Page 2
Bài 4, 5, 6 – Các mô hình ra quyết định với sự không chắc chắn TD Khang – ĐHBK Hà Nội 3.3. Các mô hình ra quyết định với sự không chắc chắn: NỘI DUNG : - Ra quyết định đa thuộc tinh - Toán tử tích hợp - Quan hệ so sánh goupee.com fb.com/groups/goupee
Page 3
Mô hình bài toán đa thuộc tính, đa mục tiêu, đa tiêu chuẩn TD Khang – ĐHBK Hà Nội goupee.com fb.com/groups/goupee
Page 4
A/ Ra quyết định đa thuộc tính TD Khang – ĐHBK Hà Nội Lựa chọn trong số các phương án được đặc trưng bởi nhiều thuộc tính Dạng bảng biểu diễn giá trị của các phương án tại các thuộc tính tương ứng | Các thuộc tính Các phương án | Các giá trị goupee.com fb.com/groups/goupee
Page 5
Thuộc tính z Chuẩn hoá các giá trị của một thuộc tính - Đơn điệu : tuyến tính: rij = xij / xj*, với xj* là giá trị lớn nhất (lợi ích) (nhỏ nhất - thuộc tính giá) trong miền giá trị thuộc tính Xj vectơ: rij = xij / (Σi xij2)1/2 - Không đơn điệu: rij = exp(-z2/2), z= (xij – xj0) / σj - Định tính z Trọng số của các thuộc tính: wj∈[0,1], Σ wj =1 goupee.com fb.com/groups/goupee
Page 6
Các phương pháp z Phương pháp TRỘI A1 → A2 (A1 trội hơn A2), nếu các giá trị đều tốt hơn hoặc tương đương ở tất cả các thuộc tính Chọn các ph/án không bị phương án khác trội hơn z HỘI: Mỗi thuộc tính đều có gía trị Ngưỡng, chọn phương án mà mọi gía trị thuộc tính đều tốt hơn Ngưỡng tương ứng z TUYỂN: Chọn phương án có ít nhất một giá trị tốt hơn Ngưỡng tương ứng goupee.com fb.com/groups/goupee
Page 7
Các phương pháp z Loại bỏ dần: Xét thuộc tính X1, chọn A1 = {Ai | xi1 thoả X1} Tiếp tục xét các thuộc tính tiếp theo để loại bỏ z MAXIMAX: limax = maxj {xij} Chọn Ak, nếu lkmax = maxi {limax} z MAXIMIN: limin = minj {xij} Chọn Ak, nếu lkmin = maxi {limin} goupee.com fb.com/groups/goupee
Page 8
TOPSIS (Technique for Order Prefe- rence by Similarity to Ideal Solution z Quan sát thêm các phương án lý tưởng với các giá trị tốt nhất (xấu nhất) ở các thuộc tính, sau đó tính khoảng cách và độ tương tự của các phương án so với các phương án lý tưởng z Dựa vào đó để sắp xếp thứ tự hoặc lựa chọn goupee.com fb.com/groups/goupee
Page 9
TOPSIS (Technique for Order Prefe- rence by Similarity to Ideal Solution z Bước 1: chuẩn hoá, đưa các giá trị về rij ∈[0,1] z Bước 2: tính giá trị theo trọng số vij = rij * wj z Bước 3: tính các giải pháp lý tưởng A* = (v1*,v2*,…,vm*), với vj* là giá trị tốt nhất của Xj A- = (v1-,v2-,…,vm-), với vj- là giá trị tốt nhất của Xj z Bước 4: tính khoảng cách Si* = (Σj (vij-vj*)2)1/2, Si- = (Σj (vij-vj-)2)1/2 z Bước 5: tính độ tương tự: Ci* = Si- / (Si*+Si-) goupee.com fb.com/groups/goupee
Page 10
ELECTRE (Elimination et choix traduisant la realité) z Bước 1: chuẩn hoá, đưa các giá trị về rij ∈[0,1] z Bước 2: tính giá trị theo trọng số vij = rij × wj z Bước 3: tính tập phù hợp và không phù hợp C(p,q) = { j | vpj ≥ vqj}, D(p,q) = { j | vpj < vqj} z Bước 4: tính chỉ số phù hợp và không phù hợp Cpq= Σ wj*, với j*∈C(p,q), Dpq= (Σj* |vpj*-vqj*|) / (Σj |vpj-vqj|), với j*∈D(p,q), j=1, …, m z Bước 5; goupee.com fb.com/groups/goupee
Page 11
ELECTRE (Elimination et choix traduisant la realité) z Bước 5: Tính C, D bằng trung bình các chỉ số Cpq, Dpq Có Ap trội hơn Aq, nếu Cpq ≥ C và Dpq < D Đồ thị Trội Lõi K của Đồ thị Trội bao gồm các đỉnh không bị đỉnh nào khác trội hơn, mỗi đỉnh không thuộc lõi K đều bị một đỉnh thuộc K trội hơn z Chọn các phương án trong K goupee.com fb.com/groups/goupee
Page 12
Xây dựng bảng quyết định TD Khang – ĐHBK Hà Nội - Xác định các thuộc tính điều kiện ảnh hưởng đến quyết định, các khả năng có thể xảy ra với từng điều kiện Î Cột của bảng - Xác định các phương án có thể Î Hàng của bảng - Điền vào các giá trị tương ứng các phương án và thuộc tính goupee.com fb.com/groups/goupee
Page 13
Ví dụ: Bài toán đầu tư TD Khang – ĐHBK Hà Nội Có 3 mặt hàng đầu tư sản xuất: Bia rượu, quần áo và thuốc lá. Thông tin về lợi nhuận phụ thuộc vào tình trạng nền kinh tế được cho như sau: Đầu tư Kinh tế phát triển Kinh tế trì trệ Lạm phát Quần áo 12% 6% 3% Bia rượu 15% 3% -2% Thuốc lá 6,5% 6,5% 6,5% (Nếu nền kinh tế phát triển, đầu tư quần áo sẽ sinh lợi 12%...) Mục tiêu: Phải đầu tư thế nào để lợi nhuận lớn nhất sau 1 năm goupee.com fb.com/groups/goupee
Page 15
Lời giải TD Khang – ĐHBK Hà Nội Tiếp cận lạc quan : Lựa chọn cái tốt nhất trong các cái tốt nhất có thể (MaxiMax) - ! Bia rượu Tiếp cận bi quan : Lựa chọn cái tốt nhất trong các cái tồi nhất có thể (MaxiMin) - ! Thuốc lá Xử lý mạo hiểm : Giả định khả năng kinh tế phát triển được ước tính là 50%, trì trệ là 30% và lạm phát là 20%. Có thể tính được giá trị kỳ vọng của lợi nhuận khi đầu tư - ! Quần áo goupee.com fb.com/groups/goupee
Page 16
Nhận xét TD Khang – ĐHBK Hà Nội Sự không chắc chắn, thiếu thông tin: các cách tiếp cận lạc quan, bi quan, mạo hiểm Đa mục tiêu: tích hợp các mục tiêu Bảng quyết định khi có ít phương án chọn goupee.com fb.com/groups/goupee
Page 17
CÂY QUYẾT ĐỊNH TD Khang – ĐHBK Hà Nội Cây quyết định là một cấu trúc cây, ánh xạ quan sát về một thuộc tính thành kết luận về giá trị mong đợi của thuộc tính đó Cây gồm các nút quyết định, các nhánh và các lá Mỗi nút quyết định mô tả một phép thử X nào đó, mỗi nhánh của nút tương ứng với một khả năng chọn của X Mỗi lá gắn với một nhãn lớp goupee.com fb.com/groups/goupee
Page 18
Ví dụ TD Khang – ĐHBK Hà Nội David quản lý một câu lạc bộ Golf, gặp vấn đề về số lượng khách, có ngày có khách đến chơi, các nhân viên làm không hết việc, có ngày không có khách, các nhân viên lại có nhiều thời gian rỗi. Do đó David muốn dự đoán trước khi nào các khách hàng sẽ đến chơi golf để bố trí nhân viên. Thời tiết đóng vai trò quan trọng goupee.com fb.com/groups/goupee
Page 19
Cây quyết định TD Khang – ĐHBK Hà Nội Chơi 9, không 5 TRỜI (Nắng,Mây,Mưa) Chơi 2, không 3 Chơi 4, không 0 Chơi 3, không 2 ĐỘ ẨM (<=70,>70) GIÓ(Đúng,Sai) Chơi 2, không 0 Chơi 0, không 3 Chơi 0, không 2 Chơi 3, không 0 Kết luận: Nếu trời nhiều mây thì chắc chắn có khách đến chơi, nếu trời nắng và độ ẩm >70%, hoặc trời goupee.commưa, có gió thì không có khách đến chơi fb.com/groups/goupee
Page 20
Các công thức TD Khang – ĐHBK Hà Nội Gini Impurity (sự hỗn tạp): I (i) = 1 - Σm f(i,j)2 , G j=1 với f(i,j) là tần suất giá trị j tại nút i, I (i) đạt min G ( =0 ), nếu tất cả các trường hợp của nút đều chỉ nhận một giá trị Information Gain (độ đo mang tin): I (i) = - Σm f(i,j) log f(i,j), entropy E j=1 2 Misclassification Measure (độ đo phân lớp sai): I (i) = 1 - max f(i,j) M j goupee.com fb.com/groups/goupee
Showing the first 20 pages. Download the document to see it all.
Comments (0)
No comments yet. Be the first!