1 ページ
VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI HÀ THỊ MINH ĐỨC DI CHUYỂN LAO ĐỘNG CÓ KỸ NĂNG CỦA VIỆT NAM TRONG CỘNG ĐỒNG ASEAN LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ HÀ NỘI - 2019
資料の内容
2 ページ
VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI HÀ THỊ MINH ĐỨC DI CHUYỂN LAO ĐỘNG CÓ KỸ NĂNG CỦA VIỆT NAM TRONG CỘNG ĐỒNG ASEAN Ngành : Quản lý kinh tế Mã số : 9340410 LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: 1. PGS.TS. Nguyễn Chiến Thắng 2. PGS.TS. Nguyễn Bá Ngọc HÀ NỘI - 2019
3 ページ
LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các số liệu nêu trong Luận án là trung thực. Những kết luận khoa học của Luận án chưa từng được công bố trong bất kỳ công trình nào khác. Hà Thị Minh Đức
4 ページ
LỜI CẢM ƠN Với tình cảm chân thành và lòng biết ơn sâu sắc, tôi xin trân trọng gửi lời cảm ơn tới Ban Lãnh đạo Học viện Khoa học Xã hội cùng các thầy cô giáo tham gia giảng dạy đã cung cấp những kiến thức cơ bản, sâu sắc và đã giúp đỡ tôi trong quá trình học tập nghiên cứu. Đặc biệt tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến PGS.TS. Nguyễn Chiến Thắng và PGS.TS. Nguyễn Bá Ngọc – những người thầy hướng dẫn khoa học đã tận tâm giúp đỡ và chỉ dẫn cho tôi những kiến thức cũng như phương pháp luận trong suốt thời gian hướng dẫn nghiên cứu, hoàn thành Luận án. Tôi xin chân thành cảm ơn các Bộ, Ban, Ngành và tổ chức, đơn vị có liên quan đã cung cấp tài liệu, các bạn đồng nghiệp, gia đình, bạn bè và những người thân đã động viên, giúp đỡ, tạo điều kiện thuận lợi và hỗ trợ hết lòng cho tôi trong quá trình học tập, nghiên cứu và hoàn thành Luận án này. Tôi xin chân thành cảm ơn! Hà Nội, ngày …… tháng …… năm 2019 Hà Thị Minh Đức
5 ページ
MỤC LỤC MỞ ĐẦU ......................................................................................................................1 Chƣơng 1: TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI................9 1.1 Tổng quan các nghiên cứu ngoài nước ...................................................................9 1.1.1. Các nghiên cứu lý thuyết ..............................................................................9 1.1.2 Các nghiên cứu về di chuyển lao động quốc tế và di chuyển lao động trong khu vực........................................................................................................10 1.2. Những nghiên cứu của các tác giả trong nước....................................................14 1.2.1. Về di chuyển lao động quốc tế nói chung và di chuyển lao động trong ASEAN .................................................................................................................14 1.2.2. Về di chuyển lao động có kỹ năng trong ASEAN .....................................17 1.3. Những khoảng trống nghiên cứu..........................................................................19 1.4. Câu hỏi nghiên cứu, giả thuyết nghiên cứu và khung nghiên cứu của đề tài Luận án........................................................................................................................20 1.4.1. Câu hỏi nghiên cứu.....................................................................................20 1.4.2. Giả thuyết nghiên cứu.................................................................................20 1.4.3. Khung nghiên cứu ......................................................................................21 Chƣơng 2: CƠ SỞ KHOA HỌC VỀ DI CHUYỂN LAO ĐỘNG CÓ KỸ NĂNG TRONG KHỐI KINH TẾ KHU VỰC .......................................................23 2.1. Một số khái niệm cơ bản ......................................................................................23 2.2 Một số lý thuyết liên quan đến di chuyển lao động ..............................................31 2.3 Bản chất, nội dung di chuyển lao động kỹ năng...................................................35 2.3.1 Bản chất .......................................................................................................35 2.3.2 Nội dung và yêu cầu ....................................................................................36 2.3.3 Các dòng di chuyển .....................................................................................37 2.3.4 Các hình thức di chuyển ..............................................................................38 2.4. Quản lý di chuyển lao động kỹ năng đi trong khối kinh tế khu vực....................38 2.4.1. Xây dựng khung khổ, chính sách ...............................................................39 2.4.2. Quản lý, phát triển kỹ năng trước khi di chuyển ........................................40 2.4.3. Quản lý quá trình thực hiện di chuyển .......................................................40
6 ページ
2.4.4. Quản lý sử dụng lao động kỹ năng sau khi trở về......................................41 2.5. Nhân tố ảnh hưởng đến dòng di chuyển của lao động kỹ năng đi làm việc trong khối kinh tế khu vực ..........................................................................................42 2.5.1. Nhu cầu lao động kỹ năng..........................................................................42 2.5.2. Khả năng cung cấp lao động kỹ năng.........................................................44 2.5.3. Khung pháp lý, mô hình phát triển và năng lực thực hiện của khối kinh tế khu vực và của từng nước thành viên.......................................................46 2.6. Tiêu chí đánh giá di chuyển lao động kỹ năng của một nước trong khối kinh tế khu vực ....................................................................................................................47 2.6.1. Quy mô và số lượng di chuyển...................................................................47 2.6.2. Cơ cấu và chất lượng lao động tham gia di chuyển ...................................48 2.6.3. Hiệu quả quản lý nhà nước.........................................................................49 2.7. Lợi ích của di chuyển lao động có kỹ năng trong khối kinh tế khu vực..............50 2.7.1.Lợi ích kinh tế trực tiếp trong thu hẹp khoảng cách phát triển ...................50 2.7.2. Lợi ích về tri thức và công nghệ.................................................................52 2.7.3. Cải thiện kỹ năng và tính linh hoạt trên thị trường lao động .....................54 2.8. Kinh nghiệm một số nước và bài học cho Việt Nam ...........................................56 2.8.1. Kinh nghiệm các nước................................................................................56 2.8.2. Bài học rút ra cho Việt Nam.......................................................................64 Chƣơng 3: THỰC TRẠNG DI CHUYỂN LAO ĐỘNG CÓ KỸ NĂNG CỦA VIỆT NAM TRONG CỘNG ĐỒNG ASEAN ..............................................68 3.1. Bối cảnh kinh tế vĩ mô và thị trường lao động Việt Nam giai đoạn 2006- 2018.............................................................................................................................68 3.1.1. Kinh tế vĩ mô giai đoạn 2006-2018 ............................................................68 3.1.2. Lực lượng lao động.....................................................................................69 3.1.3. Lao động kỹnăng và trình độ chuyên môn kỹthuật của lao động Việt Nam ....70 3.1.4. Việc làm......................................................................................................71 3.2. Thực trạng dòng di chuyển đi của lao động kỹ năng của Việt Nam trong ASEAN........................................................................................................................74 3.2.1. Quy mô lao động kỹ thuật của Việt Nam di chuyển ..................................74
7 ページ
3.2.2. Cơ cấu và chất lượng lao động tham gia di chuyển trong ASEAN............76 3.2.3. Lợi ích của di chuyển lao động đối với Việt Nam .....................................79 3.2.4. Hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về di chuyển lao động kỹ năng của Việt Nam ........................................................................................................82 3.3. Thực trạng các nhân tố ảnh hưởng đến di chuyển lao động kỹ năng của lao động Việt Nam trong ASEAN ....................................................................................87 3.3.1. Nhu cầu lao động của các nước trong ASEAN ..........................................87 3.3.2. Khả năng cung cấp của Việt Nam ..............................................................97 3.4. Khuôn khổ chính sách chung về di chuyển lao động kỹ năng trong ASEAN và việc thực hiện tại Việt Nam..................................................................................104 3.4.1. Khuôn khổ, chính sách chung về di chuyển lao động kỹ năng trong ASEAN ...............................................................................................................104 3.4.2 Thực hiện các cam kết khu vực của Việt Nam..........................................109 3.5. Đánh giá chung ..................................................................................................111 3.5.1. Kết quả đạt được.......................................................................................111 3.5.2 Hạn chế, tồn tại..........................................................................................112 3.5.3. Nguyên nhân của những hạn chế..............................................................113 Chƣơng 4: QUAN ĐIỂM VÀ GIẢI PHÁP CHO DI CHUYỂN LAO ĐỘNG CÓ KỸ NĂNG CỦA VIỆT NAM TRONG CỘNG ĐỒNG ASEAN..................116 4.1. Bối cảnh di chuyển lao động kỹ năng ASEAN trong điều kiện mới .................116 4.2. Dự báo các kịch bản di chuyển lao động kỹ năng trong ASEAN giai đoạn 2018-2025..................................................................................................................119 4.3. Cơ hội và thách thức đối với Việt Nam .............................................................121 4.4. Quan điểm di chuyển lao động kỹ năng của Việt Nam trong ASEAN..............123 4.5. Giải pháp cho di chuyển lao động có kỹ năng của Việt Nam trong ASEAN ....126 4.5.1. Chủ động tham gia di chuyển lao động kỹ năng trong ASEAN thông qua đổi mới mô hình tăng trưởng trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp 4.0 .............126 4.5.2. Tăng cường hiệu lực, hiệu quả và năng lực quản lý di chuyển ................128 4.5.3. Cải thiện chất lượng nguồn nhân lực........................................................132 4.5.4. Nâng cao hiệu quả hoạt động của các hệ thống dịch vụ hỗ trợ................140
8 ページ
4.5.5. Thúc đẩy và tăng cường hợp tác về lao động giữa Việt Nam với các nước thành viên ASEAN và các đối tác có liên quan ........................................142 4.6. Các giải pháp cụ thể thúc đẩy thực hiện MRAs tại Việt Nam. .........................145 KẾT LUẬN ...............................................................................................................149 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH ĐÃ CÔNG BỐ.................................................151 TÀI LIỆU THAM KHẢO.........................................................................................152
9 ページ
DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Danh mục chữ viết tắt tiếng Anh ACIA : Hiệp định đầu tư toàn diện ASEAN (ASEAN Comprehensive Investment Agreement) ADB : Ngân hàng Phát triển Châu Á (The Asian Development Bank) AFAS : Hiệp định khung ASEAN về Dịch vụ (ASEAN Framework Agreement on Services) AQRF : Khung tham chiếu trình độ ASEAN (ASEAN Qualification Reference Framework) ASEAN : Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (Association of Southeast Asian Nations) BMET : Cục Nguồn nhân lực, Việc làm và Đào tạo của Băng-la-đét (Bureau of Manpower, Employment and Training) EU : Liên minh Châu Âu (European Union) FDI : Đầu tư trực tiếp nước ngoài (Foreign Direct Investment) GDP : Tổng sản phẩm quốc dân (Gross Domestics Products) ICT : Công nghệ thông tin và truyền thông (Information and Communication Technology) ILO : Tổ chức Lao động Quốc tế (International Labour Organization) ILMIS : Thống kê thông tin di cư lao động quốc tế (International Migration Information Statistics) IT/BPO : Công nghệ thông tin/Thuê ngoài quy trình kinh doanh (Information Technology/Business Process Outsource) MNP : Di chuyển thể nhân (Movement of Natural Persons) MRA : Thỏa thuận công nhận lẫn nhau (Mutual Recognition Arrangement) MRS : Công nhận lẫn nhau về kỹ năng (Mutual Recognition of Skills) NGO : Tổ chức Phi chính phủ (Non-governmental organization) NSQAS : Hệ thống đảm bảo Chất lượng kỹ năng nghề quốc gia (National Skills Quality Assurance System) UNESCO : Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa của Liên Hợp quốc (United Nations Educational Scientific and Cultural Organization)
10 ページ
UN WOMEN : Cơ quan Liên Hợp quốc về Bình đẳng giới và trao quyền cho Phụ nữ (United Nations Entity for Gender Equality and Empowerment of Women) TBT : Hàng rào kỹ thuật trong thương mại (Technical Barriers to Trade) AEC : Cộng đồng Kinh tế ASEAN (ASEAN Economic Community) WTO : Tổ chức Thương mại thế giới (World Trade Organization) TESDA : Cơ quan phát triển giáo dục và kỹ năng nghề (Phi-líp-pin) (Technical Education and Skills Development Authority) 3D : Ô nhiễm, nguy hiểm, khó khăn (Dirty, Dangerous, Difficult) Danh mục chữ viết tắt tiếng Việt LĐTB&XH : Lao động – Thương binh và Xã hội VHTTDL : Văn hóa, Thể thao và Du lịch CLMV : Cam-pu-chia, Lào, My-an-ma, Việt Nam CN 4.0 : Công nghiệp 4.0 CMCN 4.0 : Cách mạng công nghiệp lần thứ tư CMKT : Chuyên môn kỹ thuật CN&XD : Công nghiệp và xây dựng DN : Doanh nghiệp DGNN : Giáo dục nghề nghiệp DV : Dịch vụ GD&ĐT : Giáo dục và Đào tạo KTĐQG : Khung trình độ quốc gia LĐ : Lao động LLLĐ : Lực lượng lao động NSLĐ : Năng suất lao động NLTS : Nông nghiệp – lâm nghiệp – thủy sản QLNN : Quản lý Nhà nước TCTK : Tổng cục Thống kê TTLĐ : Thị trường lao động XKLĐ : Xuất khẩu lao động
最初の10ページを表示しています。全文を見るには資料をダウンロードしてください。
コメント (0)
まだコメントはありません。最初のコメントを書きましょう！