Page 1
1 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGÂN HÀNG NHÀ NƯỚC VIỆT NAM TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGÂN HÀNG TP.HỒ CHÍ MINH VÕ MỘNG THÚY LAN TÁC ĐỘNG CỦA CẠNH TRANH ĐẾN SỰ ỔN ĐỊNH CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI VIỆT NAM ĐỀ ÁN THẠC SĨ Ngành: Tài chính – Ngân hàng Mã ngành: 8340201 Thành phố Hồ Chí Minh - Năm 2026
Page 2
2 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGÂN HÀNG NHÀ NƯỚC VIỆT NAM TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGÂN HÀNG TP.HỒ CHÍ MINH VÕ MỘNG THÚY LAN TÁC ĐỘNG CỦA CẠNH TRANH ĐẾN SỰ ỔN ĐỊNH CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI VIỆT NAM ĐỀ ÁN THẠC SĨ Ngành: Tài chính – Ngân hàng Mã ngành: 8340201 NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS.TS. BÙI ĐAN THANH Thành phố Hồ Chí Minh - Năm 2026
Page 3
i LỜI CAM ĐOAN Tác giả xin cam đoan nội dung luận văn “TÁC ĐỘNG CỦA CẠNH TRANH ĐẾN SỰ ỔN ĐỊNH CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI VIỆT NAM” là một công trình nghiên cứu của tác giả. Được sự hướng dẫn của PGS.TS. Bùi Đan Thanh, các số liệu, kết quả nghiên cứu và các hàm ý chính sách trong luận văn là hoàn toàn trung thực, được trích dẫn đầy đủ và không sao chép bất kỳ bài của tác giả nào. Khi trích dẫn các tài liệu, tác giả đều ghi nguồn rõ ràng và trình bày theo đúng quy định. TP. Hồ Chí Minh, ngày 02 tháng 03 năm 2026 Tác giả đề án Võ Mộng Thúy Lan
Page 4
ii TÓM TẮT Tiêu đề: TÁC ĐỘNG CỦA CẠNH TRANH ĐẾN SỰ ỔN ĐỊNH CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI VIỆT NAM Tóm tắt: Đề án này nghiên cứu tác động của cạnh tranh đến sự ổn định của các ngân hàng thương mại Việt Nam trong giai đoạn 2006-2023, sử dụng dữ liệu bảng từ 30 ngân hàng với tổng số 522 quan sát. Nghiên cứu áp dụng phương pháp System GMM để kiểm soát vấn đề nội sinh, phương sai thay đổi và tự tương quan, đồng thời sử dụng chỉ số Z-score để đo lường sự ổn định ngân hàng và chỉ số Lerner để đo lường mức độ cạnh tranh. Kết quả cho thấy cạnh tranh có tác động tiêu cực, có ý nghĩa thống kê cao đến sự ổn định của ngân hàng với hệ số -1,5902 (p<0,01), phù hợp với quan điểm "cạnh tranh - bất ổn" của Keeley (1990). Đồng thời, các yếu tố như quy mô ngân hàng, tỷ lệ vốn chủ sở hữu, hiệu quả hoạt động, tăng trưởng GDP và lạm phát cũng đóng vai trò quan trọng trong việc xác định sự ổn định ngân hàng. Đặc biệt, nghiên cứu phát hiện mối quan hệ phi tuyến dạng chữ U giữa cạnh tranh và sự ổn định với điểm cực tiểu tại mức chỉ số Lerner khoảng 0,203, đồng thời tìm thấy vai trò điều tiết của loại hình sở hữu cho thấy các ngân hàng có sở hữu nhà nước chịu tác động tiêu cực từ cạnh tranh mạnh hơn gấp ba lần so với ngân hàng tư nhân (hệ số tương tác -2,2992, p<0,10). Kết quả này được xác nhận vững chắc thông qua các kiểm định Arellano-Bond và Hansen, có ý nghĩa quan trọng trong việc giải thích mối quan hệ giữa cạnh tranh và sự ổn định trong ngành ngân hàng Việt Nam. Dựa trên các phát hiện này, luận văn đề xuất các hàm ý quản trị cho Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, các ngân hàng thương mại và đặc biệt là các ngân hàng có sở hữu nhà nước nhằm cân bằng giữa việc thúc đẩy cạnh tranh và đảm bảo sự ổn định tài chính trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế và sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ tài chính. Từ khóa: cạnh tranh, sự ổn định ngân hàng, ngân hàng thương mại, Z-score, chỉ số Lerner.
Page 5
iii ABSTRACT Title: THE IMPACT OF COMPETITION ON THE STABILITY OF VIETNAMESE COMMERCIAL BANKS Abstract: This thesis investigates the impact of competition on the stability of Vietnamese commercial banks during the period 2006-2023, using panel data from 30 banks with a total of 522 observations. The study applies the System GMM method to control for endogeneity, heteroscedasticity, and autocorrelation, while using the Z-score to measure bank stability and the Lerner index to measure the degree of competition. The results show that competition has a negative and highly statistically significant impact on bank stability with a coefficient of -1.5902 (p<0.01), consistent with the "competition- fragility" view of Keeley (1990). Additionally, factors such as bank size, equity ratio, operational efficiency, GDP growth, and inflation also play important roles in determining bank stability. Notably, the study discovers a U-shaped non-linear relationship between competition and stability with the minimum point at a Lerner index of approximately 0.203, and finds a moderating role of ownership type showing that state-owned banks suffer three times stronger negative effects from competition compared to private banks (interaction coefficient -2.2992, p<0.10). These results are robustly confirmed through Arellano-Bond and Hansen tests, providing significant implications for explaining the relationship between competition and stability in the Vietnamese banking sector. Based on these findings, the thesis proposes policy implications for the State Bank of Vietnam, commercial banks, and particularly state- owned banks to balance promoting competition and ensuring financial stability in the context of international economic integration and the rapid development of financial technology. Keywords: competition, bank stability, commercial banks, Z-score, Lerner index.
Page 6
iv MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN TÓM TẮT ABSTRACT MỤC LỤC DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT DANH MỤC BẢNG HÌNH CHƯƠNG 1: GIỚ I THIỆU NGHIÊN CỨ U..............................................................1 1.1. Giới thiệu nghiên cứu..........................................................................................1 1.2. Mục tiêu nghiên cứu............................................................................................3 1.2.1. Mục tiêu tổng quát............................................................................................3 1.2.2. Mục tiêu cụ thể.................................................................................................3 1.3. Câu hỏi nghiên cứu..............................................................................................3 1.4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu.......................................................................3 1.5. Phương pháp nghiên cứu.....................................................................................4 1.5.1. Phương pháp định tính .....................................................................................4 1.5.2. Phương pháp định lượng ..................................................................................5 1.6. Ý nghĩa của nghiên cứu.......................................................................................5 1.7. Bố cục của luận văn.............................................................................................6 CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT...........................................................................8 2.1. Các khái niệm liên quan ......................................................................................8 2.1.1. Sự ổn định ngân hàng.......................................................................................8 2.1.2. Năng lực cạnh tranh của ngân hàng .................................................................9 2.2. Các lý thuyết liên quan......................................................................................10 2.2.1. Lý thuyết Cạnh tranh - Bất ổn........................................................................10 2.2.2. Lý thuyết Cạnh tranh - Ổn định......................................................................12 2.2.3. Quan điểm phi tuyến tính ...............................................................................13 2.3. Lược khảo các nghiên cứu liên quan.................................................................14 Tóm tắt chương 2......................................................................................................19 CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨ U .....................................................20 3.1. Phương pháp định tính ......................................................................................20 3.1.1. Phát triển các giả thuyết .................................................................................20
Page 7
v 3.1.1.1. Tác động của cạnh tranh đến sự ổn định ngân hàng ...................................20 3.1.1.2. Sự khác biệt về tác động của cạnh tranh theo đặc điểm ngân hàng............22 3.1.1.3. Tác động của các biến kiểm soát đến sự ổn định ngân hàng.......................23 3.1.1.4. Tác động của các yếu tố kinh tế vĩ mô đến sự ổn định ngân hàng..............27 3.1.2. Mô hình nghiên cứu........................................................................................29 3.2. Phương pháp định lượng ...................................................................................30 3.2.1. Phương pháp ước lượng .................................................................................30 3.2.2. Dữ liệu nghiên cứu .........................................................................................32 Tóm tắt chương 3......................................................................................................33 CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨ U................................................................35 4.1. Thống kê mô tả mẫu..........................................................................................35 4.2. Ma trận tương quan và kiểm định đa cộng tuyến..............................................37 4.3. Kết quả đánh giá tác động của cạnh tranh đến sự ổn định của các ngân hàng thương mại Việt Nam............................................................................................................39 4.3.1. Kết quả ước lượng với FEM và REM............................................................39 4.3.2. Kết quả ước lượng với FGLS và GMM hệ thống ..........................................40 4.4. Kết quả đánh giá tác động phi tuyến của cạnh tranh đến sự ổn định của các ngân hàng thương mại Việt Nam ......................................................................................43 4.5. Kết quả đánh giá tác động của cạnh tranh đến sự ổn định của các ngân hàng thương mại Việt Nam theo nhóm ngân hàng........................................................................44 4.5.1. Kết quả theo loại hình sở hữu.........................................................................44 4.5.2. Kết quả theo quy mô ngân hàng.....................................................................46 Tóm tắt chương 4......................................................................................................47 CHƯƠNG 5: KẾT LUẬ N VÀ HÀ M Ý QUẢN TRỊ...............................................48 5.1. Kết luận..............................................................................................................48 5.2. Hàm ý quản trị...................................................................................................50 5.2.1. Hàm ý quản trị đối với Ngân hàng Nhà nước và cơ quan quản lý.................50 5.2.2. Hàm ý quản trị đối với các ngân hàng thương mại ........................................52 5.3. Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp theo............................................................53 TÀI LIỆU THAM KHẢO........................................................................................55 PHỤ LỤC KẾT QUẢ NGHIÊN CỨ U.....................................................................58
Showing the first 7 pages. Download the document to see it all.
Comments (0)
No comments yet. Be the first!