ĐẠI HỌC QUỐC GIA TP. HỒ CHÍ MINH TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN ĐỀ CƯƠNG KIỂM TRA HỌC KỲ Môn: LOGIC HỌC ĐẠI CƯƠNG CÂU 1. TRÌNH BÀY ĐỐI TƯỢNG VÀ Ý NGHĨA CỦA LOGIC HỌC? 1. Đối tượng của Logic học Logic học là khoa học nghiên cứu các hình thức, quy luật của tư duy trong quá trình xác lập các giá trị chân lý của tư tưởng. 2. Ý nghĩa của Logic học Giúp con người: Thiết lập và sử dụng các khái niệm, phán đoán, suy luận một cách mạch lạc, hợp lý. Tự giác biết được lập luận đúng, sai, phát hiện được những lập luận ngụy biện của người khác. Có cơ sở phương pháp luận để tiếp cận và giải quyết vấn đề một cách hiệu quả nhất trong nghiên cứu khoa học cũng như trong nghiệp vụ chuyên môn của thực tiễn cuộc sống. CÂU 2. TRÌNH BÀY CÁC THAO TÁC ĐỊNH NGHĨA, PHÂN CHIA, MỞ RỘNG VÀ THU HẸP KHÁI NIỆM? 1. Định nghĩa khái niệm a) Định nghĩa Định nghĩa khái niệm là thao tác logic nhằm xác lập nội hàm và ngoại diên của khái niệm đó. Cấu trúc A ≡ B Ví dụ: Danh từ (A) là từ dùng để chỉ tên người và vật (B). Mỗi định nghĩa thường có 2 phần: khái niệm được định nghĩa và khái niệm dùng để định nghĩa. Giữa 2 phần được kết nối với nhau bởi liên từ “là”. Ví dụ: Hình vuông là hình chữ nhật có 4 cạnh bằng nhau. Trong đó: + Khái niệm được định nghĩa: hình vuông. + Khái niệm dùng để định nghĩa: hình chữ nhật có 4 cạnh bằng nhau. Khi khái niệm dùng để định nghĩa đặt trước khái niệm được định nghĩa thì từ “là” được thay bằng “được gọi là”. Ví dụ: Hình chữ nhật có 4 cạnh bằng nhau được gọi là hình vuông. b) Các loại định nghĩa Định nghĩa chính thức: + Định nghĩa thông qua loại và hạng. Ví dụ: Cá là loài động vật có xương sống, sống ở nước, thở bằng mang, bơi bằng vây. + Định nghĩa thông qua nguồn gốc phát sinh. Ví dụ: Tam giác là hình được tạo bởi 3 đoạn thẳng gấp khúc khép kín. + Định nghĩa thông qua quan hệ với cái đối lập. Ví dụ: Vật chất là những gì tồn tại không phụ thuộc vào ý thức con người. + Định nghĩa thông qua chức năng. Ví dụ: Bệnh viện là cơ sở khám, chữa bệnh. +