BỘ TƯ PHÁP TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT HÀ NỘI BÀI TẬP HỌC KỲ MÔN: LUẬT DÂN SỰ ĐỀ BÀI: 05 HỌ TÊN : Phạm Thị Bích Ngọc MSSV : 432727 LỚP : 4327 – N03TL1 NHÓM : 03 Hà Nội, tháng 5 năm 2019 1 lO M oARcP SD| 1211 4775 lOMoARcPSD|121 147 75 MỞ ĐẦU Cuộc sống xung quanh là tổng hòa các mối quan hê ̣giữa con người với con người, trong đó con người phụ thuôc,̣ ràng buôcṿ ới nhau tất cả các quyền và nghĩa vụ liên quan để đáp ứng nhu cầu của mình. Viêcx̣ ác lâpgiao d ̣ ịch dân sự phát sinh từ đó và luôn tồn tại hiêṇhữu. Pháp luâṭcho phép mọi người tự do giao dịch dân sự hợp pháp với nhau, không hạn chế quyền và nghĩa vụ. Trong đó, cá nhân là chủ thể đầu tiên của các quan hệ xã hội, là “tổng hòa các quan hệ xã hội”. Cá nhân – con người là trung tâm của các chính sách kinh tế, xã hội mà Đảng và Nhà nước ta đã và đang thực hiện với mục đích phục vụ con người, vì con người. Trong các quan hệ tài sản và quan hệ nhân thân mà luật dân sự điều chỉnh thì cá nhân là chủ thể nguyên sinh, đầu tiên và các chủ thể khác tham gia vào các quan hệ dân sự cũng thông qua hành vi của con người. Để tham gia vào các quan hệ xã hội nói chung và quan hệ dân sự nói riêng, cá nhân phải có tư cách chủ thể để tham gia vào các quan hệ dân sự. Thực tiễn giải quyết tại Tòa án cho thấy, việc vi phạm điều kiện về năng lực chủ thể trong các giao dịch dân sự là một vấn đề gây nhiều tranh cãi. Chính vì muốn tìm hiểu thêm về vấn đề này cũng như củng cố kiến thức đã được học, em xin chọn đề số 05: “Phân tích năng lực chủ thể của cá nhân, xác định các trường hợp giao dịch vô hiệu do vi phạm điều kiện về năng lực chủ thể và cho ví dụ minh họa đối với mỗi nội dung phân tích, xác định”. Do vốn kiến thức còn hạn hẹp, em rất mong nhận được sự chỉ dẫn chi tiết của thầy cô tổ bộ môn. Em xin chân thành cám ơn ! 3 lOMoARcPSD|121 147 75 NỘI DUNG I, Năng lực chủ thể của cá nhân trong quan hệ pháp luật dân sự Năng lực chủ thể của cá nhân được tạo thành bởi năng năng lực pháp luật và năng lực hành vi của cá nhân đó. 1, Năng lực pháp luật dân sự của cá nhân 1.1, Khái niệm năng lực pháp luật dân sự của cá nhân Theo khoản 1 điều 16 BLDS năm 2015, “Năng lực pháp luật dân sự của cá nhân là khả năng của cá nhân có quyền dân sự và nghĩa vụ dân sự”. Có thể thấy, năng lực pháp luật dân sự của cá nhân là khả năng, tiền đề, điều kiện cần thiết để công dân có quyền, có nghĩa vụ; là thành phần không thể thiếu được của cá nhân với tư cách chủ thể của quan hệ pháp luật dân sự, là một mặt của năng lực chủ thể. 1.2, Đặc điểm của năng lực pháp luật của cá nhân Thứ nhất, năng lực pháp luật dân sự của cá nhân được Nhà nước ghi nhận vào trong các văn bản pháp luật mà nội dung của nó phụ thuộc vào các điều kiện kinh tế, chính trị, xã hội; vào hình thái kinh tế - xã hội tại thời điểm lịch sử nhất định. Năng lực pháp luật dân sự đóng vai trò thiết yếu của cá nhân, tuy nhiên nó không tồn tại hiển nhiên, mà do mỗi nhà nước ghi nhận và quy định cho công dân của nhà nước đó. Bởi vậy, năng lực pháp luật dân sự của công dân mang bản chất giai cấp. Đặc biệt, năng lực dân sự của mỗi nước khác nhau, thậm chí trong cùng một nước, vào những thời điểm lịch sử khác nhau thì cũng được quy định khác nhau. Thứ hai, mọi cá nhân đều bình đẳng về năng lực pháp luật. Năng lực dân sự của cá nhân không bị hạn chế bởi bất cứ lí do nào (độ tuổi, địa vị xã hội, giới tính, tôn giáo, dân tộc,...). Mọi cá nhân đều có khả năng hưởng quyền như nhau và gánh chịu nghĩa vụ như nhau. Năng lực pháp luật dân sự của cá nhân không đồng nghĩa với quyền dân sự chủ quan của cá nhân mà chỉ là tiền 4