Chương trình Giảng dạy Kinh tế Fulbright Phân tích tài chính Bài 6 2007-08 Nguyễn Minh Kiều 1 PHÂN TÍCH CÁC BÁO CÁO TÀI CHÍNH CÔNG TY Mục tiêu Bài này nhằm giới thiệu và hướng dẫn sử dụng các kỹ thuật phân tích các báo cáo tài chính công ty ñể giúp giám ñốc tài chính ñánh giá ñược thực trạng và tình hình tài chính công ty nhằm hoạch ñịnh hoặc ñưa ra các quyết ñịnh tài chính. ðọc xong bài này bạn sẽ hiểu ñược vai trò của phân tích các báo cáo tài chính cũng như sử dụng ñược các kỹ thuật phân tích tài chính như phân tích tỷ số, phân tích xu hướng, phân tích cơ cấu và phân tích chỉ số. 1. GIỚI THIỆU CHUNG Bài 1 ñã chỉ ra rằng quản trị tài chính công ty liên quan ñến việc ra các quyết ñịnh ñầu tư, quyết ñịnh nguồn vốn và quyết ñịnh phân chia cổ tức. Các quyết ñịnh này ñược thực hiện ở hiện tại nhưng sẽ ảnh hưởng ñến tương lai của công ty. Do vậy, giám ñốc tài chính cần hiểu ñược tình hình tài chính hiện tại của công ty trước khi ra quyết ñịnh. Muốn vậy, giám ñốc tài chính có thể thực hiện phân tích báo cáo tài chính của công ty. Phân tích các báo cáo tài chính công ty là quá trình sử dụng các báo cáo tài chính của công ty ñể phân tích và ñánh giá tình hình tài chính của công ty. Mục ñích của phân tích báo cáo tài chính là nhằm ñánh giá tình hình tài chính và hoạt ñộng của công ty ñể có cơ sở ra những quyết ñịnh hợp lý. Phân tích báo cáo tài chính công ty có thể do bản thân công ty hoặc các tổ chức bên ngoài công ty bao gồm các nhà cung cấp vốn như ngân hàng, công ty tài chính, công ty cho thuê tài chính và các nhà ñầu tư như công ty chứng khoán, các quỹ ñầu tư, … thực hiện. Tùy theo lợi ích khác nhau, các bên có liên quan thường chú trọng ñến những khía cạnh phân tích khác nhau. Nhà cung cấp hàng hoá và dịch vụ thường chú trọng ñến tình hình thanh khoản và khả năng trả các khoản nợ ngắn hạn của công ty trong khi các nhà ñầu tư thì chú trọng ñến khả năng trả nợ dài hạn và khả năng sinh lợi của công ty. Các nhà ñầu tư về cơ bản chú trọng ñến lợi nhuận hiện tại và lợi nhuận kỳ vọng trong tương lai của công ty cũng như sự ổn ñịnh của lợi nhuận theo thời gian. Về mặt nội bộ, công ty cũng tiến hành phân tích tài chính ñể có thể hoạch ñịnh và kiểm soát hiệu quả hơn tình hình tài chính công ty. ðể hoạch ñịnh cho tương lai, giám ñốc tài chính cần phân tích và ñánh giá tình hình tài chính hiện tại và những cơ hội và thách thức có liên quan ñến tình hình hiện tại của công ty. Cuối cùng, phân tích tài chính giúp giám ñốc tài chính có biện pháp hữu hiệu nhằm duy trì và cải thiện tình hình tài chính công ty, nhờ ñó, có thể gia tăng sức mạnh của công ty trong việc thương lượng với ngân hàng và các nhà cung cấp vốn, hàng hoá và dịch vụ bên ngoài. Trong phạm vi bài này khi nói ñến phân tích các báo cáo tài chính là nói ñến phân tích dựa trên giác ñộ của công ty, tức là phân tích ñể nắm tình hình tài chính công ty ñể từ ñó ño lường và ñánh giá tình hình tài chính công ty nhằm có những quyết ñịnh phù hợp cho hoạch ñịnh tài chính trong tương lai. Ngoài ra, trong bài này ñể giúp bạn có thể học tập ñược lý thuyết, kinh nghiệm và ứng dụng ñược các kỹ thuật phân tích báo cáo tài chính, chúng tôi trình bày riêng biệt hai phần: Phân tích báo cáo tài chính công ty Mỹ và Phân tích báo cáo tài chính công ty Việt Nam. Sau ñó chúng tôi trình bày phần so sánh Chương trình Giảng dạy Kinh tế Fulbright Phân tích tài chính Bài 6 2007-08 Nguyễn Minh Kiều 2 giữa hai kỹ thuật phân tích ñể giúp bạn thấy ñược cách thức ứng dụng phân tích báo cáo tài chính vào thực tiễn Việt Nam. 2. PHÂN TÍCH BÁO CÁO TÀI CHÍNH CÔNG TY MỸ Phần này trình bày lý thuyết và kỹ thuật phân tích báo cáo tài chính của một công ty Mỹ. Trong bài 2, chúng ta ñã thấy các báo cáo tài chính trình bày tình hình tài chính của công ty ở một thời ñiểm (bảng cân ñối tài sản) hoặc qua một thời kỳ (báo cáo thu nhập) hoặc cả hai (báo cáo lợi nhuận giữ lại và báo cáo lưu chuyển tiền tệ). Tuy nhiên, các báo cáo tài chính này tự thân chúng chỉ cung cấp ñược dữ liệu tài chính (financial data) chứ chưa cung cấp nhiề