Trang 1
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG LUẬN VĂN THẠC SỸ TÁC ĐỘNG CỦA DỊCH COVID-19 ĐẾN HOẠT ĐỘNG CHUỖI CUNG ỨNG HÀNG DỆT MAY VIỆT NAM VÀ CÁC GIẢI PHÁP KHẮC PHỤC Ngành: Quản trị kinh doanh NGUYỄN KIM CHI Hà Nội - 2021
Nội dung tài liệu
Trang 2
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG LUẬN VĂN THẠC SỸ TÁC ĐỘNG CỦA DỊCH COVID-19 ĐẾN HOẠT ĐỘNG CHUỖI CUNG ỨNG HÀNG DỆT MAY VIỆT NAM VÀ CÁC GIẢI PHÁP KHẮC PHỤC Ngành: Quản trị kinh doanh Mã số: 8340101 Họ và tên học viên: Nguyễn Kim Chi Người hướng dẫn: PGS.TS Phạm Duy Liên Hà Nội - 2021
Trang 3
i LỜI CAM ĐOAN Tác giả xin cam đoan đề tài luận án “Tác động của dịch Covid-19 đến hoạt động chuỗi cung ứng hàng Dệt may Việt Nam và các giải pháp khắc phục” là công trình nghiên cứu độc lập của tác giả. Công trình nghiên cứu và học tập tại Trường Đại học Ngoại thương. Các tài liệu, số liệu mà tác giả sử dụng có nguồn trích dẫn hợp lí, không vi phạm quy định của pháp luật. Tác giả xin cam đoan những điều trên là đúng sự thật, nếu sai, tác giả hoàn toàn xin chịu trách nhiệm. Tác giả luận văn Nguyễn Kim Chi
Trang 4
ii MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN ...................................................................................................... i DANH MỤC BẢNG ................................................................................................ iv DANH MỤC HÌNH...................................................................................................v TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ........................................................................ vii LỜI MỞ ĐẦU ............................................................................................................1 CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ TÁC ĐỘNG CỦA DỊCH COVID 19 ĐẾN CHUỖI CUNG ỨNG DỆT MAY ............................................................................6 1.1 Tổng quan về chuỗi cung ứng và quản trị chuỗi cung ứng..........................6 1.1.1. Định nghĩa chuỗi cung ứng......................................................................6 1.1.2. Cấu trúc chuỗi cung ứng ..........................................................................9 1.1.3. Mục tiêu của chuỗi cung ứng .................................................................14 1.1.4. Tổng quan về Quản trị chuỗi cung ứng .................................................16 1.2. Chuỗi cung ứng ngành dệt may Việt Nam trong chuỗi cung ứng dệt may toàn cầu.................................................................................................................22 1.3. Tổng quan về tác động của dịch Covid 19 đến chuỗi cung ứng dệt may.26 1.3.1. Các mô hình lý thuyết về tác động của dịch Covid 19 đến chuỗi cung ứng .....................................................................................................................26 1.3.2. Đề xuất mô hình nghiên cứu ..................................................................29 CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG TÁC ĐỘNG CỦA DỊCH COVID-19 ĐẾN HOẠT ĐỘNG CHUỖI CUNG ỨNG HÀNG DỆT MAY VIỆT NAM TRONG THỜI GIAN QUA ...................................................................................................33 2.1. Khái quát về sự phát triển ngành Dệt may Việt Nam ...............................33 2.1.1. Vị thế của ngành Dệt may Việt Nam trong nền kinh tế ........................33 2.1.2. Mức cạnh tranh của ngành Dệt may tại Việt Nam................................36 2.2. Tình hình dịch Covid trên thế giới..............................................................42 2.3. Tác động của dịch Covid đến nền kinh tế thế giới và ngành dệt may .....43 2.3.1. Tổng quan biến động thị trường thế giới ...............................................43 2.3.2. Đứt gãy các chuỗi cung ứng toàn cầu....................................................46 2.3.3. Tác động dịch Covid đến ngành Dệt may thế giới .................................48
Trang 5
iii 2.4. Hoạt động chuỗi cung ứng Dệt may dưới tác động của dịch Covid-19 ...52 2.4.1. Sự hình thành và phát triển dịch Covid-19 ở Việt Nam ........................52 2.4.2. Chuỗi cung ứng hàng Dệt may Việt Nam trong thời gian qua .............56 2.5. Đánh giá tác động của dịch Covid-19 đến chuỗi cung ứng hàng Dệt may Việt Nam ...............................................................................................................70 2.5.1. Những tác động tích cực .........................................................................70 2.5.2. Những tác động tiêu cực và nguyên nhân .............................................72 CHƯƠNG 3: CÁC GIẢI PHÁP KHẮC PHỤC VÀ HẠN CHẾ TÁC ĐỘNG TIÊU CỰC CỦA DỊCH COVID-19 ĐẾN HOẠT ĐỘNG CHUỖI CUNG ỨNG DỆT MAY TRONG THỜI GIAN QUA ...............................................................80 3.1. Triển vọng nền kinh tế thế giới....................................................................80 3.2. Định hướng & mục tiêu phát triển chuỗi cung ứng hàng Dệt may Việt Nam trong giai đoạn tới ......................................................................................86 3.3. Một số giải pháp khắc phục và hạn chế tác động tiêu cực của dịch Covid 19 đến hoạt động chuỗi cung ứng và xuất khẩu hàng dệt may Việt Nam trong giai đoạn tới. .........................................................................................................89 3.3.1. Một số rủi ro đối với tăng trưởng toàn cầu ............................................89 3.3.2. Đề xuất giải pháp.....................................................................................91 3.3.3. Kiến nghị với Nhà nước ..........................................................................93 3.3.4. Kiến nghị đối với Doanh nghiệp.............................................................96 KẾT LUẬN ..............................................................................................................99 TÀI LIỆU THAM KHẢO ....................................................................................101
Trang 6
iv DANH MỤC BẢNG Bảng 2.1. Giá trị xuất khẩu của các DN FDI trong Công nghiệp hỗ trợ ngành dệt may Việt Nam ...........................................................................................................35 Bảng 2.2. Kim ngạch nhập khẩu dệt may thế giới Quý 1/2020 ................................49 Bảng 2.3. Kim ngạch nhập khẩu dệt may thế giới Quý 3 & 4/2020.........................50 Bảng 2.4. Kim ngạch nhập khẩu bông của Việt Nam 2019......................................59 Bảng 2.5. Kim ngạch nhập khẩu bông từ thị trường Mỹ giai đoạn 2015 – 2020 .....60 Bảng 2.6. Kim ngạch xuất nhập khẩu sợi dệt 2015 – 2020 ......................................61 Bảng 2.7. Kim ngạch xuất khẩu sợi Việt Nam lũy kế 8T/2015 – 2020....................62 Bảng 2.8. Kim ngạch nhập khẩu vải giai đoạn 2015 -2019 ......................................64 Bảng 2.9. Kim ngạch xuất khẩu hàng dệt may Việt Nam theo khu vực 2018-2019 67 Bảng 2.10. Kim ngạch xuất khẩu dệt may Việt Nam theo khu vực lũy kế 8T/2018 – 2020...........................................................................................................................67 Bảng 3.1. Dự báo tăng trưởng toàn cầu của các tổ chức quốc tế..............................82 DANH MỤC BIỂU Biểu 1.1. Những sự kiện lịch sử về Quản trị chuỗi cung ứng...................................16 Biểu 2.1. Kim ngạch xuất khẩu Dệt may VN 2015-2020 .........................................34 Biểu 2.2. Số ca mắc và tử vong của các khu vực trên thế giới tính đến 0h ngày 31/12/20.....................................................................................................................43 Biểu 2.3. Kim ngạch nhập khẩu dệt may thế giới Quý 1/ 2020 (đv: nghìn USD)....49 Biểu 2.4. Kim ngạch nhập khẩu 6 tháng cuối năm 2020 (đv: nghìn USD) ..............50 Biểu 2.5. Cơ cấu nhập khẩu bông của Việt Nam 2019 .............................................59 Biểu 2.6. Tổng giá trị nhập khẩu bông và từ thị trường Mỹ .....................................60 Biểu 2.7. Kim ngạch xuất nhập khẩu sợi dệt 2015 - 8T/2020 ..................................61 Biểu 2.8. Giá trị xuất nhập khẩu sợi của Việt Nam lũy kế 8T/2020.........................62 Biểu 2.9. Kim ngạch nhập khẩu vải 2015-2019........................................................65 Biểu 2.10. Kim ngạch xuất khẩu dệt may theo khu vực lũy kế 8T/2018-2020 ........68
Trang 7
v DANH MỤC HÌNH Hình 1.1. Chuỗi cung ứng điển hình ...........................................................................8 Hình 1.2. Cấu trúc chuỗi cung ứng ...........................................................................10 Hình 1.3. Các hoạt động trong một chuỗi cung ứng .................................................12 Hình 1.4. Chuỗi cung ứng cũ và mới ........................................................................13 Hình 1.5. Chuỗi giá trị dệt may toàn cầu ..................................................................24 Hình 1.6. Giá trị gia tăng của chuỗi giá trị dệt may..................................................25 Hình 1.7. Mô hình nghiên cứu của Harun Demirci...................................................26 Hình 1.8. Mô hình nghiên cứu của Märta Stammarnäs ............................................27 Hình 1.9. Mô hình nghiên cứu của Halil Garcevic & Erik Lidberg .........................28 Hình 1.10. Mô hình nghiên cứu tác giả đề xuất ........................................................29 Hình 2.1. Chuỗi cung ứng ngành ..............................................................................56 Hình 2.2. Các thị trường xuất nhập khẩu chính của ngành dệt may Việt Nam 2019. ...................................................................................................................................58
Trang 8
vi DANH MỤC VIẾT TẮT EVFTA Hiệp định thương mại tự do Việt Nam – EU Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình CPTPP Dương EU Liên minh Châu Âu WTO Tổ chức Thương mại Thế giới ĐHQGHN Đại học quốc giá Hà Nội VCCI Phòng thương mại công nghiệp Việt Nam ASEAN Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á DN Doanh nghiệp WB Ngân hàng Thế giới IMF Quỹ tiền tệ quốc tế OECD Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế STAR Mạng lưới Dệt may khu vực Châu Á TPHCM Thành phố Hồ Chí Minh VASI Hiệp hội công nghiệp hỗ trợ Việt Nam WHO Tổ chức Y tế thế giới VITAS Hiệp hội Dệt May Việt Nam ILO Tổ chức Lao động quốc tế IPP Chỉ số sản xuất công nghiệp CTCP Công ty cổ phần LC Thư tín dụng FR Tổ chức xếp hạng tín dụng quốc tế Fitch Ratings RCEP Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực BHXH Bảo hiểm xã hội UNCTAD Hội nghị Liên Hợp Quốc về Thương mại và Phát triển
Trang 9
vii TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ Ngành dệt may Việt Nam là ngành chủ lực trong xuất khẩu, đứng thứ 2 trong top 10 nhóm hàng xuất khẩu lớn nhất Việt Nam với 90% sản phẩm dệt may Việt nam dùng để xuất khẩu. Việt Nam đứng thứ 3 về xuất khẩu hàng dệt may chỉ sau Trung Quốc và Bangladesh. EVFTA và CPTPP đều là các hiệp định kỳ vọng sẽ mang lại thuận lợi cho sự phát triển của Việt Nam khi EU cũng như các nước thành viên trong hau Hiệp định là các thị trường xuất khẩu tiềm năng cho hàng dệt may Việt. Đáng chú ý, EU là thị trường nhập khẩu hàng dệt may lớn nhất thế giới, thị phần của Việt Nam trên thị trường này có tiềm năng tăng trưởng. Tuy nhiên, quy tắc xuất xứ từ vải trở đi của EVFTA và từ sợi trở đi của CPTPP sẽ làm khó các doanh nghiệp Việt Nam khi các nguyên phụ liệu có xuất xứ trong nước chỉ chiếm tỉ trọng nhỏ, hầu hết phụ thuộc vào nhập khẩu từ các thị trường không thuộc các nước trong hai Hiệp định. Với bối cảnh như hiện nay, các doanh nghiệp trong ngành đang cấp thiết hoàn thiện phát triển các giai đoạn sản xuất để thoát phụ thuộc vào nhập khẩu, nâng cao lợi nhuận của ngành và đạt điều kiện để hưởng lợi từ EVFTA và CPTPP. Ngành Dệt may là một trong số các ngành chịu ảnh hưởng nặng nề của dịch Covid-19. Chuỗi cung ứng nguyên liệu đầu vào bị gián đoạn, các thị trường nhập khẩu phải đóng cửa do thực hiện phong tỏa xã hội để phòng chống dịch bệnh, nhu cầu tiêu thụ sản phẩm giảm là những khó khăn mà Ngành phải đối mặt trong năm 2020. Với mục đích đưa ra một số giải pháp đẩy mạnh xuất khẩu hàng dệt may trong thời kỳ dịch bệnh, tác giả đã lựa chọn đề tài: “Tác động của dịch Covid-19 đến hoạt động chuỗi cung ứng hàng Dệt may Việt Nam và các giải pháp khắc phục” làm đề tài cho Luận văn cao học của mình. Trong chương 1, Luận văn trình bày cơ sở lý luận về chuỗi cung ứng, quản trị chuỗi cung ứng, tổng quan về tác động dịch Covid-19 đến chuỗi cung ứng dệt may. Trong chương 2, Luận văn khái quát sự phát triển của ngành Dệt may Việt Nam, tác động của dịch Covid 19 đến nền kinh tế thế giới và ngành dệt may, hoạt động của chuỗi cung ứng dệt may dưới tác động của dịch Covid-19 đồng thời đánh giá tác động của dịch đến sự phát triển của ngành. Trọng tâm của Chương 2 là thực
Trang 10
viii trạng tác động tích cực cũng như tiêu cực của ngành Dệt may trong thời kỳ dịch bệnh dựa trên các phân tích, số liệu thống kê ngành trong thời gian qua. Tại Chương 3, Luận văn đã nêu rõ triển vọng của ngành dệt may Việt Nam, định hướng & mục tiêu phát triển chuỗi cung ứng ngành trong giai đoạn tới, và đề xuất các giải pháp đẩy khắc phục và hạn chế tác động tiêu cực của dịch đến hoạt động chuỗi cung ứng hàng dệt may Việt Nam trong giai đoạn Covid-19.
Trang 11
1 LỜI MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Dệt may hiện nay là mặt hàng xuất khẩu hàng đầu của Việt Nam và có tốc độ tăng trưởng cao qua các năm. Sản phẩm dệt may của Việt Nam hiện đã có mặt tại hơn 180 quốc gia trên thế giới, thiết lập được vị thế trên thị trường quốc tế, có thị phần đứng thứ hai tại những thị trường khó tính như Mỹ, Nhật Bản. Ngày 11/1/2007, Việt Nam chính thức trở thành thành viên thứ 150 của Tổ chức Thương mại thế giới (WTO). Sau hơn 13 năm hội nhập, hàng dệt may Việt Nam, cùng với sự phát triển chung của các mặt hàng khác trong cả nước cũng có sự chuyển biến linh hoạt thích ứng với điều kiện mới. Sau khi gia nhập WTO, Việt Nam có điều kiện hội nhập sâu vào nền kinh tế thế giới, thu hút đầu tư nước ngoài, phát triển kinh tế và đẩy mạnh sản xuất. Với gần 2,5 triệu lao động, ngành đang giải quyết gần 5% tổng số lao động cả nước và đóng góp 12,4% vào tổng kim ngạch xuất khẩu năm 2019 của Việt Nam. Dệt may là mặt hàng xuất khẩu chủ lực thứ hai với giá trị gần gấp đôi giá trị xuất khẩu hàng nông sản. Trong bối cảnh đó, dịch Covid-19 đang là nhân tố chính ảnh hưởng đến tình hình kinh tế thế giới và trong nước. Từ ngày 8/12/2019, sự bùng phát của dịch Covid-19 tại Trung Quốc đã và đang tác động rất lớn tới kinh tế toàn cầu. Ngày 11/3/2020, WHO đã chính thức tuyên bố Covid-19 là đại dịch toàn cầu. Đến nay, khi dịch tại Trung Quốc tạm lắng xuống, thế giới lại phải hứng chịu làn sóng bùng phát của dịch giai đoạn hai, thậm chí còn tác động mạnh hơn so với gia đoạn đầu. Đặc biệt, từ cuối tháng 2/2020, dịch có diễn biến khó lường, nhiều nền kinh tế hàng đầu đã trở thành ổ dịch mới và có diễn biến rất phức tạp. Nhiều quốc gia, thành phố phải áp dụng quyết liệt các biện pháp cách ly, phong tỏa khiến nhiều hoạt động kinh tế bị đình trệ. Các tổ chức và chuyên gia y tế đều chưa xác định được khi nào dịch bệnh sẽ được kiểm soát và kết thúc. Có thể thấy mức độ ảnh hưởng của dịch bệnh vẫn tiếp tục trầm trọng làm gián đoạn chuỗi cung ứng, sản xuất và tiêu thụ toàn cầu. Tác động của đại dịch Covid-19 đối với thương mại thế giới diễn ra ở cả mặt tổng cung và tổng cầu. Các hoạt động kinh tế-xã hội bị ngưng trệ do các lệnh phong tỏa, cách ly, hạn chế đi lại, phòng chữa bệnh, quá trình sản xuất kinh doanh bị gián
Hiển thị 11 trang đầu. Tải tài liệu để xem đầy đủ.
Bình luận (0)
Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên!