1 t r × n h ® é ® µ o t ¹ o cc GIÁO TRÌNH AN TOÀN HỆ THỐNG THÔNG TIN 2 MỤC LỤC ĐỀ MỤC TRANG 1. LỜI TỰA ........................................................................................................... 3 2. GIỚI THIỆU VỀ MÔ ĐUN MÔN HỌC................................................................ 5 3. SƠ ĐỒ QUAN HỆ THEO TRÌNH TỰ HỌC NGHỀ............................................. 6 4.CÁC HÌNH THỨC HỌC TẬP CHÍNH TRONG MÔ ĐUN/MÔN HỌC................... 8 5. BÀI 1: PHÂN TÍCH CÁC NGUYÊN NHÂN DẪN ĐẾN MẤT AN TOÀN TRONG HỆ THỐNG THÔNG TIN................................................................................... 9 6.BÀI 2: LƢU TRỮ HỆ THỐNG THÔNG TIN TRÊN CÁC THIẾT BỊ LƢU TRỮ .... 17 7.BÀI 3: VIRUS TIN HỌC VÀ CÁCH PHÒNG CHỐNG ......................................... 49 8.BÀI 4: MỘT SỐ BIỆN PHÁP AN TOÀN CHO CÁC HỆ THỐNG MÁY TÍNH ...... 58 9.BÀI 5: MỘT SỐ PHƢƠNG THỨC MÃ HOÁ VÀ GIẢI MÃ DỮ LIỆU................... 68 10.BÀI 6: XÂY DỰNG KẾ HOẠCH BẢO VỆ HỆ THỐNG THÔNG TIN TRÊN MÁY TÍNH........................................................................................................ 80 11.TÀI LIỆU THAM KHẢO..................................................................................... 100 3 BÀI 1 Tên bài: PHÂN TÍCH CÁC NGUYÊN NHÂN DẪN ĐẾN MẤT AN TOÀN TRONG HỆ THỐNG THÔNG TIN Giới thiệu : Khi nói đến an toàn thông tin (ATTT), điều đầu tiên ngƣời ta thƣờng nghĩ đến là xây dựng tƣờng lửa (Firewall) hoặc một cái gì đó tƣơng tự để ngăn chặn các cuộc tấn công và xâm nhập bất hợp pháp. Cách tiếp cận nhƣ vậy không hoàn toàn đúng vì bản chất ATTT không đơn thuần chỉ là sử dụng một số công cụ hoặc một vài giải pháp nào đó mà để đảm bảo ATTT cho một hệ thống cần có một cái nhìn tổng quát và khoa học hơn. Mục tiêu thực hiện: - Xác định tất cả những nguyên nhân dẫn đến dữ liệu trên máy tính bị mất - Phân tích những nguyên nhân đƣa đến việc rò rỉ thông tin Nội dung chính: 1.1Vai trò quan trọng của thông tin trong một đơn vị. Vậy an toàn thông tin là gì? Không thể đảm bảo an toàn 100%, nhƣng ta có thể giảm bớt các rủi ro không mong muốn dƣới tác động từ mọi phía của các lĩnh vực hoạt động kinh tế xã hội . Khi các tổ chức, đơn vị tiến hành đánh giá những rủi ro và cân nhắc kỹ những biện pháp đối phó về ATTT, họ luôn luôn đi đến kết luận: những giải pháp công nghệ (kỹ thuật) đơn lẻ không thể cung cấp đủ sự an toàn. Những sản phẩm Anti-virus, Firewalls và các công cụ khác không thể cung cấp sự an toàn cần thiết cho hầu hết các tổ chức. ATTT là một mắt xích liên kết hai yếu tố: yếu tố công nghệ và yếu tố con ngƣời. 1. Yếu tố công nghệ: bao gồm những sản phẩm nhƣ Firewall, phần mềm phòng chống virus, giải pháp mật mã, sản phẩm mạng, hệ điều hành và những ứng dụng nhƣ: trình duyệt Internet và phần mềm nhận Email từ máy trạm. 2. Yếu tố con ngƣời: Là những ngƣời sử dụng máy tính, những ngƣời làm việc với thông tin và sử dụng máy tính trong công việc của mình. Hai yếu tố trên đƣợc liên kết lại thông qua các chính sách về ATTT. Theo ISO 17799, An Toàn Thông Tin là khả năng bảo vệ đối với môi trƣờng thông tin kinh tế xã hội, đảm bảo cho việc hình thành, sử dụng và phát triển vì lợi ích của mọi công dân, mọi tổ chức và của quốc gia. Thông qua các chính sách về ATTT , lãnh đạo thể hiện ý chí và năng lực của mình trong việc quản lý hệ thống thông tin. ATTT đƣợc xây dựng trên nền tảng một hệ thống các chính sách, quy tắc, quy trình và các giải pháp kỹ thuật nhằm mục đích đảm bảo an toàn tài nguyên thông tin mà tổ chức đó sở hữu cũng nhƣ các tài nguyên thông tin của các đối tác, các khách hàng trong một môi trƣờng thông tin toàn cầu. Nhƣ vậy , với vị trí quan trọng của mình , có thể khẳng định vấn đề ATTT phải bắt đầu từ các chính sách trong đó con ngƣời là mắt xích quan trọng nhất.