Khóa luận - Quy tắc xuất xứ hàng dệt may trong hiệp định đối tác kinh tế chiến lược xuyên Thái Bình Dương TPP: Cơ hội và thách thức đối với hoạt động xuất khẩu dệt may của Việt Nam

THThiNganHang
1 Downloads
81
0

Vorschau wird generiert...

Inhalt des Dokuments

Seite 1

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP Chuyên ngành: Kinh tế đối ngoại QUY TẮC XUẤT XỨ HÀNG DỆT MAY TRONG HIỆP ĐỊNH ĐỐI TÁC KINH TẾ CHIẾN LƯỢC XUYÊN THÁI BÌNH DƯƠNG (TPP): CƠ HỘI VÀ THÁCH THỨC ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG XUẤT KHẨU DỆT MAY CỦA VIỆT NAM ThiNganHang.com ThiNganHang.com

Seite 2

MỤC LỤC DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT DANH MỤC BẢNG BIỂU LỜI NÓI ĐẦU ...........................................................................................................1 CHƯƠHoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUHoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ QUY TẮC XUẤT XỨ TRONG HIỆP ĐỊNH TPP ................................................................................4 1.1 Hiệp định TPP ......................................................................................................4 1.1.1 Quá trình hình thành..........................................................................................4 1.1.2 Tiến trình đàm phán Hiệp định TPP ..................................................................5 1.1.3 Những vấn đề cơ bản trong Hiệp định TPP.......................................................6 1.2 Những vấn đề cơ bản về quy tắc xuất xứ trong các Hiệp định thương mại tự do FTA ........................................................................................................................8 1.2.1 Hiệp định khu vực thương mại tự do (FTA).......................................................8 1.2.2 Quy tắc xuất xứ ưu đãi.......................................................................................9 1.3 Quy tắc xuất xứ về hàng dệt may đang được đàm phán trong TPP................16 1.3.1 Cam kết mở cửa thị trường hàng dệt may trong TPP......................................16 1.3.2 Đàm phán nội dung quy tắc xuất xứ hàng dệt may..........................................17 CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG XUẤT KHẨU DỆT MAY CỦA VIỆT NAM ..............................................................................................................24 2.1 Khái quát về hoạt động xuất khẩu hàng dệt may của Việt Nam .....................24 2.1.1 Kim ngạch xuất khẩu........................................................................................24 2.1.2 Lợi nhuận thu được ..........................................................................................27 2.1.3 Giá trị gia tăng.................................................................................................34 ThiNganHang.com2.1.4 S2.1.5 Thản phị trườẩm chính ................................................................................................35ng xuất khẩu........................................................................................37 2.2 Xuất khẩu hàng dệt may của Việt Nam sang các nước TPP ...........................40 2.2.1 Kim ngạch xuất khẩu........................................................................................40 2.2.2 Sản phẩm chính ................................................................................................42 2.2.3 Thị trường ........................................................................................................44 2.3 Quy tắc xuất xứ hàng dệt may trong TPP và xuất xứ hàng dệt may xuất khẩu của Việt Nam ............................................................................................................46 ThiNganHang.com

Seite 3

CHƯƠNG 3: CƠ HỘI VÀ THÁCH THỨC VỚI HOẠT ĐỘNG XUẤT KHẨU DỆT MAY CỦA VIỆT NAM KHI THỰC HIỆN QUY TẮC XUẤT XỨ HÀNG DỆT MAY CỦA TPP..............................................................................................50 3.1 Cơ hội: ................................................................................................................50 3.1.1 Tăng xuất khẩu.................................................................................................51 3.1.2 TậHoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUHoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUn dụng nguyên liệu nhập khẩu với chí phí thấp ...........................................54 3.1.3 Tận dụng chuỗi giá trị toàn cầu ngành dệt may ..............................................55 3.1.4 Phát triển ngành công nghiệp phụ trợ.............................................................56 3.1.5 Khả năng thu hút đầu tư trong ngành công nghiệp dệt may và may mặc Việt Nam, đặc biệt là trong dệt/đan và nhuộm, hoàn tất..................................................57 3.2 Thách thức..........................................................................................................57 3.2.1 Không tận dụng được lợi thế ưu đãi trong khối về quy tắc sản phẩm cụ thể ..58 3.2.2 Quy tắc xuất xứ phức tạp khó thực hiện ..........................................................59 3.2.3 Đánh đổi nhằm đạt được thỏa thuận về quy tắc xuất xứ có lợi cho Việt Nam 60 3.3 Giải pháp cho doanh nghiệp Việt Nam nhằm tối ưu hóa cơ hội và hạn chế, vượt qua thách thức .................................................................................................63 3.3.1.Giải pháp từ phía Chính phủ ...........................................................................63 3.3.2. Giải pháp từ phía doanh nghiệp .....................................................................66 KẾT LUẬN ..............................................................................................................70 TÀI LIỆU THAM KHẢO......................................................................................72 ThiNganHang.com ThiNganHang.com

Seite 4

DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa Tiếng Anh Nghĩa Tiếng Việt APEC Asia – Pacific Economic Diễn đàn Hợp tác Kinh tế Châu Á Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUHoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUCooperation Asia – Thái Bình Dương CMT Cut – Make – Trim Hình thức gia công thuần túy CTC Change in tariff classification Tiêu chí chuyển đổi mã hàng hóa CTH Change in tariff heading Tiêu chí chuyển đổi cụ thể FDI Foreign direct investment Đầu tư trực tiếp nước ngoài FTA Free Trade Area Hiệp định khu vực Thương mại tự do NAFTA North American Free Trade Hiệp định Thương mại Tự do Bắc Agreement Mỹ PSR Product – Specific Rules of Quy tắc sản phẩm cụ thể Origin RVC Regional value content Tiêu chí chuyển đổi khu vực TAAT Textile and Apparel Alliance Tổ chức như Liên minh dệt may for TPP TPP TPP Hiệp định đối tác Kinh tế chiến Trans – Pacific Partnership lược xuyên Thái Bình Dương VINATEX Tập đoàn Dệt may Việt Nam The Vietnam National Textile and Garment Group ThiNganHang.comVITAS Vietnam Textile and Apparel Hiệp hội dệt may Việt Nam Association WTO World Trade Organization Tổ chức Kinh tế thế giới ThiNganHang.com

Seite 5

DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU Bảng 2.1: Trị giá xuất khẩu 5 nhóm hàng lớn nhất năm 2014 (Đơn vị: tỷ USD) ..........................................................................................................................26 Bảng 2.2: Tình hình nhập khẩu nguyên liệu may mặc của Việt Nam (Đơn vị: triHoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUệu USD) ........................................................................................................28 BHoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUảng 2.3: Tình hình nhập khẩu nguyên phụ liệu may mặc của Việt Nam (Đơn vị: triệu USD)...................................................................................................31 Bảng 2.4: Tỷ lệ % kim ngạch nhập khẩu nguyên liệu của Việt Nam với các nước trong khối TPP ........................................................................................33 Bảng 2.5: Chủng loại hàng dệt may xuất khẩu ................................................36 Bảng 2.6: Nhóm 10 nước có kim ngạch nhập khẩu hàng dệt may Việt Nam cao nhất năm 2009 (Đơn vị: tỷ USD) ..............................................................38 Bảng2.7: Nhóm 4 nước có kim ngạch nhập khẩu hàng dệt may Việt Nam cao nhất năm 2011-2014 (Đơn vị: tỷ USD) ...........................................................39 Bảng 2.8: Xuất khẩu từ Việt nam sang TPP năm 2013 (Đơn vị: triệu USD)..40 Bảng 2.9: Kim ngạch xuất khẩu hàng dệt may của Việt Nam sang thị trường các nước thành viên TPP (Đơn vị: Triệu USD)...............................................41 Bảng 2.10: Những mặt hàng dệt may chính Việt Nam xuất khẩu sang Hoa Kỳ (theo HS 4 số) (Đơn vị: tỷ USD) .....................................................................43 Bảng 2.11: Chủng loại hàng dệt may xuất khẩu sang Nhật Bản trong quý I/2012 và quý I/2013 (Đơn vị: Triệu USD) .....................................................44 Bảng 2.12: Tỷ lệ % kim ngạch xuất khẩu hàng dệt may từ Việt Nam sang các nước trong khối TPP ........................................................................................45 ThiNganHang.comBảng 3.1: Thị phần dệt may của Việt Nam trong Hoa Kỳ ..............................54 Hình 2.1: Kim ngạch xuất khẩu và tỷ lệ tăng trưởng ngành dệt may Việt Nam từ 2009-2014 (Đơn vị: tỷ USD và %)..............................................................25 Hình 2.2: Trị giá xuất khẩu 10 nhóm hàng lớn nhất 12 tháng năm 2013 so với 12 tháng năm 2012 (Đơn vị: tỷ USD)..............................................................25 Hình 2.3: Cơ cấu doanh thu, vốn và nhân công ngành dệt may Việt Nam năm 2012 (Đơn vị: %) .............................................................................................27 ThiNganHang.com

Seite 6

Hình 2.4: Kim ngạch nhập khẩu nguyên liệu của Việt Nam (Đơn vị: triệu USD) ................................................................................................................29 Hình 2.5: Nhập khẩu xơ và sợi theo nguồn (% của giá trị nhập khẩu xơ và sợi) ..........................................................................................................................30 Hình 2.6: Nhập khẩu sợi theo nguồn (% giá trị nhập khẩu sợi) ......................30 HìnhHoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUHoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU2.7: Kim ngạch xuất khẩu hàng dệt may và nhập khẩu nguyên vật liệu (Đơn vị: tỷ USD)..............................................................................................34 Hình 2.8: Chủng loại và kim ngạch xuất khẩu hàng dệt may Việt Nam năm 2012-2013 (Đơn vị: tỷ USD) ...........................................................................36 Hình 2.9: Kim ngạch xuất khẩu hàng dệt may sang thị trường các nước (Đơn vị: tỷ USD) .......................................................................................................37 Hình 2.10: Nhóm 10 nước có kim ngạch nhập khẩu hàng dệt may Việt Nam cao nhất năm 2010 (Đơn vị: tỷ USD) ..............................................................39 Hình 3.1: Dự báo xuất khẩu hàng dệt may của Việt Nam sang thị trường Hoa Kỳ.....................................................................................................................52 Hình 3.2: Dự báo kim ngạch xuất khẩu dệt may của Việt Nam vào Hoa Kỳ đến năm 2025 (Đơn vị: Tỷ USD) ....................................................................52 Hình 3.3: Dự báo kim ngạch nhập khẩu hàng dệt may vào thị trường Hoa Kỳ đến năm 2025 (Đơn vị: Tỷ USD) ....................................................................53 Hình 3.4: Kim ngạch xuất khẩu của doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp trong nước..................................................................................................................62 ThiNganHang.com ThiNganHang.com

Seite 7

1 LỜI NÓI ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài: Xuất xứ hàng hóa là quốc tịch hàng hóa. Việc xác định xuất xứ hàng hóa là khá phức tạp và không phải lúc nào cũng thống nhất, vì mỗi nước đưa ra các tiêu chí cụ thHoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUHoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUể để xác định xuất xứ hàng hóa đảm bảo mục tiêu kinh tế thương mại cho quốc gia mình. Vì vậy, nhằm tạo thuận lợi cho thương mại quốc tế, các nước đã tiến hành các vòng đàm phán song phương và đa phương để tạo ra sự thống nhất, hài hòa về quy tắc xuất xứ; thúc đẩy thương mại sâu rộng cho các quốc gia. Về vai trò, quy tắc xuất xứ được sử dụng để quản lý chính sách thương mại quốc gia, kiểm soát quyền tiếp cận vào các thị trường trong nước của các nhà xuất khẩu nước ngoài. Đồng thời được áp dụng nhằm thực hiện các biện pháp môi trường hoặc vệ sinh, ngăn chặn việc nhập khẩu hàng hóa không phù hợp, nguy hại và cuối cùng đảm bảo an ninh quốc gia hoặc chính sách chính trị ví dụ như kiểm soát buôn bán vũ khí hoặc các sản phẩm cụ thể bị cấm vận khác. Hiệp định đối tác kinh tế chiến lược xuyên Thái Bình Dương (TPP) là Hiệp định thương mại tự do giữa 12 nước hai bờ Thái Bình Dương, bao gồm Hoa Kỳ, Nhật Bản, Việt Nam, Brunei, Singapore, Malaysia, Chile, Australia, New Zealand, Peru, Mexico và Canada đến nay đã trải qua 20 vòng đàm phán.Hiệp định này khởi nguồn là Hiệp định Đối tác kinh tế do nguyên thủ 3 nước Chile, New Zealand và Singapore phát động đàm phán nhân dịp Hội nghị Cấp cao APEC 2002 tổ chức tại Mexico. Theo đánh giá các nhà chuyên gia, đây là một thỏa thuận thương mại tự do khu vực có phạm vi điều chỉnh toàn diện; sẽ bao gồm hầu hết các lĩnh vực có liên ThiNganHang.comquan tới thương mại, trong đó có nhiều lĩnh vực mới như môi trường, lao động, các vấn đề xuyên suốt liên quan đến thương mại như chuỗi cung ứng, doanh nghiệp vừa và nhỏ…TPP được khởi xướng với mục đích thúc đẩy các nền kinh tế trong khu vực Châu Á – Thái Bình Dương bước sang giai đoạn hợp tác và hội nhập mới, giúp tăng cường luân chuyển hàng hóa giữa các nước dễ dàng hơn nhờ việc dỡ bỏ các hàng rào thuế quan, hạn ngạch nhập khẩu và các biện pháp ưu đãi hàng nội địa. Việt Nam cùng các nước đối tác TPP đã tiến hành nhiều vòng đàm phán về nhiều vấn đề trong đó có quy tắc xuất xứ với hàng dệt may. Là quốc gia đang phát ThiNganHang.com

Seite 8

2 triển, có lợi thế về công nghiệp dệt may, đồng thời chịu thuế suất cao khi nhập khẩu hàng hóa vào thị trường nước ngoài; các chuyên gia kinh tế dự báo Việt Nam sẽ được hưởng lợi nhiều nhất từ TPP. Nếu đáp ứng được các quy định về quy tắc xuất xứ chặt chẽ của Hiệp định này, Việt Nam sẽ được hưởng thuế quan ưu đãi cho mặt hàng dệt may; từ đó có thể tăng xuất khẩu, tận dụng nhiều lợi thế về nguyên vật liệu, chuHoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUHoi Can Su FTU Hoi Can Su FTU Hoi Can Su FTUỗi giá trị toàn cầu cũng như đầu tư. Tuy nhiên, các quy định dự kiến về quy tắc xuất xứ trong TPP, cụ thể từ sợi trở đi hay tỷ lệ hàm lượng giá trị khu vực cao… là những rào cản mà ngành công nghiệp dệt may Việt Nam phải đối mặt. Với đặc trưng ngành là nhập khẩu lượng lớn nguyên phụ liệu từ ngoài cũng như gia công xuất khẩu là phương thức hoạt động chủ yếu của đa số doanh nghiệp dệt may, liệu Việt Nam có thể đổi mới, cải tiến kịp thời để đáp ứng yêu cầu khắt khe về quy tắc xuất xứ hàng dệt may. Những phân tích trên dẫn đến việc nghiên cứu đề tài “Quy tắc xuất xứ hàng dệt may trong Hiệp định Đối tác Kinh tế Chiến lược xuyên Thái Bình Dương (TPP): Cơ hội và thách thức đối với hoạt động xuất khẩu dệt may của Việt Nam”. Mong rằng khóa luận sẽ phần nào làm rõ cơ hội và thách thức mà Việt Nam cũng như các doanh nghiệp dệt may trong nước gặp phải khi tham gia TPP. 2. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu: Đối tượng nghiên cứu của đề tài là quy tắc xuất xứ hàng dệt may trong Hiệp định TPP cũng như hoạt động xuất khẩu hàng dệt may của Việt Nam ra thị trường nước ngoài. Phạm vi nghiên cứu: đề tài sẽ giới hạn nghiên cứu trong giai đoạn 2009- 2011, và hướng tới hoạt động xuất khẩu hàng dệt may nói chung của các doanh ThiNganHang.comnghiệp Việt Nam (bao gồm cả doanh nghiệp thực sự sản xuất và doanh nghiệp thương mại). 3. Phương pháp nghiên cứu Nghiên cứu sử dụng phương pháp mô tả trên cơ sở dữ liệu, thông tinliên quan đến quy tắc xuất xứ dự kiến quy định trong TPP. Nguồn thông tin, dữ liệu được thu thập chủ yếu là thông tin thứ cấp. Người viết dùng các công cụ như diễn giải/quy nạp, so sánh và thống kêđể đưa ra các nhận định và kết luận có giá trị khoa học. ThiNganHang.com

Die ersten 8 Seiten werden angezeigt. Laden Sie das Dokument herunter, um alles zu sehen.

Kommentare (0)

Anmelden um an der Diskussion teilzunehmen

Noch keine Kommentare. Seien Sie der Erste!