Khóa luận - Mô hình tham gia chuỗi cung ứng ngành công nghiệp điện tử ở một số nước châu Á và bài học kinh nghiệm cho Việt Nam

THThiNganHang
1 Downloads
93
0

Inhalt des Dokuments

Seite 1

-------***------- Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUHoi Can Su FT KHOÁ LUẬN TỐT NGHIỆP Chuyên ngành: Kinh tế đối ngoại MÔ HÌNH THAM GIA CHUỖI CUNG ỨNG NGÀNH CÔNG NGHIỆP ĐIỆN TỬ Ở MỘT SỐ NƯỚC CHÂU Á VÀ BÀI HỌC KINH NGHIỆM CHO VIỆT NAM ThiNganHang.com Hà Nội, tháng 05 năm 2015 ThiNganHang.com

Seite 2

i MỤC LỤC DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT.................................................................................... iv DANH MỤC BẢNG, BIỂU ĐỒ, HÌNH.....................................................................v LỜI MỞ ĐẦU .............................................................................................................1 CHƯƠNG 1Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUHoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUTỔNG QUAN VỀ THAM GIA CHUỖI CUNG ỨNG NGÀNH CÔNG NGHIỆP ĐIỆN TỬ.........................................................................................3 1.1. Tổng quan chuỗi cung ứng ngành công nghiệp điện tử ................................3 1.1.1. Chuỗi cung ứng.......................................................................................3 1.1.2. Ngành công nghiệp điện tử.....................................................................7 1.1.3. Chuỗi cung ứng ngành công nghiệp điện tử.........................................11 1.2. Mô hình tham gia chuỗi cung ứng ngành công nghiệp điện tử...................15 1.2.1. Các loại hình tham gia vào chuỗi.........................................................15 1.2.2. Lợi ích khi tham gia vào chuỗi cung ứng ngành công nghiệp điện tử 17 1.2.3. Các yếu tố tác động đến sự tham gia vào chuỗi cung ứng toàn cầu hàng điện tử...............................................................................................................20 CHƯƠNG 2 KINH NGHIỆM THAM GIA CHUỖI CUNG ỨNG NGÀNH CÔNG NGHIỆP ĐIỆN TỬ Ở MỘT SỐ NƯỚC CHÂU Á......................................26 2.1. Kinh nghiệm tham gia chuỗi cung ứng ngành công nghiệp điện tử của Thái Lan .....................................................................................................................26 2.1.1. Tổng quan ngành công nghiệp điện tử Thái Lan..................................26 2.1.2. Những chính sách phát triển chuỗi cung ứng ngành công nghiệp điện tử của Thái Lan.....................................................................................................27 ThiNganHang.com2.1.3.Thái Lan............................................................................................................Thực trạng tham gia vào chuỗi cung ứng ngành công nghiệp điện tử củ30a 2.2. Kinh nghiệm tham gia chuỗi cung ứng ngành công nghiệp điện tử của Malaysia.................................................................................................................32 2.2.1. Tổng quan ngành công nghiệp điện tử Malaysia .................................32 2.2.2. Những chính sách phát triển chuỗi cung ứng ngành công nghiệp điện tử của Malaysia ....................................................................................................34 ThiNganHang.com

Seite 3

ii 2.2.3. Thực trạng tham gia vào chuỗi cung ứng ngành công nghiệp điện tử của Malaysia ...........................................................................................................39 2.3. Kinh nghiệm tham gia chuỗi cung ứng ngành công nghiệp điện tử của Trung Quốc .....................................................................................................................41 2.3.1. Tổng quan ngành công nghiệp điện tử Trung Quốc.............................41 2.3.2.Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUHoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUNhững chính sách phát triển chuỗi cung ứng ngành công nghiệp điện tử của Trung Quốc................................................................................................43 2.3.3. Thực trạng tham gia vào chuỗi cung ứng ngành công nghiệp điện tử của Trung Quốc.......................................................................................................46 CHƯƠNG 3 GIẢI PHÁP THÚC ĐẨY SỰ THAM GIA CHUỖI CUNG ỨNG NGÀNH CÔNG NGHIỆP ĐIỆN TỬ CỦA VIỆT NAM .........................................50 3.1. Thực trạng tham gia chuỗi cung ứng ngành công nghiệp điện tử Việt Nam .....................................................................................................................50 3.1.1. Tổng quan ngành công nghiệp điện tử Việt Nam .................................50 3.1.2. Những chính sách phát triển chuỗi cung ứng ngành công nghiệp điện tử của Việt Nam ....................................................................................................53 3.1.3. Thực trạng tham gia vào chuỗi cung ứng ngành công nghiệp điện tử của Việt Nam ....................................................................................................56 3.2. Hạn chế về tham gia chuỗi cung ứng ngành công nghiệp điện tử của Việt Nam .....................................................................................................................59 3.2.1. Doanh nghiệp FDI đóng vai trò chính trong sự tham gia vào chuỗi cung ứng, trong khi vai trò của doanh nghiệp nội địa còn rất mờ nhạt ...................59 3.2.2. Công nghiệp hỗ trợ ngành công nghiệp điện tử còn kém phát triển ....59 ThiNganHang.com3.2.3.nhỏ và vDoanh nghiừa ........................................................................................................ệp điện tử Việt Nam số lượng còn ít, chủ yếu là doanh nghi60ệp 3.2.4. Ngành công nghiệp điện tử phụ thuộc vào nhập khẩu .........................61 3.3. Một số vấn đề đặt ra đối với sự tham gia vào chuỗi cung ứng ngành công nghiệp điện tử của Việt Nam .................................................................................61 3.3.1. Quan điểm, mục tiêu, định hướng phát triển ngành công nghiệp điện tử...............................................................................................................61 ThiNganHang.com

Seite 4

iii 3.3.2. Quan điểm, định hướng phát triển chuỗi cung ứng ngành công nghiệp điện tử Việt Nam ...............................................................................................64 3.3.3. Cơ hội và thách thức về việc tham gia chuỗi cung ứng ngành công nghiệp điện tử...............................................................................................................65 3.4. Một số giải pháp thúc đẩy sự tham gia của Việt Nam vào chuỗi cung ứng ngành công nghiHoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUHoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUệp điện tử.....................................................................................67 3.4.1. Chú trọng công tác xây dựng chính sách phát triển ngành công nghiệp điện tử...............................................................................................................68 3.4.2. Thu hút FDI vào ngành công nghiệp điện tử có chọn lọc ....................69 3.4.3. Khuyến khích chuyển giao công nghệ ..................................................70 3.4.4. Phát triển công nghiệp hỗ trợ ngành công nghiệp điện tử...................70 3.4.5. Phát triển khoa học công nghệ phục vụ công nghiệp điện tử...............72 3.4.6. Phát triển cụm công nghiệp điện tử......................................................73 3.4.7. Thiết lập cơ quan quản lý chuyên trách ngành công nghiệp điện tử ...74 KẾT LUẬN ...............................................................................................................76 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ..................................................................78 PHỤ LỤC 1...............................................................................................................84 PHỤ LỤC 2...............................................................................................................85 ThiNganHang.com ThiNganHang.com

Seite 5

iv DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT Từ viết tắt Tiếng Anh Tiếng Việt BOI Board Of Investment Ủy ban đầu tư CM Contract Manufacturer Nhà sản xuất theo hợp đồng EEI Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUElectrical and Electronics Institute Viện Điện và Điện tử EMS Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUElectronic Manufacturing Service Dịch vụ chế tạo điện tử FDI Foreign Direct Investment Đầu tư trực tiếp nước ngoài M&A Mergers and Acquisitions Mua bán và sáp nhập MIDA Malaysian Investment Cơ quan Phát triển đầu tư Malaysia Development Authority MNC Multinational Company Công ty đa quốc gia OBM Original Brand Manufacturer Nhà sản xuất theo thương hiệu riêng ODM Original Design Manufacturer Nhà sản xuất thiết kế gốc OEM Original Equipment Manufacturer Nhà sản xuất thiết bị gốc R&D Research and Development Nghiên cứu và phát triển TNC Transnational Company Công ty xuyên quốc gia ThiNganHang.com ThiNganHang.com

Seite 6

v DANH MỤC BẢNG, BIỂU ĐỒ, HÌNH 1. Danh mục bảng Bảng 2.1. Số lượng doanh nghiệp ngành điện tử Thái Lan theo vốn đăng ký và loại hình doanh nghiệp năm 2006 ....................................................................................26 Bảng 2.3. PhHoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUần trăm giá trị xuất khẩu và giá trị sản xuất ngành công nghiệp của công nghiệp điệHoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUn – điện tử Malaysia giai đoạn 2012 - 2015 .............................................39 Bảng 2.4. Phần trăm thị phần toàn cầu một số sản phẩm điện tử dân dụng của Trung Quốc giai đoạn 2008 – 2009 .....................................................................................42 2. Danh mục biểu đồ Biểu đồ 2.1. Giá trị xuất khẩu và nhập khẩu sản phẩm điện tử của Thái Lan giai đoạn 2007 – 2011...............................................................................................................31 Biểu đồ 2.2. Các thị trường xuất khẩu chính sản phẩm điện tử của Thái Lan giai đoạn 2001 - 2014 ...............................................................................................................32 Biểu đồ 2.3. Các thị trường xuất khẩu chính sản phẩm điện tử của Malaysia giai đoạn 2001 - 2014 ...............................................................................................................40 Biểu đồ 2.4. Doanh thu ngành công nghiệp điện tử Trung Quốc giai đoạn 2001-2009..................................................................................................................41 Biểu đồ 2.5. Tỷ trọng giá trị xuất khẩu một số sản phẩm điện tử của Trung Quốc so với thế giới giai đoạn 2008 - 2014........................................................................42 Biểu đồ 2.6. Giá trị xuất khẩu sản phẩm điện tử Trung Quốc và tỷ lệ phần trăm so ThiNganHang.comvới tổng giá trị xuất khẩu sản phẩm điện tử của thế giới giai đoạn 2011 - 2014......46 Biểu đồ 2.7. Giá trị nhập khẩu sản phẩm điện tử Trung Quốc và tỷ trọng so với tổng giá trị nhập khẩu sản phẩm điện tử của thế giới giai đoạn 2011 - 2014 ...................48 Biểu đồ 2.8. Các thị trường xuất khẩu chính sản phẩm điện tử của Trung Quốc giai đoạn 2001 - 2014................................................................................................48 Biểu đồ 3.1. Tỷ trọng xuất khẩu các nhóm hàng điện tử Việt Nam giai đoạn 2010 - 2014 ...............................................................................................................52 ThiNganHang.com

Seite 7

vi Biểu đồ 3.2. Giá trị xuất khẩu sản phẩm điện tử và tỷ trọng trong tổng giá trị xuất khẩu của Việt Nam giai đoạn 2010 - 2014........................................................57 Biểu đồ 3.3. Tỷ trọng các thị trường xuất khẩu chủ yếu sản phẩn điện tử của Việt Nam ...................................................................................................................58 Biểu đồHoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU3.4. Tỷlệ doanh nghiệp Việt Nam hoạt động sản xuất kinh doanh trong ngành công nghiHoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUệp điện tử phân theo quy mô lao động tại thời điểm 31/12 hàng năm......60 3. Danh mục hình Hình 1.1. Ba dòng chảy trong chuỗi cung ứng ...........................................................5 Hình 1.2. Cấu trúc chuỗi cung ứng .............................................................................6 Hình 1.3. Chuỗi cung ứng công nghiệp điện tử tổng quát ........................................13 Hình 2.1. Cơ cấu tổ chức của Cơ quan Chiến lược và Khoa học công nghệ Quốc gia Thái Lan ....................................................................................................................28 ThiNganHang.com ThiNganHang.com

Seite 8

1 LỜI MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Ngành công nghiệp điện tử Việt Nam được hình thành từ trước những năm 1975 ở miền Nam, hoạt động chủ yếu là lắp ráp sản phẩm điện tử gia dụng. Trải qua hơn 40 năm phát triển, hiện nay công nghiệp điện tử đạt được những thành tựu đáng kể. Từ năm 2012, giá trịHoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUHoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUsản xuất ngành công nghiệp điện tử luôn chiếm tỷ trọng cao nhất trong giá trị sản xuất ngành công nghiệp, đồng thời công nghiệp điện tử cũng là ngành có giá trị xuất khẩu lớn nhất. Tuy nhiên, những thành tựu đạt được của ngành công nghiệp điện tử nêu ở trên lại được đóng góp chủ yếu bởi doanh nghiệp FDI. Mặc dù doanh nghiệp FDI chỉ chiếm khoảng 30% số doanh nghiệp ngành điện tử nhưng chiếm tới 80% giá trị sản xuất và hơn 90% giá trị xuất khẩu. Các doanh nghiệp nội địa trong ngành công nghiệp điện tử chủ yếu là các doanh nghiệp nhỏ và vừa. Các doanh nghiệp này có công nghệ tương đối lạc hậu so với doanh nghiệp nước ngoài, hạn chế về vốn nên năng lực cạnh tranh thấp, thường không đáp ứng đủ các tiêu chuẩn để trở thành nhà cung ứng của các hãng điện tử lớn. Trong khi những doanh nghiệp điện tử lớn của Việt Nam thì hầu như vẫn chưa xây dựng được chuỗi cung ứng sản phẩm điện tử của riêng mình. Vì vậy, sự tham gia của doanh nghiệp điện tử của Việt Nam vào chuỗi cung ứng toàn cầu ngành công nghiệp điện tử vẫn còn hạn chế. Từ những lý do trên Tác giả lựa chọn đề tài “Mô hình tham gia chuỗi cung ứng ngành công nghiệp điện tử ở một số nước châu Á và bài học kinh nghiệm cho Việt Nam” làm đề tài Khóa luận tốt nghiệp. 2. Mục tiêu nghiên cứu Thứ nhất, hệ thống hóa các lý thuyết về chuỗi cung ứng, chuỗi cung ứng ngành ThiNganHang.comcông nghiThứ haiệp điệ, nghiên cn tử, mô hình tham gia chuứu kinh nghiệm của Thái Lan, Malaysia, Trung Quỗi cung ứng ngành công nghiốệp điệc trong vin tử;ệc thúc đẩy sự tham gia của các doanh nghiệp điện tử vào chuỗi cung ứng ngành công nghiệp điện tử; Thứ ba, đề xuất những chính sách cho Chính phủ để thúc đẩy sự tham gia của doanh nghiệp Việt Nam vào chuỗi cung ứng ngành công nghiệp điện tử. ThiNganHang.com

Seite 9

2 3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu - Đối tượng nghiên cứu: Sự tham gia vào chuỗi cung ứng ngành công nghiệp điện tử của các doanh nghiệp Thái Lan, Malaysia, Trung Quốc và Việt Nam. - Phạm vi nghiên cứu: Nghiên cứu một số chính sách vĩ mô liên quan tới một số sản phẩm của ngành công nghiệp điện ở Thái Lan, Malaysia, Trung Quốc và Việt Nam trong thHoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUHoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUời gian gần đây. 4. Phương pháp nghiên cứu Khóa luận sử dụng tổng hợp các phương pháp nghiên cứu: - Phương pháp thu thập số liệu từ tham khảo tài liệu; - Phương pháp phân tích; - Phương pháp tổng hợp; - Phương pháp tổng kết kinh nghiệm. 5. Kết cấu đề tài Ngoài Mục lục, Danh mục từ viết tắt, Danh mục bảng, biểu đồ, hinh, Lời mở đầu, Kết luận, Danh mục tài liệu tham khảo và 2 Phụ lục, Đề tài được chia thành 3 chương như sau: - Chương 1: Tổng quan về tham gia chuỗi cung ứng ngành công nghiệp điện tử - Chương 2: Kinh nghiệm tham gia chuỗi cung ứng ngành công nghiệp điện tử ở một số nước châu Á - Chương 3: Giải pháp thúc đẩy sự tham gia chuỗi cung ứng ngành công nghiệp điện tử của Việt Nam. ThiNganHang.com ThiNganHang.com

Die ersten 9 Seiten werden angezeigt. Laden Sie das Dokument herunter, um alles zu sehen.

Kommentare (0)

Anmelden um an der Diskussion teilzunehmen

Noch keine Kommentare. Seien Sie der Erste!