1쪽
HỌC VIỆN CÔNG NGHỆ BƯU CHÍNH VIỄN THÔNG ----------------------------------- NGUYỄN THỊ NGỌC VINH BÀI GIẢNG KIẾN TRÚC MÁY TÍNH VÀ HỆ ĐIỀU HÀNH ThiNganHang.com HÀ NỘI 2013 ThiNganHang.com
자료 내용
2쪽
LỜI NÓI ĐẦU Kiến trúc máy tính là một trong các lĩnh vực khoa học cơ sở của ngành Khoa học máy tính nói riêng và Công nghệ thông tin nói chung. Kiến trúc máy tính là khoa học về lựa chọn và ghép nối các thành phần phần cứng của máy tính nhằm đạt được các mục tiêu về hiệu năng cao, tính năng đa dạng và giá thành thấp. Hệ điều hành là thành phần quan trọng trong hệ thống máy tính. Nắm vững kiến thức hệ điều hành là cơ sở cho việc hiểu biết sâu sắc hệ thống máy tính nói chung. Môn học Kiến trúc máy tính và hệ điều hành là môn học cơ sở trong chương trình đào tạo cao đẳng và đại học ngành điện tử viễn thông. Mục tiêu của môn học là cung cấp cho sinh viên các kiến thức cơ sở của kiến trúc máy tính và hệ điều hành, bao gồm: kiến trúc máy tính tổng quát, kiến trúc bộ xử lý trung tâm, kiến trúc tập lệnh máy tính, cơ chế ống lệnh, hệ thống phân cấp bộ nhớ, hệ thống bus và thiết bị ngoài ra; và khái niệm, nguyên lý hoạt động tổng quát của hệ điều hành nói chung như một thành phần quan trọng của hệ thống máy tính. Kiến trúc máy tính và hệ điều hành là lĩnh vực đã được phát triển trong một thời gian tương đối dài với lượng kiến thức đồ sộ, nhưng do khuôn khổ của tài liệu có tính chất là bài giảng môn học, nhóm tác giả cố gắng trình bày những vấn đề cơ sở nhất phục vụ mục tiêu môn học. Nội dung của tài liệu được biên soạn thành hai phần với sáu chương như sau: Phần 1 là nội dung về lĩnh vực kiến trúc máy tính, được cấu trúc thành bốn chương. Chương 1 là phần giới thiệu các khái niệm cơ sở của kiến trúc máy tính, như khái kiệm kiến trúc và tổ chức máy tính; cấu trúc và chức năng các thành phần của máy tính; các kiến trúc máy tính von-Neumann và kiến trúc Harvard. Khái niệm về các hệ đếm và cách tổ chức dữ liệu trên máy tính cũng được trình bày trong chương này. Chương 2 giới thiệu về khối xử lý trung tâm, nguyên tắc hoạt động và các thành phần của nó. Khối xử lý trung tâm là thành phần quan trọng và phức tạp nhất trong máy tính, đóng vai trò là bộ não của máy tính. Thông qua việc thực hiện các lệnh của chương trình bởi khối xử lýThiNganHang.com trung tâm, máy tính có thể thực thi các yêu cầu của người sử dụng. Chương 2 cũng giới thiệu về tập lệnh của máy tính, bao gồm các khái niệm về lệnh, dạng lệnh, các thành phần của lệnh; các dạng địa chỉ và các chế độ địa chỉ, một số dạng lệnh thông dụng kèm ví dụ minh hoạ. Ngoài ra, cơ chế ống lệnh – xử lý xen kẽ các lệnh cũng được đề cập. Chương 3 trình bày về hệ thống nhớ: khái quát về hệ thống bộ nhớ và cấu trúc phân cấp của hệ thống nhớ; giới thiệu các loại bộ nhớ ROM và RAM. Một phần rất quan trọng của chương là phần giới thiệu về bộ nhớ cache - một bộ nhớ đặc biệt có khả năng giúp tăng tốc hệ thống nhớ nói riêng và cả hệ thống máy tính nói chung. Chương này cũng giới thiệu về một số bộ nhớ ngoài điển hình: đĩa từ và đĩa quang ThiNganHang.com 1
3쪽
Chương 4 trình bày về hệ thống bus và các thiết bị ngoại vi. Phần trình bày về hệ thống bus đề cập đến các loại bus như ISA, EISA, PCI, AGP và PCI-Express. Phần giới thiệu các thiết bị vào ra đề cập đến nguyên lý hoạt động của một số thiết bị vào ra thông dụng, như bàn phím, chuột, màn hình và máy in. Phần 2 là nội dung về lĩnh vực hệ điều hành, được chia thành hai chương 5 và 6. Chương 5 bao gồm những khái niệm chung về hệ điều hành, các thành phần chức năng và một số kiểu kiến trúc thông dụng. Chương này cũng tóm tắt quá trình hình thành và phát triển của hệ điều hành, qua đó trình bày một số khái niệm và kỹ thuật quan trọng. Chương 6 giới thiệu về các thành phần chức năng chính của hệ điều hành: quản lý hệ thống file, quản lý bộ nhớ và quản lý tiến trình. Trong chương này, các phương pháp, thuật toán cơ bản để hệ điều hành thực hiện việc quản lý hệ thống file, cấp phát bộ nhớ và điều độ tiến trình cũng được trình bày. Tài liệu được biên soạn dựa trên kinh nghiệm giảng dạy môn học Kiến trúc máy tính và Hệ điều hành trong nhiều năm của tác giả và đồng nghiệp trong bộ môn Khoa học máy tính, Khoa Công nghệ thông tin 1, Học viện Công nghệ Bưu chính – Viễn thông, kết hợp tiếp thu các đóng góp của đồng nghiệp và phản hồi từ sinh viên. Tài liệu có thể được sử dụng làm tài liệu học tập cho sinh viên hệ đại học và cao đẳng ngành điện tử viễn thông. Trong quá trình biên soạn, mặc dù nhóm tác giả đã rất cố gắng song không thể tránh khỏi có những thiếu sót. Nhóm tác giả rất mong muốn nhận được ý kiến phản hồi và các góp ý cho các thiếu sót, cũng như ý kiến về việc cập nhật, hoàn thiện nội dung của tài liệu. Hà nội, tháng 9 năm 2013 Tác giả ThiNganHang.com ThiNganHang.com 2
4쪽
MỤC LỤC CHƯƠNG 1 GIỚI THIỆU CHUNG..........................................................................................8 1.1 KHÁI NIỆM VỀ KIẾN TRÚC VÀ TỔ CHỨC MÁY TÍNH..........................................8 1.2 CẤU TRÚC VÀ CHỨC NĂNG CÁC THÀNH PHẦN CỦA MÁY TÍNH....................8 1.2.1 Sơ đồ khối chức năng................................................................................................8 1.2.2 Các thành phần của máy tính.....................................................................................9 1.3 LỊCH SỬ PHÁT TRIỂN MÁY TÍNH ...........................................................................11 1.3.1 Thế hệ 1 (1944-1959)..............................................................................................11 1.3.2 Thế hệ 2 (1960-1964) ..............................................................................................11 1.3.3 Thế hệ 3 (1964-1975) ..............................................................................................11 1.3.4 Thế hệ 4 (1975-1989) ..............................................................................................11 1.3.5 Thế hệ 5 (1990 - nay) ..............................................................................................11 1.4 KIẾN TRÚC MÁY TÍNH VON-NEUMANN VÀ HARVARD ...................................12 1.4.1 Kiến trúc máy tính von-Neumann ...........................................................................12 1.4.2 Kiến trúc máy tính Harvard.....................................................................................13 1.5 CÁC HỆ SỐ ĐẾM VÀ TỔ CHỨC DỮ LIỆU TRÊN MÁY TÍNH...............................13 1.5.1 Các hệ số đếm..........................................................................................................13 1.5.2 Tổ chức dữ liệu trên máy tính .................................................................................14 1.5.3 Số có dấu và số không dấu ......................................................................................16 1.5.4 Bảng mã ASCII .......................................................................................................16 CHƯƠNG 2 KHỐI XỨ LÝ TRUNG TÂM.............................................................................18 2.1 KHỐI XỬ LÝ TRUNG TÂM........................................................................................18 ThiNganHang.com2.1.1 Sơ đồ khối tổng quát và các thành phần chức năng của CPU2.1.2 Chu trình xử lý lệnh..................................................................................................................................1819 2.1.3 Các thanh ghi ...........................................................................................................19 2.1.4 Khối điều khiển .......................................................................................................21 2.1.5 Khối số học và logic................................................................................................22 2.1.6 Bus trong CPU.........................................................................................................23 2.2 tập lệnh máy tính ............................................................................................................23 2.2.1 Khái niệm lệnh, tập lệnh và các thành phần của lệnh .............................................23 ThiNganHang.com 1
5쪽
2.2.2 Chu kỳ và các pha thực hiện lệnh............................................................................23 2.2.3 Các dạng toán hạng..................................................................................................23 2.2.4 Các chế độ địa chỉ....................................................................................................26 2.2.5 Một số dạng lệnh thông dụng..................................................................................29 2.3 GIỚI THIỆU CƠ CHẾ ỐNG LỆNH..............................................................................32 2.3.1 Giới thiệu cơ chế ống lệnh.......................................................................................32 2.3.2 Các vấn đề của cơ chế ống lệnh và hướng giải quyết..............................................34 CHƯƠNG 3 hệ thống nhớ........................................................................................................38 3.1 PHÂN LOẠI BỘ NHỚ MÁY TÍNH..............................................................................38 3.1.1 Phân loại bộ nhớ......................................................................................................38 3.1.2 Tổ chức mạch nhớ ...................................................................................................38 3.2 CẤU TRÚC PHÂN CẤP BỘ NHỚ MÁY TÍNH ..........................................................39 3.2.1 Giới thiệu cấu trúc phân cấp hệ thống nhớ..............................................................39 3.2.2 Vai trò của cấu trúc phân cấp hệ thống nhớ ............................................................40 3.3 BỘ NHỚ ROM VÀ RAM..............................................................................................41 3.3.1 Bộ nhớ ROM ...........................................................................................................41 3.3.2 Bộ nhớ RAM ...........................................................................................................42 3.4 BỘ NHỚ CACHE ..........................................................................................................44 3.4.1 Cache là gì? .............................................................................................................44 3.4.2 Vai trò và nguyên lý hoạt động ...............................................................................44 3.4.3 Các dạng kiến trúc cache.........................................................................................46 3.4.4 Các dạng tổ chức/ánh xạ cache................................................................................48 3.4.5 Các phương pháp đọc ghi và các chính sách thay thế.............................................53 3.4.6 Hiệu năng cache và các yếu tố ảnh hưởng ..............................................................55 ThiNganHang.com3.5 bộ nhớ ngoài3.5.1 Đĩa từ..........................................................................................................................................................................................................................................5656 3.5.2 Đĩa quang.................................................................................................................61 CHƯƠNG 4 HỆ THỐNG BUS VÀ CÁC THIẾT BỊ NGOẠI VI...........................................66 4.1 GIỚI THIỆU CHUNG VỀ HỆ THỐNG BUS...................................................................66 4.2GIỚI THIỆU MỘT SỐ LOẠI BUS THÔNG DỤNG.....................................................68 4.2.1Bus ISA và EISA......................................................................................................68 4.2.2Bus PCI.....................................................................................................................69 ThiNganHang.com 2
6쪽
4.2.3Bus AGP ...................................................................................................................72 4.2.4Bus PCI Express .......................................................................................................72 4.3GIỚI THIỆU CHUNG VỀ CÁC THIẾT BỊ NGOẠI VI ................................................73 4.3.1Giới thiệu chung.......................................................................................................73 4.3.2Các cổng giao tiếp ....................................................................................................74 4.4GIỚI THIỆU MỘT SỐ THIẾT BỊ VÀO RA chính........................................................75 4.4.1Bàn phím ..................................................................................................................75 4.4.2Chuột ........................................................................................................................77 4.4.3Màn hình...................................................................................................................78 4.4.4Máy in.......................................................................................................................81 CHƯƠNG 5 TỔNG QUAN VỀ HỆ ĐIỀU HÀNH .................................................................85 5.1 KHÁI NIỆM hệ điều hành..............................................................................................85 5.1.1 Quản lý tài nguyên...................................................................................................85 5.1.2 Quản lý việc thực hiện các chương trình.................................................................86 5.2 các dịch vụ do hệ điều hành cung cấp............................................................................87 5.3 quá trình phát triển của hệ điều hành..............................................................................88 5.3.1 Các hệ thống đơn giản.............................................................................................88 5.3.2 Xử lý theo mẻ ..........................................................................................................89 5.3.3 Đa chương trình.......................................................................................................89 5.3.4 Chia sẻ thời gian......................................................................................................91 5.4 cấu trúc hệ điều hành......................................................................................................91 5.4.1 Các thành phần của hệ điều hành ............................................................................91 5.4.2 Nhân của hệ điều hành.............................................................................................94 5.4.3 Một số kiểu cấu trúc hệ điều hành...........................................................................94 ThiNganHang.com5.5 Một số hệ điều hành thông dụng5.5.1 Unix .............................................................................................................................................................................................................9797 5.5.2 Minix .......................................................................................................................97 5.5.3 Linux........................................................................................................................98 5.5.4 MS-DOS ..................................................................................................................99 5.5.5 Win NT....................................................................................................................99 CHƯƠNG 6 CÁC THÀNH PHẦN CỦA HỆ ĐIỀU HÀNH.................................................100 6.1 Quản lý hệ thống file....................................................................................................100 ThiNganHang.com 3
7쪽
6.1.1 Các khái niệm liên quan tới file.............................................................................100 6.1.2 Thư mục.................................................................................................................103 6.1.3 Cấp phát không gian cho file.................................................................................108 6.1.4 Độ tin cậy và bảo mật cho hệ thống file................................................................114 6.2 quản lý bộ nhớ..............................................................................................................116 6.2.1 Khái niệm phân chương bộ nhớ ............................................................................116 6.2.2 Khái niệm phân trang bộ nhớ ................................................................................120 6.2.3 Khái niệm phân đoạn bộ nhớ.................................................................................121 6.2.4 Bộ nhớ ảo...............................................................................................................123 6.3 quản lý tiến trình...........................................................................................................128 6.3.1 Các khái niệm........................................................................................................128 6.3.2 Điều độ tiến trình...................................................................................................133 TÀI LIỆU THAM KHẢO......................................................................................................141 ThiNganHang.com ThiNganHang.com 4
8쪽
DANH MỤC CÁC THUẬT NGỮ TIẾNG ANH VÀ VIẾT TẮT Thuật ngữ tiếng Anh Từ viết tắt Thuật ngữ tiếng Việt/Giải thích Central Processing Unit CPU Bộ/Đơn vị xử lý trung tâm Control Unit CU Bộ/Đơn vị điều khiển Arithmethic and Logic Unit ALU Bộ/Đơn vị tính toán số học và logic Program Counter PC Bộ đếm chương trình System Bus Bus hệ thống Memory Bộ nhớ Cache Bộ nhớ đệm / bộ nhớ kết Random Access Memory RAM Bộ nhớ truy cập ngẫu nhiên Read Only Memory ROM Bộ nhớ chỉ đọc Basic Input Output System BIOS Hệ thống vào ra cơ sở Pipeline Cơ chế ống lệnh hay cơ chế xử lý xen kẽ các lệnh Hit Đoán trúng – là sự kiện CPU truy tìm một mục tin và tìm thấy trong cache. Miss Đoán trượt – là sự kiện CPU truy tìm một mục tin và không tìm thấy trong cache. Advanced Technology ATA Chuẩn ghép nối đĩa cứng ATA Attachments Parallel AdvancedTechnology AttachmentsThiNganHang.comPATA Chuẩn ghép nối đĩa cứng PATA – hay ATA song song Integrated Drive Electronics IDE Chuẩn ghép nối đĩa cứng IDE Serial ATA SATA Chuẩn ghép nối đĩa cứng SATA – hay ATA nối tiếp Small Computer System SCSI Chuẩn ghép nối đĩa cứng SCSI Interface Redundant Array of RAID Công nghệ lưu trữ RAID – tạo thành từ một mảng liên Independent Disks kết các đĩa cứng vật lý ThiNganHang.com 5
9쪽
Network Attached Storage NAS Hệ thống lưu trữ gắn vào mạng Storage Area Network SAN Mạng lưu trữ Industrial Standard ISA Bus theo chuẩn công nghiệp ISA Architecture Extended ISA EISA Bus theo chuẩn công nghiệp mở rộng EISA Peripheral Component PCI Bus PCI Interconnect Accelerated Graphic Port AGP Cổng tăng tốc đồ hoạ AGP PCI Express PCIe Bus PCIe Cathode Ray Tube CRT Màn hình ống điện tử âm cực Liquid Crystal Display LCD Mình hình tinh thể lỏng File Allocation Table FAT Hệ thống cấp phát file New Technology File System NTFS Hệ thống file công nghệ mới Extended File System EXT Hệ thống file mở rộng (các phiên bản cụ thể Ext2, Ext3, Ext3) ThiNganHang.com ThiNganHang.com 6
11쪽
Chương 1- Giới thiệu chung CHƯƠNG 1 GIỚI THIỆU CHUNG 1.1 KHÁI NIỆM VỀ KIẾN TRÚC VÀ TỔ CHỨC MÁY TÍNH Kiến trúc máy tính (Computer Architecture) và Tổ chức máy tính (Computer Organization) là hai trong số các khái niệm cơ bản của ngành Công nghệ máy tính (Computer Engineering). Có thể nói kiến trúc máy tính là bức tranh toàn cảnh về hệ thống máy tính, còn tổ chức máy tính là bức tranh cụ thể về các thành phần phần cứng của hệ thống máy tính. Kiến trúc máy tính là khoa học về việc lựa chọn và kết nối các thành phần phần cứng để tạo ra các máy tính đạt được các yêu cầu về chức năng (functionality), hiệu năng (performance) và giá thành (cost). Yêu cầu chức năng đòi hỏi máy tính phải có thêm nhiều tính năng phong phú và hữu ích; yêu cầu hiệu năng đòi hỏi máy tính phải đạt tốc độ xử lý cao hơn và yêu cầu giá thành đòi hỏi máy tính phải càng ngày càng rẻ hơn. Để đạt được cả ba yêu cầu về chức năng, hiệu năng và giá thành là rất khó khăn. Tuy nhiên, nhờ có sự phát triển rất mạnh mẽ của công nghệ vi xử lý, các máy tính ngày nay có tính năng phong phú, nhanh hơn và rẻ hơn so với máy tính các thế hệ trước. Kiến trúc máy tính được cấu thành từ 3 thành phần con: (i) Kiến trúc tập lệnh (Instruction Set Architecture), (ii) Vi kiến trúc (Micro Architecture) và Thiết kế hệ thống (System Design). Kiến trúc tập lệnh: là hình ảnh của một hệ thống máy tính ở mức ngôn ngữ máy. Kiến trúc tập lệnh bao gồm các thành phần: tập lệnh, các chế độ địa chỉ, các thanh ghi, khuôn dạng địa chỉ và dữ liệu. Vi kiến trúc: là mô tả mức thấp về các thành phần của hệ thống máy tính, phối ghép và việc trao đổi thông tin giữa chúng. Vi kiến trúc giúp trả lời hai câu hỏi (1) Các thành phần phần cứng của máy tính kết nối với nhau như thế nào? và (2) Các thành phần phần cứng của máy tính tương tác với nhau như thế nào để thực thi tập lệnh? Thiết kế hệ thống: bao gồm tất cả các thành phần phần cứng của hệ thống máy tính, bao gồm: Hệ thống phối ghép (các bus và các chuyển mạch), Hệ thống bộ nhớ, Các cơ chế giảm tải cho CPU (như truy nhập trực tiếp bộ nhớ) và Các vấn đề khác (như đa xử lý và xử lý song song). Tổ chức máy tínhThiNganHang.comhay cấu trúc máy tính là khoa học nghiên cứu về các bộ phận của máy tính và phương thức làm việc của chúng. Với định nghĩa như vậy, tổ chức máy tính khá gần gũi với vi kiến trúc – một thành phần của kiến trúc máy tính. Như vậy, có thể thấy rằng, kiến trúc máy tính và khái niệm rộng hơn, nó bao hàm cả tổ chức hay cấu trúc máy tính. 1.2 CẤU TRÚC VÀ CHỨC NĂNG CÁC THÀNH PHẦN CỦA MÁY TÍNH 1.2.1 Sơ đồ khối chức năng Hình 1 minh hoạ sơ đồ khối chức năng của một hệ thống máy tính. Theo đó, hệ thống máy tính gồm bốn thành phần chính: (1) CPU – Khối xử lý trung tâm, (2) Bộ nhớ trong, gồm bộ nhớ ROM và bộ nhớ RAM, (3) Các thiết bị ngoại vi, gồm các thiết bị vào và các thiết bị ra và (4) Bus hệ thống, là hệ thống kênh dẫn tín hiệu ghép nối các thành phần kể trên. Ngoài ra, còn ThiNganHang.com 8
12쪽
Chương 1- Giới thiệu chung có các giao diện ghép nối vào và ghép nối ra dùng để ghép nối các thiết bị ngoại vi vào bus hệ thống. Mục 1.2.2 tiếp theo sẽ mô tả chi tiết chức năng của từng khối. Bộ nhớ trong ROM RAM CPU Bus hệ thống Ghép nối vào Ghép nối ra Thiết bị vào Thiết bị ra Bàn phím Màn hình chuột Máy in Ổ đĩa Ổ đĩa Máy quét Các thiết bị ngoại vi Hình 1. Sơ đồ khối chức năng của hệ thống máy tính 1.2.2 Các thành phần của máy tính 1.2.2.1 Khối xử lý trung tâm Khối xử lý trung tâm (Central Processing Unit - CPU) là thành phần quan trọng nhất - được xem là bộ não của máy tính. Các yêu cầu của hệ thống và của người sử dụng thường được biểu diễn thành các chương trình máy tính, trong đó mỗi chương trình thường được tạo thành từ nhiều lệnh của CPU. CPU đảm nhiệm việc đọc các lệnh của chương trình từ bộ nhớ, giải mã và thực hiện lệnh. Thông qua việc CPU thực hiện các lệnh của chương trình, máy tính có khả năng cung cấp các tính năng hữu ích cho người sử dụng. CPU là vi mạch tích hợp với mật độ rất cao, được cấu thành từ bốn thành phần con: (1) Bộ điều khiển (Control Unit - CU), (2) Bộ tính toán số học và logic (Arithmetic and Logic Unit - ALU), (3) Các thanh ghi (Registers) và bus trong CPU (Internal Bus). Bộ điều khiển có nhiệm vụ đọc, giải mã và điều khiển quá trình thực hiện lệnh. Bộ tính toán số học và logic chuyên thực hiện cphủ định và các phép dịch, quay.xử lý. Bus trong CPU có nhiệm vụ truyền dẫn các tín hiệu giữa các bộ phận trong CThiNganHang.comác phép toán số học như cộng trừ, nhân, chia, và các phép toán lôgic như và, hoặc,Các thanh ghi là kho chứa lệnh và dữ liệu tạm thời cho CPUPU và kết nối với hệ thống bus ngoài. Hình 2 minh hoạ hai CPU của hãng Intel là 8086 ra đời năm 1978 và Core 2 Duo ra đời năm 2006. 1.2.2.2 Bộ nhớ trong Bộ nhớ trong, còn gọi là bộ nhớ chính (Internal Memory hay Main Memory) là kho chứa lệnh và dữ liệu của hệ thống và của người dùng phục vụ CPU xử lý. Bộ nhớ trong thường là bộ nhớ bán dẫn, bao gồm hai loại: (1) Bộ nhớ chỉ đọc (Read Only Memory – ROM) và (2) Bộ nhớ truy cập ngẫu nhiên (Random Access Memory – RAM). ROM thường được sử dụng để ThiNganHang.com 9
13쪽
Chương 1- Giới thiệu chung lưu lệnh và dữ liệu của hệ thống. Thông tin trong ROM được nạp từ khi sản xuất và thường chỉ có thể đọc ra trong quá trình sử dụng. Hơn nữa thông tin trong ROM luôn tồn tại kể cả khi không có nguồn điện nuôi. Hình 2. CPU của hãng Intel: 8086 và Core 2 Duo Khác với bộ nhớ ROM, bộ nhớ RAM thường được sử dụng để lưu lệnh và dữ liệu của cả hệ thống và của người dùng. RAM thường có dung lượng lớn hơn nhiều so với ROM. Tuy nhiên, thông tin trong RAM chỉ tồn tại khi có nguồn điện nuôi. Hình 3 minh hoạ vi mạch bộ nhớ ROM và các vi mạch nhớ RAM gắn trên một thanh nhớ RAM. ThiNganHang.com Hình 3 Bộ nhớ ROM và RAM 1.2.2.3 Các thiết bị vào ra Các thiết bị vào ra (Input – Output devices), hay còn gọi là các thiết bị ngoại vi (Peripheral devices) đảm nhiệm việc nhập dữ liệu vào, điều khiển hệ thống và kết xuất dữ liệu ra. Có hai nhóm thiết bị ngoại vi: (1) Các thiết bị vào (Input devices) và (2) Các thiết bị ra (Output devices). Các thiết bị vào dùng để nhập dữ liệu vào và điều khiển hệ thống, gồm: bàn phím (keyboard), chuột (mouse), ổ đĩa (Disk Drives), máy quét ảnh (Scanners),... Các thiết bị ra ThiNganHang.com 10
14쪽
Chương 1- Giới thiệu chung dùng để xuất dữ liệu ra, gồm: màn hình (Screen), máy in (Printers), ổ đĩa (Disk Drives), máy vẽ (Plotters),... 1.2.2.4 Bus hệ thống Bus hệ thống (System Bus) là một tập các đường dây kết nối CPU với các thành phần khác của máy tính. Bus hệ thống thường gồm ba bus con: Bus địa chỉ – Bus A (Address bus), Bus dữ liệu – Bus D (Data bus), Bus điều khiển - Bus C (Control bus). Bus địa chỉ có nhiệm vụ truyền tín hiệu địa chỉ từ CPU đến bộ nhớ và các thiết bị ngoại vi; Bus dữ liệu vận chuyển các tín hiệu dữ liệu theo hai chiều đi và đến CPU; Bus điều khiển truyền tín hiệu điều khiển từ CPU đến các thành phần khác, đồng thời truyền tín hiệu trạng thái của các thành phần khác đến CPU. 1.3 LỊCH SỬ PHÁT TRIỂN MÁY TÍNH Lịch sử phát triển máy tính có thể được chia thành 5 thế hệ chính phục thuộc vào sự phát triển của mạch điện tử. 1.3.1 Thế hệ 1 (1944-1959) Máy tính thế hệ 1 sử dụng đèn điện tử làm linh kiện chính và băng từ làm thiết bị vào ra. Mật độ tích hợp linh kiện vào khoảng 1000 linh kiện / foot3 (1 foot = 30.48 cm). Đại diện tiêu biểu của thế hệ máy tính này là siêu máy tính ENIAC (Electronic Numerical Integrator and Computer), trị giá 500.000 USD. 1.3.2 Thế hệ 2 (1960-1964) Máy tính thế hệ 2 sử dụng bóng bán dẫn (transitor) làm linh kiện chính. Mật độ tích hợp linh kiện vào khoảng 100.000 linh kiện / foot3. Các đại diện tiêu biểu của thế hệ máy tính này là UNIVAC 1107, UNIVAC III, IBM 7070, 7080, 7090, 1400 series, 1600 series. Máy tính UNIVAC đầu tiên ra đời vào năm 1951, có giá khởi điểm là 159.000 USD. Một số phiên bản kết tiếp của UNIVAC có giá nằm trong khoảng 1.250.000 – 1.500.000 USD. 1.3.3 Thế hệ 3 (1964-1975) Máy tính thế hệ 3 sử dụng mạch tích hợp (IC – Integrated Circuit) làm linh kiện chính. Mật độ tích hợp linh kiện vào khoảng 10.000.000 linh kiện / foot3. Các đại diện tiêu biểu của thế hệ máy tính này là UNIVAC 9000 series, IBM System/360, System 3, System 7. 1.3.4Máy tính thế hệ 4 sử dụng mạch tích hợpThiNganHang.comThế hệ 4 (1975-1989) loại lớn (LSI – Large Scale Integrated Circuit)3 làm linh kiện chính. Mật độ tích hợp linh kiện vào khoảng 1 tỷ linh kiện / foot . Các đại diện tiêu biểu của thế hệ máy tính này là IBM System 3090, IBM RISC 6000, IBM RT, Cray 2 XMP. 1.3.5 Thế hệ 5 (1990 - nay) Máy tính thế hệ 5 sử dụng mạch tích hợp loại siêu lớn (VLSI – Very Large Scale Integrated Circuit) làm linh kiện chính. Mật độ tích hợp linh kiện rất cao với các công nghệ 0.180μm – 0.045μm (kích thước transitor giảm xuống còn 180 – 45 nano mét). Các đại diện tiêu biểu của thế hệ máy tính này là máy tính sử dụng CPU Intel Pentium II, III, IV, M, D, Core Duo, Core ThiNganHang.com 11
앞 14페이지만 표시됩니다. 전체를 보려면 자료를 다운로드하세요.
댓글 (0)
댓글이 없습니다. 첫 댓글을 남겨보세요!