1 CHƯƠNG 1 PHẦN MỞ ĐẦU 1.1. SỰ CẦN THIẾT CỦA BIỆN PHÁP Trong trường tiểu học, môn Toán có vị trí đặc biệt quan trọng, góp phần hình thành, phát triển năng lực, phẩm chất cho học sinh. Các kiến thức, kĩ năng của môn Toán được ứng dụng trong thực tế cuộc sống rất nhiều, đồng thời nhiều nội dung toán học thực tiễn cũng được đưa vào các bài học trong chương trình sách giáo khoa. Việc dạy học môn Toán ở Tiểu học nhằm giúp học sinh nắm vững được hệ thống kiến thức toán học và những kiến thức cơ bản, và biết cách vận dụng những kiến thức về toán. Nhờ việc dạy học giải toán mà học sinh có điều kiện phát triển khả năng tư duy của bản thân. Thông qua việc hình thành các khái niệm toán học, giúp các em học sinh lĩnh hội các kiến thức và vận dụng vào giải toán một cách linh hoạt. Điều đó giúp cho học sinh có thói quen độc lập trong suy nghĩ, làm việc có hiệu quả, có kiểm tra, khẳng định, có căn cứ, tác phong cẩn trọng, có ý thức muốn cải tiến, tìm tòi cái mới. Để toán học đến gần với học sinh hơn, chúng ta cần phải giúp học sinh trải nghiệm, Trải nghiệm trong chính tiết học, trải nghiệm với thực tế hằng ngày, vận dụng các kiến thức toán học vào cuộc sống và ngược lại. Từ đó tạo nên sự thích thú, hào hứng và đam mê, tìm tòi khám phá đối với mỗi học sinh trong các giờ học Toán. Như thế việc học toán sẽ trở nên vô cùng ý nghĩa, toán học sẽ phục vụ cho chính cuộc sống của học sinh. Thực tế dạy học môn Toán cho thấy một ít giáo viên dạy học chỉ mang tính lý thuyết chưa gắn với thực hành, chưa cho học sinh được vận dụng các kiến thức đã học vào thực tế, chưa tự tin để thay đổi các ngữ liệu trong Sách giáo khoa cho phù hợp với thực tiễn cuộc sống. Một số học sinh khi làm toán chỉ chú tâm vào tìm ra đáp số của bài tập mà chưa suy nghĩ đến cách vận dụng trong thực tiễn, đặc biệt một số học sinh chưa biết cách ước lượng trong thực tiễn. 2 Điều này khiến tôi băn khoăn tìm biện pháp dạy học sáo cho phù hợp để phát triển năng lực toán học. Chính vì thế tôi đã tiến hành nghiên cứu và chọn biện pháp: “Một số biện pháp góp phần phát triển năng lực học toán cho học sinh lớp 5”. 1.2. MỤC ĐÍCH, YÊU CẦU CỦA BIỆN PHÁP Toán học được ứng dụng trong cuộc sống thực tiễn rất nhiều, có mối liên hệ mật thiết với nhiều lĩnh vực khoa học khác và góp phần giúp đời sống ngày càng hiện đại và văn minh hơn. Bởi vậy, việc rèn luyện cho học sinh năng lực vận dụng kiến thức Toán học vào thực tiễn và đưa những bài toán từ thực tế đến gần với học sinh hơn là điều cần thiết đối với sự phát triển của xã hội và phù hợp với mục tiêu của giáo dục như Chương trình GDPT 2018 đã nêu rõ:“Giáo dục toán học hình thành và phát triển cho học sinh những phẩm chất chủ yếu, năng lực chung và năng lực toán học với các thành tố cốt lõi: năng lực giải quyết vấn đề toán học, năng lực giao tiếp toán học, năng lực sử dụng các công cụ và phương tiện học toán; phát triển kiến thức, kĩ năng. Bởi vậy, cần dạy học chương trình hiện hành cho học sinh lớp 5 theo định hướng phát triển phẩm chất, năng lực và để học sinh lớp 5 bắt nhịp với chương trình Giáo dục phổ thông 2018 trong những năm học ở cấp Trung học cơ sở. CHƯƠNG 2 NỘI DUNG 2.1. THỜI GIAN THỰC HIỆN. 3 Từ tháng 9 năm 2021 đến tháng 5 năm 2022 2.2. ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG. * Khó khăn - Mặc định trong suy nghĩ học sinh Toán học là những con số có trong sách vở chứ không phải là những gì có thể có xung quanh chúng ta. - Rà soát chương trình môn Toán lớp 5 cho thấy, một số nội dung trong SGK không còn phù hợp với thực tế hiện nay, chưa có nhiều nội dung cho học sinh thực hành vận dụng các kiến thức đã học vào thực tiễn. - Bên cạnh đó, một ít giáo viên trong quá trình dạy học chưa phát huy hết năng lực, sự sáng tạo của học sinh, ít sử dụng các bài toán mang tính thực tế - Một số học sinh học tập còn mang tính thụ động, chưa thực sự phát huy hết tính tích cực kết hợp với bạn, chưa ham thích khám phá toán học nên năng lực toán học còn có nhiều hạn chế. * Thuận lợi - Đội ngủ giáo viên có kinh nghiệm giảng dạy nhiều năm ở khối lớp 5 - Tài liệu phục vụ cho giản