Trang 1
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG KHOA KINH TẾ QUỐC TẾ ---------o0o--------- LUẬN VĂN THẠC SĨ CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN THƯƠNG MẠI NỘI NGÀNH DỆT MAY VIỆT NAM Ngành: Kinh tế quốc tế HỌ VÀ TÊN HỌC VIÊN: NGUYỄN THỊ TRÂM Hà Nội, tháng 05 năm 2021
Nội dung tài liệu
Trang 2
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG KHOA KINH TẾ QUỐC TẾ ---------o0o--------- LUẬN VĂN THẠC SĨ CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN THƯƠNG MẠI NỘI NGÀNH DỆT MAY VIỆT NAM NGÀNH: KINH TẾ QUỐC TẾ MÃ SỐ: 8310106 Họ và tên học viên : Nguyễn Thị Trâm Người hướng dẫn : TS. Phan Thị Thu Hiền Hà Nội, tháng 05 năm 2021
Trang 3
i LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan luận văn “Các nhân tố ảnh hưởng đến thương mại nội ngành dệt may Việt Nam” là công trình nghiên cứu của chính tác giả, nội dung được đúc kết từ quá trình học tập và các kết quả nghiên cứu thực tiễn trong thời gian qua, các số liệu sử dụng là trung thực và có nguồn gốc trích dẫn rõ ràng. Luận văn được thực hiện dưới sự hướng dẫn khoa học của TS. Phan Thị Thu Hiền. Hà Nội, ngày 19 tháng 05 năm 2021 Tác giả luận văn
Trang 4
ii LỜI CẢM ƠN Trước tiên, chân thành cảm ơn Ban Giám hiệu và Khoa đào tạo Sau Đại học Trường Đại học Ngoại thương đã tạo điều kiện thuận lợi cho tôi học tập và nghiên cứu trong suốt thời gian qua. Chân thành cảm ơn các Thầy Cô Trường Đại học Ngoại thương đã nhiệt tình giảng dạy cho tôi trong suốt quá trình tham gia học tập tại Trường. Chân thành cảm ơn TS. Phan Thị Thu Hiền đã tận tình hướng dẫn, rất cảm ơn những ý kiến đóng góp quý báu của Cô đã giúp tôi hoàn thành luận văn này. Trân trọng cảm ơn! Hà Nội, ngày 19 tháng 05 năm 2021 Tác giả luận văn
Trang 5
iii MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN ....................................................................................................i LỜI CẢM ƠN.........................................................................................................ii DANH MỤC VIẾT TẮT.......................................................................................vi DANH MỤC BẢNG BIỂU ..................................................................................vii DANH MỤC HÌNH VẼ ..................................................................................... viii TÓM TẮT KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU LUẬN VĂN..........................................ix LỜI MỞ ĐẦU.........................................................................................................1 1. Lý do lựa chọn đề tài.......................................................................................1 2. Tổng quan nghiên cứu....................................................................................2 3. Mục tiêu nghiên cứu .......................................................................................6 4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu .................................................................7 5. Phương pháp nghiên cứu ...............................................................................7 6. Cấu trúc luận văn............................................................................................8 CHƯƠNG I. NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ THƯƠNG MẠI NỘI NGÀNH...........................................................................................................9 1.1. Lí luận chung về thương mại nội ngành .......................................................9 1.1.1. Khái niệm về thương mại nội ngành........................................................9 1.1.2. Phân loại thương mại nội ngành .............................................................9 1.1.3. Phương pháp đo lường chỉ số thương mại nội ngành..........................13 1.2. Vai trò của thương mại nội ngành...............................................................15 1.3. Các yếu tố ảnh hưởng đến thương mại nội ngành.....................................16 1.3.1. Khoảng cách giữa các nước ...................................................................16 1.3.2. Các rào cản thương mại .........................................................................17 1.3.3. Dung lượng các thị trường.....................................................................17
Trang 6
iv 1.3.4. Đầu tư nước ngoài ..................................................................................19 1.3.5. Sự khác biệt về quy mô kinh tế giữa các nước ......................................21 1.3.6. Sự khác nhau về thị hiếu........................................................................22 1.4. Tổng quan thương mại dệt may toàn cầu giai đoạn 1995 -2019...............23 1.4.1. Kim ngạch thương mại dệt may thế giới..................................................23 1.4.2. Các thị trường xuất khẩu dệt may thế giới..............................................24 1.4.3. Các thị trường nhập khẩu dệt may của thế giới......................................24 1.4.4. Công nghệ sản xuất và sản phẩm ngành dệt may trên thế giới..............25 CHƯƠNG II. THỰC TIỄN CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN THƯƠNG MẠI NỘI NGÀNH DỆT MAY VIỆT NAM......................................................27 2.1. Tổng quan về thương mại nội ngành dệt may Việt Nam...........................27 2.1.1. Tổng quan về hoạt động ngành dệt may Việt Nam ...................................27 2.1.2. Tình hình thương mại nội ngành dệt may Việt Nam................................30 2.2. Đo lường sự ảnh hưởng của các yếu tố.......................................................38 2.2.1. Các giả thuyết kinh tế..................................................................................38 2.2.2. Mô hình kinh tế lượng................................................................................39 2.2.3. Nguồn số liệu...............................................................................................44 2.2.4. Phương pháp xử lý mô hình và số liệu ......................................................46 2.2.5. Kết quả và thảo luận ..................................................................................47 2.3. Đánh giá các yếu tố ảnh hưởng đến thương mại nội ngành dệt may Việt Nam ..................................................................................................................57 2.3.1. Thương mại nội ngành Việt Nam gắn liền với sự biến động của FDI ....57 2.3.2. Sự mất cân bằng trong cán cân thương mại với nước ngoài có tác động tiêu cực đến thương mại nội ngành dệt may Việt Nam .....................................59 2.3.3. Khoảng cách địa lý có tác động tiêu cực đến thương mại nội ngành dệt may Việt Nam.......................................................................................................60
Trang 7
v 2.3.4. Sự tăng trưởng thương mại nội ngành dệt may gắn liền với mức độ hội nhập kinh tế toàn cầu cao....................................................................................61 2.3.5. Thương mại nội ngành Việt Nam phụ thuộc lớn vào nền kinh tế nước ngoài ....................................................................................................................63 CHƯƠNG III. GIẢI PHÁP VÀ KIẾN NGHỊ NHẰM CẢI THIỆN HOẠT ĐỘNG THƯƠNG MẠI NỘI NGÀNH DỆT MAY VIỆT NAM......................64 3.1. Dự báo thương mại dệt may Việt Nam trong bối cảnh hiện nay..............64 3.2. Định hướng phát triển quy hoạch ngành dệt may Việt Nam trong bối cảnh hội nhập quốc tế, tự do hóa thương mại............................................................66 3.2.1. Mục tiêu và định hướng phát triển thương mại nội ngành dệt may Việt Nam ....................................................................................................................66 3.2.2. Các vấn đề nội tại của ngành dệt may Việt Nam.......................................67 3.3. Các giải pháp nhằm cải thiện tích cực hoạt động thương mại nội ngành dệt may Việt Nam thời gian tới.................................................................................68 3.3.1. Đối với Nhà Nước.....................................................................................68 3.3.2. Đối với doanh nghiệp................................................................................74 KẾT LUẬN ...........................................................................................................79 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO……………………………………….81
Trang 8
vi DANH MỤC VIẾT TẮT STT Ký hiệu Tiếng Anh Tiếng Việt Bilateral Trade Hiệp định thương mại 1 BTA Agreement song phương Constant Elasticity of Hệ số co giãn của hàng 2 CES Substitution hóa thay thế không đổi 3 EU European Union Liên minh châu Âu EU EU – Vietnam Free Trade Hiệp định thương mại tự 4 EVFTA Agreement do Việt Nam – EU Foreign Direct Vốn đầu tư trực tiếp nước 5 FDI Investment ngoài 6 FE Fixed Effect Tác động cố định 7 FOB Free On Board Giao lên tàu Hiệp định thương mại 8 FTA Free Trade Agreement tự do 9 GDP Gross Domestic Products Tổng sản phẩm quốc nội Harmonized Commodity Hệ thống hài hòa mô tả 10 HS Description and Coding và mã hóa hàng hóa System Original Design 11 ODM Sản xuất từ thiết kế gốc Manufacturing 12 OLS Ordinary Least Squares Bình phương nhỏ nhất Revealed Comparative 13 RCA Lợi thế so sánh biểu hiện Advantage 14 RE Random Effect Tác động ngẫu nhiên
Trang 9
vii DANH MỤC BẢNG BIỂU Bảng 1. 1Ví dụ về ngành và sản phẩm theo SITC....................................................11 Bảng 1. 2 Minh họa phương pháp phân rã cho ngành dệt may (Đơn vị: Nghìn USD) ...................................................................................................................................13 Bảng 1. 3 Phân loại mức độ thương mại nội ngành thông qua hệ số IIT ................14 Bảng 2. 1 Thương mại nội ngành dệt may Việt Nam phân theo cơ cấu...................31 Bảng 2. 2 Phân rã thương mại nội ngành dệt may Việt Nam năm 2019 (Đơn vị: Nghìn USD)..........................................................................................................................33 Bảng 2. 3. Chỉ số thương mại nội ngành dệt may Việt Nam với các nước giai đoạn 2010 -2020 ................................................................................................................36 Bảng 2. 4 Mô tả các biến và dự báo tác động...........................................................42 Bảng 2. 5 Nguồn số liệu của các biến trong mô hình ...............................................44 Bảng 2. 6 Mô tả thống kê các biến trong mô hình....................................................47 Bảng 2. 7 Ma trận tương quan giữa các biến trong mô hình ....................................50 Bảng 2. 8 Mô hình RE về các nhân tố ảnh hưởng đến thương mại nội ngành dệt may Việt Nam...................................................................................................................52 Bảng 2. 9 Mô hình REM về tác động của FTA đến thương mại nội ngành dệt may Việt Nam...................................................................................................................56
Trang 10
viii DANH MỤC HÌNH VẼ Hình 1. 2 Kim ngạch xuất khẩu dệt may thế giới giai đoạn 1995- 2019..................23 Hình 1. 3 Các thị trường xuất khẩu dệt may lớn nhất thế giới 2019.........................24 Hình 1. 5 Các thị trường nhập khẩu dệt may lớn nhất thế giới năm 2019................25 Hình 2. 1 Kim ngạch xuất nhập khẩu ngành dệt may Việt Nam giai đoạn 2007 - 2017………………………………………………………………………………...28 Hình 2. 2 Thị trường xuất khẩu dệt may của Việt Nam 2017...................................29 Hình 2. 3 Thị trường nhập khẩu dệt may Việt Nam 2017 ........................................29 Hình 2. 5 Thương mại nội ngành và liên ngành dệt may Việt Nam giai đoạn 2007- 2017...........................................................................................................................38 Hình 2. 6 FDI dệt may vào Việt Nam giai đoạn 1989-2019.....................................58
Hiển thị 10 trang đầu. Tải tài liệu để xem đầy đủ.
Bình luận (0)
Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên!