LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan luận văn “Hoàn thiện cơ chế tự chủ tài chính tại Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn” là công trình nghiên cứu của bản thân. Các kết quả nghiên cứu và các kết luận trong luận văn là trung thực xuất phát từ tình hình thực tế của đơn vị, không sao chép từ bất kỳ một nguồn nào và dưới bất kỳ hình thức nào. Việc tham khảo các nguồn tài liệu đã được thực hiện trích dẫn và ghi nguồn tài liệu tham khảo đúng quy định. Tác giả luận văn Nguyễn Thị Thu Hương i
LỜI CẢM ƠN Tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành đến các Quý Thầy Cô giáo trường Đại học Thủy lợi đã giúp tôi trang bị kiến thức, tạo môi trường điều kiện thuận lợi nhất trong suốt quá trình học tập và thực hiện luận văn này. Với lòng kính trọng và biết ơn, tôi xin bày tỏ lời cảm ơn đến TS Lê Văn Chính đã giúp đỡ, chỉ dẫn tận tình cho tôi trong suốt thời gian thực hiện công trình nghiên cứu này. Xin chân thành cảm ơn các tổ chức, cá nhân đã hợp tác, chia sẻ thông tin, cung cấp cho tôi nhiều nguồn tài liệu, tư liệu hữu ích phục vụ cho đề tài nghiên cứu. Do thời gian có hạn chế nên luận văn không thể trách khỏi các thiếu sót, rất mong sự góp ý của các khoa học, các thầy cô giáo và các đồng nghiệp giúp tôi có thể hoàn thiện nghiên cứu của mình. Xin trân trọng cảm ơn! Học viên Nguyễn Thị Thu Hương ...................................... ii
MỤC LỤC DANH MỤC HÌNH ẢNH..............................................................................................vi DANH MỤC BIỂU...................................................................................................... vii DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU VIẾT TẮT................................................................... vii PHẦN MỞ ĐẦU.............................................................................................................1 CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ CƠ CHẾ TỰ CHỦ TÀI CHÍNH TẠI CÁC TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG LẬP Ở VIỆT NAM...........................4 1.1 Cơ sở lý luận ........................................................................................................4 1.1.1 Một số khái niệm, vai trò của việc thực hiện cơ chế tự chủ tài chính tại các trường Đại học công lập.......................................................................................4 1.1.2 Mục tiêu và nguyên tắc thực hiện cơ chế tự chủ tài chính tại các Trường Đại học Công lập ở Việt Nam..............................................................................7 1.1.3 Nội dung của cơ chế tự chủ tài chính tại các trường Đại học Công lập ở Việt Nam ..............................................................................................................7 1.1.4 Các chỉ tiêu đánh giá cơ chế tự chủ tài chính tại các trường đại học công lập .......................................................................................................................15 1.1.5 Các nhân tố ảnh hưởng đến cơ chế tự chủ tài chính tại các trường Đại học công lập ..............................................................................................................17 1.2 Cơ sở thực tiễn ...................................................................................................19 1.2.1 Kinh nghiệm thực hiện cơ chế tự chủ tài chính của một số trường Đại học công lập ..............................................................................................................19 1.2.2 Những công trình nghiên cứu có liên quan đến đề tài...............................26 Kết luận chương 1 .........................................................................................................28 CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG THỰC HIỆN CƠ CHẾ TỰ CHỦ TÀI CHÍNH TẠI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN - ĐẠI HỌC QUỐC GIAO HÀ NỘI ..............................................................................................................29 2.1 Giới thiệu về trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn - Đại học Quốc gia Hà Nội ......................................................................................................................29 2.1.1 Quá trình hình thành và phát triển của trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn - Đại học Quốc gia Hà Nội ................................................................29 iii
2.1.2 Chức năng, nhiệm vụ và cơ cấu tổ chức bộ máy của Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn.....................................................................................30 2.2 Thực trạng triển khai cơ chế tự chủ tài chính tại trường Đại học Khoa học xã hội và Nhân văn. ......................................................................................................36 2.2.1 Việc xây dựng, ban hành và thực hiện quy chế chi tiêu nội bộ. ...............36 2.2.2 Tự chủ về bộ máy và nhân sự ...................................................................37 2.2.3 Tự chủ trong việc lập và thực hiện dự toán thu, chi..................................41 2.2.4 Tự chủ trong quản lý và khai thác các nguồn thu.....................................42 2.2.5 Tự chủ trong việc quản lý sử dụng kinh phí .............................................47 2.2.6 Tự chủ trong quản lý và sử dụng tài sản của nhà trường..........................53 2.2.7 Tự chủ về thực hiện nhiệm vụ, nghiên cứu khoa học và hợp tác quốc tế.55 2.3 Những nhân tố ảnh hưởng đến việc thực hiện cơ chế tự chủ tại trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn.................................................................................60 2.4 Đánh giá chung về việc thực hiện cơ chế tự chủ tài chính tại Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn.................................................................................63 2.4.1 Một số thuận lợi ........................................................................................63 2.4.2 Kết quả đã đạt được...................................................................................64 2.4.3 Những mặt hạn chế và nguyên nhân .........................................................68 Kết luận chương 2 .........................................................................................................76 CHƯƠNG 3 GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CƠ CHẾ TỰ CHỦ TÀI CHÍNH TẠI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN ..................................78 3.1 Định hướng phát triển của Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn ..................78 3.2 Những cơ hội và thách thức hoàn thiện cơ chế tự chủ.......................................79 3.2.1 Cơ hội........................................................................................................79 3.2.2 Thách thức.................................................................................................81 3.3 Đề xuất giải pháp hoàn thiện cơ chế tự chủ tại trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân Văn.............................................................................................................85 3.3.1 Nhóm giải pháp về công tác xây dựng, ban hành và thực hiện quy chế chi tiêu nội bộ...........................................................................................................85 3.3.2 Về công tác quản lý và khai thác nguồn thu, cơ chế thu...........................87 3.3.3 Về quy trình lập kế hoạch ngân sách và quản lý sử dụng kinh phí...........91 iv
3.3.4 Cơ chế chi trả thu nhập cho CBVC...........................................................94 3.3.5 Về cơ cấu tổ chức bộ máy và nhân sự.......................................................96 3.3.6 Nhóm giải pháp về công tác đào tạo, nghiên cứu khoa học, công tác đối ngoại và hợp tác quốc tế.....................................................................................99 3.3.7 Nhóm giải pháp về công tác quản lý sử dụng tài sản của Nhà trường....104 Kết luận Chương 3.......................................................................................................105 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ....................................................................110 v
DANH MỤC HÌNH ẢNH Hình 2.1: Sơ đồ khối tổ chức bộ máy trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn.32 Hình 2.2: tỷ lệ cơ cấu thâm niên giảng viên giai đoạn 2014-2016 ...............................39 Hình 2.3: Cơ cấu về trình độ cán bộ trường ĐHKHXH&NV giai đoạn 2014-2016 ....40 Hình 2.4: Biểu đồ tỷ lệ cơ cấu nguồn kinh phí của trường ĐHKHXH&NV năm 2014- 2016 ...............................................................................................................................43 Hình 2.5: Số liệu thu sự nghiệp, dịch vụ tại trường Đại học KHXH&NV...................44 giai đoạn 2014-2016......................................................................................................44 Hình 2.6: Cơ cấu nguồn kinh phí thường xuyên...........................................................48 Hình 2.7: Cơ cấu chi thường xuyên tại ĐHKHXH&NV năm 2014-2016....................49 Hình 2.8: Cơ cấu phân phối nguồn tiết kiệm chi thường xuyên giai đoạn 2014-2016. 50 Hình 2.9: Tình hình sử dụng quỹ phát triển hoạt động sự nghiệp tại ĐHKHXH&NV 51 Hình 2.10: Cơ cấu các hạng mục do nguồn kinh phí không thường xuyên cấp. ..........52 Hình 2.11: Doanh thu, chi phí và lợi nhuận trước thuế của hoạt động dịch vụ từ 2014- 2016 của Trường ĐHKHXH&NV................................................................................53 Hình 2.12: Doanh thu, chi phí và lợi nhuận trước thuế của hoạt động dịch vụ từ 2014- 2016 của Trường ĐHKHXH&NV................................................................................57 Hình 2.13: Kết quả nghiên cứu khoa học giai đoạn 2014-2016 tại ĐHKHXH&NV ...65 Hình 2.14: Mức độ tự chủ về chi phí hoạt động giai đoạn 2014-2016 .........................67 Hình 2.15: Tình hình sử dụng quỹ PTHĐSN năm 2014; 2015; 2016...........................68 vi
DANH MỤC BIỂU Bảng 1.1: Tình hình thực hiện tự chủ tài chính tại ĐHKHXH&NV – ĐHQG TP.HCM giai đoạn 2014-2016 .....................................................................................................23 Bảng 2.1: Tình hình thực hiện dự toán thu, chi giai đoạn 2014-2016 của ĐHKHXH&NV.............................................................................................................42 Bảng 2.2: Mức thu học phí các năm học từ 2014-2016 ................................................45 Bảng 2.3: Tình hình kinh phí, nguồn kinh phí chi thường xuyên năm 2014; 2015; 2016 của Đại học KHXH&NV...............................................................................................47 Bảng 2.4: Cơ sở hạ tầng phục vụ giảng dạy tại ĐHKHXH&NV năm 2016.................54 Bảng 2.5: Cơ sở vật chất trang thiết bị phục vụ giảng dạy tại ĐHKHXH&NV ...........55 vii
DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU VIẾT TẮT KÝ HIỆU VIẾT TẮT NGUYÊN NGHĨA CSVC Cơ sở vật chất CBGV Cán bộ giảng viên CSGDĐHCL Cơ sở giáo dục đại học công lập ĐHQGHN Đại học Quốc gia Hà Nội ĐHCL Đại học Công lập GDĐH Giáo dục Đại học KHCN Khoa học Công nghệ NSNN Ngân sách nhà nước TCTC Tự chủ tài chính ĐHKHXH&NV Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn – Đại học Quốc gia Hà Nội ĐHQG TP.HCM Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh viii
PHẦN MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Trong điều kiện đất nước đang trong thời kỳ phát triển và hội nhập thì giáo dục là một trong những lĩnh vực được sự quan tâm của toàn xã hội. Vì vậy, việc đổi mới ngành giáo dục nói chung cũng như cơ chế tài chính đối với giáo dục đại học nói riêng theo hướng tăng quyền tự chủ cho các trường đại học, từng bước nâng cao chất lượng đào tạo là một xu hướng tất yếu. Mục tiêu là nhằm tháo gỡ được những rào cản về cơ chế trong giáo dục đại học ở Việt Nam, góp phần thúc đẩy và phát triển nền giáo dục đại học ở nước ta bắt kịp trình độ của khu vực cũng như thế giới. Bắt nhịp với xu thế đó, 15 năm qua Chính phủ đã ban hành, sửa đổi, bổ sung và hoàn thiện các văn bản quy định về cơ chế tự chủ, quyền tự chủ đối với đơn vị sự nghiệp công lập từ đó mở ra cho các cơ sở giáo dục đại học công lập được quyết định tự chủ thực hiện nhiệm vụ, cơ cấu tổ chức, biên chế và tự chủ tài chính trong chức năng nhiệm vụ được giao. Từng bước nâng cao chất lượng đào tạo, nâng cao hiệu quả hoạt động của các trường và nâng cao đời sống của cán bộ giảng viên. Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn là trường đại học công lập trực thuộc Đại học Quốc Gia Hà Nội. Năm 2003, trường được giao quyền tự chủ tài chính hoạt đối với đơn vị sự nghiệp có thu. Qua hai lần cải cách cơ chế tài chính, Trường đã và đang được Đại học Quốc gia Hà nội giao thực hiện cơ chế tài chính theo quy định nghị định 43/2006/NĐ-CP, được phân loại là đơn vị tự đảm bảo một phần chi thường xuyên. Nhà trường đã chủ động khai thác nguồn thu từ hoạt động đào tạo chính quy, thu dịch vụ từ các hoạt động đào tạo tiếng Việt cho người nước ngoài, đào tạo ngắn hạn khác nhằm bổ sung nguồn lực tài chính, nâng cao mức độ tự chủ về tài chính, tự chủ về nhiệm vụ và tổ chức biên chế. Tuy nhiên, bên cạnh những mặt đạt được, Trường ĐH KHXH&NV đào tạo trong lĩnh vực xã hội, tỷ lệ tuyển sinh còn chưa cao, đến nay chưa đảm bảo tự chủ 100% kinh phí, quá trình thực hiện cơ chế tự chủ và triển khai thực hiện Nghị định 16/2015/NĐ-CP ngày 14/02/2015 còn nảy sinh những bất cập, hạn chế. 1
Nghiên cứu việc thực hiện cơ chế tự chủ tài chính tại Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn theo Nghị định số 43/2006/NĐ-CP và hướng triển khai thực hiện theo Nghị định 16/2015/NĐ-CP để từ đó đề xuất giải pháp đổi mới, hoàn thiện cơ chế tự chủ tài chính của Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn là vấn đề có ý nghĩa lý luận và thực tiễn quan trọng, góp phần trong việc đưa ra một cái nhìn tổng quan về tình hình tự chủ trong các trường Đại học nói chung và tự chủ về tài chính của Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân Văn nói riêng. Với lý do đó học viên đã nghiên cứu chọn đề tài: “Hoàn thiện cơ chế tự chủ tài chính tại Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn” cho luận văn thạc sĩ của mình. 2. Mục đích của đề tài Trên cơ sở phân tích thực trạng thực hiện cơ chế tự chủ nói chung và cơ chế tự chủ tài chính tại Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân Văn, chỉ ra những kết quả đạt được cũng như những hạn chế của công tác này, từ đó đề xuất một số giải pháp góp phần hoàn thiện cơ chế tự chủ tài chính tại Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn. 3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu a. Đối tượng nghiên cứu: Cơ chế tự chủ tài chính và các nội dung tự chủ về thực hiện nhiệm vụ, tự chủ về tổ chức biên chế và tự chủ trong hợp tác quốc tế là các nội dung tác động đến cơ chế tự chủ tài chính tại Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân Văn b. Phạm vi nghiên cứu: Phạm vi nội dung: Nghiên cứu một số vấn đề lý luận về cơ chế tự chủ về thực hiện nhiệm vụ, tự chủ trong tổ chức biên chế, tự chủ trong hợp tác quốc tế và nghiên cứu trọng tâm cơ chế tự chủ tài chính tại Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn . Phạm vi không gian: Nghiên cứu việc thực hiện cơ chế tự chủ tài chính tại Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn 2
Phạm vi thời gian: Thực trạng, phương hướng thực hiện cơ chế tự chủ tài chính tại trường Đại học này trong giai đoạn 2011-2016. Đề xuất giải pháp đổi mới, hoàn thiện cơ chế tự chủ t ài chính cho giai đoạn 2018- 2020. 4. Cách tiếp cận và phương pháp nghiên cứu Luận văn sử dụng phương pháp nghiên cứu định tính kết hợp với định lượng, kế thừa kết quả nghiên cứu của các đề tài có liên quan. Trong triển khai đề tài, việc nghiên cứu lý luận và thực tiễn được thực hiện trên cơ sở sử dụng nghiên cứu sau: phương pháp thống kê, phương pháp phân tích, phương pháp tổng hợp, phương pháp so sánh và các phương pháp khác có liên quan. 5. Cấu trúc của luận văn Ngoài phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, luận văn được kết cấu thành 3 chương, bao gồm: Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn về cơ chế tự chủ tài chính tại các trường Đại học công lập Chương 2: Thực trạng thực hiện cơ chế tự chủ tài chính tại Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân Văn Chương 3: Giải pháp đổi mới, hoàn thiện cơ chế tự chủ tài chính tại Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn. 3
앞 11페이지만 표시됩니다. 전체를 보려면 자료를 다운로드하세요.
댓글이 없습니다. 첫 댓글을 남겨보세요!
댓글 (0)
댓글이 없습니다. 첫 댓글을 남겨보세요!