Đang tạo bản xem trước...
BỘ CÔNG THƯƠNG TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHIỆP THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH ĐỖ THỊ MINH TÙNG CÁC YẾU TỐ THÚC ĐẨY VÀ CẢN TRỞ Ý ĐỊNH TIÊU DÙNG XANH CỦA NGƯỜI DÂN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH Ngành: QUẢN TRỊ KINH DOANH Mã ngành: 8340101 LUẬN VĂN THẠC SĨ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH, NĂM 2023
Công trình được hoàn thành tại Trường Đại học Công nghiệp TP. Hồ Chí Minh. Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS. Phạm Xuân Giang Luận văn cao học được bảo vệ tại Hội đồng chấm bảo vệ Luận văn thạc sĩ Trường Đại học Công nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh ngày 10 tháng 12 năm 2022 Thành phần hội đồng đánh giá luận văn cao học gồm: 1. TS. Nguyễn Ngọc Long - Chủ tịch Hội đồng 2. TS. Nguyễn Thanh Vũ - Phản biện 1 3. TS. Thân Văn Hải - Phản biện 2 4. TS. Phan Xuân Lĩnh - Ủy viên 5. TS. Trần Văn Khoát - Thư ký CHỦ TỊCH HỘI ĐỒNG TRƯỞNG KHOA QTKD TS. Nguyễn Ngọc Long TS. Nguyễn Thành Long
BỘ CÔNG THƯƠNG CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHIỆP Độc lập - Tự do - Hạnh phúc THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH NHIỆM VỤ LUẬN VĂN THẠC SĨ Họ tên học viên: Đỗ Thị Minh Tùng MSHV: 20000081 Ngày, tháng, năm sinh: 16/02/1997 Nơi sinh: Quảng Ngãi Chuyên ngành: Quản trị Kinh doanh Mã chuyên ngành: 8340101 I. TÊN ĐỀ TÀI: Các yếu tố thúc đẩy và cản trở ý định tiêu dùng xanh của người dân Thành phố Hồ Chí Minh. NHIỆM VỤ VÀ NỘI DUNG: Mục đích của đề tài nhằm xác định các yếu tố thúc đẩy và cản trở thực sự có ảnh hưởng đến ý định tiêu dùng xanh của người dân Thành phố Hồ Chí Minh. Trên cơ sở đó, tác giả đề xuất một số hàm ý quản trị cho các doanh nghiệp nhằm làm tăng ý định tiêu dùng xanh của người dân đang sinh sống trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh. II. NGÀY GIAO NHIỆM VỤ: Theo QĐ số 824/QĐ-ĐHCN ngày 04/04/2022 III. NGÀY HOÀN THÀNH NHIỆM VỤ: 04/10/2022 IV. NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS.TS. Phạm Xuân Giang Tp. Hồ Chí Minh, ngày … tháng … năm 20 … NGƯỜI HƯỚNG DẪN TRƯỞNG KHOA QTKD PGS.TS. Phạm Xuân Giang TS. Nguyễn Thành Long
LỜI CẢM ƠN Trước tiên, tôi xin gửi lời cảm ơn đến quý Thầy, Cô Khoa Quản trị Kinh doanh và Phòng Quản lý Sau đại học đã nhiệt tình giảng dạy, giúp đỡ tôi trong quá trình học tập tại trường. Đặc biệt, tôi xin chân thành bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến PGS.TS. Phạm Xuân Giang đã tận tâm hướng dẫn tôi hoàn thành bài luận văn này. Cuối cùng, tôi xin gửi lời cảm ơn đến gia đình, bạn bè và đồng nghiệp đã tạo điều kiện cho tôi hoàn thành luận văn đúng thời hạn. i
TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ Nghiên cứu này nhằm xác định các yếu tố thúc đẩy và cản trở ảnh hưởng đến ý định tiêu dùng xanh của người dân Thành phố Hồ Chí Minh. Dựa theo mô hình gốc TPB của Ajzen (1991), kết hợp lý thuyết nhân tố kép (DFT) của Herzberg (1959), lý thuyết phản kháng sự đổi mới (IRT) của Ram & Sheth (1989) và kế thừa các mô hình nghiên cứu các yếu tố thúc đẩy và cản trở ảnh hưởng đến ý định tiêu dùng xanh trước đây, tác giả đã xây dựng mô hình gồm 06 yếu tố: Sự quan tâm đến sức khỏe, Sự quan tâm đến môi trường, Sự sẵn có của sản phẩm, Rào cản giá trị, Rào cản rủi ro và Rào cản thói quen. Từ kết quả phân tích dữ liệu cho thấy rằng, cả 06 yếu tố bao gồm: Sự quan tâm đến sức khỏe, Sự quan tâm đến môi trường, Sự sẵn có của sản phẩm, Rào cản giá trị, Rào cản rủi ro, Rào cản thói quen đã được xác định là những yếu tố ảnh hưởng đến ý định tiêu dùng xanh của người dân Thành phố Hồ Chí Minh. Kết quả nghiên cứu còn cho thấy, không có sự khác biệt có ý nghĩa thống kê về độ tuổi, giới tính, trình độ học vấn và mức thu nhập với ý định tiêu dùng xanh của người dân Thành phố Hồ Chí Minh. Từ kết quả nghiên cứu, tác giả đưa ra một vài hàm ý quản trị nhằm làm tăng ý định tiêu dùng xanh của người dân Thành phố Hồ Chí Minh. ii
ABSTRACT The purpose of this research is to determine the factor that promote and hinder the green consumption intention of people in Ho Chi Minh City. Based on the TPB model of Ajzen (1991), combining Dual Factor Theory (DFT) of Herzberg (1959), Innovation Resistance Theory (IRT) of Ram & Sheth (1989) and inheriting previous models of research on factors that promote and hinder green consumption intentions, the author has built a model consisting of 06 factors: Health concern, Environmental concern, Product availability, Value barrier, Risk barrier, Habitual barrier. From the data analysis results, all 06 factors include: Health concern, Environmental concern, Product availability, Value barrier, Risk barrier, Habitual barrier have been identified as factors affecting green consumption intentions of people in Ho Chi Minh City. The research results also show that there are no statistically significant differences in age, gender, education and income with the green consumption intention of people in Ho Chi Minh City. From the research results, some administrative implications have been proposed to increase the green consumption intention of people in Ho Chi Minh City. iii
LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan luận văn “Các yếu tố thúc đẩy và cản trở ý định tiêu dùng xanh của người dân Thành phố Hồ Chí Minh” là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các thông tin được trích dẫn trong luận văn đã được ghi rõ nguồn gốc. Học viên Đỗ Thị Minh Tùng iv
MỤC LỤC MỤC LỤC ..............................................................................................................v DANH MỤC HÌNH ẢNH.......................................................................................x DANH MỤC BẢNG BIỂU...................................................................................xii DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT ...............................................................................xiii CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU........................................1 1.1 Lý do chọn đề tài ...............................................................................................1 1.2 Mục tiêu nghiên cứu..........................................................................................2 1.2.1 Mục tiêu chung...............................................................................................2 1.2.2 Mục tiêu cụ thể...............................................................................................2 1.3 Câu hỏi nghiên cứu............................................................................................3 1.4 Phương pháp nghiên cứu ...................................................................................3 1.4.1 Phương pháp nghiên cứu định tính..................................................................3 1.4.2 Phương pháp nghiên cứu định lượng...............................................................3 1.5 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu......................................................................4 1.5.1 Đối tượng nghiên cứu và khảo sát...................................................................4 1.5.2 Phạm vi nghiên cứu ........................................................................................4 1.6 Ý nghĩa của luận văn .........................................................................................4 1.7 Bố cục của luận văn...........................................................................................5 v
CHƯƠNG 2 CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU........................6 2.1 Một số khái niệm liên quan................................................................................6 2.1.1 Khái niệm về tiêu dùng xanh ..........................................................................6 2.1.2 Khái niệm về ý định và ý định tiêu dùng xanh ................................................7 2.1.2.1 Khái niệm về ý định.....................................................................................7 2.1.3 Mối quan hệ giữa ý định và quyết định hành vi...............................................7 2.2 Cơ sở lý thuyết nền tảng ....................................................................................8 2.2.1 Mô hình TRA ((Thuyết hành động hợp lý - Theory of Reasoned Action).......8 2.2.2 Mô hình TPB (Thuyết hành vi được hoạch định - Theory of Planned Behaviour)...............................................................................................................9 2.2.3 Lý thuyết nhân tố kép (DFT-Dual Factor Theory)........................................10 2.2.4 Lý thuyết phản kháng sự đổi mới (IRT-Innovation Resistance Theory) ........11 2.3 Tổng quan các mô hình nghiên cứu trong và ngoài nước có liên quan .............11 2.3.1 Nghiên cứu nước ngoài.................................................................................11 2.3.2 Nghiên cứu trong nước .................................................................................16 2.4 Một số yếu tố ảnh hưởng đến ý định tiêu dùng xanh........................................22 2.5 Giả thuyết và mô hình nghiên cứu ...................................................................23 2.5.1 Giả thuyết nghiên cứu...................................................................................23 2.5.2 Mô hình nghiên cứu......................................................................................26 CHƯƠNG 3 THIẾT KẾ NGHIÊN CỨU...............................................................28 3.1 Quy trình nghiên cứu.......................................................................................28 vi
3.2 Dự thảo các biến quan sát trong mô hình .........................................................29 3.3 Phương pháp nghiên cứu .................................................................................31 3.3.1 Phương pháp nghiên cứu định tính................................................................31 3.3.2 Phương pháp nghiên cứu định lượng.............................................................34 3.4 Mã hóa thang đo..............................................................................................35 3.5 Phương pháp chọn mẫu và thu thập thông tin ..................................................36 3.5.1 Xác định kích thước mẫu và phương pháp chọn mẫu....................................36 3.5.2 Phương pháp thu thập thông tin thứ cấp........................................................37 3.5.3 Phương pháp thu thập thông tin sơ cấp .........................................................37 3.6 Phương pháp xử lý dữ liệu định lượng.............................................................37 3.6.1 Kiểm định Cronbach’s Alpha........................................................................37 3.6.2 Phân tích nhân tố khám phá (EFA) ...............................................................38 3.6.3 Phân tích tương quan ....................................................................................39 3.6.4 Phân tích hồi quy bội....................................................................................40 3.6.5 Kiểm định giả thuyết ....................................................................................40 3.6.6 Kiểm định đa cộng tuyến, phương sai thay đổi và tự tương quan ..................40 CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN ................................42 4.1 Tổng quan về tình hình tiêu dùng xanh của người dân Thành phố Hồ Chí Minh42 4.2 Kết quả khảo sát định lượng sơ bộ...................................................................43 4.2.1 Đối với thang đo Sự quan tâm đến sức khỏe .................................................43 4.2.2 Đối với thang đo Sự quan tâm đến môi trường..............................................43 vii
4.2.3 Đối với thang đo Sự sẵn có của sản phẩm.....................................................44 4.2.4 Đối với thang đo Rào cản giá trị ...................................................................44 4.2.5 Đối với thang đo Rào cản rủi ro....................................................................44 4.2.6 Đối với thang đo Rào cản thói quen..............................................................44 4.2.7 Đối với thang đo Ý định tiêu dùng xanh .......................................................44 4.3 Kết quả nghiên cứu định lượng chính thức.......................................................45 4.3.1 Mô tả mẫu nghiên cứu ..................................................................................45 4.3.2 Kiểm định Cronbach’s Alpha........................................................................48 4.3.3 Phân tích nhân tố khám phá (EFA) ...............................................................50 4.3.4 Phân tích hồi quy..........................................................................................53 4.3.5 Kiểm định giả thuyết ....................................................................................61 4.3.6 Kiểm định sự khác biệt về ý định tiêu dùng xanh với các biến kiểm soát ......62 4.3.7 Giá trị trung bình của các yếu tố thúc đẩy và cản trở ảnh hưởng đến ý định tiêu dùng xanh..............................................................................................................65 4.4 Thảo luận kết quả nghiên cứu ..........................................................................69 CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN VÀ HÀM Ý QUẢN TRỊ .............................................71 5.1 Kết luận...........................................................................................................71 5.2 Một số hàm ý quản trị......................................................................................71 5.2.1 Đối với yếu tố Sự quan tâm đến môi trường..................................................71 5.2.2 Đối với yếu tố Sự quan tâm đến sức khỏe .....................................................72 5.2.3 Đối với yếu tố Sự sẵn có của sản phẩm ........................................................73 viii
5.2.4 Đối với yếu tố Rào cản rủi ro........................................................................73 5.2.5 Đối với yếu tố Rào cản giá trị .......................................................................73 5.3 Hạn chế của nghiên cứu và hướng nghiên cứu tiếp theo...................................75 5.3.1 Hạn chế của nghiên cứu................................................................................75 5.3.2 Hướng nghiên cứu tiếp theo..........................................................................76 TÀI LIỆU THAM KHẢO .....................................................................................78 PHỤ LỤC..............................................................................................................84 LÝ LỊCH TRÍCH NGANG CỦA HỌC VIÊN.....................................................122 ix
DANH MỤC HÌNH ẢNH Hình 2.1 Thuyết hành động hợp lý TRA..................................................................9 Hình 2.2 Thuyết hành vi được hoạch định.............................................................10 Hình 2.3 Mô hình nghiên cứu ảnh hưởng của các rào cản nhận thức đối với sự phản kháng đổi mới của xe máy điện hydro ...................................................................12 Hình 2.4 Mô hình nghiên cứu sự phản kháng của người tiêu dùng đối với thực phẩm hữu cơ tại Ấn Độ...................................................................................................13 Hình 2.5 Mô hình nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến tiêu dùng xanh. Tác động điều tiết của sự trưởng thành thị trường .................................................................14 Hình 2.6 Mô hình nghiên cứu một quan điểm lý thuyết phản kháng đổi mới khi mua mỹ phẩm thân thiện môi trường.............................................................................15 Hình 2.7 Mô hình nghiên cứu ý định tiêu dùng xanh của người tiêu dùng tại Thành phố Hồ Chí Minh...................................................................................................16 Hình 2.8 Mô hình các yếu tố ảnh hưởng đến hành vi tiêu dùng xanh của người tiêu dùng tại thành phố Huế..........................................................................................17 Hình 2.9 Mô hình nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến ý định tiêu dùng xanh của người dân tại Thành phố Trà Vinh.........................................................................18 Hình 2.10 Mô hình nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến khoảng cách giữa ý định và hành vi tiêu dùng xanh tại Việt Nam.................................................................19 Hình 2.11 Mô hình nghiên cứu các yếu tố thúc đẩy ý định và hành vi tiêu dùng xanh của Millennials Việt Nam......................................................................................20 Hình 2.12 Mô hình nghiên cứu đề xuất..................................................................27 Hình 3.1 Sơ đồ quy trình nghiên cứu.....................................................................28 Hình 3.2 Mô hình nghiên cứu chính thức...............................................................34 Hình 4.1 Cơ cấu mẫu theo tiêu chí giới tính...........................................................46 Hình 4.2 Cơ cấu mẫu theo tiêu chí độ tuổi.............................................................47 Hình 4.3 Cơ cấu mẫu theo tiêu chí trình độ học vấn...............................................47 Hình 4.4 Cơ cấu mẫu theo tiêu chí mức thu nhập...................................................48 Hình 4.5 Biểu đồ tần số phần dư chuẩn hóa Histogram..........................................56 x
Hiển thị 13 trang đầu. Tải tài liệu để xem đầy đủ.
Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên!
Bình luận (0)
Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên!