Facebook: @ www.facebook.com/ S Á C H – T À I L I Ệ U T H I T U Y Ể N Trang 1 Lời nói đầu Nền kinh tế Việt Nam đang trên con đƣờng bƣớc vào thiên niên kỷ mới, con đƣờng đổi mới và hội nhập vào nền kinh tế thế giới. Sự hội nhập đó đã khép lại một thời kỳ kinh tế tự cung tự cấp, phát triển chạm chạp và lạc hậu. Nhìn lại những năm qua, tốc độ đầu tƣ trong nền kinh tế nƣớc ta có sự tăng trƣởng mạnh mẽ thúc đẩy kinh tế phát triển cũng nhƣ cải thiện đời sống xã hội. Trong đó, không thể không kể đến vai trò của các NHTM với tƣ cách là nhà tài trợ lớn cho các dự án đầu tƣ, đặc biệt là dự án trung và dài hạn. Phải khẳng định rằng,để đẩy mạnh công cuộc công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nƣớc nhằm tránh nguy cơ tụt hậu ngày càng xa so với các nƣớc khác, trong khi xuất phát điểm của chúng ta lại thấp hơn họ nhiều, đòi hỏi chúng ta phải có sự ƣu tiên về đầu tƣ chiều sâu, đặc biệt cần bổ sung một lƣợng vốn đáng kể bao gồm vốn ngắn hạn và vốn trung dài hạn để đầu tƣ vào các dự án có khả năng tranh thủ “đi tắt, đón đầu”công nghệ. Trong khi đó, khả năng về vốn tự có của các doanh nghiệp rất hạn chế, việc huy động vốn của các doanh nghiệp qua phát hành cổ phiếu, trái phiếu cũng rất khó khăn do thị trƣờng chứng khoán của nƣớc ta còn đang ở giai đoạn sơ khai, ngƣời dân còn chƣa quen thuộc và tin tƣởng vào loại hình đầu tƣ này. Do vậy để có thể đáp ứng nhu cầu về vốn trung dài hạn,các doanh nghiệp chủ yếu đi vay các tổ chức tài chính trung gian trong đó hệ thống NHTM là nguồn huy động và cung cấp vốn trung dài hạn chủ yếu cho nền kinh tế. Với tƣ cách là trung tâm tiền tệ tín dụng của nền kinh tế, để phù hợp với xu hƣớng đa dạng hoá các hoạt động của Ngân hàng nhằm phục vụ bổ sung vốn lƣu động và vốn cố định cho doanh nghiệp, hệ thống NHTM Việt Nam cũng đã chủ trƣơng đẩy mạnh hoạt động tín dụng trung dài hạn đối với các doanh nghiệp thuộc mọi thành phần kinh tế bên cạnh hoạt động ngắn hạn truyền thống. Tuy nhiên, cũng nhƣ mọi hoạt động kinh doanh khác, hoạt động tín dụng cũng chứa đầy rẫy những rủi ro. Do đặc thù kinh doanh tín dụng Ngân hàng là kinh doanh chủ yếu dựa vào tiền của ngƣời khác, kinh doanh qua tay ngƣời khác nên rủi ro trong hoạt động tín dụng cao hơn nhiều so với các doanh nghiệp vì nó vừa phụ thuộc vào kết quả kinh doanh của chính bản thân Ngân hàng và vừa phụ thuộc vào kết quả kinh doanh của doanh nghiệp. Hậu quả của nó rất dễ lan truyền trong cả hệ thống Ngân hàng gây ra những vụ hoảng loạn và sụp đổ của hàng loạt Ngân hàng cùng một loạt hậu quả nghiêm trọng khác về mọi mặt kinh tế, xã hội đặc biệt là lòng tin của ngƣời dân vào sự lãnh đạo của chính phủ bị suy giảm. Trong thời gian qua, những mất mát to lớn về tiền của tập trung qua công tác tín dụng đã là những Facebook: @ www.facebook.com/ S Á C H – T À I L I Ệ U T H I T U Y Ể N Trang 2 hậu quả đáng quan tâm. Nhất là trong vài năm gần đây, số lƣợng dự án đầu tƣ trung – dài hạn trong nƣớc và nƣớc ngoài ngày càng gia tăng, mang lại một tỷ lệ lợi nhuận đáng kể trong tổng lợi nhuận của các Ngân hàng. Nhƣng bên cạnh đó cũng không tránh khỏi một số vƣớng mắc sai sót trong quá trình thực hiện cho vay các dự án đặc biệt là các dự án đầu tƣ trung – dài hạn. Vấn đề đặt ra ở đây là làm sao hạn chế đƣợc rủi ro cho hoạt động tín dụng của Ngân hàng trong điều kiện để tiến tới công nghiệp hoá hiện đại hoá đất nƣớc thì việc gia tăng số lƣợng các dự án đầu tƣ là điều tất yếu. Muốn vậy thì những dự án này phải đảm bảo chất lƣợng, tức là phải làm tốt công tác chuẩn bị đầu tƣ, trong đó có việc lập, thẩm định và phê duyệt dự án. Chính vì vậy, vai trò to lớn của công tác thẩm định tín dụng dự án đầu tƣ, đặc biệt là thẩm định tài chính dự án đầu tƣ là không thể phủ nhận đƣợc. Hơn nữa, một yêu cầu có tính nguyên tắc đối với Ngân hàng trong hoạt động đầu tƣ tín dụng là phải xem xét, lựa chọn những dự án đầu tƣ thực sự có hiệu quả vừa mang lại lợi ích cho nền kinh tế, vừa phải đảm bảo lợi nhuận Ngân hàng, đồng thời hạn chế thấp nhất rủi ro và nâng cao hiệu quả sử dụng vốn đầu tƣ. Công tác thẩm định dự án