Đang tạo bản xem trước...
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG KHOA KINH TẾ VÀ KINH DOANH QUỐC TẾ ---------***-------- KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP Chuyên ngành:Kinh tế đối ngoại NỘI DUNG ĐÀM PHÁN QUY TẮC XUẤT XỨ ƯU ĐÃI ĐỐI VỚI HÀNG DỆT MAY TRONG HIỆP ĐỊNH TPP - CƠ HỘI VÀ THÁCH THỨC ĐỐI VỚI VIỆT NAM Họ và tên : Đỗ Thị Hiên Mã sinh viên : 1111110612 Lớp : Anh 15 Khóa : 50 Giáo viên hướng dẫn : TS. Phan Thị Thu Hiền Hà Nội, tháng 05 năm 2015
MỤC LỤC DANH MỤC CHỮ VIÊT TẮT DANH MỤC BẢNG BIỂU, ĐỒ THỊ LỜI MỞ ĐẦU .............................................................................................................1 CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ QUY TẮC XUẤT XỨ ƯU ĐÃI....5 1.1. Xuất xứ hàng hóa .................................................................................................5 1.1.1. Khái niệm xuất xứ hàng hóa .............................................................................5 1.1.2. Vai trò của xuất xứ hàng hóa ............................................................................6 1.2. Quy tắc xuất xứ ưu đãi.........................................................................................7 1.2.1. Các khái niệm....................................................................................................7 1.2.2. Các tiêu chí cơ bản trong quy tắc xuất xứ ưu đãi..............................................9 1.2.3. Quy tắc xuất xứ ưu đãi trong các FTA...........................................................22 CHƯƠNG 2: QUY TẮC XUẤT XỨ ƯU ĐÃI ĐỐI VỚI HÀNG DỆT MAY TRONG KHUÔN KHỔ ĐÀM PHÁN HIỆP ĐỊNH TPP.........................................25 2.1. Giới thiệu về Hiệp định đối tác xuyên Thái Bình Dương..................................25 2.1.1. Lịch sử hình thành và phát triển......................................................................25 2.1.2. Quan hệ thương mại giữa các thành viên TPP................................................27 2.1.3. Các vấn đề chính trong đàm phán Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương ...................................................................................................................................29 2.2. Nội dung đàm phán quy tắc xuất xứ ưu đãi đối với hàng dệt nay trong khuôn khổ đàm phán hiệp định TPP ....................................................................................33 2.2.1. Các tiêu chí xuất xuất xứ.................................................................................33 CHƯƠNG 3: CƠ HỘI VÀ THÁCH THỨC CỦA NGÀNH DỆT MAY VIỆT NAM TRONG VIỆC TUÂN THỦ QUY TẮC XUẤT XỨ TRONG.................................42 HIỆP ĐỊNH TPP .......................................................................................................42 3.1. Tổng quan về ngành dệt may Việt Nam ............................................................42 3.1.1. Cơ cấu hoạt động của các doanh nghiệp trong ngành dệt may Việt Nam ......42 3.1.2. Hoạt động thương mại trong ngành dệt may Việt Nam..................................47
3.2. Cơ hội và thách thức đối với ngành dệt may Việt Nam trong việc tuân thủ các quy tắc xuất xứ ưu đãi với hàng dệt may trong khuôn khổ đàm phán Hiệp định TPP ............................................................................................................................62 3.2.1. Cơ hội của Việt Nam khi tuân thủ các quy tắc xuất xứ ưu đãi với hàng dệt may trong khuôn khổ hiệp định TPP ........................................................................62 3.2.2. Thách thức đối với ngành dệt may Việt Nam .................................................68 3.3. Các giải pháp đề xuất nhằm phát triển ngành dệt may ......................................70 3.3.1. Nhóm giải pháp ngắn hạn ...............................................................................71 3.3.2. Nhóm giải pháp dài hạn ..................................................................................72 KẾT LUẬN ...............................................................................................................76 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ..................................................................78
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT TỪ VIẾT STT TÊN TIẾNG ANH Ý NGHĨA TẮT ASEAN – Korean Free Hiệp định thương mại tự do ASEAN 1 AKFTA Trade Agreement – Hàn Quốc Hiệp định thương mại hàng hóa 2 ATIGA ASEAN 3 Certificate of origin Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa – CO certificate of origin 4 Foreign Direct FDI Đầu tư trực tiếp nước ngoài Investment 5 FTA Free Trade Agreement Hiệp định thương mại tự do 6 Khu vực thương mạ tự do châu Á – FTAAP Thái Bình Dương 7 General Agreement on Hiệp định chung về thuế quan và GATT Tariffs and Trade mậu dịch 8 Gross Domestic GDP Tổng sản phẩm quốc gia Product 9 GTGT Giá trị gia tăng 10 Generalized Systems GSP Hệ thống ưu đãi thuế quan phổ cập of Prefrences 11 PSR Product special rule Quy tắc cụ thể từng mặt hàng 12 Regional Value RVC Hàm lượng giá trị khu vực Content) 13 VAT Thuế giá trị gia tăng 14 Vietnam Textile and VITAS Hiệp hội dệt may Việt Nam Apparel Association 15 World Trade WTO Tổ chức thương mại thế giới Organization
DANH MỤC BẢNG BIỂU, ĐỒ THỊ DANH MỤC BẢNG Bảng 2.1: Các quốc gia tham gia đàm phán TPP dân số và GDP tháng 3 năm 2014 ...................................................................................................................................27 Bảng 2.2: Tỷ trọng trao đổi thương mại của các nước TPP......................................28 Bảng 3.1. Xuất nhập khẩu hàng dệt may Việt Nam các năm 2013 – 2014 ..............56 Bảng 3.2: Thị trường xuất khẩu hàng dệt may chính của Việt Nam giai đoạn 2013 – 2014...............................................................................................................59 Bảng 3.3. Nhập khẩu hàng dệt may của Hoa Kỳ từ một số nước chính năm 2014 và tháng 1 năm 2015 .................................................................................................63 Bảng 3.5. Chương trình phát triển cây bông Việt Nam giao đoạn 2015 – 2020 ......67 DANH MỤC BIỂU ĐỒ Biểu đồ 2.1: Tốc độ tăng trưởng kinh ngạch trao đổi thương mại của các quốc gia tham gia đàm phán TPP năm 2011 ...........................................................................29 Biểu đồ 3.1: Cơ cấu các doanh nghiệp dệt may Việt Nam theo hoạt động. .............42 Biểu đồ 3.2: Giá trị gia tăng đóng góp trong ngành dệt may....................................43 Biểu đồ 3.3: Lượng lao động tham gia trong ngành dệt may giai đoạn 2008 - 2011 ...................................................................................................................................45 Biểu đồ 3.4: Chỉ số năng lực lao động theo khu vực tại các quốc gia. .....................46 Biểu đồ 3.5: Các sản phẩm nhập khẩu chính của Việt Nam tháng 11 năm 2014 và so sánh với cùng kỳ năm 2013.......................................................................................47 Biểu đồ 3.6. Giá trị nhập khẩu nguyên vật liệu trong ngành dệt may Việt Nam giai đoạn 2005 -2013........................................................................................................48 Biểu đồ 3.7. Cơ cấu nguyên vật liệu nhập khẩu trong ngành dệt may năm 2014 ...................................................................................................................................49 Biểu đồ 3.8. Giá trị nhập khẩu bông của Việt Nam các tháng..................................50 Biểu đồ 3.9. Thị trường nhập khẩu bông chính của Việt Nam .................................51 Biểu đồ 3.10: Giá trị nhập khẩu xơ, sợi của Việt Nam qua các tháng ......................51
Biểu đồ 3.11. Thị trường nhập khẩu xơ sợi chính của Việt Nam (tỷ lệ phần trăm dựa trên giá trị nhập khẩu) ........................................................................................52 Biểu đồ 3.12. Sản lượng nhập khẩu vải của Việt Nam qua các tháng ......................53 Biểu đồ 3.13. Thị trường nhập khẩu vài chính của Việt Nam ..................................54 Biểu đồ 3.14. Kim ngạch xuất khẩu mười ngành lớn nhất Việt Nam.......................55 Biểu đồ 3.15. Giá trị và tốc độ tăng trưởng kim ngạch xuất khẩu hàng dệt may Việt Nam trong giai đoạn 2008 – 2014.............................................................................57 Biểu đồ 3.16. Cơ cấu các mặt hàng dệt may xuất khẩu của Việt Nam năm 2013....58 Biểu đồ 3.17: Các thị trường xuất khẩu hàng dệt may chính của Việt Nam năm 2014 ...................................................................................................................................60 Biểu đồ 3.18. Các quốc gia nhập khẩu chính hàng dệt may Việt Nam năm 2014....61
1 LỜI MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Tiến trình hội nhập và toàn cầu hóa đang diễn ra vô cùng sôi động và sâu rộng trên mọi phương diện kéo theo sự xuất hiện của nhiều các hiệp định thương mại tự do. Hiệp định đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP), với sự tham gia đàm phán của mười hai quốc gia tính đến thời điểm hiện tại, là một trong những hiệp định thương mại tự do tiêu biểu trong thời điểm hiện tại, bởi những định hướng và cam kết hội nhập sâu rộng, toàn diện trên nhiều lĩnh vực: từ các vấn đền thương mại đến các vấn đề phi thương mại, trong phạm vi không những tại mà còn trong biên giới các nước thành viên. Các vấn đề mang tính nhạy cảm cao như mua sắm chính phủ hay công đoàn cũng trở thành một nội dung quan trọng trong quá trình đàm phán để đi đến ký kết. Với sự tham gia của mười hai nước thành viên, khi chính thức ký kết, TPP sẽ là mái nhà chung của gần 10% dân số toàn thế giới, chiếm khoảng 30% GDP toàn cầu. Bắt đầu đàm phán chính thức từ năm 2010, các nước thành viên tham gia đã đi qua trên hai mươi vòng đàm phán chính thức, và đạt được những bước tiến quan trọng trong nhiều vấn đề về doanh nghiệp vừa và nhỏ, sở hữu trí tuệ hay hải quan. Là một nội dung không thể thiếu trong quá trình đàm phán của mọi hiệp định thương mại tư do, việc đàm phán quy tắc xuất xứ là một nội dung quan trọng và nảy sinh nhiều quan điểm trái chiều giữa các quốc gia thành viên liên quan đến đề xuất của Hoa Kỳ trong việc áp dụng quy tắc “từ sợi trở đi – yarn forward” với hàng dệt may nội khối. Là nước thành viên thứ chín tham gia vào quá trình đàm phán Hiệp định này, Việt Nam có những kỳ vọng không nhỏ vào cơ hội tiếp cận thị trường các quốc gia trong khối đối với một số ngành hàng nhất định, đặc biệt là với ngành hàng dệt may, khi các nước thành viên đang tham gia đàm phán TPP chiếm tới gần 80% thị trường xuất khẩu hàng dệt may của Việt Nam. Là một quốc gia mà dệt may luôn nằm trong nhóm những mặt hàng đóng góp cho kim ngạch xuất khẩu nhiều nhất, tuy nhiên ngành dệt may Việt Nam lại chưa có được sự chủ động cần thiết đối với các nguyên liệu đầu vào cũng như các sản phẩm hỗ trợ, khi hầu hết các sản phẩm đó
2 được nhập khẩu, mà chủ yếu là từ Trung quốc hay Đài Loan, các quốc gia hiện đang không tham gia đàm phán TPP. Và khi đó, quy tắc “từ sợ trở đi” trở thành một trở ngại vô cùng lớn của các sản phẩm dệt may Việt Nam trong việc tiếp cận những ưu đãi về thuế quan đối với trong khuôn khổ hiệp định này. Tuy nhiêm, áp lực về một quy tắc xuất xứ khắt khe đối với hàng dệt may cũng có thể trở thành một nguồn động lực vô cùng lớn giúp Việt Nam có thể thay đổi và khắc phục những yếu điểm bấy lâu nay trong ngành dệt may, và để đưa ngành dệt may phát triển lên một tầm cao mới. Trên cơ sở đó, tác giả quyết định lựa chọn đề tài: “Nội dung đàm phán quy tắc xuất xứ ưu đãi đối với hàng dệt may trong hiệp định TPP - Cơ hội và thách thức đối với Việt Nam” làm đề tài nghiên cứu cho luận văn tốt nghiệp của mình. 2. Mục tiêu nghiên cứu của đề tài: Tìm ra những khó khăn, thách thức cũng như cơ hội cho ngành dệt may Việt Nam đến từ việc tuân thủ quy tắc xuất xứ ưu đãi đối với hàng dệt may trong khuôn khổ Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương – TPP, từ đó đưa ra các giải pháp nhằm tân dụng các cơ hội, vượt qua các thách thức đối với ngành dệt may. 3. Nhiệm vụ nghiên cứu Hệ thống hóa lý luận về xuất xứ hàng hóa, và quy tắc xuất xứ đối với hàng hóa. Đưa ra dự đoán về quy tắc xuất xứ đối với hàng dệt may trong khuôn khổ hiệpđịnh TPP trên cơ sở phân tích các nội dung đàm phán trong hiệpđịnh này. Phân tích thực trạng ngành dệt may Việt Nam để thấy được các điểm mạnh, điểm yếu trong ngành, từ đó chỉ ra được những thách thức cũng như cơ hội đến từ việc tuân thủ quy tắc xuất xứ ưu đãi đối với các sản phẩm dệt may trong hiệp định TPP. 4. Đối tượng nghiên cứu Nội dung đàm phán quy tắc xuất xứ ưu đãi trong hiệp định Đối tác chiên lược xuyên Thái Bình Dương
Hiển thị 8 trang đầu. Tải tài liệu để xem đầy đủ.
Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên!
Bình luận (0)
Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên!