Đang tạo bản xem trước...
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH ----------WωX---------- PHẠM HỒNG PHÚC TỶ GIÁ HỐI ĐOÁI THỰC VÀ CÁN CÂN THƯƠNG MẠI CỦA VIỆT NAM Chuyên ngành: Kinh tế Tài chính – Ngân hàng Mã số: 60.31.12 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS. Nguyễn Thị Ngọc Trang TP. HỒ CHÍ MINH, NĂM 2009
LỜI CẢM ƠN Để hoàn thành được luận văn này, tôi đã nhận được rất nhiều sự giúp đỡ từ thầy cô và bạn bè. Đầu tiên, tôi xin chân thành gởi lời cảm ơn đến cô Ngọc Trang, người đã rất tận tình góp ý, cung cấp nhiều tài liệu tham khảo, động viên tôi trong suốt quá trình hướng dẫn tôi làm luận văn. Tôi cũng hết sức biết ơn em Khang, Duy, Quý, anh Tuấn, thầy Huy Hoàng,… những người đã hết lòng động viên góp ý và cung cấp một số tài liệu bổ ích giúp tôi hoàn thành luận văn. Tôi đặc biệt cảm ơn em Khang đã hết sức nhiệt tình giúp tôi hoàn thiện việc xử lý số liệu thống kê, đóng góp rất nhiều ý kiến cho luận văn và cũng xin cảm ơn vì những lời động viên của em. Cuối cùng, cho tôi xin gởi lời cảm ơn đến tất cả các thầy cô đã tận tình truyền đạt những kiến thức nền tảng trong ba năm tôi theo học cao học. Lâu lắm rồi con (em) mới có dịp bày tỏ lòng biết ơn của mình đến những người thân trong gia đình: ông bà, cha mẹ, các anh em… những người đã dành những điều kiện tốt nhất giúp con (em) có thể hoàn thành luận văn này.
LỜI CAM ĐOAN Tôi xin có lời cam đoan danh dự rằng đây là công trình nghiên cứu của tôi với sự giúp đỡ của cô hướng dẫn và những người mà tôi đã cảm ơn; số liệu thống kê là trung thực và nội dung, kết quả nghiên cứu của luận văn này chưa từng được công bố trong bất cứ công trình nào cho tới thời điểm hiện nay. TP.HCM, ngày 30 tháng 07 năm 2009 Tác giả Phạm Hồng Phúc
MỤC LỤC MỞ ĐẦU ........................................................................................................................... 1 CHƯƠNG I. KHUNG LÝ THUYẾT VỀ MỐI QUAN HỆ GIỮA TỶ GIÁ VÀ CÁN CÂN THƯƠNG MẠI .............................................................................................................. 5 1.1 Tỷ giá hối đoái................................................................................................................. 5 1.1.1 Khái niệm tỷ giá hối đoái ......................................................................................... 5 1.1.2 Tỷ giá hối đoái danh nghĩa....................................................................................... 5 1.1.3 Tỷ giá hối đoái thực.................................................................................................. 6 1.1.4 Cơ chế tỷ giá........................................................................................................... 10 1.2 Cán cân thương mại (TB).............................................................................................. 14 1.2.1 Khái niệm ............................................................................................................... 14 1.2.2 Các nhân tố ảnh hưởng đến cán cân thương mại ................................................... 15 1.3 Tác động của tỷ giá lên cán cân thương mại ................................................................ 17 1.3.1 Hiệu ứng của phá giá lên cán cân thương mại ....................................................... 17 1.3.2 Hệ số co giãn xuất nhập khẩu và điều kiện Marshall-Lerner................................. 20 1.4 Một số mô hình hồi quy liên quan đến tỷ giá, xuất nhập khẩu và lạm phát.................. 21 1.4.1 Mô hình hồi quy tỷ giá theo chênh lệch lạm phát .................................................. 21 1.4.2 Mô hình mối liên hệ giữa % thay đổi trong trong xuất khẩu và % thay đổi trong giá trị đồng tiền ............................................................................................................... 21 1.4.3 Mô hình tỷ số xuất khẩu trên nhập khẩu chịu sự tác động của tỷ giá thực ............ 22 CHƯƠNG 2. TÍNH TỶ GIÁ THỰC VÀ ĐO LƯỜNG TÁC ĐỘNG CỦA TỶ GIÁ THỰC ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG XUẤT NHẬP KHẨU Ở VIỆT NAM ........................... 24 2.1 Tính tỷ giá thực song phương của một số đồng tiền so với USD .................................. 24 2.1.1 Tính tỷ giá thực song phương ................................................................................ 24 2.1.2 Phân tích mức độ định giá của từng đồng tiền ....................................................... 25 2.2 Tính tỷ giá thực đa phương (REER).............................................................................. 27 2.3 Phân tích và đánh giá kết quả tính REER ..................................................................... 31 2.3.1 Phân tích kết quả tính REER.................................................................................. 31 2.3.2 Đánh giá tỷ giá thực đa phương ............................................................................. 33 2.4 Mô hình hồi quy xuất nhập khẩu theo tỷ giá ................................................................. 34 2.4.1 Tác động của tỷ giá VND/USD đối với hoạt động xuất khẩu, nhập khẩu ............. 34 2.4.2 Tác động của tỷ giá thực đối với tỷ số xuất khẩu trên nhập khẩu.......................... 37 2.4.3 Dự báo tỷ giá vào cuối năm 2009, năm 2010......................................................... 42 CHƯƠNG 3. BIẾN ĐỘNG TỶ GIÁ VÀ NHẬN ĐỊNH VỀ CƠ CHẾ TỶ GIÁ CỦA VIỆT NAM 47 3.1 Mục tiêu của chính sách tỷ giá...................................................................................... 47 3.2 REER là thước đo tổng hợp vị thế cạnh tranh thương mại quốc tế không hoàn hảo ... 48 3.2.1 Các hạn chế về mặt kỹ thuật của REER................................................................. 49
3.2.2 Sự mơ hồ trong việc áp dụng REER ...................................................................... 49 3.3 Biến động tỷ giá thời gian qua ...................................................................................... 50 3.4 Cơ chế tỷ giá từ sau khủng hoảng tài chính châu Á...................................................... 54 3.4.1 Cơ chế tỷ giá........................................................................................................... 54 3.4.2 Tranh luận xung quanh vấn đề tỷ giá thực và chính sách điều hành tỷ giá của NHNN ............................................................................................................................. 56 3.4.3 Nhận định về các biện pháp quản lý tỷ giá của NHNN ......................................... 58 CHƯƠNG 4. GỢI Ý CHÍNH SÁCH TỶ GIÁ NHẰM MỤC TIÊU DUY TRÌ KHẢ NĂNG CẠNH TRANH CỦA HÀNG HÓA VIỆT NAM................................................... 62 4.1 Chính sách tỷ giá đáp ứng ngang giá sức mua so với rổ tiền tệ................................... 62 4.1.1 Neo tiền đồng vào một rổ ngoại tệ......................................................................... 62 4.1.2 Sử dụng REER như là dụng cụ để đo lường mức độ định giá của tỷ giá hiện tại.. 63 4.1.3 Bề rộng của dải băng tỷ giá.................................................................................... 65 4.2 Điều hành tỷ giá nhằm mục tiêu nâng cao năng lực cạnh tranh của hàng hóa đồng thời cung cấp môi trường ổn định cho phát triển kinh tế.................................................... 66 4.2.1 Điều chỉnh tăng tỷ giá trong thời gian sắp tới ........................................................ 66 4.1.2 Không tiến hành phá giá mạnh đồng nội tệ............................................................ 67 4.1.3 Vấn đề lựa chọn mức tỷ giá cho năm 2009 và năm 2010 ...................................... 69 4.2.4 Giảm bớt vai trò của tỷ giá trong việc duy trì khả năng cạnh tranh của hàng hóa. 73 4.2.5 Các biện pháp khác ................................................................................................ 74 4.3 Tiếp tục lựa chọn cơ chế tỷ giá thả nổi có kiểm soát nhưng tăng dần “nồng độ” thả nổi và thúc đẩy sự phát triển của thị trường ngoại hối....................................................... 75 4.3.1 Những lý do cho việc kiểm soát tỷ giá................................................................... 75 4.3.2 Sự cần thiết của việc kết hợp giữa thả nổi và quản lý tỷ giá ở Việt Nam giai đoạn hiện nay ........................................................................................................................... 76 4.3.3 Thả nổi tỷ giá hơn nữa............................................................................................ 77 4.3.4 Hoàn thiện cơ chế quản lý và thúc đẩy thị trường ngoại hối phát triển ................. 82 KẾT LUẬN ......................................................................................................................... 87 TÀI LIỆU THAM KHẢO .................................................................................................... 88 PHỤ LỤC 1: DỮ LIỆU THỐNG KÊ .................................................................................. 90 PHỤ LỤC 2: BẢNG TÍNH TỶ GIÁ THỰC VÀ KẾT QUẢ HỒI QUY .......................... 95
DANH MỤC HÌNH VẼ Hình 1.1: Can thiệp của ngân hàng trung ương nhằm kéo giảm tỷ giá (nâng đỡ đồng nội tệ) khi cầu ngoại tệ tăng) ----------------------------------------------------------------- 11 Hình 1.2: Hiệu ứng đường cong J ----------------------------------------------------------- 18 Hình 2.1: Đồ thị tỷ giá thực song phương các đồng tiền so với USD ------------------ 22 Hình 2.2: Đồ thị tỷ giá thực đa phương gia đoạn 1999-2008 --------------------------- 27 Hình 2.3: đồ thị biểu diễn tỷ giá thực đa phương và tỷ số xuất nhập khẩu giai đoạn 1999 – 2008 ------------------------------------------------------------------------------------- 28 Hình 2.4: Tỷ giá thực đa phương gia đoạn 2000-2008------------------------------------ 30 Hình 2.5: Đồ thị biểu diễn tác động của tỷ giá đối với xuất khẩu ----------------------- 33 Hình 2.6: Đồ thị biểu diễn tác động của tỷ giá đối với nhập khẩu ---------------------- 33 Hình 2.7: Đồ thị biểu diễn tỷ giá danh nghĩa VND/USD từ năm 1999 đến 2010----- 43 Hình 3: Đồ thị biểu diễn đường đi của tỷ giá BQLNH và tỷ giá do NHTM công bố từ quý 1 năm 1999 đến quý 4 năm 2008 (tỷ giá VND/USD) ---------------------------- 47 DANH MỤC BẢNG Bảng 1.1 Tỷ giá bình quân liên ngân hàng và tỷ giá bán của NHTM------------------- 87 Bảng 1.2 Chỉ số GDP theo quý – từ quý 1 năm 2000 đến quý 4 năm 2008----------- 88 Bảng 1.3 Xuất nhập khẩu và tỷ giá theo quý ----------------------------------------------- 89 Bảng 1.4 Tỷ giá thực đa phương theo quý, kỳ gốc 1999, lạm phát Việt Nam và lạm phát trung bình của các nước và vùng lãnh thổ có tham gia rổ tiền--------------------- 90 Bảng 2.1 Tỷ giá thực song phương của nội tệ so với USD------------------------------- 92 Bảng 2.2 Bảng xếp hạng mức độ định giá cao của các đồng tiền trong “rổ tiền” ----- 92 Bảng 2.3a Kết quả tính tỷ giá thực đa phương kỳ gốc năm 1999 ----------------------- 93 Bảng 2.3b Kết quả tính tỷ giá thực đa phương kỳ gốc năm 2000 ----------------------- 98 Bảng 2.3c Kết quả tính tỷ giá thực đa phương kỳ gốc quý 1 năm 1999---------------101 Bảng 2.3d Kết quả tính tỷ giá thực đa phương kỳ gốc quý 1 năm 2000---------------116 Bảng 2.4 Kết quả hồi quy xuất khẩu theo tỷ giá ------------------------------------------125
Bảng 2.5 Bảng kết quả hồi quy nhập khẩu theo tỷ giá như sau: ------------------------125 Bảng 2.6a Kết quả hồi quy tỷ số xuất trên nhập khẩu theo tỷ giá thực song VND/USD và GDP ---------------------------------------------------------------------------126 Bảng 2.6b Kết quả mô hình hồi quy giới hạn. --------------------------------------------126 Bảng 2.7a Kết quả hồi quy tỷ số xuất khẩu theo GDP và tỷ giá thực đa phương. ---127 Bảng 2.7b Kết quả mô hình hồi quy giới hạn. --------------------------------------------128 Bảng 2.8 Các chỉ tiêu dự báo cho năm 2009 ----------------------------------------------- 39 Bảng 2.9 Kết quả hồi quy REER theo chênh lệch lạm phát ----------------------------128 Bảng 2.10 REER dự báo của các quý năm 2009, 2010 ----------------------------------- 42
Hiển thị 7 trang đầu. Tải tài liệu để xem đầy đủ.
Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên!
Bình luận (0)
Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên!