Trang 1
ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊNĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y DƯỢCTRƯỜNG ĐẠI HỌC Y DƯỢC TRƯƠNG THỊ VIỆT NGA TRƯƠNG THỊ VIỆT NGA ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG, CẬN LÂM SÀNG VÀ TÍNH KHÁNG KHÁNG SINH CỦA VIÊM PHỔI DO VI KHUẨN NGHIÊN CỨU ĐẶC ĐIỂM DỊCH TỄ HỌC LÂM HAEMOPHILUS INFLUENZAE Ở TRẺ EM TẠI BỆNH SÀNG VÀ TÍNH KHÁNG KHÁNG SINH CỦA VIÊM VIỆN NHI TRUNG ƯƠNG PHỔI DO VI KHUẨN HAEMOPHILUS INFLUENZAE Ở TRẺ EM LUẬN VĂN THẠC SĨ Y HỌC ĐỀ CƯƠNG LUẬN VĂN THẠC SĨ Y HỌC THÁI NGUYÊN – NĂM 2022 1 THÁI NGUYÊN – NĂM 2021
Trang 2
LỜI CẢM ƠN Để hoàn thành luận văn này, tôi đã nhận được sự dạy bảo tận tình của các thầy cô, sự giúp đỡ của các bạn đồng nghiệp, sự động viên to lớn của gia đình và những người thân. Tôi xin bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc tới Phó Giáo sư, Tiến sỹ Lê Thị Hồng Hanh - Giám đốc Trung Tâm Hô Hấp, Bệnh viện Nhi Trung Ương, là người thầy kính yêu đã tận tình ủng hộ, động viên, giúp đỡ và hướng dẫn tôi trong suốt quá trình học tập nghiên cứu để hoàn thành bản luận văn này. Tôi xin trân trọng gửi lời cảm ơn tới: - Các Giáo sư, Phó Giáo sư, Tiến sỹ, thành viên Hội đồng thông qua đề cương và chấm luận văn. - Đảng ủy, Ban giám hiệu và Phòng Đào tạo Sau Đại học Trường Đại học Y Dược Thái Nguyên đã tạo mọi điều kiện thuận lợi cho tôi trong suốt quá trình học tập và hoàn thành luận văn này. - Bộ môn Nhi Trường Đại học Y Dược Thái Nguyên và Viện nghiên cứu sức khoẻ trẻ em Bệnh viện Nhi Trung ương, các thầy giáo, cô giáo đã tận tình dìu dắt tôi cùng các bạn trong suốt gần hai năm học vừa qua. - Đảng ủy, Ban Giám đốc, Phòng Kế hoạch tổng hợp, các phòng ban Bệnh viện Nhi Trung ương và toàn thể các bác sỹ, điều dưỡng tại Trung tâm Hô hấp, Khoa Vi sinh đã giúp đỡ và động viên tôi trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu. Đặc biệt, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới gia đình, bố mẹ và các anh chị em cũng như bạn bè tôi đã chia sẻ, hết lòng giúp đỡ động viên và tạo mọi điều kiện cho tôi hoàn thành luận văn này. Trương Thị Việt Nga
Trang 3
LỜI CAM ĐOAN Tôi là Trương Thị Việt Nga, học viên lớp cao học khóa 24 chuyên ngành Nhi khoa trường Đại học Y Dược Thái Nguyên, xin cam đoan: 1. Đây là luận án do bản thân tôi trực tiếp thực hiện dưới sự hướng dẫn của PGS.TS. Lê Thị Hồng Hanh. 2. Công trình này không trùng lặp với bất kỳ nghiên cứu nào khác đã được công bố tại Việt Nam. 3. Các số liệu và thông tin trong nghiên cứu là hoàn toàn chính xác, trung thực và khách quan, đã được xác nhận và chấp nhận của cơ sở nơi nghiên cứu. Tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật về những cam kết này. Hà Nội, tháng 07 năm 2022 Người viết cam đoan Trương Thị Việt Nga
Trang 4
iii DANH MỤC CÁC TỪVIẾT TẮT BC Bạch cầu BN Bệnh nhân BS Bác sỹ CBYT Cán bộ y tế CRP C – reactive protein (Protein phản ứng C) CS Cộng sự CSVC Cơ sở vật chất Hb Hemoglobin (Huyết sắc tố) H. influenzae Haemophilus influenzae IgA Immunoglobulin A IgM Immunoglobulin M NKHHCT Nhiễm khuẩn hô hấp cấp tính NVYT Nhân viên y tế PCR Polymerase Chain Reaction ( Kỹ thuật khuếch đại chuỗi gen) SDD Suy dinh dưỡng TCYTTG Tổ chức y tế thế giới UNICEF The United Nations Children’s Fund (Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc) VP Viêm phổi WHO World Health Organization (Tổ chức Y tế thế giới)
Trang 5
iv MỤC LỤC LỜI CẢM ƠN ..................................................................................................I LỜI CAM ĐOAN...........................................................................................II DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT .............................................................III MỤC LỤC .....................................................................................................IV DANH MỤC BẢNG .....................................................................................IX DANH MỤC BIỂU ĐỒ................................................................................. X DANH MỤC HÌNH ......................................................................................XI ĐẶT VẤN ĐỀ.................................................................................................. 1 CHƯƠNG 1. TỔNG QUAN TÀI LIỆU........................................................ 3 1.1. Đại cương về viêm phổi.............................................................................3 Dịch tễ học..............................................................................................3 Nguyên nhân gây viêm phổi...................................................................5 Yếu tố nguy cơ........................................................................................6 1.2. Vi khuẩn Haemophilus influenzae.............................................................9 Đặc điểm sinh vật học ............................................................................9 Khả năng gây bệnh ...............................................................................11 Sức đề kháng và cơ chế kháng thuốc của vi khuẩn H. influenzae........12 Vaccine phòng H. influenzae týp b (Hib).............................................14 Chẩn đoán vi sinh .................................................................................15
Trang 6
v 1.3. Viêm phổi do H. influenzae ở trẻ em.......................................................17 Đặc điểm lâm sàng ...............................................................................17 Đặc điểm cận lâm sàng.........................................................................19 Chẩn đoán.............................................................................................19 Điều trị..................................................................................................21 Phòng bệnh ...........................................................................................22 Những nghiên cứu về viêm phổi do H. influenzae ở trẻ em.................23 CHƯƠNG 2. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU......... 25 2.1. Đối tượng nghiên cứu..............................................................................25 Đối tượng nghiên cứu...........................................................................25 Địa điểm nghiên cứu.............................................................................26 Thời gian nghiên cứu............................................................................26 2.2. Phương pháp nghiên cứu.........................................................................26 Thiết kế nghiên cứu ..............................................................................26 Cỡ mẫu nghiên cứu:..............................................................................26 Sơ đồ nghiên cứu..................................................................................27 2.3. Các chỉ số nghiên cứu..............................................................................28 Đặc điểm chung....................................................................................28 Các chỉ số nghiên cứu cho mục tiêu 1..................................................29 Chỉ số nghiên cứu cho mục tiêu 2 ........................................................29 2.4. Cách thức thu thập số liệu và tiêu chuẩn đánh giá các chỉ số nghiên cứu30
Trang 7
vi Đặc điểm chung....................................................................................30 Tiêu chuẩn đánh giá về đặc điểm lâm sàng..........................................30 Tiêu chuẩn đánh giá về cận lâm sàng...................................................33 Tiêu chuẩn đánh giá kết quả điều trị.....................................................34 2.5. Công cụ và phương pháp thu thập số liệu ...............................................35 2.6. Xử lý số liệu nghiên cứu..........................................................................35 Xử lý số liệu..........................................................................................35 Kỹ thuật hạn chế sai số.........................................................................36 2.7. Đạo đức nghiên cứu.................................................................................36 CHƯƠNG 3. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU ................................................... 37 3.1. Đặc điểm chung và đặc điểm dịch tễ của đối tượng nghiên cứu.............37 Tuổi mắc bệnh ......................................................................................37 Đặc điểm về giới...................................................................................38 Phân bố bệnh nhân theo địa dư.............................................................38 Tháng mắc bệnh....................................................................................39 Tiền sử ..................................................................................................39 3.2. Đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng viêm phổi do H. influenzae ở trẻ em.42 Đặc điểm lâm sàng ...............................................................................42 Đặc điểm cận lâm sàng.........................................................................47 3.3. Tính kháng kháng sinh của vi khuẩn H. influenzae và kết quả điều trị...49 Điều trị trước khi nhập viện của bệnh nhân..........................................49
Trang 8
vii Điều trị trước khi nhập viện ...........................................................................49 Tính kháng kháng sinh của vi khuẩn H. influenzae gây viêm phổi......51 Nhận xét:.........................................................................................................51 Kết quả điều trị .....................................................................................52 CHƯƠNG 4. BÀN LUẬN............................................................................ 54 4.1. Đặc điểm chung và đặc điểm dịch tễ của đối tượng nghiên cứu.............54 Tuổi mắc bệnh ......................................................................................54 Phân bố bệnh theo giới .........................................................................55 Phân bố theo địa dư ..............................................................................55 Phân bố theo mùa .................................................................................56 Các yếu tố nguy cơ ...............................................................................56 Tiền sử nuôi dưỡng và tiêm chủng.......................................................57 Tiền sử bệnh tật ....................................................................................57 Tiền sử bệnh và điều trị trước khi nhập viện........................................58 4.2. Đặc điểm lâm sàng của viêm phổi do vi khuẩn H.influenzae..................59 Lý do vào viện......................................................................................59 Triệu chứng cơ năng khi nhập viện ......................................................59 Triệu chứng thực thể.............................................................................61 4.3. Đặc điểm cận lâm sàng............................................................................63 X-quang phổi........................................................................................63 Công thức máu......................................................................................64
Trang 9
viii Nồng độ CRP........................................................................................65 4.4. Tính kháng kháng sinh của vi khuẩn H.influenzae gây viêm phổi ở trẻ em ........................................................................................................................65 KẾT LUẬN ................................................................................................... 70 KHUYẾN NGHỊ........................................................................................... 71 TÀI LIỆU THAM KHẢO............................................................................ 72 DANH MỤC CÔNG TRÌNH LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN VĂN................ 81 PHỤ LỤC 1 ................................................................................................... 82 QUY TRÌNH KỸ THUẬT LẤY BỆNH PHẨM CẤY DỊCH TỴ HẦU .. 82 PHỤ LỤC 2 ................................................................................................... 85 QUY TRÌNH ĐỊNH DANH VI KHUẨN VÀ LÀM KHÁNG SINH ĐỒ. 85
Trang 10
ix DANH MỤC BẢNG Bảng 1.1: Ước tính gánh nặng bệnh viêm phổi trẻ em dưới 5 tuổi theo khu vực của WHO (2011) [61]....................................................................................... 4 Bảng 3.1: Phân bố bệnh nhân theo tuổi (n=151)............................................ 37 Bảng 3.2: Phân bố bệnh nhân theo tuổi thai khi sinh ..................................... 39 Bảng 3.3: Phân bố bệnh nhân theo cân nặng khi sinh (n=151) ...................... 40 Bảng 3.4: Tiền sử nuôi dưỡng của bệnh nhân (n=151) .................................. 40 Bảng 3.5: Tiền sử bệnh tật của bệnh nhân...................................................... 41 Bảng 3.6: Tính chất ho (n=149)...................................................................... 44 Bảng 3.7: Nhiệt độ trong ngày đầu tiên vào viện của trẻ theo nhóm tuổi (n=151) ........................................................................................................................ 44 Bảng 3.8: Triệu chứng ran ở phổi theo nhóm tuổi.......................................... 45 Bảng 3.9: Mức độ suy hô hấp theo nhóm tuổi (n=23).................................... 46 Bảng 3.10: Biến đổi công thức bạch cầu (n=151).......................................... 48 Bảng 3.11: Mức độ thiếu máu dựa vào Hemoglobin (g/l)(n=151)................. 48 Bảng 3.12: Nồng độ CRP của bệnh nhân khi vào viện (n=151) .................... 49 Bảng 3.13: Tính kháng kháng sinh của vi khuẩn H. influenzae..................... 51 Bảng 3.14: Kết quả điều trị của bệnh nhân (n=151)....................................... 52 Bảng 3.15: Thời gian nằm viện trung bình của bệnh nhân theo nhóm tuổi (n=151) ........................................................................................................... 53 Bảng 3.16: Mối liên quan giữa tỷ lệ dùng kháng sinh trước khi nhập viện và thời gian điều trị tại bệnh viện (n=151).......................................................... 53
Hiển thị 10 trang đầu. Tải tài liệu để xem đầy đủ.
Bình luận (0)
Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên!