2 ページ
CHƯƠNG IV: HỒI QUY VỚI BIẾN GIẢ 4.1. Bản chất của biến giả (Dummy variable) 4.2. Mô hình có một biến độc lập là biến định tính 4.3. Mô hình có hai biến độc lập là biến định tính 4.4. Mô hình chứa có hai biến độc lập: một biến là biến định lượng và một biến là biến định tính có hai phạm trù. 4.5. Mô hình chứa có hai biến độc lập: một là biến định lượng và một là biến định tính có nhiều phạm trù 4.6. Mô hình chứa có ba biến độc lập: một biến là biến định lượng và hai biến là biến định tính. 4.7. Phân tích ảnh hưởng tương tác giữa các biến định tính 4.8. Sử dụng biến giả để phân tích sự biến động mùa vụ 4.9. So sánh hai hàm hồi quy 4.10. Hồi quy tuyến tính từng khúc 2
3 ページ
4.1. Bản chất của biến giả (Dummy variable) • Biến định tính là biến cho biết có hay không có một thuộc tính nào đó. • Biến giả là biến số dùng để mô tả các biến định tính, thường được ký hiệu là D. • Ví dụ: Biến giới tính: nam, nữ Biến miền: bắc, trung, nam • Chương này nghiên cứu mô hình hồi quy với biến độc lập là biến định tính còn biến phụ thuộc là biến định lượng. 3
4 ページ
4.2. Mô hình có một biến độc lập là biến định tính • Để đặc trưng cho biến định tính có hai phạm trù thì dùng một biến giả. - Ví dụ: hồi quy thu nhập của công chức (Y) phụ thuộc vào giới tính (D) 1 nếu công chức i là nam D i 0 nếu công chức i là nữ - Mô hình hồi quy Y D U i 1 2 i i 4
5 ページ
- Phân tích + Thu nhập trung bình của công chức nữ E Y( / D 0) i 1 + Thu nhập trung bình của công chức nam E Y( / D 1) i 1 2 - Để xem có sự phân biệt giới tính trong thu nhập hay không ta kiểm định các cặp giả thiết: H : 0 H : 0 (1) 0 2 (2) 0 2 H : 0 H : 0 1 2 1 2 5
6 ページ
Ví dụ 1: Số liệu giả thiết về mức lương khởi điểm của giáo sư đại học Y (triệu) theo giới tính, D = 0 (nữ), D = 1 (nam) 6
8 ページ
Trong đó 1 nếu là nam giáo sư D 2i 0 nếu khác 1 nếu là nữ giáo sư D 3i 0 nếu khác. Khi đó D2 + D3 = 1 (véc tơ có mọi thành phần bằng 1). Do đó ma trận XT X của mô hình hồi quy tuyến tính suy biến, vi phạm giả thiết các biến độc lập. 8
9 ページ
• Quy tắc tổng quát: Để đặc trưng cho biến định tính có k (k > 2) phạm trù thì dùng (k-1) biến giả. Ví dụ 2: Hồi quy thu nhập của công chức (Y) phụ thuộc vào khu vực làm việc (D). Khu vực làm việc được chia thành: nông thôn; thành thị và miền núi. 1 nếu công chức i làm việc ở nông thôn D 2i 0 nếu công chức i làm việc ở khu vực khác 1 nếu công chức i làm việc ở thành thị D 3i 0 nếu công chức i làm việc ở khu vực khác - Mô hình hồi quy Y D D U i 1 2 2i 3 3i i 9
10 ページ
Phân tích + Thu nhập trung bình của công chức làm việc ở miền núi E Y( / D D 0) 2i 3i 1 + Thu nhập trung bình của công chức làm việc ở nông thôn E Y( / D 1,D 0) 2i 3i 1 2 + Thu nhập trung bình của công chức làm việc ở thành thị E Y( / D 0,D 1) 2i 3i 1 3 + Để xem có sự khác biệt về thu nhập giữa công chức ở các khu vực hay không ta kiểm định các cặp giả thiết: H : 0 H : (1) 0 j ( j 2,3) (2) 0 2 3 H : 0 H : 1 j 1 2 3 10
11 ページ
4.3. Mô hình có hai biến độc lập là biến định tính •Với mỗi biến định tính tuỳ thuộc vào số phạm trù của nó mà ta đưa số biến giả thích hợp vào mô hình. •Ví dụ 3: Hồi quy thu nhập của công chức (Y) phụ thuộc vào giới tính và khu vực làm việc. Mô hình Y D D D U i 1 2 2i 3 3i 4 4i i Trong đó: + D2i đặc trưng cho biến giới tính + D3i, D4i đặc trưng cho biến khu vực làm việc 11
12 ページ
Y D D D U i 1 2 2i 3 3i 4 4i i 1 nếu công chức là nam D 2i 0 nếu công chức là nữ 1 nếu công chức i làm việc ở nông thôn D 3i 0 nếu công chức i làm việc ở khu vực khác 1 nếu công chức i làm việc ở thành thị D 4i 0 nếu công chức i làm việc ở khu vực khác 12
13 ページ
Nhận xét • Nếu mô hình có k biến độc lập là biến định tính với số phạm trù tương ứng là n1, n2, …, nk thì tổng cộng số biến giả phải dùng để tránh rơi vào hiện tượng đa công tuyến hoàn hảo là (n1-1)+ (n2-1)+ …+ (nk-1). • Phạm trù được lựa chọn để so sánh với các phạm trù khác (phạm trù mà tất cả các biến giả đều nhận giá trị bằng 0) gọi là phạm trù cơ sở. • Các hệ số góc được gọi là hệ số chênh lệch vì nó phản ánh mức độ chênh lệch của phạm trù đang xét với phạm trù cơ sở. 13
15 ページ
4.5. Mô hình hồi quy chứa một biến định lượng và một biến định tính có nhiều phạm trù Ví dụ 3: Nghiên cứu chi tiêu cá nhân cho dịch vụ y tế hàng năm phụ thuộc vào thu nhập và trình độ học vấn được chia thành ba cấp: dưới trung học, trung học và đại học. 15
19 ページ
4.7. Phân tích ảnh hưởng tương tác giữa các biến định tính • Trong các mô hình hồi quy có nhiều biến giả có thể xảy ra sự tương tác giữa các biến giả với nhau. • Ví dụ 5: Hồi quy chi tiêu hàng năm về quần áo (Y) phụ thuộc vào thu nhập (X), giới tính và thành phần lao động. - Mô hình Y D D X U i 1 2 2i 3 3i 4 i i 1 nếu đối tượng i là nam D 2i 0 nếu đối tượng i là nữ 1 nếu đối tượng i là công chức D 3i 0 nếu đối tượng i là công nhân 19
20 ページ
• Để phân tính sự ảnh hưởng tương tác giữa các biến giả ta hồi quy mô hình: Y D D (D *D ) X U i 1 2 2i 3 3i 4 2i 3i 5 i i • Để xem có ảnh hưởng tương tác giữa hai biến giả hay không ta kiểm định cặp giả thiết: H : 0 0 4 H : 0 1 4 • Nếu chấp nhận giả thiết H1 thì có nghĩa là có sự khác nhau về chi tiêu cho quần áo giữa “nam công chức” và các đối tượng khác (nữ công chức, nữ công nhân, nam công nhân). 20
コメント (0)
まだコメントはありません。最初のコメントを書きましょう！