1 ページ
Facebook: @Dethivaonganhang www.facebook.com/dethivaonganhang LỜI NÓI ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Hiện nay, cùng với sự phát triển của nền kinh tế thị trường, hệ thống ngân hàng ngày càng được mở rộng và trở thành một phần không thể thiếu. Các hoạt động của ngân hàng đóng góp rất nhiều cho tất cả các ngành, các lĩnh vực kinh tế quốc dân trong đó có thị trường bất động sản. Sự phát triển thị trường bất động sản đã thu hút ngày càng nhiều các ngân hàng thương mại tham gia tài trợ vốn thông qua cho vay thế chấp bằng bất động sản. Với ngân hàng, đây là hoạt động tìm kiếm lợi nhuận thông qua hoạt động đi vay để cho vay, là hoạt động mang lại rất nhiều lợi nhuận cho ngân hàng nhưng cũng tiềm ẩn đầy rủi ro. Để đảm bảo an toàn tức là hạn chế ở mức rủi ro thấp nhất, các ngân hàng đưa ra yêu cầu người vay phải thế chấp tài sản mà trong đó chủ yếu là bất động sản. Đối với xã hội, hoạt động này góp phần tạo cơ hội cho nhiều tổ chức, cá nhân đi vào hoạt động thông qua nguồn vốn thế chấp bất động sản, góp phần quản lý thị trường bất động sản. Trong lĩnh vực cho vay thế chấp, công tác định giá bất động sản thế chấp, quản lí và xử lí bất động sản thế chấp là những công tác cơ bản quan trọng nhất. Căn cứ vào đó, ngân hàng sẽ xác định được mức cho vay hợp lý, vừa đáp ứng nhu cầu vốn của khách hàng, vừa đảm bảo khả năng thu hồi vốn khi khách hàng không thể trả nợ và buộc ngân hàng phải phát mại bất động sản. Hiện nay, do nhiều yếu tố như môi trường pháp lý chưa đầy đủ, tính không hợp lý giứa khung giá đất nhà nước ban hành với giá thị trường, do công tác định giá, xử lý bất động sản thế chấp còn nhiều bất cập trong thực tế vì thế hoạt động cho vay thế chấp bất động sản tại Việt Nam đạt hiệu quả chưa cao. Techcombank là một trong những ngân hàng thương mại cổ phần hàng đầu Việt Nam với một quy trình định giá bất động sản tương đối hoàn www.ThiNganHang.com S Á C H – T À I L I Ệ U T H I T U Y Ể N Trang 1
2 ページ
Facebook: @Dethivaonganhang www.facebook.com/dethivaonganhang thiện. Trong quá trình thực tập tại ngân hàng Techcombank, em đã có cơ hội được tìm hiểu về quy trình định giá bất động sản của ngân hàng. Bên cạnh những mặt tích cực trong quy trình định giá vẫn còn những mặt thiếu sót cần quan tâm và hoàn thiện. Hoạt động cho vay thế chấp có thể bằng nhiều loại hình bất động sản nhưng hầu hết là định giá cho vay thế chấp là nhà ở, đây là loại hình bất động sản chiếm phần lớn các giao dịch trên thị trường. Quy trình của định giá bất động sản thế chấp là nhà ở vì thế cũng được cụ thể hơn rất nhiều. Vì vậy, em đã đi sâu vào nghiên cứu về quy trình định giá bất động sản và đặc biệt, em đã chọn đề tài “Quy trình định giá bất động sản thế chấp là nhà ở tại Techcombank” để nghiên cứu và làm khóa luận tốt nghiệp 2. Mục đích nghiên cứu - Hệ thống hóa cơ sở khoa học: cơ sở lí luận và thực tiễn về định giá và quy trình định giá bất động sản thế chấp là nhà ở - Nghiên cứu thực trạng quy trình định giá bất động sản thế chấp là nhà ở tại ngân hàng Techcombank Đề ra các giải pháp và kiến nghị nhằm hoàn thiện hoạt động định giá thế chấp nói riêng và của hệ thống ngân hàng nói chung trong thời gian tới 3. Phạm vi nghiên cứu - Chỉ đi sâu vào quy trình định giá bất động sản thế chấp là nhà ở - Về không gian: trong toàn bộ hoạt động định giá của ngân hàng Techcombank trên thị trường Hà Nội - Về thời gian: Trong vòng 3 năm trở lại đây 4. Phƣơng pháp nghiên cứu - Phương pháp luận chung nhất: Phương pháp duy vật biện chứng và duy vật lịch sử - Các phương pháp nghiên cứu cụ thể: Phương pháp phân tích, tổng hợp, phương pháp phân tích tư liệu, điều tra khảo sát, thống kê, toán học… www.ThiNganHang.com S Á C H – T À I L I Ệ U T H I T U Y Ể N Trang 2
3 ページ
Facebook: @Dethivaonganhang www.facebook.com/dethivaonganhang 5. Kết cấu luận văn Chương I Cơ sở khoa học của định giá bất động sản thế chấp là nhà ở trong ngân hàng Chương II Thực trạng quy trình định giá bất động sản thế chấp là nhà ở trong hoạt động cho vay tại Techcombank Chương III Giải pháp hoàn thiện quy trình định giá bất động san thế chấp là nhà ở tại ngân hàng Techcombank Do thời gian và trình độ có hạn, đề án còn nhiều thiếu sót rất mong nhận được ý kiến của thầy cô và các bạn để có một bài viết hoàn chỉnh. Em xin cảm ơn thầy giáo TS. Nguyễn Thế Phỏn đó giúp đỡ và hỗ trợ em trong quá trình thực tập và hoàn thành chuyên đề. www.ThiNganHang.com S Á C H – T À I L I Ệ U T H I T U Y Ể N Trang 3
4 ページ
Facebook: @Dethivaonganhang www.facebook.com/dethivaonganhang CHƢƠNG I CƠ SỞ KHOA HỌC CỦA ĐỊNH GIÁ BẤT ĐỘNG SẢN THẾ CHẤP LÀ NHÀ Ở TRONG NGÂN HÀNG I. Hoạt động cho vay thế chấp bất động sản tại ngân hàng 1 Bất động sản và đặc điểm của bất động sản *Bất động sản: Theo Bộ luật dân sự năm 2005 của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam tại điều 174 quy định: Bất động sản là những tài sản không thể di dời được bao gồm: -Đất đai -Nhà ở, các công trình xây dựng gắn liền với đất đai kể cả các tài sản gắn liền với nhà ở, các công trình xây dựng đó -Các tài sản gắn liền với đất -Các tài sản khác do pháp luật quy định *Đặc điểm bất động sản: Thứ nhất, bất động sản có vị trí cố định về vị trí địa lý, về địa điểm và không có khả năng di dời được. Đặc điểm này là do bất động sản luôn gắn liền với đất đai mà đất đai là những tài sản có vị trí cố định và có giới hạn về diện tích và không gian. Vì thế giá trị và lợi ích của bất động sản gắn liền với từng vị trí khác nhau cũng sẽ khác nhau. Thứ hai, bất động sản là loại hàng hóa có tính lâu bền. Tính lâu bền của hàng hóa bất động sản gắn liền với sự trường tồn của đất đai. Các công trình xây dựng, công trình kiến trúc và vật kiến trúc thường có tuổi thọ cao, có thể là hàng trăm năm. Ngay trong nông nghiệp, bất động sản là vườn cây lâu năm cũng có thời gian lâu dài. Nói đến tính lâu bền của bất động sản thường đề cập đến hai chỉ tiêu đó là tuổi thọ vật lý và tuổi thọ kinh tế, phải nắm vững điểm này để khi đầu tư xây dựng phải dự tính tuổi thọ kinh tế để tính tuổi thọ vật lý, tránh đầu tư lãng phí hoặc đầu tư nhiều lần. www.ThiNganHang.com S Á C H – T À I L I Ệ U T H I T U Y Ể N Trang 4
5 ページ
Facebook: @Dethivaonganhang www.facebook.com/dethivaonganhang Thứ ba, hàng hóa bất động sản mang tính khan hiếm, do tính giới hạn của diện tích bề mặt trái đất cũng như từng vùng, từng địa phương, từng khu vực,… Vì thế, nhà nước buộc phải đưa ra các chính sách chống đầu cơ và hạn chế sở hữu bất động sản. Thứ tư, tính dị biệt của bất động sản. Mỗi tài sản là một tài sản riêng biệt, được sản xuất đơn chiếc và đều cú cỏc yếu tố riêng biệt không giống với bất kì một bất động sản nào khác. Sự khác biệt của bất động sản trước hết là do có sự khác nhau về vị trí lô đất, kết cấu và kiến trúc, khác nhau về hướng, khác nhau về cảnh quan và các vật ngoại cảnh. Thứ năm, hàng hóa bất động sản mang nặng yếu tố tập quán, thị hiếu và tâm lý xã hội. Nhìn chung, mọi hàng hóa đều có đặc điểm này nhưng với hàng hóa bất động sản thì đặc điểm này trội hơn. Nhu cầu về bất động sản ở mỗi khu vực, mỗi quốc gia, dân tộc đều chịu ảnh hưởng mạnh mẽ bởi các yếu tố tập quán thị hiếu và tâm lý xã hội thậm chí bao gồm cả yếu tố tín ngưỡng, tôn giáo, tâm linh. Ở bất động sản thể hiện rõ nét trong quan niệm của mọi người về phong thủy, nở hậu thắt hậu. Đặc điểm này có thể giúp người định giá cũng như các nhà đầu tư xác định được các yếu tố giá trị gia tăng của bất động sản. Thứ sáu, bất động sản luôn là tài sản có giá trị cao do giá trị của đất đai cao, chi phí đầu tư, xây dựng lớn, khả năng sinh lợi cao, đồng thời có thể tạo vốn mới. Điều này có nghĩa là nhà đầu tư kinh doanh bất động sản phải có vốn lớn và vốn dài hạn đồng thời phải biết khai thác đặc tính có thể tái tạo vốn để quay trở lại đầu tư cho kinh doanh. Đặc điểm này đòi hỏi hoạt động kinh doanh bất động sản luôn cần đến sự tham gia của ngân hàng và các tổ chức tín dụng. Thứ bảy, hàng hóa bất động sản chịu sự chi phối của pháp luật và các chính sách của nhà nước. Do bất động sản là tài sản quan trọng của mỗi quốc gia, mỗi dân tộc, mỗi cơ quan, đơn vị cũng như mỗi người dân. Giao dịch về bất động sản chiếm giữ một vị trí hết sức quan trọng trong nền www.ThiNganHang.com S Á C H – T À I L I Ệ U T H I T U Y Ể N Trang 5
6 ページ
Facebook: @Dethivaonganhang www.facebook.com/dethivaonganhang kinh tế. Nhà nước liên tục ban hành các văn bản pháp luật, các chủ trương, chính sách nhằm thể hiện vai trò chức năng đối với thị trường bất động sản. Thứ tám, giá trị và công năng, khả năng khai thác hàng hóa bất động sản phụ thuộc nhiều vào năng lực quản lý vì bất động sản thường có giá trị lớn bao gồm nhiều chủng loại nên việc quản lý chỳng khỏ phức tạp. 2 Thế chấp bất động sản 2.1 Khái niệm Thế chấp bất động sản để vay vốn là việc bên có nhu cầu vay vốn (bên thế chấp) dùng bất động sản do mình sở hữu hay quản lý hợp pháp để bảo đảm thực hiện nghĩa vụ trả nợ đối với bên cho vay vốn (bên nhận thế chấp). Trong quan hệ tín dụng: Thế chấp bất động sản là người đi vay đem tài sản là bất động sản thuộc quyền sở hữu hợp pháp của mình thế chấp cho ngân hàng cho vay để bảo đảm cho số nợ vay. Nếu khi đến hạn mà người đi vay không thực hiện nghĩa vụ trả nợ hoặc trả không hết nợ cho ngân hàng cho vay thì ngân hàng cho vay được quyền phỏt mói tài sản thế chấp để thu nợ. Theo điều 688 Bộ Luật Dân Sự năm 2005 quy định: “ 1. Đất đai thuộc hình thức sở hữu nhà nước, do Chính phủ thống nhất quản lý. 2. Quyền sử dụng đất của cá nhân, pháp nhân, hộ gia đình, chủ thể khác được xác lập do Nhà nước giao đất, cho thuê đất hoặc công nhận quyền sử dụng đất. 3. Quyền sử dụng đất của cá nhân, pháp nhân, hộ gia đình, chủ thể khác cũng được xác lập do được người khác chuyển quyền sử dụng đất phù hợp với quy định của bộ luật này và pháp luật về đất đai.” Như vậy thực chất của việc thế chấp bất động sản là thế chấp quyền sử dụng đất và thế chấp quyền sở hữu nhà. www.ThiNganHang.com S Á C H – T À I L I Ệ U T H I T U Y Ể N Trang 6
7 ページ
Facebook: @Dethivaonganhang www.facebook.com/dethivaonganhang 2.2 Phân loại cho vay thế chấp bất động sản Để đảm bảo hoạt động cho vay được minh bạch và rõ ràng, ngân hàng tiến hành phân loại cho vay thế chấp bất động sản thành các loại sau: a. Căn cứ vào thời gian cho vay - Cho vay ngắn hạn: là các khoản vay có thời hạn dưới 1 năm nhằm đáp ứng nhu cầu thiếu hụt vốn trong ngắn hạn của cá nhân, tổ chức. - Cho vay trung hạn: là các khoản vay có thời hạn từ 1 năm đến 5 năm, chủ yếu đáp ứng nhu cầu vốn lớn, thường được thanh toán thành nhiều kì trong quá trình vay vốn - Cho vay dài hạn: là các khoản vay có thời hạn trên 5 năm, có quy mô lớn hơn so với các khoản vay khác b. . Căn cứ vào mục đích vay vốn của khách hàng - Mục đích mua nhà: Các khoản vay này thường có quy mô lớn và thời gian tương đối dài hơn so với các khoản vay thông thường, do việc mua sắm, tạo lập bất động sản là phức tạp, đòi hỏi vốn lớn. - Mục đích kinh doanh: Các hộ kinh doanh cá thể, cá nhõn kinh doanh có thể thế chấp bất động sản để vay vốn phục vụ cho việc sản xuất kinh doanh của mình. Thời hạn của các khoản vay này thường không dài, được thanh toán trên cơ sở vòng quay vốn của hoạt động sản xuất kinh doanh. - Mục đích tiêu dùng khác: Các khoản vay này thường có thời hạn ngắn, quy mô nhỏ, rủi ro không cao nên các ngõn hàng thương mại thường ưu tiên đối tượng khách hàng này. c. Căn cứ vào hình thức pháp lý xử lý bất động sản thế chấp - Thế chấp pháp lý: Là hình thức cho vay trong đó, người đi vay thoả thuận chuyển quyền sở hữu bất động sản thế chấp cho ngõn hàng khi không thực hiện được nghĩa vụ trả nợ. Theo đó, khi người đi vay không trả được www.ThiNganHang.com S Á C H – T À I L I Ệ U T H I T U Y Ể N Trang 7
8 ページ
Facebook: @Dethivaonganhang www.facebook.com/dethivaonganhang nợ thì ngõn hàng có toàn quyền bán hoặc cho thuê bất động sản thế chấp với tư cách là chủ sở hữu - Thế chấp công bằng: Là hình thức cho vay trong đó ngõn hàng nắm giữ giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của bất động sản thế chấp. Khi người đi vay không thể trả được nợ thì cả 2 bên phải có sự thoả thuận hoặc sự can thiệp của toà án. 2.3 Đặc điểm và phân loại bất động sản thế chấp * Khái niệm: Bất động sản thế chấp là bất động sản nhưng được sử dụng vào mục đích thế chấp để vay vốn ngõn hàng hay một tổ chức tín dụng này đó nhằm thoả món nhu cầu vốn của chủ sở hữu bất động sản. * Đặc điểm bất động sản thế chấp - Do đặc điểm của bất động sản là không thể di dời nên bất động sản đem thế chấp không thể là thực thể vật chất mà chỉ có thể là các quyền liên quan đến bất động sản, chủ yếu là quyền sử dụng đất và quyền sở hữu nhà ở. Đặc điểm này cũng được quy định bởi hiện nay ở nước ta đất đai là thuộc quyền sở hữu của nhà nước, các tổ chức, cá nhân chỉ có quyền sử dụng đất mà không có quyền sở hữu nhà ở. Tài sản bảo đảm là bất động sản thế chấp khác với tài sản cầm cố là: tài sản cầm cố là hiện vật cũn bất động sản thế chấp chỉ là các quyền về bất động sản. - Thế chấp bất động sản chịu sự chi phối của sự biến động thị trường bất động sản rất lớn nên giá trị bất động sản thế chấp luôn thấp hơn giá trị thị trường tại thời điểm thế chấp để đảm bảo tính an toàn của phía ngõn hàng. Thông thường giá trị bất động sản thế chấp chỉ được tớnh tương đương với giá trị của nó tại thời điểm thị trường xấu nhất, mức giá có thể là thấp nhất. - Vì thế chấp bất động sản bản chất là thế chấp giấy chứng nhận quyền sử dụng (hoặc quyền sở hữu) nên trong thời gian thế chấp người chủ bất động sản vẫn được sử dụng, khai thác bất động sản đó những không được www.ThiNganHang.com S Á C H – T À I L I Ệ U T H I T U Y Ể N Trang 8
コメント (0)
まだコメントはありません。最初のコメントを書きましょう!