BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG ----------***---------- LUẬN VĂN THẠC SĨ NÂNG CAO VỊ THẾ CÁC NHÀ CUNG CẤP NGÀNH LINH KIỆN ĐIỆN TỬ VIỆT NAM VỚI CÁC CÔNG TY ĐA QUỐC GIA TRONG BỐI CẢNH THỰC THI HIỆP ĐỊNH THƯƠNG MẠI TỰ DO VIỆT NAM – EU (EVFTA) Ngành: Kinh doanh thương mại VŨ THỊ THẢO NHI Hà Nội - 2021
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG LUẬN VĂN THẠC SĨ NÂNG CAO VỊ THẾ CÁC NHÀ CUNG CẤP NGÀNH LINH KIỆN ĐIỆN TỬ VIỆT NAM VỚI CÁC CÔNG TY ĐA QUỐC GIA TRONG BỐI CẢNH THỰC THI HIỆP ĐỊNH THƯƠNG MẠI TỰ DO VIỆT NAM – EU (EVFTA) Ngành: Kinh Doanh Thương Mại Mã số: 8340121 Họ và tên học viên: Vũ Thị Thảo Nhi Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS Trần Sĩ Lâm Hà Nội - 2021
i LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan Luận văn thạc sĩ: “Nâng cao vị thế các nhà cung cấp ngành linh kiện điện tử Việt Nam với các công ty đa quốc gia trong bối cảnh thực thi hiệp định thương mại tự do Việt Nam – EU (EVFTA)” là kết quả của quá trình nghiên cứu khoa học độc lập và nghiêm túc của cá nhân tôi. Các số liệu trong luận văn là trung thực, có nguồn gốc rõ ràng, đáng tin cậy. Hà Nội, ngày 24 tháng 05 năm 2021 Học viên Vũ Thị Thảo Nhi
ii LỜI CẢM ƠN Trong thời gian nghiên cứu, thực hiện luận văn này, tôi đã nhận được sự hướng dẫn và giúp đỡ tận tình của Thầy Trần Sĩ Lâm và các thầy cô thuộc Khoa Sau đại học trường Đại học Ngoại Thương. Tôi xin chân thành cảm ơn Thầy Trần Sĩ Lâm, giảng viên trường Đại học Ngoại Thương, đã hướng dẫn khoa học giúp tôi hoàn thành Luận văn này. Do còn nhiều hạn chế về kinh nghiệm nghiên cứu thực tế và thời gian thực hiện, nên luận văn không thể tránh khỏi những thiếu xót nhất định. Vì vậy, tôi mong muốn nhận được nhiều ý kiến đóng góp của các Thầy Cô để tôi hoàn thiện khả năng nghiên cứu của mình. Xin trân trọng cảm ơn. Hà Nội, ngày 24 tháng 05 năm 2021 Học viên Vũ Thị Thảo Nhi
iii MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN...................................................................................................................i LỜI CẢM ƠN........................................................................................................................ii DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT ................................................................................................v DANH MỤC BẢNG ............................................................................................................vi DANH MỤC HÌNH..............................................................................................................vi TÓM TẮT KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU ...............................................................................vii PHẦN MỞ ĐẦU ...................................................................................................................1 CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ VỊ THẾ CỦA NHÀ CUNG CẤP TRONG MỐI QUAN HỆ VỚI DOANH NGHIỆP MUA HÀNG ...............................................................5 Tổng quan về mối quan hệ nhà cung cấp – Doanh nghiệp mua hàng trong chuỗi cung ứng.............................................................................................................................5 1.1.1 Khái niệm về chuỗi cung ứng ............................................................................5 1.1.2 Cấu trúc chuỗi cung ứng .................................................................................15 1.1.3 Khái niệm quan hệ nhà cung cấp với doanh nghiệp mua hàng trong chuỗi cung ứng.......................................................................................................................18 Khái niệm về vị thế của nhà cung cấp trong mối quan hệ với doanh nghiệp mua hàng 20 1.2.1 Định nghĩa vị thế quyền lực.............................................................................20 1.2.2 Ma trận vị thế của nhà cung cấp với các doanh nghiệp mua hàng.................21 Các nguyên tắc cơ bản nâng cao vị thế của nhà cung cấp với Doanh nghiệp .....26 1.3.1 Các nguyên tắc thay đổi vị thế nhà cung cấp..................................................26 1.3.2 Các nhân tố ảnh hưởng đến vị thế nhà cung cấp trong tương quan giữa quan hệ với doanh nghiệp mua hàng ....................................................................................28 CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG VỊ THẾ GIỮA CÁC NHÀ CUNG CẤP LINH KIỆN ĐIỆN TỬ CỦA VIỆT NAM TRONG MỐI QUAN HỆ VỚI CÁC CÔNG TY ĐA QUỐC GIA CHÂU ÂU ...........................................................................................................................33 2.1. Tổng quan về ngành linh kiện điện tử Việt Nam.................................................41 2.1.1. Lịch sử hình thành và phát triển của ngành................................................41 2.1.2. Cơ cấu sản phẩm của ngành........................................................................42 2.1.3. Chuỗi giá trị ngành......................................................................................44 2.2. Tổng quan về các Nhà cung cấp ngành linh kiện điện tử Việt Nam ...................46 2.2.1. Về nhân lực..................................................................................................46 2.2.2. Về vốn ..........................................................................................................47 2.2.3. Về công nghệ................................................................................................48 2.3. Tổng quan hoạt động mua hàng của công ty đa quốc gia Châu Âu từ các nhà cung cấp linh kiện điện tử Việt Nam ...............................................................................48
iv 2.3.1. Hoạt động thương mại của ngành linh kiện điện tử Việt Nam với thị trường EU 48 2.3.2. Tiêu chuẩn nhập khẩu linh kiện điện tử tại Châu Âu ..................................50 2.4. Đánh giá tương quan mối quan hệ giữa các nhà cung cấp linh kiện điện tử Việt Nam với các công ty Đa quốc gia Châu Âu.....................................................................53 2.4.1. Vị thế của doanh nghiệp cung ứng linh kiện điện tử với công ty đa quốc gia trong bối cảnh EVFTA .................................................................................................53 2.4.2. Đánh giá tổng quan .....................................................................................54 2.4.3. Thực trạng thay đổi vị thế các nhà cung cấp Việt Nam trong mối quan hệ tương quan với các công ty Đa quốc gia Châu Âu ......................................................57 2.5. Đánh giá thành công và hạn chế về thay đổi vị thế của nhà cung cấp Việt Nam trong mối quan hệ tương quan với các công ty Đa quốc gia Châu Âu ............................59 2.5.1. Thành công ..................................................................................................59 2.5.2. Hạn chế........................................................................................................61 CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP NÂNG CAO VỊ THẾ CÁC NHÀ CUNG CẤP LINH KIỆN ĐIỆN TỬ VIỆT NAM TRONG BỐI CẢNH THỰC THI EVFTA....................................64 3.1. Thực thi EVFTA và tác động của EVFTA tới vị thế cho các nhà cung cấp linh kiện điện tử Việt Nam..............................................................................................................64 3.1.1. Tổng quan về Hiệp định thương mại tự do Việt Nam – EU (EVFTA).........Error! Bookmark not defined. 3.1.2. Ảnh hưởng của EVFTA đến chuỗi cung ứng ngành linh kiện điện tử Việt Nam ........................................................................................Error! Bookmark not defined. 3.2. Phân tích SWOT nâng cao vị thế các nhà cung cấp linh kiện điện tử VN trong bối cảnh thực thi EVFTA.......................................................................................................66 3.2.1. Định hướng phát triển ngành linh kiện điện tử Việt Nam.................................66 3.2.2. Phân tích SWOT nâng cao vị thế cho các nhà cung cấp linh kiện điện tử Việt Nam ..............................................................................................................................68 3.3. Các gợi ý chính sách nhằm nâng cao vị thế cho các nhà cung cấp linh kiện điện tử Việt Nam với các công ty đa quốc gia Châu Âu trong bối cảnh thực thi EVFTA...........71 3.3.1. Quy hoạch thành lập ngành công nghiệp điện tử có giá trị gia tăng cao..........71 3.3.2. Tạo môi trường thuận lợi cho phát triển ngành công nghiệp điện tử, linh kiện điện. tử..........................................................................................................................72 3.3.3. Nâng cao chất lượng đội ngũ lao động có tay nghề...........................................73 3.3.4. Tháo gỡ những khó khăn về vốn.........................................................................76 KẾT LUẬN .........................................................................................................................78 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO.............................................................................79
v DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT CAGR Compounded Annual Growth rate Tốc độ tăng trưởng hàng năm kép CNPT Công nghiệp phụ trợ CNTT Công nghệ thông tin DNNN Doanh nghiệp nhà nước DNTN Doanh nghiệp tư nhân EVFTA European Union–Vietnam Free Hiệp định thương mại tự do Việt Trade Agreement Nam – EU GTGT Giá trị gia tăng GTKH Giá trị khách hàng IPA Investment protection agreement Hiệp định bảo hộ đầu tư ISIC International Standard Industrial Hệ thống phân ngành quốc tế Classification JIT Just-In-Time Đúng sản phẩm - với đúng số lượng - tại đúng nơi - vào đúng thời điểm cần thiết KPI Key Performance Indicator Chỉ số đo lường hiệu quả công việc NTD Người tiêu dùng ODMs Original design manufacturer Nhà sản xuất thiết kế gốc OEM Original Equipment Manufacturer Nông ty sản xuất thiết bị gốc SC Supply chain Chuỗi cung ứng SCM Supply chain management Quản lý chuỗi cung ứng SITC Standard International Trade Phân Loại Mậu Dịch Quốc Tế Classification Tiêu Chuẩn SSC Services Supply Chain Chuỗi cung ứng dịch vụ TQM Total Quality Management Quản lý chất lượng toàn diện
vi DANH MỤC BẢNG Bảng 2.1 Các nhóm phân ngành theo phân loại của ISIC và SITC..............................43 Bảng 2.2 Hoạt động sản xuất ngành điện tử Việt nam.......Error! Bookmark not defined. Bảng 2.3: Top 6 thị trường Nhập khẩu mặt hàng linh kiện điện tử của Châu Âu năm 2020 .....................................................................................................................................53 DANH MỤC HÌNH Hình 1.1 Các dạng chuỗi cung ứng phổ biến.........................................................................6 Hình 1.2 Mô hình chuỗi cung ứng đơn giản........................................................................15 Hình 1.3 Mô hình chuỗi cung ứng mở rộng ........................................................................16 Hình 1.4 Ma trận vị thế tương quan giữa nhà cung cấp và Doanh nghiệp..........................22 Hình 1.5 Các nguyên tắc thay đổi vị thế nhà cung cấp........................................................26 Hình 2.1 Các mặt hàng điện và điện tử xuất khẩu chính....................................................43 Hình 2.2 Giá trị gia tăng hàng điện tử xuất khẩu Việt Nam và thế giới..............................45 Hình 2.3 Phân hóa tổng kim ngạch xuất khẩu hàng điện tử................................................45 Hình 2.4 Năng suất lao động trong lĩnh vực điện tử của Việt Nam và các nước năm 201847 Hình 2.5 Kim ngạch nhập khẩu linh kiện điện tử Việt Nam của Châu Âu (USD)..............50 Hình 2.6 Lộ trình thay đổi vị thế giữa nhà cung cấp linh kiện điện tử Việt Nam và các doanh nghiệp mua hàng Châu Âu........................................................................................58
vii TÓM TẮT KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU Sau khi hoàn luận văn “Nâng cao vị thế các nhà cung cấp ngành linh kiện điện tử Việt Nam với các công ty đa quốc gia trong bối cảnh thực thi hiệp định thương mại tự do Việt Nam – EU (EVFTA)”, tác giả đã đạt được một số kết quả nhất định: Hệ thống hoá cơ sở lý luận về chuỗi cung ứng, chuỗi cung ứng toàn cầu, mô tả các mô hình chuỗi cung ứng, các thành phần tham gia chuỗi cung ứng, lợi ích khi tham gia vào chuỗi cung ứng và vị thế của doanh nghiệp trong mối quan hệ nhà cung cấp – Doanh nghiệp mua hàng. Thực trạng của ngành linh kiện điện tử Việt Nam và vị thế của các nhà cung cấp Ngành trong mối quan hệ mua bán hàng hoá với các công ty Đa quốc gia Châu Âu. Các kết quả đạt được khi thay đổi vị thế trong mối quan hệ này: Tăng kim ngạch xuất khẩu, cơ cấu sản phẩm xuất nhập khẩu sang thị trường Châu Âu cũng như gia tăng chất lượng mặt hàng linh kiện điện tử để đáp ứng những đòi hỏi khắt khe từ phía thị trường này Đưa ra các kiến nghị cho các cơ quan chức năng góp phần xây dựng các chiến lược phát triển cho ngành linh kiện điện tử như: Tăng cường tập trung phát triển nghiên cứu sản phẩm, nghiên cứu thị trường, phát triển công nghệ cũng như rạo ra hệ sinh thái khởi nghiệp mới, gia tăng cạnh tranh trong lĩnh vực này để tạo ra các sản phẩm có chất lượng cao. Tác giả hy vọng rằng, các kết quả nghiên cứu của Luận văn sẽ đóng góp thêm cácminh chứng và luận điểm khoa học về vấn đề vị thế của doanh nghiệp Việt Nam với các công ty Đa quốc gia ngành linh kiện điện tử. Kết quả nghiên cứu của Luận văn này góp thêm một cơ sở khoa học cho các nhà hoạch định chính sách kinh tế, các cơ quan quản lý về chuỗi cung ứng và ngành linh kiện điện tử, các nhà nghiên cứu trong việc quản lý, thực hiện và nghiên cứu về chuỗi cung ứng cùng với vị thế của doanh nghiệp khi tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu ở một nước đang phát triển như Việt Nam.
앞 9페이지만 표시됩니다. 전체를 보려면 자료를 다운로드하세요.
댓글이 없습니다. 첫 댓글을 남겨보세요!
댓글 (0)
댓글이 없습니다. 첫 댓글을 남겨보세요!