BÀI GIẢNG ĐỒ HOẠ KỸ THUẬT Phần I Hình họa Chương 1 Mở đầu Cơ sở của biểu diễn Trong kỹ thuật, bản vẽ kỹ thuật( trên giấy) được sử dụng trong sản xuất và trao đổi thông tin giữa các nhà thiết kế. Bản vẽ kỹ thuật là một mặt phẳng 2 chiều còn hầu hết vật thể đều là các vật thể 3 chiều. Vậy làm sao để biểu diễn các đối tượng 3 chiều lên mặt phẳng 2 chiều? Gaspard Monge Hình họa 1.1- Đối tượng môn học Nghiên cứu các phương pháp biểu diễn các hình không gian trên một mặt phẳng Nghiên cứu các phương pháp giải các bài toán không gian trên một mặt phẳng S 1.2- Các phép chiếu 1- Phép chiếu xuyên tâm a) Xây dựng phép chiếu Cho mặt phẳng Π, một điểm S không thuộc Π và một điểm A bất kỳ. Gọi A’ là giao của đường thẳng SA với mặt phẳng Π. Ta có các định nghĩa sau: + Mặt phẳng Π gọi là mặt phẳng hình chiếu + Điểm S gọi là tâm chiếu + Điểm A’ gọi là hình chiếu xuyên tâm của điểm A lên mặt phẳng hình chiếu Π + Đường thẳng SA gọi là tia chiếu của điểm A A A’ П Hình 0.1 Xây dựng phép chiếu xuyên tâm b) Tính chất phép chiếu П S C S B A C’ C A A’ E F’ B D B’ F D C’=D’ A’ E’ B’ b) П a) D’ T’ Hình 0.2a,b Tính chất phép chiếu xuyên tâm Nếu AB là đoạn thẳng không đi qua tâm chiếu S thì hình chiếu xuyên tâm của nó là một đoạn thẳng A’B’. Nếu CD là đường thẳng đi qua tâm chiếu S thì C’=D’.(Hình chiếu suy biến) (Hình 0.2.a) Hình chiếu xuyên tâm của các đường thẳng song song nói chung là các đường đồng quy. (Hình 0.2.b) 2- Phép chiếu song song a) Xây dựng phép chiếu Cho mặt phẳng Π, một đường thẳng s không song song mặt phẳng Π và một điểm A bất kỳ trong không gian. Qua A kẻ đường thẳng a//s . A’ là giao của đường thẳng a với mặt phẳng Π. Ta có các định nghĩa sau: + Mặt phẳng Π gọi là mặt phẳng hình chiếu + Đường thẳng s gọi là phương chiếu + Điểm A’ gọi là hình chiếu song song của điểm A lên mặt phẳng hình chiếu Π theo phương chiếu s + Đường thẳng a gọi là tia chiếu của điểm A a s A A’ П Hình 0.3 Xây dựng phép chiếu xuyên tâm b)