Trang 1
MỤC LỤC I . SỰ CẦN THIẾT LẬP QUY HOẠCH...................................................................6 1 Chương I. ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN........................................................................8 1.1 VỊ TRÍ ĐỊA LÝ......................................................................................................8 1.2 ĐẶC ĐIỂM ĐỊA HÌNH.........................................................................................8 1.3 ĐẶC ĐIỂM THỔ NHƯỠNG................................................................................9 2 Chương II. NGUỒN NƯỚC...................................................................................13 2.1 TÌNH HÌNH NGUỒN NƯỚC.............................................................................13 2.1.1 Khí hậu, khí tượng............................................................................................13 2.1.2 Mạng lưới sông ngòi và các đặc trưng thủy văn.............................................14 2.1.3 Nguồn nước ở các vùng thủy lợi......................................................................17 2.2 CHẤT LƯỢNG NƯỚC.......................................................................................17 3 Chương III. NGUỒN LỰC XÃ HỘI.....................................................................19 3.1 TỔ CHỨC HÀNH CHÍNH.................................................................................19 3.2 DÂN CƯ VÀ LAO ĐỘNG...................................................................................19 4 Chương IV. QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN KINH TẾ...........................................21 4.1 SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ - XÃ HỘI CỦA TỈNH........................................21 4.1.1 Kết quả phát triển kinh tế.................................................................................21 4.1.2. Hiện trạng sử dụng đất nông lâm nghiệp, thuỷ sản.......................................23 4.1.3 Nông nghiệp.....................................................................................................23 4.1.5 Công nghiệp....................................................................................................24 4.1.6 Đô thị...............................................................................................................26 4.1.7 Các ngành khác...............................................................................................26 4.2 CƠ CẤU KINH TẾ THAY ĐỔI, TỐC ĐỘ ĐÔ THỊ HÓA...............................27 4.3 NHU CẦU ĐẢM BẢO NGUỒN NƯỚC............................................................28 5 Chương V. QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN THỦY LỢI..........................................29 5.1 QUÁ TRÌNH NGHIÊN CỨU, PHÁT TRIỂN THỦY LỢI...............................29 5.2 HIỆN TRẠNG THỦY LỢI.................................................................................30 5.2.1 Hiện trạng công trình tưới................................................................................30 5.2.2 Hiện trạng công trình tiêu................................................................................40 5.2.3 Hiện trạng công trình phòng chống lũ.............................................................45 6 Chương VI. XU THẾ PHÁT TRIỂN.....................................................................54 6.1 QUAN ĐIỂM QUY HOẠCH NÔNG NGHIỆP VÀ PTNT...............................54 6.2 QUAN ĐIỂM VÀ MỤC TIÊU PHÁT TRIỂN 2010-2020, ĐỊNH HƯỚNG ĐẾN 2030 55 6.2.1 Định hướng chung............................................................................................55 6.2.2 Quy hoạch nông nghiệp...................................................................................56 6.2.3 Quy hoạch công nghiệp (theo quyết định số: 181/QĐ-UBND ngày 25/01/2011 của UBND tỉnh Vĩnh Phúc)............................................................................................57 6.2.4 Quy hoạch giao thông......................................................................................59 1
Trang 2
7 Chương VII. MỤC TIÊU VÀ NHIỆM VỤ PHÁT TRIÊN THỦY LỢI.............61 7.1 MỤC TIÊU...........................................................................................................61 7.2 NHIỆM VỤ...........................................................................................................61 7.3 QUAN ĐIỂM QUY HOẠCH THỦY LỢI..........................................................62 7.3.1 Quan điểm quy hoạch thủy lợi tỉnh..................................................................62 7.3.2 Quan điểm quy hoạch thủy lợi toàn quốc........................................................63 7.4 TIÊU CHUẨN THIẾT KẾ QUY HOẠCH THỦY LỢI....................................64 8 Chương VIII. QUY HOẠCH CẤP NƯỚC...........................................................65 8.1 CÂN BẰNG NƯỚC.............................................................................................65 8.1.1 Nhu cầu nước của các ngành...........................................................................66 8.1.2 Tính toán cân bằng nước..................................................................................85 8.2 KẾT QUẢ TÍNH CÂN BẰNG NƯỚC.............................................................119 (Tần suất cấp nước cho nông nghiệp là PTk = 85%)...........................................119 8.2.1 Tính toán theo hiện trạng...............................................................................119 8.2.2 Giai đoạn 2011 – 2015 (tính theo nhu cầu nước các ngành và công trình trong quy hoạch).....................................................................................................................127 8.2.3 Giai đoạn 2015 - 2030....................................................................................136 8.3 NHẬN XÉT, ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ TÍNH TOÁN........................................142 8.3.1 Trường hợp hiện trạng...................................................................................142 8.3.2 Giai đoạn quy hoạch 2011-2015....................................................................143 8.3.3 Giai đoạn quy hoạch 2015-2030....................................................................143 8.4 QUY HOẠCH CẤP NƯỚC NÔNG NGHIỆP.................................................144 8.4.1 Quy hoạch tưới hệ thống LIỄN SƠN............................................................144 8.4.2 Quy hoạch tưới hệ thống TAM ĐẢO............................................................150 8.4.3 Quy hoạch tưới hệ thống LẬP THẠCH........................................................152 8.4.4 Quy hoạch tưới hệ thống PHÚC YÊN...........................................................154 8.4.5 Một số lưu ý khi chọn phương án bố trí công trình.......................................155 8.4.6 Giải pháp phi công trình.................................................................................157 8.4.7 Dự tính khả năng cấp nước nông nghiệp, (thủy sản) theo quy hoạch...........158 9 Chương IX. QUY HOẠCH TIÊU THOÁT NƯỚC............................................160 9.1 ĐẶC ĐIỂM MƯA ÚNG....................................................................................160 9.2 TÌNH TRẠNG ÚNG NGẬP..............................................................................160 9.3 PHÂN VÙNG TIÊU THOÁT............................................................................163 9.4 CÁC CHỈ TIÊU THIẾT KẾ TIÊU...................................................................164 9.5 CÁC GIẢI PHÁP KỸ THUẬT TIÊU NƯỚC.................................................165 9.5.1 Định hướng chung.........................................................................................165 9.5.2 Vùng tiêu sông Lô- Phó Đáy........................................................................165 9.5.3 Vùng tiêu sông Phan Cà Lồ (trích và bố sung QH sông Phan- Cà Lồ).......167 9.5.4 Giải pháp phi công trình................................................................................174 9.6 DỰ TÍNH KHẢ NĂNG TIÊU THOÁT THEO QUY HOẠCH......................174 2
Trang 3
10 Chương X. QUY HOẠCH PHÒNG CHỐNG LŨ............................................177 10.1 PHÂN VÙNG BẢO VỆ...................................................................................177 10.2 HIỆN TRẠNG NGẬP LỤT VÀ CÔNG TRÌNH PHÒNG CHỐNG LŨ HIỆN CÓ 177 10.2.1 Các dạng thiên tai điển hình.........................................................................177 10.2.2 Các hình thế thời tiết bất lợi gây lũ lớn.......................................................180 10.2.3 Hiện trạng công trình phòng chống lũ.........................................................181 10.3 YÊU CẦU, TIÊU CHUẨN PHÒNG CHỐNG LŨ.........................................181 10.3.1 Tiêu chuẩn phòng chống lũ cho các tuyến sông..........................................181 10.3.2 Tiêu chuẩn lũ thiết kế cho các tuyến đê sông..............................................182 10.4 GIẢI PHÁP PHÒNG CHỐNG LŨ.................................................................183 10.4.1 Giải pháp công trình.....................................................................................183 10.4.2 Giải pháp phi công trình..............................................................................185 10.4.3 Giải pháp tăng cường khả năng thoát lũ......................................................188 10.4.4 Giải pháp phân, chậm lũ..............................................................................188 10.5 VỐN ĐẦU TƯ VÀ TÁC DỤNG PHÒNG CHỐNG LŨ................................189 11 Chương XI. CÔNG TRÌNH LỢI DỤNG TỔNG HỢP TRÊN DÒNG CHÍNH190 11.1 TÌNH HÌNH LẤY NƯỚC DÒNG CHÍNH....................................................190 11.2 CÁC CÔNG TRÌNH LỢI DỤNG TỔNG HỢP.............................................190 11.2.1 Diễn biến mực nước trên sông Hồng những năm gần đây..........................191 11.2.2 Mực nước thiết kế tại các trạm bơm chính..................................................193 11.3 QUY HOẠCH CẤP NƯỚC DÒNG CHÍNH.................................................194 12 Chương XII. ĐÁNH GIÁ MÔI TRƯỜNG CHIẾN LƯỢC.............................195 12.1 HIỆN TRẠNG MÔI TRƯỜNG SINH THÁI................................................195 12.1.1 Môi trường không khí..................................................................................195 12.1.2 Môi trường nước..........................................................................................195 12.1.3 Môi trường đất..............................................................................................196 12.1.4 Đa dạng sinh học..........................................................................................196 12.1.5 Tình hình xả thải..........................................................................................196 12.2 GIẢI PHÁP TỔNG THỂ GIẢI QUYẾT CÁC VẤN ĐỀ VỀ MÔI TRƯỜNG TRONG QUÁ TRÌNH THỰC HIỆN QUY HOẠCH............................................197 12.2.1 Nguồn gây tác động.....................................................................................197 12.2.2 . Đối tượng, quy mô bị tác động..................................................................198 12.2.3 . Xu thế biến đổi của các điều kiện tự nhiên, môi trường, xã hội...............199 12.3 PHƯƠNG HƯỚNG VÀ CÁC GIẢI PHÁP....................................................201 12.3.1 . Đề xuất giải pháp kỹ thuật.........................................................................201 12.3.2 Đề xuất giải pháp quản lý............................................................................201 12.3.3 . Xây dựng các chương trình quản lý, giám sát môi trường........................202 12.4 ĐÁNH GIÁ CHUNG.......................................................................................203 13 Chương XIII. HIỆU ÍCH ĐẦU TƯ...................................................................204 13.1 HIỆU ÍCH ĐỊNH LƯỢNG..............................................................................204 3
Trang 4
13.2 HIỆU ÍCH ĐỊNH TÍNH..................................................................................204 14 Chương XIV. TỔ CHỨC QUẢN LÝ.................................................................205 14.1 TỔ CHỨC QUẢN LÝ NGUỒN NƯỚC VÀ QUẢN LÝ HỆ THỐNG THUỶ LỢI 205 14.1.1 Quản lý khai thác.........................................................................................205 14.1.2 Quản lý đầu tư và thực hiện quy hoạch.......................................................205 15 Chương XV. TRÌNH TỰ THỰC HIỆN QUY HOẠCH...................................207 15.1 KINH PHÍ THỰC HIỆN QUY HOẠCH.......................................................207 15.1.1 Kinh phí đầu tư công trình tưới...................................................................207 15.1.2 Kinh phí đầu tư công trình tiêu....................................................................207 16 Tổng kinh phí dự kiến là 3.655 tỷ đồng, bao gồm: ...........................................207 16.1.1 Kinh phí đầu tư công trình phòng chống lũ.................................................208 16.2 TRÌNH TỰ THỰC HIỆN QUY HOẠCH......................................................209 16.3 CÔNG TRÌNH ƯU TIÊN................................................................................209 16.3.1 Công trình cấp nước.....................................................................................209 16.3.2 Công trình tiêu..............................................................................................210 16.3.3 Công trình phòng chống lũ..........................................................................210 16.4 TỔNG VỐN ĐẦU TƯ, DỰ KIẾN PHÂN BỔ VÀ HUY ĐỘNG VỐN.........210 16.5 KẾT LUẬN.......................................................................................................211 16.5.1 Khả năng phát triển thủy lợi đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế xã hội.....211 16.5.2 Các giải pháp kỹ thuật cơ bản phát triển thủy lợi........................................211 16.6 KIẾN NGHỊ......................................................................................................212 DANH SÁCH BẢNG Bảng 2-1. Lượng mưa trung bình các tháng tỉnh Vĩnh Phúc (mm).......................13 4
Trang 5
Bảng 2-2. Số giờ nắng của các tháng trong năm 2007.............................................14 Bảng 2-3. Độ ẩm tương đối trung bình các tháng trong năm................................14 Bảng 2-4. Phân phối dòng chảy trong năm của các sông........................................17 Bảng 3-5. Số đơn vị hành chính, dân số....................................................................19 Bảng 4-6. Cơ cấu sử dụng đất tỉnh Vĩnh Phúc.........................................................23 Bảng 4-7 Hiện trạng sử dụng đất nông nghiệp........................................................23 Bảng 5-8. Cơ cấu sử dụng đất phân theo các hệ thống thủy lợi..............................30 Bảng 5-9. Tổng hợp công trình tưới hiện trạng.......................................................31 Bảng 5-10. Hiện trạng công trình tưới vụ xuân - hệ thống Lập Thạch..................33 Bảng 5-11. Hiện trạng công trình tưới vụ xuân - hệ thống Tam Đảo.....................35 Bảng 5-12. Hiện trạng công trình tưới vụ xuân- hệ thống Liễn Sơn- Bạch Hạc. . .37 Bảng 5-13. Hiện trạng công trình tưới vụ xuân - hệ thống Phúc Yên....................39 Bảng 6-14 .Vị trí và quy mô các KCN quy hoạch đến năm 2020............................57 Bảng 8-15. Bảng kết quả tính (WKn) hồ chứa của hệ thống thuỷ nông Liễn Sơn 87 Bảng 8-16. Bảng kết quả tính (WKn) hồ chứa của hệ thống thuỷ nông Lập Thạch 88 Bảng 8-17. Bảng kết quả tính (WKn) hồ chứa của hệ thống thuỷ nông Tam Đảo 93 Bảng 8-18. Bảng kết quả tính (WKn) hồ chứa của hệ thống thuỷ nông Phúc Yên 97 Bảng 8-19. Bảng tính QKn của các trạm bơm HT Liễn Sơn..................................99 Bảng 8-20. Bảng tính QKn của các trạm bơm HT Lập Thạch.............................100 Bảng 8-21. Bảng tính QKn của các trạm bơm HT Tam Đảo................................101 Bảng 8-22. Bảng tính QKn của các trạm bơm HT Phúc Yên...............................101 Bảng 8-23 . Tính toán WKn lấy qua cống của đập dâng Liễn Sơn......................104 Bảng 8-24. Bảng thống kế kết quả tính toán nhu cầu nước của các ngành ứng với từng trường hợp trong các giai đoạn (106 m3)......................................................109 Bảng 8-2517. Thống kê kết quả tính toán lưu lượng yêu cầu nước của các ngành ứng với từng trường hợp (m3/s).....................................................................................113 Bảng 9-26b. Mực nước lớn nhất trong sông trận mưa lịch sử..............................163 Bảng 9-27. Bảng thống kê đặc trưng diện tích trong vùng tiêu............................164 Bảng 9-28. Chỉ tiêu thiết kế tiêu..............................................................................164 Bảng 9-29. Quy mô dự kiến của các trạm bơm......................................................167 Bảng 9-30. Tổng hợp các giải pháp tiêu.................................................................175 Bảng 10-31. Phân cấp đê chính của các tuyến sông...............................................182 Bảng 10-32. Mực nước thiết kế đê cấp I, II, III thuộc tỉnh Vĩnh Phúc................182 Bảng 10-33. Độ cao gia thăng an toàn của đê.........................................................183 Bảng 10-34. Công trình phòng chống lũ dự kiến xây dựng giai đoạn 2008 - 2020.189 Bảng 11-35. Các hồ chứa tổng hợp lợi dụng trên dòng chính...............................190 Bảng 15-36. Khối lượng, vốn đầu tư các công trình tưới......................................207 Bảng 16-37. Khối lượng, vốn đầu tư các công trình phòng lũ..............................208 Bảng 16-38. Phân bước đầu tư................................................................................209 DANH SÁCH HÌNH VẼ 5
Trang 6
MỞ ĐẦU I . SỰ CẦN THIẾT LẬP QUY HOẠCH Vĩnh Phúc là tỉnh thuộc vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ, liền kề với thủ đô Hà Nội. Sau khi tái lập tỉnh vào năm 1997, Vĩnh Phúc là một trong những địa phương có tốc độ tăng trưởng GDP trung bình năm cao nhất cả nước, thời kỳ 1998 - 2000 đạt 18,12%. Giai đoạn 2001 - 2005 tăng trưởng GDP có giảm chút ít, đạt 15,02%, sau đó tăng trở lại với tốc độ 19,51% vào năm 2006 và đạt xấp xỉ 23 % vào năm 2007. Năm 2008, mặc dù ảnh hưởng chung của cuộc khủng hoảng và suy thoái kinh tế trên thế giới cũng như biến động của nền kinh tế trong nước, kinh tế trên địa bàn tỉnh tuy không đạt kế hoạch đề ra nhưng vẫn tăng trưởng cao so với cả nước; GDP trên địa bàn năm 2008 tăng 17,76% so với năm 2007 (cả nước là 6,23 %). %. Giai đoạn 2006 – 2010 tăng trưởng GDP đạt 18,0%. Để đảm bảo phát triển bền vững, tỉnh đã xác định hướng đi đúng đắn là lấy phát triển công nghiệp dịch vụ để đầu tư trở lại cho nông nghiệp, huy động các nguồn vốn đầu tư phát triển sản xuất và xây dựng cơ sở hạ tầng nông nghiệp nông thôn. Nhờ đó sản xuất nông nghiệp của tỉnh có bước tăng trưởng khá cao, bình quân 7,1% giai đoạn 2001 - 2005, giai đoạn 2006 - 2008 khoảng 5 - 5,5%, diện mạo nông thôn có nhiều đổi mới. Năm 2008, tỉnh đã thực hiện nghị quyết số 15/2008/QH12 ngày 29/5 của Quốc hội về việc điều chỉnh địa giới hành chính thành phố Hà Nội và một số tỉnh có liên quan, trong đó toàn bộ diện tích huyện Mê Linh đã được sát nhập vào thành phố Hà Nội nên diện tích của tỉnh giảm từ 1.372,44 km2 xuống còn 1.230,10 km2. Trong nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XI về chiến lược phát triển kinh tế - xã hội đã xác định năm 2020 được dự báo là mốc thời gian quan trọng để Việt Nam cơ bản trở thành một nước công nghiệp theo hướng hiện đại. Định hướng của tỉnh Vĩnh Phúc đến năm 2020 cũng là mốc thời gian đủ để tạo dựng hạ tầng kinh tế kỹ thuật đưa tỉnh Vĩnh Phúc trở thành “Thành phố Vĩnh Phúc” có nền công nghiệp và dịch vụ phát triển, nông nghiệp - nông thôn cần được phát triển xứng tầm với sự phát triển của công nghiệp và dịch vụ, phấn đấu để Vĩnh Phúc sớm là thành phố văn minh, hiện đại, xanh sạch đẹp trong tương lai. Vì vậy, cần thiết phải đưa ra các phương án quy hoạch thuỷ lợi nhằm đáp ứng nhu cầu cấp thoát nước trong hiện tại và tương lai. II. CĂN CỨ LẬP QUY HOẠCH - Nghị định số 92/NĐ-CP ngày 07/9/2006 của Chính phủ về lập, phê duyệt và quản lý quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế xã hội, quy hoạch phát triển ngành, lĩnh vực. - Quyết định số 145/2004/QĐ - TTg của Thủ tướng Chính phủ ngày 13/8/2004 về Phương hướng chủ yếu phát triển kinh tế - xã hội vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ đến năm 2010 về tầm nhìn đến năm 2020. - Quyết định số 800/QĐ-TTg ngày 04/6/2010 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt chương trình mục tiêu Quốc gia về xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2010-2020. - Công văn số 1531/BNN - TL ngày 09/7/2004 của Bộ Nông nghiệp và PTNT về việc tăng cường công tác quản lý các lưu vực sông. - Quyết định số 904/2005/QĐ - UBND ngày 06/4/2005 của UBND tỉnh Vĩnh Phúc về việc phê duyệt điều chỉnh Quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế xã hội đến năm 2010 và định hướng đến năm 2020 tỉnh Vĩnh Phúc. 6
Trang 7
- Quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế xã hội tỉnh Vĩnh Phúc đến 2020, tầm nhìn 2030 đã phê duyệt. - Quyết định số 588/QĐ-UBND ngày 03/3/2011 của UBND tỉnh phê duyệt quy hoạch phát triển Nông - Lâm nghiệp - Thuỷ sản tỉnh Vĩnh Phúc đến năm 2020 và tầm nhìn đến năm 2030. - Quyết định số 181/QĐ-UBND ngày 25/1/2011 của UBND tỉnh phê duyệt quy hoạch phát triển công nghiệp tỉnh Vĩnh Phúc đến năm 2020 và tầm nhìn đến năm 2030. - Quyết định số 182/QĐ-UBND ngày 25/1/2011 của UBND tỉnh phê duyệt quy hoạch phát triển ngành thương mại tỉnh Vĩnh Phúc đến năm 2020 và tầm nhìn đến năm 2030. - Quy hoạch phòng chống lũ chi tiết cho các tuyến sông có đê trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc giai đoạn 2005 - 2008. - Quy hoạch các ngành liên quan như du lịch, giao thông,…; - Quyết định số 2847/QĐ-CT ngày 01/08/2008 của UBND tỉnh Vĩnh Phúc về việc phê duyệt đề cương và dự toán lập quy hoạch chi tiết phát triển thuỷ lợi tỉnh Vĩnh Phúc giai đoạn 2008 - 2020 và định hướng đến 2030. III. NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN CẦN GIẢI QUYẾT TRONG QUY HOẠCH Với tính cấp thiết của vấn đề, Chi cục thuỷ lợi Vĩnh Phúc đã giao cho Viện Kỹ thuật Tài nguyên nước-Đại học Thuỷ lợi lập dự án "Quy hoạch thuỷ lợi tỉnh Vĩnh Phúc đến năm 2020 và định hướng đến năm 2030" nhằm mục đích đề xuất các phương án phát triển thuỷ lợi giai đoạn trước mắt, đến 2020 và định hướng đến năm 2030 với mục tiêu chính như sau: Đề xuất các giải pháp quy hoạch chi tiết phát triển thuỷ lợi, nhằm phát triển bền vững, quản lý khai thác và sử dụng hợp lý tài nguyên nước, đáp ứng yêu cầu của phát triển kinh tế - xã hội đến năm 2020 và định hướng đến 2030. Phương án quy hoạch bao gồm các giải pháp công trình và phi công trình nhằm giải quyết các vấn đề về cấp thoát nước phục vụ nông nghiệp, thuỷ sản, sinh hoạt và các ngành kinh tế như công nghiệp, dịch vụ và các ngành kinh tế khác. Xây dựng phương án phòng tránh, giảm nhẹ thiên tai bão lũ, bảo vệ môi trường sinh thái theo hướng phát triển bền vững, sử dụng hiệu quả nguồn đất và nước. 7
Trang 8
PHẦN I. ĐIỀU KIỆN VÀ NGUỒN LỰC PHÁT TRIỂN 1 Chương I. ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN 1.1 VỊ TRÍ ĐỊA LÝ Tỉnh Vĩnh Phúc nằm trong khu vực châu thổ sông Hồng thuộc trung du và miền núi phía bắc, có tọa độ: từ 21O 08’ đến 210 34`(tại xã Đạo Trù, huyện Tam Đảo) vĩ độ bắc; từ 1050 09’ (xã Bạch Lưu, huyện Sông Lô) đến 105o47’ (xã Ngọc Thanh, thị xã Phúc Yên) kinh độ đông. Địa giới hành chính: • Phía Bắc: Giáp tỉnh Thái Nguyên và Tuyên Quang. • Phía Nam: Giáp tỉnh Hà Tây (cũ). • Phía Đông: Giáp thành phố Hà Nội. • Phía Tây: Giáp tỉnh Phú Thọ. Vĩnh Phúc nằm trong vùng đồng bằng thuộc châu thổ sông Hồng, là một trong 7 tỉnh thuộc vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ, Việt Nam. Diện tích tự nhiên, tính đến 31/12/2008 là 1.231,76 km2, dân số 1.014.488 người, gồm 9 đơn vị hành chính: Thành phố Vĩnh Yên, thị xã Phúc Yên và 7 huyện: Lập Thạch, Sông Lô, Tam Dương, Bình Xuyên, Tam Đảo, Vĩnh Tường, Yên Lạc với 113 xã, 24 phường và thị trấn. Trong đó thành phố Vĩnh Yên là trung tâm kinh tế, chính trị, văn hoá của tỉnh, cách trung tâm thủ đô Hà Nội 50km, cách sân bay Quốc tế Nội Bài 25km, cách Cảng biển: Cái Lân - Tỉnh Quảng Ninh, cảng Hải Phòng - Thành phố Hải Phòng khoảng 150 km. Quá trình phát triển kinh tế - xã hội của đất nước trong các năm qua đã tạo cho Vĩnh Phúc những lợi thế mới về vị trí địa lý kinh tế, tỉnh đã trở thành một bộ phận cấu thành của vành đai phát triển công nghiệp các tỉnh phía Bắc. Đồng thời, sự phát triển các tuyến hành lang giao thông Quốc tế và Quốc gia liên quan, đã đưa tỉnh Vĩnh Phúc xích gần hơn với các trung tâm kinh tế, công nghiệp và những thành phố lớn của Quốc gia và Quốc tế thuộc hành lang kinh tế Côn Minh - Hà Nội - Hải Phòng, QL2 Việt Trì - Hà Giang - Trung Quốc, hành lang đường 18 và trong tương lai là đường vành đai IV Thành phố Hà Nội. Vĩnh Phúc có vị trí quan trọng đối vùng KTTĐ Bắc Bộ, đặc biệt đối với Thủ đô Hà Nội: Kinh tế Vĩnh Phúc phát triển sẽ góp phần cùng Thủ đô Hà Nội thúc đẩy tiến trình đô thị hóa, phát triển công nghiệp, giải quyết việc làm, giảm sức ép về đất đai, dân số, các nhu cầu về xã hội, du lịch, dịch vụ của thủ đô Hà Nội. 1.2 ĐẶC ĐIỂM ĐỊA HÌNH Địa hình Vĩnh Phúc kéo dài theo phương tây bắc - đông nam, là phương chung của địa hình ở miền Bắc và Đông Bắc Bắc bộ Việt Nam. Phía bắc của tỉnh có dãy núi Tam Đảo với đỉnh cao 1.592m, phía tây Nam được bao bọc bởi 2 con sông lớn là sông Hồng và sông Lô, tạo nên dạng địa hình thấp dần từ đông bắc xuống tây nam và chia ra 3 vùng có địa hình đặc trưng: đồng bằng, gò đồi, núi thấp và trung bình. 8
Trang 9
Địa hình đồng bằng: Gồm 76 xã, phường và thị trấn, với diện tích tự nhiên là 46.800 ha. Vùng đồng bằng bao gồm vùng phù sa cũ và phù sa mới, chủ yếu do phù sa của các hệ thống sông lớn như: Sông Hồng, sông Lô, sông Đáy bồi đắp nên vùng phù sa cũ chiếm diện tích khá rộng, gồm phía bắc của thị xã Phúc Yên, các huyện Yên Lạc, Vĩnh Tường và phía nam của các huyện Tam Dương, Bình Xuyên, được hình thành cùng thời kì hình thành châu thổ sông Hồng (Kỉ Đệ tứ - Thống Pleitoxen). Vùng phù sa mới dọc theo các con sông thuộc các huyện Lập Thạch, Vĩnh Tường, Yên Lạc, nam Bình Xuyên, được hình thành vào thời kì Đệ tứ - thống Holoxen. Đất đai vùng đồng bằng được phù sa sông Hồng bồi đắp nên rất màu mỡ, là điều kiện lí tưởng cho việc phát triển kinh tế nông nghiệp thâm canh. Địa hình đồi: Gồm 33 xã, phường và thị trấn, với diện tích tự nhiên là 24.900 ha, đây là vùng đồi thuận lợi cho phát triển cây công nghiệp, cây ăn quả và hoa màu kết hợp với chăn nuôi gia súc, tạo điều kiện thuận lợi trong việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng và chăn nuôi theo hướng tăng sản xuất hàng hoá thực phẩm. Vùng đồi núi Bình Xuyên: Là vùng được thành tạo vào thời kì Trung Trias giữa Đệ Tam, gồm các lớp trầm tích bể cạn, gồm các phiến thạch, sa thạch, phiến sa và một số loại đá khác xen kẽ. Địa hình núi thấp và trung bình: Có diện tích tự nhiên là 56.300 ha, chiếm 46,3% diện tích tự nhiên của tỉnh. Địa hình vùng núi phức tạp bị chia cắt, có nhiều sông suối, đây là một trong những ưu thế của Vĩnh Phúc so với các tỉnh quanh Hà Nội, vì nó sẽ là điều kiện thuận lợi cho việc phát triển các khu công nghiệp tập trung và các khu du lịch sinh thái. Vùng núi Tam Đảo có diện tích rừng quốc gia là 15.753ha. (DT Không đúng với 1231,76 km2) 1.3 ĐẶC ĐIỂM THỔ NHƯỠNG Địa hình của tỉnh khá phức tạp đã tạo nên sự đa dạng về phân loại và chất lượng đất. Kết quả điều tra, tổng hợp xây dựng bản đồ đất và đánh giá đất tỉnh Vĩnh Phúc theo phương pháp phân loại và đánh giá đất của FAO/UNESCO (thực hiện năm 2003) thì toàn bộ diện tích đất canh tác nông lâm nghiệp của tỉnh được phân thành 6 nhóm đất cấp I, 12 loại đất cấp II và 47 loại đất phụ. • Nhóm đất phù sa: Có diện tích 29.830,15 ha (bằng 31,96 % diện tích đất điều tra và bằng 21,75 % tổng diện tích đất tự nhiên của toàn tỉnh), được phân bố ở tất cả các huyện trên địa bàn tỉnh và được chia thành 2 nhóm nhỏ như sau: • Đất phù sa trung tính ít chua. Có diện tích là 10.725,92 ha. Phân bố ở các Bình Xuyên - 906,59 ha; Tam Dương - 398,50 ha; Yên Lạc - 3.775,36 ha; Vĩnh Tường - 5.644,78 ha. Đất có đặc điểm: - Điều kiện hình thành: Do sự bồi tụ phù sa của hệ thống sông Hồng. - Phân theo cấp địa hình tương đối: Địa hình cao: 3.127,39 ha; địa hình vàn: 8.673,25 ha; địa hình thấp: 3.836,13 ha. - Đặc tính lý hoá học: Đất có thành phần cơ giới từ cát pha đến thịt pha sét và. Đất trung tính, ít chua. Mùn tổng số trung bình. Đạm tổng số trung bình và khá. Lân tổng số và lân dễ tiêu khá và giàu. Kali tổng số trung bình. Kali dễ tiêu trung bình và nghèo. Tổng canxi và magiê trao đổi trung bình. Dung tích hấp thu trung bình. 9
Trang 10
- Khả năng sử dụng: Thích hợp trồng các loại cây lương thực (lúa, ngô), cây màu và cây công nghiệp (đậu tương, dâu, mía), cây rau, hoa, nuôi trồng thuỷ sản (vùng có địa hình thấp trũng). • Đất phù sa chua: Có diện tích 12.381,98 ha. Phân bố ở các huyện Bình Xuyên: 2.283,14 ha; Lập Thạch: 5.355,47 ha; Tam Dương: 304,04 ha; Yên Lạc: 1.489,12 ha; Vĩnh Tường: 2.949.96 ha. Đất có đặc điểm: - Điều kiện hình thành: Chủ yếu do sự bồi tụ phù sa của sông Lô, sông Phó Đáy. - Phân theo cấp địa hình tương đối: Địa hình cao: 1.287,40 ha; địa hình vàn: 10.110,21 ha; địa hình thấp: 2.795,77 ha. - Đặc tính lý hoá học: Đất có thành phần cơ giới từ cát pha đến thịt pha sét. Đất chua. Mùn tổng số trung bình và nghèo. Đạm tổng số trung bình. Lân tổng số và lân dễ tiêu khá và trung bình. Kali tổng số nghèo. Kali dễ tiêu nghèo và rất nghèo. Tổng canxi và magiê trao đổi trung bình. Dung tích hấp thu trung bình và thấp. - Khả năng sử dụng: Thích hợp trồng các loại cây lương thực (lúa, ngô), cây màu và cây công nghiệp (đậu tương, lạc), cây rau, hoa, nuôi trồng thuỷ sản (vùng có địa hình thấp trũng). • Nhóm đất Glây: Tổng diện tích đất glây trong toàn tỉnh là 3.071,91ha (bằng 3,95 % diện tích đất điều tra và bằng 2,69 % tổng diện tích đất tự nhiên). Phân bố ở các huyện Bình Xuyên - 349,11ha; huyện Lập Thạch - 1.055,03 ha; huyện Tam Dương - 286,67 ha; huyện Yên Lạc - 870,03 ha; huyện Vĩnh Tường -156,30 ha; TP Vĩnh Yên - 354,5 ha. Đất có đặc điểm: - Điều kiện hình thành: Đất hình thành ở vùng có địa hình thấp trũng, bị ngập nước quanh năm. - Phân theo cấp địa hình tương đối: Địa hình vàn: 354.18 ha; địa hình thấp: 3.331,73 ha. - Đặc tính lý hoá học: Đất có thành phần cơ giới từ thịt pha sét đến sét pha limon. Đất chua. Mùn tổng số trung bình và khá. Đạm tổng số khá. Lân tổng số và lân dễ tiêu khá và trung bình. Kali tổng số trung bình. Kali dễ tiêu nghèo và trung bình. Tổng canxi và magiê trao đổi trung bình. Dung tích hấp thu trung bình. - Khả năng sử dụng: Thích hợp với nuôi trồng thuỷ sản hoặc kết hợp trồng lúa và nuôi trồng thuỷ sản. • Nhóm đất cát: Có tổng diện tích là 4.163,58 ha, (bằng 4,54 % diện tích đất điều tra và bằng 3,09 % tổng diện tích đất tự nhiên). Phân bố ở các huyện : Bình Xuyên: 190.82 ha; Lập Thạch: 2.318,06 ha; Tam Dương : 1.092,3 ha; TP Vĩnh Yên : 561.65 ha. Đất có đặc điểm : - Điều kiện hình thành: Do sự bồi tụ tại chỗ sản phẩm thô được rửa trôi từ đồi núi. - Phân theo cấp địa hình tương đối: Địa hình cao: 1.636,26 ha; địa hình vàn: 2.189,74 ha; địa hình thấp: 99,25 ha; độ dốc cấp I: 311.33 ha. - Đặc tính lý hoá học: Đất có thành phần cơ giới cát, cát pha thịt. Đất chua. Mùn tổng số trung bình và nghèo. Đạm tổng số trung bình và nghèo. Lân tổng số và lân dễ tiêu trung bình thấp. Kali tổng số và Kali dễ tiêu nghèo và rất nghèo. Tổng canxi và magiê trao đổi thấp. Dung tích hấp thu thấp. 10
Trang 11
- Khả năng sử dụng: Thích hợp với các loại cây rau, màu (ngô, đậu tương, lạc). • Nhóm đất loang lổ: Có tổng diện tích là 7.912,47ha, (bằng 12,87% diện tích đất điều tra và bằng 8,67% diện tích đất tự nhiên). Phân bố ở các huyện: Bình Xuyên: 3.232,61ha; Tam Dương: 2.840,66 ha; Yên Lạc: 840,94 ha; Vĩnh Tường: 12,90 ha; TP Vĩnh Yên: 984,77 ha. Đất có đặc điểm: - Nguồn gốc hình thành: Chủ yếu trên nền phù sa cũ có sản phẩm feralitic. - Phân theo cấp địa hình tương đối: Địa hình cao: 2.617,05 ha; địa hình vàn: 8.987,82 ha; địa hình thấp: 282,43 ha. - Đặc tính lý hoá học: Đất có thành phần cơ giới cát, cát pha thịt, cát pha thịt và sét. Đất chua. Mùn tổng số trung bình. Đạm tổng số trung bình và nghèo. Lân tổng số và lân dễ tiêu trung bình. Kali tổng số và Kali dễ tiêu nghèo và rất nghèo. Tổng canxi và magiê trao đổi thấp. Dung tích hấp thu thấp. - Khả năng sử dụng: Thích hợp với các loại cây rau, hoa, cây công nghiệp ngắn ngày (lạc, đậu tương), cây dược liệu (thanh hao hoa vàng...). • Nhóm đất xám: Có tổng diện tích là 36879,27 ha (bằng 45,46 % diện tích đất điều tra và bằng 30,94 % diện tích đất tự nhiên). Phân bố ở các huyện: Bình Xuyên: 7.868,32 ha; Lập Thạch: 19.089,06 ha; Tam Dương: 9.380,66 ha; TP Vĩnh Yên: 507,63 ha; Vĩnh Tường : 38.41 ha. Đất có đặc điểm: - Nguồn gốc hình thành: Đất ruộng: Hình thành chủ yếu do sự bồi tụ các sản phẩm rửa trôi ở các thung lũng xen kẽ trong vùng đồi núi. Đất đồi núi: Hình thành trên nền phù sa cổ, đá nai, phiến thạch, granit, quăczit, cuội kết…. - Phân theo cấp địa hình tương đối và độ dốc: Đất ruộng: Địa hình cao: 1.345,92 ha; địa hình vàn: 3.025,2 ha; địa hình thấp: 134.75 ha. Đất đồi núi: Độ dốc cấp I: 483,48 ha; Độ dốc cấp II: 3.678,79 ha; Độ dốc cấp III: 6.504,85 ha; Độ dốc cấp IV: 27.262,51 ha. - Đặc tính lý hoá học: Đất ruộng: Đất có thành phần cơ giới cát, cát pha thịt, cát pha thịt. Đất chua. Mùn tổng số trung bình và nghèo. Đạm tổng số trung bình và nghèo. Lân tổng số và lân dễ tiêu trung bình. Kali tổng số và Kali dễ tiêu nghèo và rất nghèo. Tổng canxi và magiê trao đổi thấp. Dung tích hấp thu thấp. Đất đồi núi: Đất có thành phần cơ giới từ cát đến thịt pha sét. Tầng đất trung bình. Đất chua. Mùn tổng số trung bình và nghèo. Đạm tổng số trung bình và nghèo. Lân tổng số và lân dễ tiêu trung bình. Kali tổng số và Kali dễ tiêu nghèo và rất nghèo. Tổng canxi và magiê trao đổi thấp. Dung tích hấp thu thấp. - Khả năng sử dụng: Đất đồng bằng: Thích hợp với trồng lúa và cây công nghiệp ngắn ngày. 11
Hiển thị 11 trang đầu. Tải tài liệu để xem đầy đủ.
Bình luận (0)
Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên!