Tạp chí Khoa học Trường Đại học Cần Thơ Phần D: Khoa học Chính trị, Kinh tế và Pháp luật: 35 (2014): 32-39 32 PHÂN TÍCH CHUỖI GIÁ TRỊ XOÀI CÁT HÒA LỘC (MANGIFERA INDICA L.) TỈNH ĐỒNG THÁP Trương Hồng Võ Tuấn Kiệt1 và Dương Ngọc Thành1 1 Viện Nghiên cứu Phát triển Đồng bằng Sông Cửu Long, Trường Đại học Cần Thơ Thông tin chung: Ngày nhận: 25/07/2014 Ngày chấp nhận: 31/12/2014 Title: Value chain analysis of “Hoa Loc” mango (Mangifera indica L.) in the Dong Thap Province Từ khóa: chuỗi giá trị, giá trị gia tăng, xoài Hòa Lộc Đồng Tháp Keywords: Value chain, added value and “Hoa Loc” mango in Dong Thap ABSTRACT Mango area of the Dong Thap province - the largest in the Mekong Delta - is about 9,031ha in the year of 2013. Hoa Loc mango area is about 30% of total mango area in Dong Thap province. Farmers have had many years of experience of mango cultivation. They have successfully applied techniques to handle off-season flowers so mango crops have harvested whole year-round. However, linkages in production and consumption indicated many difficulties. Therefore, a systematic research has needed to find out the problems from production to consumption. Also, integrated value chain approach method from Kaplinsky & Morris (2000), Recklies (2001), GTZ Eschborn (2007), M4P (2007) and Vo Thi Thanh Loc (2013) was used in this research to analyze operations of the Hoa Loc mango value chain in Dong Thap. The result showed that farmers’ land area is small and there is a mango Cooperative but not any mango processing factory in Dong Thap province. Domestic market channel is about 88% of total volume consumption (mainly Ho Chi Minh City market). Shortening market channel and making farmer linkages help reduce costs and increase profit for the value chain actors. TÓM TẮT Đồng Tháp là tỉnh có diện tích trồng xoài nhiều nhất ĐBSCL với 9.031ha năm 2013. Trong đó, diện tích trồng xoài cát Hòa Lộc chiếm 30% trong tổng diện tích trồng xoài của tỉnh Đồng Tháp. Nông dân trồng xoài có nhiều kinh nghiệm sản xuất, ứng dụng thành công kỹ thuật xử lý ra hoa trái vụ vì thế mùa vụ thu hoạch xoài là quanh năm. Tuy nhiên, việc thực hiện liên kết trong sản xuất và tiêu thụ còn nhiều khó khăn vướng mắc. Do đó, một nghiên cứu mang tính hệ thống là rất cần thiết để tìm ra các vấn đề tồn tại từ sản xuất đến tiêu thụ. Trong nghiên cứu này sử dụng phương pháp tiếp cận của Kaplinsky & Morris (2000), Recklies (2001), Eschborn GTZ (2007), M4P (2007) và Võ Thị Thanh Lộc (2013) để phân tích sự vận hành của chuỗi giá trị xoài Hòa Lộc Đồng Tháp. Kết quả cho thấy qui mô sản xuất của nông dân nhỏ lẻ, toàn tỉnh Đồng Tháp chỉ có 1 hợp tác xã (HTX) xoài, chưa có công ty chế biến xoài. Kênh thị trường nội địa chiếm tỷ trọng lớn 88% tổng lượng xoài tiêu thụ (chủ yếu là thị trường thành phố Hồ Chí Minh). Việc rút ngắn kênh thị trường và liên kết nông dân sản xuất giúp giảm được chi phí và gia tăng lợi nhuận cho các tác nhân tham gia. 1 GIỚI THIỆU Đồng Tháp là một trong những tỉnh có diện tích trồng xoài lớn nhất Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL). Xoài là loại cây ăn trái được canh tác từ rất lâu đời, trong đó đặc biệt là xoài Cát Hòa Lộc là một trong hai giống xoài rất nổi tiếng và được Tạp chí Khoa học Trường Đại học Cần Thơ Phần D: Khoa học Chính trị, Kinh tế và Pháp luật: 35 (2014): 32-39 33 trồng phổ biến nhất tại Đồng Tháp. Đây là loại cây ăn trái đặc sản, có giá trị kinh tế cao được thị trường trong và ngoài nước rất ưa chuộng. Trong thời gian qua, tỉnh Đồng Tháp cũng đã có nhiều chính sách để khuyến khích và phát triển sản xuất xoài theo hướng bền vững (sản xuất theo tiêu chuẩn an toàn, VietGap và Global Gap) và nâng cao giá trị (cấp chứng nhận nhãn hiệu hợp tác xã (HTX) sản xuất và tiêu thụ xoài Cao Lãnh mã số: 178904, hợp tác xã xoài Mỹ Xương được cấp mã số vùng trồng xuất khẩu sang New Zealand). (UBND tỉnh Đồng Tháp, 2013) Qua đây cho thấy tỉnh Đồng Tháp đã rất nỗ lực trong việc liên kết sản xuất và tiêu thụ các nông sản thế mạnh của tỉnh. Tuy nhiên, sự liên kết sản xuất và tiê