng pháp luật về xử lý nợ trong hoạt động cấp tín dụng tại Vietcombank ............................................................................................................52 2.2.1. Giới thiệu chung về Vietcombank.........................................................................52 2.2.1.1. Lịch sử hình thành và phát triển của Vietcombank..............................52 2.2.1.2. Tình hình chung về nợ quá hạn và nợ xấu tại Vietcombank................54 2.2.2. Thực trạng hoạt động về xử lý nợ trong hoạt động cấp tín dụng tại Vietcombank........................................................................................................................58 2.2.2.1. Các qui định pháp luật về xử lý nợ xấu được áp dụng tại Ngân hàng Vietcombank......................................................................................................58 2.2.2.2. Trình tự quản lý và xử lý nợ xấu tại Ngân hàng Vietcombank............61 2.2.2.3. Các biện pháp xử lý nợ xấu của Ngân hàng Vietcombank ..................62 2.2.3. Một số tồn tại, hạn chế trong pháp luật về xử lý nợ xấu trong hoạt động cấp tín dụng tại Vietcombank..................................................................................................65 2.2.3.1. Hạn chế từ nội tại của Vietcombank ....................................................65 2.2.3.2. Hạn chế từ việc áp dụng quy định pháp luật vào thực tiễn ..................66 Tiểu kết Chương 2...................................................................................................72 CHƯƠNG 3. MỘT SỐ KIẾN NGHỊ HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT VỀ XỬ LÝ NỢ XẤU TRONG HOẠT ĐỘNG CẤP TÍN DỤNG TẠI CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI VIỆT NAM ......................................................................................73 3.1. Một số kiến nghị hoàn thiện pháp luật về xử lý nợ xấu trong hoạt động cấp tín dụng tại các ngân hàng thương mại Việt Nam................................................73 3.1.1. Quy định về thứ tự ưu tiên thanh toán khi xử lý tài sản bảo đảm.................73 3.1.2. Quy định về việc xử lý tài sản và thu giữ tài sản của ngân hàng thương mại .................................................................................................................................................75 3.1.3. Quy định về thủ tục khi giải quyết tranh chấp...................................................75 3.1.4. Quy định về quyền tiếp cận thông tin mua bán nợ xấu....................................76 3.2. Một số giải pháp góp phần nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật về xử lý nợ xấu trong hoạt động cấp tín dụng tại các ngân hàng thương mại Việt Nam76
vii 3.2.1. Những kiến nghị nâng cao chất lượng thực hiện pháp luật về xử lý nợ xấu từ phía Nhà nước và các cơ quan hữu quan.......................................................................76 3.2.2. Những kiến nghị nâng cao chất lượng thực hiện pháp luật pháp luật về xử lý nợ xấu trong hoạt động cấp tín dụng từ phía các Ngân hàng thương mại.............78 3.2.2.1. Nâng cao chuyên môn, nghiệp vụ và trình độ pháp lý của đội ngũ cán bộ xử lý nợ xấu..................................................................................................78 3.2.2.2. Tăng cường đội ngũ chuyên gia pháp luật ...........................................79 3.2.2.3. Tăng cường kiểm tra, giám sát việc thực hiện pháp luật và các chính sách về xử lý nợ xấu trong nội bộ ngân hàng....................................................79 Tiểu kết chương 3 ....................................................................................................81 KẾT LUẬN ..................................................................................................................82 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO..................................................................... i
Hiển thị 9 trang đầu. Tải tài liệu để xem đầy đủ.
Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên!
Bình luận (0)
Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên!