Đang tạo bản xem trước...
HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM KHOA NÔNG HỌC ------- ------- KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP TÊN ĐỀ TÀI: “ĐÁNH GIÁ HIỆU LỰC CỦA MỘT SỐ LOẠI THUỐC BẢO VỆ THỰC VẬT ĐỐI VỚI MỘT SỐ QUẦN THỂ NHỆN ĐỎ HAI CHẤM Tetranychus urticae HẠI DƯA CHUỘT TẠI HÀ NỘI NĂM 2021” Người thực hiện : VŨ TRÚC QUỲNH Mã SV : 620046 Lớp : K62BVTVA Người hướng dẫn : TS. PHẠM THỊ HIẾU Bộ môn : CÔN TRÙNG HÀ NỘI – 2021
LỜI CAM ĐOAN Tôi cam đoan đây là kết quả nghiên cứu của tôi dưới sự hướng dẫn của PGS. TS. Nguyễn Đức Tùng và TS. Phạm Thị Hiếu. Số liệu và kết quả trong khóa luận này hoàn toàn trung thực và chưa được công bố sử dụng và bảo vệ cho một học vị nào. Các trích dẫn trong khóa luận đều được ghi nguồn gốc rõ ràng. Tôi xin chịu trách nhiệm với tính trung thực của toàn bộ nội dung khóa luận tốt nghiệp. Hà Nội, ngày tháng năm 2021 Sinh viên Vũ Trúc Quỳnh i
LỜI CẢM ƠN Để hoàn thành khóa luận tốt nghiệp, ngoài sự nỗ lực của bản thân, tôi đã nhận được sự giúp đỡ nhiệt tình của Ban chủ nhiệm khoa Nông Học, các thầy cô giáo trong Bộ môn Côn trùng, gia đình và cùng toàn thể bạn bè trong và ngoài Học viện Nông nghiệp Việt Nam. Trước hết, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn trân thành và sâu sắc nhất đến TS. Phạm Thị Hiếu và PGS.TS. Nguyễn Đức Tùng, Bộ môn Côn trùng, Khoa Nông Học, Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã trực tiếp tận tình hướng dẫn, chỉ dạy và tạo mọi điều kiện tốt cho tôi thực hiện đề tài nghiên cứu và hoàn chỉnh khóa luận. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn trân thành tới các thầy cô Bộ môn Côn Trùng, Khoa Nông Học, Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình thực hiện đề tài và hoàn thành khóa luận. Cuối cùng tôi xin trân thành cảm ơn gia đình, bạn bè đã động viên, giúp đỡ và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập, thực tập và nghiên cứu khóa tốt nghiệp. Hà Nội, ngày tháng năm 2021 Sinh viên Vũ Trúc Quỳnh ii
MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN...............................................................................................i LỜI CẢM ƠN ...................................................................................................ii MỤC LỤC........................................................................................................iii DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT...........................................................................vi DANH MỤC BẢNG.......................................................................................vii DANH MỤC HÌNH .........................................................................................ix TÓM TẮT KHÓA LUẬN................................................................................xi PHẦN 1: MỞ ĐẦU........................................................................................... 1 1.1.Đặ t vấn đề.................................................................................................... 1 1.2.Mục đích và yêu cầu.................................................................................... 2 1.2.1.Mục đích................................................................................................... 2 1.2.2.Yêu cầu..................................................................................................... 3 PHẦN 2. TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU TRONG VÀ NGOÀI NƯỚC......... 4 2.1. TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU TRÊN THẾ GIỚI ....................................... 4 2.1.1. Một số nghiên cứu về cây họ Bầu bí....................................................... 4 2.1.2. Tình hình sâu bệnh, nhện hại trên họ Bầu bí .......................................... 6 2.1.3. Một số nghiên cứu chung về nhện hại .................................................... 6 2.1.4. Một số nghiên cứu về nhện đỏ hai chấm Tetranychus urticae............. 10 2.2. TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU TRONG NƯỚC........................................ 20 2.2.1. Những nghiên cứu về cây dưa chuột..................................................... 20 2.2.2. Những nghiên cứu về nhện hại cây trồng, nhện đỏ 2 chấm T. urticae. 22 PHẦN 3. NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU....................... 25 3.1. Đối tượng và vật liệu nghiên cứu............................................................. 25 3.2. Nội dung nghiên cứu................................................................................ 26 3.3. Địa diểm và thời gian nghiên cứu............................................................ 27 3.4. Phương pháp nghiên cứu.......................................................................... 27 iii
3.4.1. Phỏng vấn nông dân về các loại thuốc bảo vệ thực vật thường được sử dụng...................................................................................................... 27 3.4.2. Phương pháp điều tra diễn biến mật độ, thành phần thiên địch của bọ trĩ T.urticae................................................................................................ 28 3.4.3. Phương pháp trồng cây rau họ Bầu bí................................................... 29 3.4.4. Phương pháp nuôi nhện đỏ hai chấm trên cây dưa chuột ..................... 31 3.4.5. Phương pháp nuôi nhện đỏ trên bề mặt lá cây Bìm Bôi hoa vàng (Merremia boisiana)................................................................................. 31 3.4.6. Phương pháp nuôi nhện đỏ trên đĩa lá Bìm Bôi hoa vàng (Merremia boisiana).................................................................................................... 32 3.4.7. Phương pháp thử một số loại thuốc hóa học phòng trừ nhện đỏ .......... 33 3.4.8. Phương pháp đo kích thước nhện đỏ hai chấm T. uratice .................... 37 3.4.9. Phương pháp đánh giá mức độ mẫn cảm với một số hoạt chất của quần thể nhện đỏ T.urticae........................................................................ 38 3.4.10. Nghiên cứu ảnh hưởng của 1 số hoạt chất bảo vệ thực vật đối với nhện đỏ 2 chấm sau khi tiếp xúc với hoạt chất trong phòng thí nghiệm.. 41 3.4.11. Phương pháp tính toán và xử lý số liệu............................................... 42 PHẦN 4. KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN ........................................................ 44 4.1. Điều tra diễn biến mật độ nhện đỏ hai chấm Tetranychus urticae trên cây họ Bầu bí tại xã Vân Nội, huyện Đông Anh ...................................... 44 4.2. Điều tra diễn biến thành phần nhện đỏ T.urticae và thiên địch của chúng trên cây dưa chuột tại xã Vân Nội, huyện Đông Anh.................... 46 4.3. Điều tra tình hình sử dụng các loại thuốc trừ sâu nhện hiện đang được người dân sử dụng trong phòng chống nhện đỏ trên cây họ bầu bí tại xã Vân Nội, huyện Đông Anh ....................................................................... 48 4.4. Đánh giá hiệu lực thuốc trên quần thể nhện đỏ hai chấm T. urticae trên cây họ Bầu bí............................................................................................. 50 iv
4.5. Đánh giá tính mẫn cảm nhện đỏ hai chấm Tetranychus urticae tại xã Vân Nội, huyện Đông Anh ....................................................................... 57 4.6. Đánh giá ảnh hưởng của một số hoạt chất thuốc bảo vệ thực vật tới các thông số sinh học của nhện đỏ hai chấm Tetranychus urticae tại xã Vân Nội, huyện Đông Anh............................................................................... 60 PHẦN 5. KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ............................................................. 84 5.1.Kết luận ..................................................................................................... 84 5.2.Đề nghị...................................................................................................... 85 TÀI LIỆU THAM KHẢO............................................................................... 86 PHỤ LỤC............................................................................................................ v
DANH MỤC BẢNG Bảng 3.1. Tên thuốc và hoạt chất thuốc sử dụng trong thí nghiệm ...............26 Bảng 3.2. Bảng tra chuyển đổi tỷ lệ phần trăm sang Probits.........................40 Bảng 3.3. Mức độ mẫn cảm với các thuốc của các quần thể nhện đỏ 2 chấm...40 Bảng 4.1. Diễn biến mật độ nhện đỏ 2 chấm T. urticae trên cây dưa chuột tại xã Vân Nội, huyện Đông Anh, Hà Nội vụ xuân hè 2021.........44 Bảng 4.2. Thành phần nhện hại và thiên địch của chúng trên cây dưa chuột tại xã Vân Nội, huyện Đông Anh, năm 2021.......................47 Bảng 4.3. Điều tra tình hình sử dụng thuốc trừ nhện đỏ T.urticae trên trên họ Bầu bí tại xã Vân Nội, huyện Đông Anh năm 2021.................49 Bảng 4.4. Hiệu lực phòng trừ của một số loại thuốc BVTV đối với nhện đỏ 2 chấm T. urticae thu tại xã Vân Nội, huyện Đông Anh, Hà Nội .......50 Bảng 4.5. Hiệu lực phòng trừ của một số loại thuốc BVTV đối với quần thể nhện đỏ hai chấm Tetranychus urticae thu tại Văn Đức, Gia Lâm, Hà Nội...................................................................................53 Bảng 4.6. Hiệu lực phòng trừ của một số loại thuốc BVTV đối với quần thể nhện đỏ hai chấm Tetranychus urticae thu tại An Lạc, Gia Lâm, Hà Nội...................................................................................55 Bảng 4.7. Ảnh hưởng của thuốc Redmite 300SC đến tỷ lệ trứng nở của nhện đỏ hai chấmTetranychus urticae thu tại xã Vân Nội, huyện Đông Anh...57 Bảng 4.8. Tính mẫn cảm của quần thể nhện 2 chấmT.urticae trên cây dưa chuột tại xã Vân Nội, huyện Đông Anh, Hà Nội vụ xuân hè 2021 với một số loại thuốc trừ sâu nhện........................................58 Bảng 4.9. Tuổi thọ của các thể trưởng thành cái nhện đỏ hai chấm T.urticae thế hệ F1 sau thử thuốc bảo vệ thực vật, nuôi trên lá đậu cove, ở 27⁰C.....61 vii
Bảng 4.10. Tổng số lượng trứng đẻ của nhện đỏ hai chấm T. urticae thế hệ F1 sau thử thuốc bảo vệ thực vật, nuôi trên lá đậu cove, ở 27⁰C..61 Bảng 4.11. Chiều dài các pha phát dục của nhện đỏ 2 chấm T. urticaesau xử lý thuốc BVTV, nuôi trên đậu cove tại 27℃............................63 Bảng 4.12. Chiều rộng các pha phát dục của nhện nhện đỏ 2 chấm T. urticaesau xử lý thuốc BVTV, nuôi trên đậu cove tại 27℃.................................65 Bảng 4.13. Thời gian phát dục các pha của nhện đỏ 2 chấm cái T. urticae sau xử lý thuốc BVTV, nuôi trên đậu cove tại 27℃................................69 Bảng 4.14. Thời gian phát dục các pha của nhện đỏ 2 chấm đực T. urticaesau xử lý thuốc BVTV, nuôi trên đậu cove tại 27℃................................70 Bảng 4.15. Một số chỉ tiêu sinh sản của nhện đỏ 2 chấm T. urticae sau xử lý thuốc BVTV, nuôi trên đậu cove tại 27℃.................................74 Bảng 4.16. Bảng sống (life – table) của nhện đỏ hai chấm T. urticae sau xử lý Đối chứng, nuôi trên đậu cove tại 27℃.....................................78 Bảng 4.17. Bảng sống (life – table) của nhện đỏ hai chấm T. urticae sau xử lý thuốc REDMITE®300 SC, nuôi trên đậu cove tại 27℃...........79 Bảng 4.18. Bảng sống (life – table) của nhện đỏ hai chấm T. urticae sau xử lý thuốc CATEX 3.6EC, nuôi trên đậu cove tại 27℃....................80 Bảng 4.19. Một số chỉ tiêu về sức tăng quần thể của nhệnđỏ hai chấm T. urticae sau xử lý thuốc BVTV, nuôi trên đậu cove tại 27℃..........81 viii
DANH MỤC HÌNH Hình 3.1. Dụng cụ sử dụng trong thí nghiệm và kính hiển vi soi nổi.............25 Hình 3.2. Phương pháp trồng dưa chuột trong bầu và hạt giống dưa chuột...30 Hình 3.3. Dưa chuột trồng trong bầu ..............................................................30 Hình 3.4. Cây Bìm Bôi hoa vàng (Merremia boisiana) .................................31 Hình 3.5. Chai nuôi nguồn nhện đỏ hai chấm (Tetranychus urticae).............31 Hình3.6. Nhân nuôi nhện đỏ 2 chấm T. urticae trên đĩa lá bìm bôi hoa vàng32 Hình 3.7. Mô phỏng thí nghiệm nhúng lá thử thuốc.......................................34 Hình 3.8. Thử thuốc nhện đỏ 2 chấm T. urticae tại phòng thí nghiệm...........35 Hình 3.9. Đĩa lá thí nghiệm thuốc trên trứng nhện đỏ hai chấm T. urticae....36 Hình 3.10. Kính hiển vi soi nổi dùng để đo kích thước các pha phát dục của nhện đỏ 2 chấm................................................................................37 Hình 3.11. Lồng mica nuôi sinh học...............................................................41 Hình 3.12. Tủ định ôn.....................................................................................41 Hình 4.1. Diễn biến mật độ nhện đỏ 2 chấm Tetranychus urticae trên cây dưa chuột tại xã Vân Nội huyện Đông Anh, năm 2021..................45 Hình 4.2. Nhện đỏ 2 chấm T. urticae..............................................................46 Hình 4.3. Mặ t sau của lá dưa chuột bị nhện đỏ 2 chấm hại............................46 Hình4.4. Ruộng dưa chuột tại xã Vân Nội, huyện Đông Anh........................46 Hình 4.5. Nhện bắt mồi Neoseiulus longispinosus (Evans)............................48 Hình 4.6. Biểu đồ tỷ lệ % các loại thuốc trừ nhện đỏ đang được hộ dân sử dụng tại xã Vân Nội, huyện Đông Anh...........................................49 Hình 4.7. Hiệu lực sau xử lý các loại thuốc BVTV (%) đối với nhện đỏ hai chấm tại xã Vân Nội, huyện Đông Anh..........................................51 Hình 4.8. Hiệu lực sau xử lý các loại thuốc BVTV (%) đối với nhện đỏ hai chấm tại Văn Đức, Gia Lâm............................................................54 ix
Hình 4.9. Hiệu lực sau xử lý các loại thuốc BVTV (%) đối với nhện đỏ hai chấm tại An Lạc, Gia Lâm ..............................................................56 Hình 4.10. Biểu đồ LC50 của quần thể nhện đỏ hai chấm ở xã Vân Nội, huyện Đông Anh đối với thuốc Redmite 300SC (A), Comite 73EC (B), Ortus 5SC(C), Detect 500SC (D), Catex 3.6EC (E), Oberon 240SC (F), Alfamite 15EC (G)..........................................60 Hình 4.11. Hình thái các pha phát dục của nhện đỏ 2 chấm T. urticae..........68 Hình 4.12. Nhịp điệu đẻ trứng của nhện đỏ 2 chấm T. urticae sau xử lý thuốc BVTV, nuôi trên đậu cove tại 27℃.......................................77 x
TÓM TẮT KHÓA LUẬN Nhện đỏ hai chấm Tetranychus urticae Koch (Acari: Tetranychidae) là một loài dịch hại nguy hiểm trên nhiều loại cây trồng trên thế giới và tại Việt Nam, được tìm thấy trên nhiều loại cây trồng như cây họ đậu, họ cà và họ bầu bí. Chúng gây hại rất phổ biến trên các cây như cây đậu, cây dưa chuột, cây ớt. Tôi tiến hành thí nghiệm đánh giá hiệu lực và ảnh hưởng của một số thuốc bảo vệ thực vật trên nhện đỏ hai chấm T.urticae nuôi trên lá đậu cove ở nhiệt độ 27⁰C và độ ẩm 75% tại bộ môn Côn trùng, Học Viện Nông Nghiệp Việt Nam. Qua thí nghiệm, tôi thu được kết quả quan trọng, đánh giá được hiệu lực thuốc, trong đó hai thuốc Dectect 500SC và Catex 3.6EC có hiệu lực mạnh nhất, Oberon 240SC là thuốc bị nhện kháng nhẹ. Ở ngưỡng LC10 hai thuốc Catex 3.6EC và Redmite 300SC tuy không gây ảnh hưởng tới kích thước nhưng ảnh hưởng rất lớn tới các chỉ tiêu sinh học khác như chỉ tiêu về sinh sản, chỉ tiêu về sức tăng quần thể. Trong chỉ tiêu tỷ lệ tăng tự nhiên (rm), cả 3 công thức có sự khác nhau rõ rệt. xi
Hiển thị 12 trang đầu. Tải tài liệu để xem đầy đủ.
Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên!
Bình luận (0)
Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên!