Generating preview...
CUNG THẾ ANH (CHỦ BIÊN) – NGUYỄN THỊ HƯỜNG BÙI KIM MY – NGUYỄN THỊ NGÂN – NGUYỄN VĂN THÀNH NGUYỄN XUÂN TÚ – TRẦN QUỐC TUẤN KẾ HOẠCH BÀI DẠY Chuyên đề học tập Toán 12 (HỖ TRỢ GIÁO VIÊN THIẾT KẾ KẾ HOẠCH BÀI DẠY THEO SÁCH GIÁO KHOA TOÁN 12 BỘ SÁCH KẾT NỐI TRI THỨC VỚI CUỘC SỐNG) NHÀ XUẤT BẢN GIÁO DỤC VIỆT NAM
CUNG THẾ ANH (Chủ biên) NGUYỄN THỊ HƯỜNG – BÙI KIM MY – NGUYỄN THỊ NGÂN NGUYỄN VĂN THÀNH – NGUYỄN XUÂN TÚ – TRẦN QUỐC TUẤN KẾ HOẠCH BÀI DẠY CHUYÊN ĐỀ HỌC TẬP TOÁN 12 (HỖ TRỢ GIÁO VIÊN THIẾT KẾ KẾ HOẠCH BÀI DẠY THEO SÁCH GIÁO KHOA TOÁN 12 BỘ SÁCH KẾT NỐI TRI THỨC VỚI CUỘC SỐNG) NHÀ XUẤT BẢN GIÁO DỤC VIỆT NAM
QUY ƯỚC CÁC TỪ VIẾT TẮT DÙNG TRONG SÁCH ĐA Đáp án GV Giáo viên HD Hướng dẫn HĐ Hoạt động HS Học sinh SGK Sách chuyên đề học tập Toán 12 SGV Sách giáo viên Chuyên đề học tập Toán 12 VD Ví dụ 2
LỜI NÓI ĐẦU Toán học ngày càng có nhiều ứng dụng trong cuộc sống, những kiến thức và kĩ năng toán học cơ bản đã giúp con người giải quyết các vấn đề trong thực tế cuộc sống một cách có hệ thống và chính xác, góp phần thúc đẩy xã hội phát triển. Môn Toán ở trường phổ thông góp phần hình thành và phát triển các phẩm chất chủ yếu, năng lực chung và năng lực toán học cho học sinh; phát triển kiến thức, kĩ năng then chốt và tạo cơ hội để học sinh được trải nghiệm, vận dụng toán học vào thực tiễn; tạo lập sự kết nối giữa các ý tưởng toán học, giữa Toán học với thực tiễn, giữa Toán học với các môn học và hoạt động giáo dục khác, đặc biệt với các môn Khoa học, Khoa học tự nhiên, Vật lí, Hoá học, Sinh học, Công nghệ, Tin học để thực hiện giáo dục STEM. Một trong những mục tiêu chủ yếu của Chương trình giáo dục phổ thông môn Toán năm 2018 (gọi tắt là Chương trình) là hình thành và phát triển năng lực toán học bao gồm các thành tố cốt lõi sau: năng lực tư duy và lập luận toán học; năng lực mô hình hoá toán học; năng lực giải quyết vấn đề toán học; năng lực giao tiếp toán học; năng lực sử dụng công cụ, phương tiện học toán. Để đảm bảo mục tiêu của Chương trình, cần làm thế nào để dạy học toán tập trung vào hình thành và phát triển năng lực. Tuy nhiên, năng lực chỉ có thể được hình thành, phát triển và biểu hiện trong hoạt động và bằng hoạt động. Do đó, dạy học trong hoạt động và bằng hoạt động là chìa khoá để thực hiện dạy học tập trung vào phát triển năng lực. Việc đổi mới phương pháp dạy học cần được thực hiện theo định hướng hoạt động, tức là tổ chức cho học sinh học tập trong hoạt động và bằng hoạt động tích cực, tự giác, chủ động và sáng tạo của chính học sinh. Vì vậy, ngoài các phương pháp dạy học truyền thống, bên cạnh xu hướng sử dụng công nghệ thông tin và truyền thông như công cụ dạy học, giáo viên cần lưu ý tích cực sử dụng những phương pháp dạy học không truyền thống như dạy học tìm tòi khám phá, dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề, dạy học dự án, … Nhằm hỗ trợ và giảm bớt gánh nặng về chuyên môn cho giáo viên giảng dạy các môn học ở lớp cuối cấp, Nhà xuất bản giáo dục Việt Nam tổ chức biên soạn bộ học liệu Kế hoạch bài dạy cho các môn học của lớp 5, lớp 9 và lớp 12. Cuốn Kế hoạch bài dạy Chuyên đề học tập Toán 12 nằm trong bộ học liệu hỗ trợ thiết yếu này. Cuốn sách được biên soạn chi tiết theo từng bài học trong sách Chuyên đề học tập Toán 12, bộ sách Kết nối tri thức với cuộc sống. Kế hoạch bài dạy cho mỗi bài học được biên soạn bám sát cấu trúc, nội dung và yêu cầu cần đạt của bài học, làm nổi rõ phương pháp dạy học và cách thức tổ chức các hoạt động dạy học chính trong từng bài học ở sách Chuyên đề học tập Toán 12. Các tác giả được mời biên soạn bao gồm một số tác giả sách giáo khoa, giảng viên bộ môn Toán ở các trường đại học sư phạm và một số giáo viên giỏi, có nhiều kinh nghiệm ở phổ thông. Do đó, cuốn sách đảm bảo được tính khoa học, tính sư phạm, tính thiết thực, cũng như đáp ứng đầy đủ các mục tiêu và yêu cầu cần đạt mà Chương trình quy định và phản ánh được thực tiễn giảng dạy phong phú ở các trường phổ thông hiện nay. Mỗi kế hoạch bài dạy trong sách bao gồm ba phần chính: 3
– Phần Mục tiêu: Nêu rõ yêu cầu cần đạt về kiến thức, kĩ năng, năng lực và phẩm chất của bài học, theo quy định của Chương trình và đã được cụ thể hoá trong sách chuyên đề học tập. – Phần Thiết bị dạy học và học liệu: Liệt kê những chuẩn bị cần thiết về kiến thức, kĩ năng và học liệu, thiết bị, dụng cụ giảng dạy, học tập của giáo viên và học sinh, cần dùng cho bài học. – Phần Tiến trình dạy học: Được xây dựng chi tiết đến từng tiết học, bám sát cấu trúc và nội dung tương ứng của sách chuyên đề học tập, đảm bảo đầy đủ bốn bước lên lớp: Khởi động, Hình thành kiến thức, Luyện tập, Vận dụng và theo đúng các yêu cầu, chỉ đạo chuyên môn của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Đây là phần trọng tâm của mỗi kế hoạch bài dạy. Ngoài ra, phần Phụ lục ở cuối mỗi kế hoạch bài dạy cung cấp các Phiếu học tập tham khảo dùng trong giảng dạy nội dung của bài học và Lời giải/Hướng dẫn/Đáp số cho các bài tập cuối bài học trong sách chuyên đề học tập. Chúng tôi hi vọng cuốn sách Kế hoạch bài dạy Chuyên đề học tập Toán 12 sẽ là tài liệu bổ trợ hữu ích, thiết thực cho các giáo viên giảng dạy Chuyên đề học tập Toán 12, hỗ trợ tốt và giảm bớt gánh nặng về mặt chuyên môn cho các thầy cô trong việc chuẩn bị bài dạy của mình; cuốn sách cũng là tài liệu tham khảo hữu ích cho các cán bộ quản lí giáo dục trong các hoạt động chỉ đạo chuyên môn của mình. Mặc dù đã có nhiều cố gắng song cuốn sách khó tránh khỏi thiếu sót. Các tác giả xin chân thành cám ơn các thầy cô giáo đã sử dụng cuốn sách này và mong nhận được những góp ý để cuốn sách hoàn thiện hơn. Mọi góp ý xin gửi về: Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam, số 81 Trần Hưng Đạo, Hoàn Kiếm, Hà Nội. Các tác giả 4
MỤC LỤC Trang LỜI NÓI ĐẦU................................................................................................................................... 3 Chuyên đề 1. BIẾN NGẪU NHIÊN RỜI RẠC. CÁC SỐ ĐẶC TRƯNG CỦA BIẾN NGẪU NHIÊN RỜI RẠC ............................................................................................................................. 6 Bài 1. BIẾN NGẪU NHIÊN RỜI RẠC VÀ CÁC SỐ ĐẶC TRƯNG ....................................... 6 BÀI 2. BIẾN NGẪU NHIÊN CÓ PHÂN BỐ NHỊ THỨC VÀ ÁP DỤNG........................... 25 BÀI TẬP CUỐI CHUYÊN ĐỀ 1.................................................................................................. 42 Chuyên đề 2. ỨNG DỤNG TOÁN HỌC ĐỂ GIẢI QUYẾT MỘT SỐ BÀI TOÁN TỐI ƯU ........................................................................................................................................................... 53 Bài 3. VẬN DỤNG HỆ BẤT PHƯƠNG TRÌNH BẬC NHẤT HAI ẨN ĐỂ GIẢI QUYẾT MỘT SỐ BÀI TOÁN QUY HOẠCH TUYẾN TÍNH .............................................................. 53 Bài 4. VẬN DỤNG ĐẠO HÀM ĐỂ GIẢI QUYẾT MỘT SỐ BÀI TOÁN TỐI ƯU ........... 68 BÀI TẬP CUỐI CHUYÊN ĐỀ 2.................................................................................................. 86 Chuyên đề 3. ỨNG DỤNG TOÁN HỌC TRONG MỘT SỐ VẤN ĐỀ LIÊN QUAN ĐẾN TÀI CHÍNH..................................................................................................................................... 96 Bài 5. TIỀN TỆ. LÃI SUẤT ........................................................................................................... 96 Bài 6. TÍN DỤNG. VAY NỢ ......................................................................................................109 Bài 7. ĐẦU TƯ TÀI CHÍNH. LẬP KẾ HOẠCH TÀI CHÍNH CÁ NHÂN.......................122 BÀI TẬP CUỐI CHUYÊN ĐỀ 3................................................................................................134 5
Chuyên đề 1. BIẾN NGẪU NHIÊN RỜI RẠC. CÁC SỐ ĐẶC TRƯNG CỦA BIẾN NGẪU NHIÊN RỜI RẠC Bài 1. BIẾN NGẪU NHIÊN RỜI RẠC VÀ CÁC SỐ ĐẶC TRƯNG Thời gian thực hiện: 5 tiết I. MỤC TIÊU 1. Về kiến thức, kĩ năng – Nhận biết khái niệm biến ngẫu nhiên rời rạc. – Biết lập bảng phân phối xác suất của biến ngẫu nhiên rời rạc. – Biết tính kì vọng, phương sai và độ lệch chuẩn của biến ngẫu nhiên rời rạc và giải thích ý nghĩa. 2. Về năng lực – Rèn luyện và phát triển năng lực toán học, đặc biệt là năng lực tư duy và lập luận toán học, năng lực mô hình hoá toán học. – Góp phần phát triển các năng lực chung như năng lực giao tiếp và hợp tác (qua việc thực hiện hoạt động nhóm,…), năng lực thuyết trình, báo cáo (khi trình bày kết quả của nhóm), năng lực tự chủ và tự học (khi đọc phần Tìm tòi – Khám phá, làm bài tập ở nhà),… 3. Về phẩm chất Góp phần giúp HS rèn luyện và phát triển các phẩm chất tốt đẹp (yêu nước, nhân ái, chăm chỉ, trung thực, trách nhiệm): + Tích cực phát biểu, xây dựng bài và tham gia các hoạt động nhóm; + Có ý thức tích cực tìm tòi, sáng tạo trong học tập; phát huy điểm mạnh, khắc phục các điểm yếu của bản thân. II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU – Giáo viên: Giáo án, bảng phụ, máy chiếu (nếu có), phiếu học tập... – Học sinh: SGK, vở ghi, dụng cụ học tập, thước đo góc. III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC Bài học này dạy trong 5 tiết: + Tiết 1: Biến ngẫu nhiên rời rạc và bảng phân phối xác suất của nó. + Tiết 2: Luyện tập về biến ngẫu nhiên rời rạc và bảng phân phối xác suất của biến ngẫu nhiên rời rạc. 6
+ Tiết 3: Kì vọng của biến ngẫu nhiên rời rạc. + Tiết 4: Phương sai và độ lệch chuẩn của biến ngẫu nhiên rời rạc. + Tiết 5: Luyện tập. TIẾT 1. BIẾN NGẪU NHIÊN RỜI RẠC VÀ BẢNG PHÂN PHỐI XÁC SUẤT CỦA BIẾN NGẪU NHIÊN RỜI RẠC Nội dung, phương thức tổ Dự kiến sản phẩm, đánh giá kết chức hoạt động học tập cho Mục tiêu cần đạt quả hoạt động học sinh HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG Mục tiêu: Gợi động cơ cho HS tìm hiểu về biến ngẫu nhiên rời rạc. Nội dung: HS đọc tình huống mở đầuưu, từ đó làm nảy sinh nhu cầu tìm hiểu về biến ngẫu nhiên rời rạc và các tính chất của biến ngẫu nhiên rời rạc. Sản phẩm: Câu trả lời của HS. Tổ chức hoạt động: HS làm việc cá nhân, dưới sự hướng dẫn của GV. Tình huống mở đầu (3 phút) + Mục đích của – GV sử dụng bảng phụ hoặc – HS đọc và suy nghĩ về tình huống. hoạt động này là trình chiếu tình huống mở đầu nảy sinh nhu cầu trong SGK. tìm hiểu về biến – Đặt vấn đề: ngẫu nhiên rời rạc ở HS. GV có thể gợi vấn đề như sau: Để tư vấn bạn Minh nên chọn + Góp phần phát câu hỏi loại I hay câu hỏi loại triển năng lực tư II, ta sẽ cùng tìm hiểu bài hôm duy và lập luận nay về biến ngẫu nhiên rời rạc toán học. và xác suất của biến ngẫu nhiên rời rạc. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC Mục tiêu: HS nhận biết được khái niệm biến ngẫu nhiên rời rạc; lập được bảng phân bố xác suất của biến ngẫu nhiên rời rạc. Nội dung: HS thực hiện HĐ1 & 2 và VD1, 2, 3 & 4 trong SGK. Sản phẩm: Lời giải cho các yêu cầu cho các HĐ và VD. Tổ chức thực hiện: HS hoạt động cá nhân, dưới sự hướng dẫn của GV. 7
HĐ1. Hình thành khái niệm + Mục đích của biến ngẫu nhiên rời rạc (5 phút) hoạt động này là – GV sử dụng bảng phụ hoặc – HS suy nghĩ trả lời các câu hỏi hình thành khái trình chiếu nội dung HĐ1 trong trong HĐ1. niệm biến ngẫu SGK. nhiên rời rạc cho – HS theo dõi, đọc nội dung Khung HS. + Với mỗi câu hỏi GV mời một kiến thức và ghi nhớ. HS trả lời. Sau đó, GV chốt lại + Góp phần phát HD.a) Các giá trị có thể của X là một triển năng lực tư câu trả lời đúng. số thuộc tập {0; 1; 2; 3; 4; 5; 6}. – GV sử dụng bảng phụ hoặc duy và lập luận b) Trước khi thực hiện việc gieo liên toán học. trình chiếu Khung kiến thức tiếp 6 lần đó, ta không nói trước được trong SGK. X sẽ nhận giá trị nào. Bảng phân bốxác suất của biến + Mục đích của ngẫu nhiên rời rạc (8 phút) hoạt động này là – GV sử dụng bảng phụ hoặc – HS thực hiện VD1 trong SGK. giúp HS hình thành trình chiếu nội dung VD1 trong khái niệm bảng – HS đọc nội dung phần Khung kiến phân bố xác suất SGK. thức và ghi bài. + GV yêu cầu HS thực hiện cá của biến ngẫu nhiên nhân VD1 và GV mời 1 HS lên rời rạc. bảng thực hiện VD1. + Góp phần phát – GV sử dụng bảng phụ hoặc triển năng lực tư trình chiếu phần Khung kiến duy và lập luận thức tiếp theo trong SGK. toán học. HĐ2. Củng cố khái niệm bảng + Mục đích của phân bố xác suất của biến ngẫu hoạt động này là nhiên rời rạc (5 phút) giúp HS hình dung – GV sử dụng bảng phụ hoặc được mối liên hệ – HS thực hiện HĐ2 và trả lời câu hỏi giữa xác suất của trình chiếu nội dung HĐ2 trong của GV. SGK. các giá trị của biến – HS đọc nội dung Khung kiến thức ngẫu nhiên rời rạc. + GV yêu cầu HS thực hiện cá trong SGK và ghi bài. nhân HĐ2 trong SGK. Từ đó, củng cố khái HD. niệm bảng phân bố + GV đặt câu hỏi dẫn dắt: Tổng xác suất của biến xác suất của các giá trị của X 0 1 2 3 ngẫu nhiên rời rạc. biến ngẫu nhiên rời rạc X là 1 3 3 1 bao nhiêu? P + Góp phần phát 8 8 8 8 triển năng lực tư – GV sử dụng bảng phụ hoặc duy và lập luận trình chiếu Khung kiến thức toán học. trong SGK. 8
Ví dụ 2 (3 phút) + Mục đích của – GV sử dụng bảng phụ hoặc – HS đọc nội dung và thực hiện VD2. hoạt động này là trình chiếu nội dung VD2 trong giúp HS vận dụng SGK. GV yêu cầu HS thực hiện được kiến thức để cá nhân VD2, sau đó GV chốt hoàn thành bài toán lại đáp án đúng của VD2. liên quan. + Góp phần củng cố năng lực tư duy và lập luận toán học. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP Mục tiêu: Củng cố khái niệm biến ngẫu nhiên rời rạc và sử dụng bảng phân bố xác suất của biến ngẫu nhiên rời rạc để tính xác suất. Nội dung: HS thực hiện VD3, VD4 trong SGK. Sản phẩm: Lời giải của HS. Tổ chức thực hiện: HS thực hiện cá nhân, dưới sự hướng dẫn của GV. Ví dụ 3 (10 phút) – GV sử dụng bảng phụ hoặc + Mục đích của hoạt trình chiếu nội dung VD3 trong động này là giúp HS SGK. củng cố kĩ năng vận + GV yêu cầu HS thực hiện dụng bảng phân bố – HS thực hiện VD3 dưới sự hướng xác suất để giải VD3 trong 7 phút và mời 1 HS dẫn của GV. lên bảng thực hiện VD3, các quyết các bài toán HS khác nhận xét, GV tổng kết liên quan. cách làm. + Góp phần phát triển năng lực tư duy và lập luận toán học. Ví dụ 4 (10 phút) + Mục đích của hoạt – GV sử dụng bảng phụ hoặc động này là củng cố trình chiếu nội dung VD4 trong – HS thực hiện VD4 dưới sự hướng kĩ năng lập bảng SGK. dẫn của GV. phân bố xác suất của + GV yêu cầu HS thực hiện biến ngẫu nhiên rời VD3 trong 7 phút và mời 1 HS rạc. lên bảng thực hiện VD3, các + Góp phần phát HS khác nhận xét, GV tổng kết triển năng lực tư duy cách làm. và lập luận toán học. TỔNG KẾT VÀ HƯỚNG DẪN CÔNG VIỆC Ở NHÀ GV tổng kết lại nội dung bài học và dặn dò công việc ở nhà cho HS (1 phút) 9
– GV tổng kết lại các kiến thức trọng tâm của bài học. – Nhắc HS về nhà ôn tập các nội dung đã học. TIẾT 2. LUYỆN TẬP VỀ BIẾN NGẪU NHIÊN RỜI RẠC Nội dung, phương thức tổ Dự kiến sản phẩm, đánh giá kết chức hoạt động học tập cho Mục tiêu cần đạt quả hoạt động học sinh HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG Mục tiêu: Củng cố lại khái niệm biến ngẫu nhiên rời rạc và kĩ năng lập bảng phân bố xác suất của biến ngẫu nhiên rời rạc. Nội dung: HS thực hiện Phiếu củng cố kiến thức 1. Sản phẩm: Bài làm của HS. Tổ chức hoạt động: HS làm việc cá nhân, dưới sự hướng dẫn của GV. Hoạt động mở đầu (3 phút) + Mục đích của hoạt – GV tổ chức cho HS làm Phiếu động này là gợi nhớ củng cố kiến thức 1 ở phần Phụ kiến thức về biến lục trong vòng 2 phút. ngẫu nhiên rời rạc – HS thực hiện Phiếu củng cố 1 và bảng phân bố xác – Sau khi HS làm phiếu học tập, dưới sự hướng dẫn của GV. GV đọc hoặc trình chiếu kết suất của nó. quả; HS đối chiếu với bài làm + Góp phần củng cố của mình. năng lực tưduy và lập luận toán học. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP Mục tiêu: Củng cố kĩ năng nhận biết biến ngẫu nhiên rời rạc và lập bảng phân bố xác suất của biến ngẫu nhiên rời rạc. Nội dung: HS thực hiện các yêu cầu trong Luyện tập 1 và các bài tập cuối bài học. Sản phẩm: Lời giải của HS. Tổ chức thực hiện: HS thực hiện cá nhân, dưới sự hướng dẫn của GV. Luyện tập 1 (12 phút) + Mục đích của hoạt – GV sử dụng bảng phụ hoặc động này là củng cố trình chiếu nội dung Luyện tập kĩ năng lập bảng 1 trong SGK. phân bố xác suất của + GV yêu cầu HS tự thực hiện biến ngẫu nhiên rời – HS thực hiện Luyện tập 1. rạc. Luyện tập 1 vào vở trong 9 phút. – HS chữa bài tập dưới sự hướng dẫn của GV. 10
+ GV mời một HS lên bảng làm + Góp phần phát bài. GV chữa bài tập và chốt triển năng lực tư duy đáp án đúng cho HS. và lập luận toán học. Bài tập 1.1 (ý a và b) (15 phút) + Mục đích của hoạt – GV sử dụng bảng phụ hoặc – HS thực hiện bài tập 1.1 ý a,b. động này là củng cố trình chiếu nội dung bài tập 1.1 – HS chữa bài tập dưới sự hướng kĩ năng dùng bảng ý a, b trong SGK. dẫn của GV. phân bố xác suất để + GV yêu cầu HS thực hiện bài giải quyết bài toán tập 1.1 ý a, b trong 10 phút. xác suất liên quan. + Với mỗi ý, GV mời một HS + Góp phần củng cố lên bảng thực hiện, các HS năng lực tư duy và lập khác quan sát và nhận xét, GV luận toán học. tổng kết. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG Mục tiêu: HS vận dụng được kiến thức đã học để giải quyết tình huống thực tiễn. Nội dung: HS thực hiện Vận dụng 1 trong SGK. Sản phẩm: Lời giải của HS. Tổ chức thực hiện: HS thực hiện cá nhân dưới sự hướng dẫn của GV. Vận dụng 1 (12 phút) + Mục đích của hoạt – GV sử dụng bảng phụ hoặc động này là giúp HS trình chiếu nội dung Vận dụng vận dụng kiến thức 1 trong SGK. biến ngẫu nhiên rời + GV yêu cầu HS thực hiện Vận rạc để giải quyết tình – HS thực hiện Vận dụng 1. huống thực tiễn. dụng 1 trong 10 phút, GV mời hai HS lên bảng làm bài. Sau – HS chữa bài tập dưới sự hướng + Góp phần củng cố đó, GV chữa bài tập cho HS. dẫn của GV. năng lực tư duy và lập luận toán học. TỔNG KẾT VÀ HƯỚNG DẪN CÔNG VIỆC Ở NHÀ GV tổng kết lại nội dung bài học và dặn dò công việc ở nhà cho HS (3 phút) – GV tổng kết lại các kiến thức trọng tâm của bài học. – Nhắc HS về nhà ôn tập các nội dung đã học. TIẾT 3. KÌ VỌNG CỦA BIẾN NGẪU NHIÊN RỜI RẠC Nội dung, phương thức tổ chức Dự kiến sản phẩm, đánh giá kết Mục tiêu cần đạt hoạt động học tập cho học sinh quả hoạt động HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG 11
Mục tiêu: Gợi động cơ cho HS tìm hiểu về kì vọng của biến ngẫu nhiên rời rạc. Nội dung: HS theo dõi GV dẫn dắt. Sản phẩm: Câu trả lời của HS. Tổ chức hoạt động: HS làm việc cá nhân dưới sự hướng dẫn của GV. Tình huống mở đầu (1 phút) + Mục đích của – GV sử dụng bảng phụ hoặc trình – HS đọc và suy nghĩ về tình huống. hoạt động này là chiếu tình huống mở đầu (HĐ3) nảy sinh nhu cầu trong SGK. tìm hiểu về biến – GV dẫn dắt rằng tình huống có ngẫu nhiên rời rạc thể được giải quyết bằng tính kì ở HS. vọng của biến ngẫu nhiên rời rạc. + Góp phần phát triển năng lực giao tiếp toán học. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC Mục tiêu: HS tính được kì vọng của biến ngẫu nhiên rời rạc. Nội dung: HS thực hiện HĐ3 và VD5 trong SGK. Sản phẩm: Lời giải cho các yêu cầu cho các HĐ và VD. Tổ chức thực hiện: HS hoạt động cá nhân dưới sự hướng dẫn của GV. HĐ3. Hình thành khái niệm kì + Mục đích của vọng (10 phút) hoạt động này là – GV sử dụng bảng phụ hoặc trình hình thành khái chiếu nội dung HĐ3 trong SGK. niệm kì vọng ở – GV dùng bảng phụ hoặc trình HS; giúp HS nhận chiếu Khung kiến thức kì vọng ra ý nghĩa của kì trong SGK. – HS thực hiện HĐ3 và yêu cầu của vọng chính là giá GV. trị trung bình của – GV yêu cầu HS lập bảng phân biến ngẫu nhiên bố xác suất cho biến ngẫu nhiên – HS đọc nội dung Khung kiến thức trong SGK, phần Nhận xét và ghi rời rạc. rời rạc nhận giá trị là số vụ vi phạm trong một tối thứ Bảy. Sau bài. + Góp phần phát đó, GV yêu cầu HS thực hiện phép triển năng lực tư toán x p ⋯ x p cho bảng duy và lập luận ଵ ଵ ୬ ୬ toán học. phân bố vừa lập để tìm số vụ vi phạm trung bình trong 98 tối thứ Bảy. – GV dùng bảng phụ hoặc trình chiếu phần Nhận xét trong SGK. 12
Ví dụ 5 (3 phút) + Mục đích của – GV sử dụng bảng phụ hoặc trình – HS tự đọc nội dung và thực hiện hoạt động này là chiếu nội dung VD5 trong SGK. VD5. củng cố kiến thức GV yêu cầu HS thực hiện cá nhân kì vọng vừa học. VD5, sau đó GV chốt lại đáp án + Góp phần củng đúng của VD5. cố năng lực tư duy và lập luận toán học. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP Mục tiêu: Củng cố kĩ năng tính kì vọng của biến ngẫu nhiên rời rạc từ bảng phân bố xác suất. Nội dung: HS thực hiện luyện tập 2 trong SGK. Sản phẩm: Lời giải của HS. Tổ chức thực hiện: HS tự thực hiện cá nhân, dưới sự hướng dẫn của GV. Luyện tập 2 (8 phút) + Mục đích của – GV sử dụng bảng phụ hoặc trình hoạt động này là chiếu nội dung Luyện tập 2 trong củng cố kĩ năng SGK. tình kì vọng của – HS thực hiện Luyện tập 2. biến ngẫu nhiên + GV yêu cầu HS hoàn thành cá – HS chữa bài tập dưới sự hướng nhân Luyện tập 2 trong 5 phút. rời rạc từ bảng dẫn của GV. phân bố xác suất. Sau đó, GV mời một HS lên bảng làm bài. Cuối cùng, GV chữa bài + Góp phần củng của HS và chốt lại đáp án đúng. cố năng lực tư duy và lập luận toán học. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG Mục tiêu: Giúp HS giải quyết được một số vấn đề thực tiễn gắn với kì vọng của biến ngẫu nhiên. Nội dung: HS vận dụng kiến thức đã học để giải quyết VD6 và Vận dụng 2. Sản phẩm: Lời giải của HS. Tổ chức thực hiện: HS thực hiện cá nhân dưới sự hướng dẫn của GV Ví dụ 6 (10 phút) + Mục đích của – GV sử dụng bảng phụ hoặc trình – HS đọc nội dung và thực hiện hoạt động này là chiếu nội dung VD6 trong SGK. VD6. củng cố kĩ năng GV yêu cầu HS thực hiện cá nhân tình kì vọng của VD6, sau đó GV chốt lại đáp án biến ngẫu nhiên đúng của VD6. rời rạc từ bảng phân bố xác suất. 13
+ Góp phần củng cố năng lực tư duy và lập luận toán học. Vận dụng 2 (10 phút) + Mục đích của – GV sử dụng bảng phụ hoặc trình – HS thực hiện Vận dụng 2 trong hoạt động này là chiếu nội dung phần Vận dụng 2 SGK. giúp HS củng cố trong SGK. – HS chữa bài dưới sự hướng dẫn kĩ năng tính kì + GV yêu cầu HS thực hiện cá của GV. vọng của biến nhân Vận dụng 2 trong SGK trong ngẫu nhiên rời 8 phút. rạc. + GV mời một HS lên bảng làm + Gớp phần phát bài. Sau đó, GV chữa bài cho HS. triển năng lực tư duy và lập luận toán học. TỔNG KẾT VÀ HƯỚNG DẪN CÔNG VIỆC Ở NHÀ GV tổng kết lại nội dung bài học và dặn dò công việc ở nhà cho HS (3 phút) – GV tổng kết lại các kiến thức trọng tâm của bài học. – Nhắc HS về nhà ôn tập các nội dung đã học. TIẾT 4. PHƯƠNG SAI VÀ ĐỘ LỆCH CHUẨN CỦA BIẾN NGẪU NHIÊN RỜI RẠC Nội dung, phương thức tổ Dự kiến sản phẩm, đánh giá kết chức hoạt động học tập cho Mục tiêu cần đạt quả hoạt động học sinh HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG Mục tiêu: Gợi nhắc lại kiến thức về kì vọng cho HS. Nội dung: HS thực hiện bài tập 1.1c. Sản phẩm: Bài làm của HS. Tổ chức hoạt động: HS làm việc cá nhân, dưới sự hướng dẫn của GV. Hoạt động mở đầu (3 phút) + Mục đích của – GV sử dụng bảng phụ hoặc – HS tự thực hiện bài tập 1.1c trong hoạt động này là trình chiếu bài tập 1.1 trong SGK dưới sự hướng dẫn của GV. gợi nhắc kiến thức SGK. về kì vọng và gợi + GV yêu cầu HS thực hiện yêu mở vào bài học. cầu c (chỉ tính kì vọng) của bài + Góp phần phát triển năng lực tư 14
tập 1.1 trong SGK. GV chữa bài duy và lập luận cho HS. toán học. – GV dẫn dắt, gợi mở vào bài học. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC Mục tiêu: HS tính được phương sai và độ lệch chuẩn của biến ngẫu nhiên rời rạc. Nội dung: HS thực hiện HĐ4, mục Câu hỏi và VD7 trong SGK. Sản phẩm: Lời giải cho các yêu cầu cho các HĐ và VD. Tổ chức thực hiện: HS hoạt động cá nhân dưới sự hướng dẫn của GV. HĐ4. Hình thành khái niệm + Mục đích của phương sai và độ lệch chuẩn (8 hoạt động này là phút) hình thành kiến – GV sử dụng bảng phụ hoặc thức phương sai – HS thực hiện HĐ4 trong SGK dưới và độ lệch chuẩn trình chiếu nội dung HĐ4 trong sự hướng dẫn của GV. SGK. cho HS. HD. + Góp phần phát + GV yêu cầu HS thực hiện HĐ4 trong 4 phút, GV mời một số HS a) Gọi 𝑋 và 𝑌 tương ứng là doanh thu triển năng lực tư trả lời. theo phương án 1 và phương án 2. duy và lập luận – GV dẫn dắt và trình chiếu 1 2 toán học. E X 8. 2. 4. Khung kiến thức trong SGK. 3 3 1 1 E Y 3. 5. 4. 2 2 Doanh thu trung bình hai phương án là như nhau. b) Nhà đầu tư ưa mạo hiểm sẽ chọn phương án 1. Nhà đầu tư muốn sự an toàn sẽ chọn phương án 2. Câu hỏi (5 phút) + Mục đích của – GV yêu cầu HS thực hiện mục – HS thực hiện phần Câu hỏi trong hoạt động này là Câu hỏi trong SGK. Sau đó, GV SGK. củng cố kĩ năng chốt lại đáp án đúng cho HS. – HS đọc mục Nhận xét trong SGK tính phương sai và – GV sửdụng bảng phụhoặc trình và ghi bài. độ lệch chuẩn. chiếu phần Nhận xét trong SGK. + Góp phần củng cố năng lực tư duy và lập luận toán học. 15
Ví dụ 7 (5 phút) + Mục đích của – GV sử dụng bảng phụ hoặc – HS đọc nội dung và thực hiện VD7. hoạt động này là trình chiếu nội dung VD7 trong củng cố kĩ năng SGK. GV yêu cầu HS thực hiện tính phương sai, VD7 trong 4 phút, sau đó GV độ lệch chuẩn của chốt lại đáp án đúng của VD7. biến ngẫu nhiên rời rạc. + Góp phần củng cố năng lực tư duy và lập luận toán học. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP Mục tiêu: HS luyện tập tính phương sai và độ lệch chuẩn của biến ngẫu nhiên rời rạc. Nội dung: HS thực hiện VD3 và VD4 trong SGK. Sản phẩm: Lời giải của HS. Tổ chức thực hiện: HS thực hiện cá nhân, dưới sự hướng dẫn của GV. Luyện tập 3 (7 phút) + Mục đích của – GV sử dụng bảng phụ hoặc – HS thực hiện Luyện tập 3 trong hoạt động này là trình chiếu nội dung Luyện tập 3 SGK. củng cố kĩ năng trong SGK. – HS chữa bài tập dưới sự hướng dẫn tính phương sai, + GV yêu cầu HS thực hiện của GV. độ lệch chuẩn của Luyện tập 3 trong SGK trong 5 biến ngẫu nhiên phút. Sau đó, GV gọi 1 HS lên rời rạc. bảng làm bài. Cuối cùng, GV + Góp phần củng chữa bài cho HS. cố năng lực tư duy và lập luận toán học. Bài 1.1 ý c (7 phút) + Mục đích của – GV sử dụng bảng phụ hoặc hoạt động này là trình chiếu nội dung bài tập 1.1c củng cố kĩ năng trong SGK. tính phương sai, – HS thực hiện bài tập 1.1c trong độ lệch chuẩn của + GV yêu cầu HS thực hiện bài SGK. tập 1.1c (phần tính phương sai biến ngẫu nhiên – HS chữa bài tập dưới sự hướng dẫn rời rạc. và độ lệch chuẩn) trong SGK. của GV. Sau đó, GV gọi HS lên bảng làm + Góp phần củng bài, GV chữa bài cho HS. cố năng lực tư duy và lập luận toán học. 16
Bài tập 1.2c (8 phút) + Mục đích của – GV sử dụng bảng phụ hoặc hoạt động này là trình chiếu bài tập 1.2 trong củng cố kĩ năng SGK. tính kì vọng, – HS thực hiện bài tập 1.2c trong phương sai, độ + GV yêu cầu HS làm bài tập SGK. 1.2c trong 5 phút. Sau đó, GV lệch chuẩn của – HS chữa bài tập dưới sự hướng dẫn biến ngẫu nhiên mời HS lên bảng làm bài, GV của GV. chữa bài cho HS. rời rạc. + Góp phần củng cố năng lực tư duy và lập luận toán học. TỔNG KẾT VÀ HƯỚNG DẪN CÔNG VIỆC Ở NHÀ GV tổng kết lại nội dung bài học và dặn dò công việc ở nhà cho HS (2 phút) – GV tổng kết lại các kiến thức trọng tâm của bài học. – Nhắc HS về nhà ôn tập các nội dung đã học. TIẾT 5. LUYỆN TẬP Nội dung, phương thức tổ chức Dự kiến sản phẩm, đánh giá kết Mục tiêu cần đạt hoạt động học tập cho học sinh quả hoạt động HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG Mục tiêu: Gợi nhắc lại kiến thức về biến ngẫu nhiên rời rạc; bảng phân phối xác suất và các số đặc trưng của biến ngẫu nhiên rời rạc. Nội dung: HS thực hiện Phiếu củng cố kiến thức 2. Sản phẩm: Bài làm của HS. Tổ chức hoạt động: HS làm việc cá nhân dưới sự hướng dẫn của GV. Hoạt động mở đầu (3 phút) + Mục đích của – GV tổ chức cho HS làm Phiếu – HS thực hiện Phiếu củng cố 2 hoạt động này là củng cố kiến thức 2 ở phần Phụ dưới sự hướng dẫn của GV. củng cố kiến thức lục trong vòng 2 phút. về về biến ngẫu – Sau khi HS làm phiếu học tập, nhiên rời rạc; GV đọc hoặc trình chiếu kết quả; bảng phân phối HS đối chiếu với bài làm của xác suất và các số mình. đặc trưng của biến ngẫu nhiên rời rạc. 17
+ Góp phần phát triển năng lực tư duy và lập luận toán học. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP Mục tiêu: Củng cố kĩ năng nhận biết biến ngẫu nhiên rời rạc; lập bảng phân phối xác suất và tính các số đặc trưng của biến ngẫu nhiên rời rạc. Nội dung: HS thực hiện các bài tập cuối bài. Sản phẩm: Lời giải của HS. Tổ chức thực hiện: HS thực hiện cá nhân dưới sự hướng dẫn của GV. Bài tập 1.3 (12 phút) + Mục đích của – GV sử dụng bảng phụ hoặc trình – HS thực hiện bài tập 1.3 dưới sự hoạt động này là chiếu bài tập 1.3 SGK. hướng dẫn của GV. củng cố kĩ năng lập + GV yêu cầu HS thực hiện bài bảng phân bố xác tập 1.3 trong SGK trong 10 phút. suất của biến ngẫu Sau đó, GV gọi HS lên bảng chữa nhiên rời rạc; tính bài, GV nhận xét và tổng kết. kì vọng và giải quyết các bài toán liên quan. + Góp phần củng cố năng lực tư duy và lập luận toán học. Bài tập 1.4. (12 phút) + Mục đích của – GV sử dụng bảng phụ hoặc trình – HS thực hiện bài tập 1.4 dưới sự hoạt động này là chiếu bài tập 1.4 SGK. hướng dẫn của GV. củng cố kĩ năng lập + GV yêu cầu HS thực hiện bài bảng phân bố xác tập 1.4 trong SGK trong 10 phút. suất của biến ngẫu Sau đó, GV gọi HS lên bảng chữa nhiên rời rạc; Tính bài, GV nhận xét và tổng kết. các số đặc trưng. + Góp phần củng cố năng lực tư duy và lập luận toán học. Bài tập 1.5. (15 phút) + Mục đích của – GV sử dụng bảng phụ hoặc trình hoạt động này là chiếu bài tập 1.5 SGK. củng cố kĩ năng lập bảng phân bố xác 18
+ GV yêu cầu HS thực hiện bài – HS thực hiện bài tập 1.5 dưới sự suất của biến ngẫu tập 1.3 trong SGK trong 12 phút. hướng dẫn của GV. nhiên rời rạc. Sau đó, GV gọi HS lên bảng chữa + Góp phần củng bài, GV nhận xét và tổng kết. cố năng lực tư duy và lập luận toán học. TỔNG KẾT VÀ HƯỚNG DẪN CÔNG VIỆC Ở NHÀ GV tổng kết lại nội dung bài học và dặn dò công việc ở nhà cho HS (3 phút) – GV tổng kết lại các kiến thức trọng tâm của bài học. – Nhắc HS về nhà ôn tập các nội dung đã học. PHỤ LỤC. Phiếu củng cố kiến thức 1 Câu 1. Đâu là biến ngẫu nhiên rời rạc trong các tình huống sau đây: a) Một người gieo một con xúc xắc cân đối đồng chất vô hạn lần. Gọi 𝑋 là số lần xúc xắc xuất hiện mặt 6 chấm trong vô hạn lần gieo liên tiếp đó. b) Một người bốc ngẫu nhiên 5 lá bất kì từ một bộ bài tây. Gọi 𝑌 là số lá bài đồng chất cơ trong 5 lá bài được bốc. c) Một người chọn ngẫu nhiên 5 số tự nhiên trong khoảng từ 1 đến 10. Gọi 𝑍 là số số tự nhiên trong 5 số được chọn lớn hơn 0. Câu 2. Một HS lập bảng phân bố xác suất cho một biến ngẫu nhiên rời rạc là số lần xúc xắc hiện mặt 6 trong 4 lần gieo liên tiếp được bảng như sau: X 0 1 2 3 4 625 125 25 5 1 P 1296 1296 1296 1296 1296 Không cần lập lại bảng phân bố xác suất, hãy kiểm tra xem bạn HS kia đã lập bảng phân bố xác suất chính xác hay chưa? HD. 1. b và c là biến ngẫu nhiên rời rạc. 2. HS kiểm tra tổng các p୧ có bằng 1 hay không để kết luận. PHỤ LỤC. Phiếu củng cố kiến thức 2 Cho biến ngẫu nhiên rời rạc có bảng phân bố xác suất: Nối những ô sau theo cách phù hợp. 19
Showing the first 20 pages. Download the document to see it all.
No comments yet. Be the first!
Comments (0)
No comments yet. Be the first!